Τουλάχιστον 65 ηγέτες κρατών και κυβερνήσεων, και 400 πολιτικές φυσιογνωμίες, μεταξύ των οποίων 55 υπουργοί Οικονομικών, 34 Εμπορίου και 33 Εξωτερικών. Έντεκα κεντρικοί τραπεζίτες και 850 στελέχη πολυεθνικών επιχειρήσεων. Το 56ο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός (WEF), που ξεκίνησε τη Δευτέρα (19/1) και ολοκληρώνεται την Παρασκευή (23/1), συγκεντρώνει ως συνήθως την αφρόκρεμα της διεθνούς πολιτικής και οικονομικής ελίτ. Όμως η ιδιαιτερότητα της δεύτερης προεδρίας Τραμπ ανατρέπει τις καθιερωμένες νόρμες του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ που έχει συνδεθεί όσο κανένα άλλο με την παγκοσμιοποίηση.
«Με τις ΗΠΑ να κυβερνώνται από έναν πρόεδρο εχθρικό στην ιδέα της πολυμερούς συνεργασίας, το φετινό Νταβός δοκιμάζεται από εσωτερικές αντιφάσεις» σημειώνει στους New York Times o πολύπειρος οικονομικός συντάκτης Πίτερ Γκούντμαν, που παρακολουθεί τις εργασίες του Νταβός από το 2012, αναδεικνύοντας έτσι το βασικό διακύβευμα της φετινής συνάντησης. Κι αυτό δεν είναι άλλο από τον αμερικανό πρόεδρο και τις αλλαγές που έχει επιφέρει η επάνοδός του στον Λευκό Οίκο σε ό,τι μέχρι πρόσφατα εκλαμβάνονταν ως οικονομική ορθοδοξία.
Ο Ντόναλντ Τραμπ, επικεφαλής της μεγαλύτερης αμερικανικής αντιπροσωπείας στην ιστορία του φόρουμ, θα μιλήσει το μεσημέρι της Τετάρτης (13:30 ώρα Ελλάδας), έχοντας στο πλευρό του στον πρόεδρο του WEF, Μποργκ Μπρέντε, και τον πρόεδρο και διευθύνοντα σύμβουλο της BlackRock, Λάρι Φινκ. Το αντικείμενο της συζήτησης δεν έχει γνωστοποιηθεί, όμως θα περιλαμβάνει πιθανότατα διάγγελμα του Τραμπ.
Ενδεικτικό ωστόσο για το πόσο η παρουσία του αμερικανού προέδρου μεταβάλει την συνολική ατζέντα είναι το δελτίο τύπου που δημοσιεύεται στον ιστότοπο της διοργάνωσης, και από το οποίο απουσιάζουν παντελώς αναφορές σε έννοιες όπως η κλιματική αλλαγή, η πράσινη μετάβαση κι η κοινωνική ευθύνη. «Η κατανόηση των διαφορετικών προοπτικών είναι ουσιώδης για την επίτευξη οικονομικής ανάπτυξης» σημειώνει ο Φινκ, ο οποίος εκτελεί καθήκοντα προσωρινού συμπροέδρου του φόρουμ.
Πρόκειται για στροφή 180 μοιρών, αν αναλογιστεί κανείς ότι ο δισεκατομμυριούχος τραπεζίτης υπήρξε διαπρύσιος κήρυκας του «συμμετοχικού καπιταλισμού», της φιλοσοφίας δηλαδή που προώθησε ο ιδρυτής του WEF, Κλάους Σβαμπ, σύμφωνα με την οποία οι επιχειρήσεις πρέπει να δίνουν προτεραιότητα, εκτός από τους μετόχους (shareholders), και σε ένα ευρύτερο σύνολο ενδιαφερόμενων μερών (stakeholders). Την ερμηνεία αυτής της μεταστροφής, και εν πολλοίς του θεσμού σε θεματικές φιλικές προς το μοντέλο ανάπτυξης που προκρίνει ο Τραμπ (φοροελαφρύνσεις σε υψηλότερα εισοδηματικά στρώματα, φιλική στα ορυκτά καύσιμα πολιτική) συνδέει σκωπτικά ο Γκούντμαν με πρόσφατη δωρεά – ύψους 2,5 εκατ. Δολαρίων – του Φινκ για την κατασκευή νέας αίθουσας χορού στον Λευκό Οίκο.
Τάσεις και υποταγή
Πέρα από την σημασία που ενέχει η ίδια η παρουσία του Τραμπ στο ελβετικό θέρετρο, μια προσεκτικότερη ματιά στο πρόγραμμα πιστοποιεί την αλλαγή προτεραιοτήτων. Όπως πολλοί αναλυτές παρατηρούν, οι θεματικές των πάνελ κυριαρχούνται από την τεχνητή νοημοσύνη και τις εξελίξεις στην αγορά κρυπτονομισμάτων, εις βάρος των κλάδων που σχετίζονται με τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Την Τρίτη, πρώτη ημέρα των εργασιών του φόρουμ, μόλις μία εκδήλωση είναι αφιερωμένη στην ηλεκτροκίνηση, κι αυτή φέρει τον μάλλον… προβληματικό τίτλο «Μπορούν τα ηλεκτρικά οχήματα πραγματικά να κυριαρχήσουν;».
«Αυτά τα θέματα έχουν βγει εκτός μόδας», σχολίασε με δεικτικό τρόπο ο Μάικ Ρουμπίνο, πρώην στέλεχος της κυβέρνησης Τραμπ και πλέον εταίρος στις Forward Global και Ballard Partners, μιλώντας στο Politico. Και στο ίδιο μέσο ο επικεφαλής για τις ΗΠΑ αναλυτής του οίκου ανάλυσης ρίσκου Eurasia Group, Κλέιτον Άλεν, τονίζει: «Είναι απολύτως λογικό να υπάρχει εστίαση σε περιβαλλοντικά και κοινωνικά ζητήματα, όμως αυτή τη στιγμή ο κόσμος ανησυχεί πολύ περισσότερο για τα δύσκολα ερωτήματα της γεωπολιτικής».
Στον αντίποδα, την ίδια ημέρα πέντε πάνελ είναι αφιερωμένα στις τεχνολογικές και νομοθετικές εξελίξεις γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη, με μερικούς από τους ομιλητές να περιλαμβάνουν την επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου Κρισταλίνα Γκεοργίεβα, τον διάσημο ισραηλινό ιστορικό Γιουβάλ Νώε Χαράρι αλλά και τον ελληνοκύπριο νομπελίστα οικονομολόγο, Χριστόφορο Πισσαρίδη. Σε ό,τι αφορά τα κρυπτονομίσματα θα λάβουν χώρα δύο θεματικές συζητήσεις, με τη μία εξ αυτών να φέρει έντονα το στίγμα της διακυβέρνησης Τραμπ, αφού συμμετέχοντες θα είναι ο σύμβουλος του αμερικανού προέδρου για το συγκεκριμένο πεδίο, Ντέιβιντ Σακς και ο Μαρκ Μπένιοφ, ισχυρός άνδρας της εταιρίας λογισμικού Salesforce, ακόμη ένας πρώην επικριτής του αμερικανού προέδρου, που από υποστηρικτής της Χίλαρι Κλίντον και της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας εξελίχθηκε σε θαυμαστή του.
Είναι αυτού του είδους οι οβιδιακές μεταμορφώσεις που αποτυπώνονται στο φετινό Νταβός που κάνουν τον καθηγητή Πολιτικής Οικονομίας στο Πανεπιστήμιο Μπράουν, Μαρκ Μπλάιθ, να παρατηρήσει για την κυριαρχική συμπεριφορά του Τραμπ προς τις κεφαλές του εταιρικού κόσμου: «Τους χτυπάει [σ.σ. ο Τραμπ] κατακέφαλα και τους λέει ποιος κάνει κουμάντο. Τους ενημερώνει ότι ουσιαστικά, αν δεν συμμαχήσουν μαζί του, δεν έχουν πλέον καμία σημασία».
