Κάντε TO BHMA προτιμώμενη πηγή

Πολλή δουλειά περιμένει τους αρμοδίους των Περιφερειών και των Δήμων από τη Δευτέρα, καθώς θα πρέπει να μελετήσουν τον Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης και να διατυπώσουν παρατηρήσεις και προτάσεις έως το πρωί της 4ης Ιουνίου, συμμετέχοντας στη δημόσια διαβούλευση. Το θέμα, το οποίο αναμένεται να μονοπωλήσει το ενδιαφέρον των αιρετών τις δύο προσεχείς εβδομάδες, θα συζητηθεί κατά τη συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδος (ΚΕΔΕ) το πρωί της Δευτέρας (25 Μαΐου).

Ήδη, ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ και δήμαρχος Αμπελοκήπων – Μενεμένης, Λάζαρος Κυρίζογλου, βλέπει με θετικό μάτι τις αλλαγές που προωθεί, μέσω του Κώδικα, η ηγεσία του υπουργείου Εσωτερικών. Οι βασικότερες αφορούν στην εκλογική διαδικασία (σ.σ. ανάδειξη δημάρχων και περιφερειαρχών από την πρώτη Κυριακή, καθώς καταργείται ο β’ γύρος). Όπως ανέφερε κατά την τελευταία συνεδρίαση του ΔΣ της ΚΕΔΕ, ο νέος Κώδικας «είναι ένα θετικό βήμα μπροστά», σημειώνοντας ότι σημαντικό μέρος των θέσεων της Αυτοδιοίκησης έχει ήδη ενσωματωθεί στο νέο κείμενο.

Χαρδαλιάς: Η μεταρρύθμιση θα κριθεί στην πράξη

Μιλώντας στο «Β» ο περιφερειάρχη Αττικής, Νίκος Χαρδαλιάς, τάσσεται υπέρ του Κώδικα. «Η νέα Χάρτα της Αυτοδιοίκησης κινείται, αναμφίβολα, σε σωστή κατεύθυνση, μπορεί και πρέπει να αποτελέσει μια πραγματική θεσμική τομή. Όχι μια ακόμη διοικητική άσκηση επί χάρτου, αλλά την αφετηρία για ένα κράτος πιο καθαρό, πιο λειτουργικό, πιο κοντά στον πολίτη».

Όπως αναφέρει, μετά από πολλά χρόνια, κωδικοποιείται μια σειρά διατάξεων που ήταν διάσπαρτες, αποσπασματικές και συχνά αντικρουόμενες, ενώ παράλληλα εισάγονται σημαντικές τομές για τη λειτουργία της Αυτοδιοίκησης. Πρόκειται για μια αναγκαία μεταρρυθμιστική προσπάθεια – σημειώνει – που δημιουργεί τις προϋποθέσεις για πιο σύγχρονες, αποτελεσματικές και ξεκάθαρες σχέσεις ανάμεσα στα διαφορετικά επίπεδα διοίκησης.

Σύμφωνα με τον Περιφερειάρχης Αττικής, για χρόνια, η Αυτοδιοίκηση κινείται μέσα σε ένα περιβάλλον επικαλύψεων, ασάφειας και κατακερματισμένων ευθυνών. «Αυτό πρέπει να τελειώσει. Η χώρα χρειάζεται ξεκάθαρες αρμοδιότητες, αντίστοιχους πόρους, συγκεκριμένες ευθύνες και μετρήσιμη λογοδοσία. Γιατί όταν όλοι φαίνονται αρμόδιοι, στο τέλος κανείς δεν λογοδοτεί πραγματικά. Ειδικά στην Αττική, στη μεγαλύτερη μητροπολιτική Περιφέρεια της χώρας, τα μεγάλα ζητήματα δεν αντιμετωπίζονται αποσπασματικά: αντιπλημμυρική θωράκιση, απορρίμματα, μετακινήσεις, οδική ασφάλεια, κλιματική ανθεκτικότητα απαιτούν ενιαίο σχέδιο, σταθερή χρηματοδότηση και καθαρή κατανομή ρόλων ανάμεσα στο κράτος, την Περιφέρεια και τους Δήμους».

Ωστόσο, προσθέτει ότι σε κάθε περίπτωση, μέσα από τη διαδικασία της διαβούλευσης, στην Περιφέρεια Αττικής «… συνεχίζουμε να διεκδικούμε συγκεκριμένες παρεμβάσεις που θα αναδείξουν ακόμη περισσότερο τα ζητήματα που αφορούν στη μητροπολιτική διαχείριση. Είμαστε βέβαιοι ότι το Υπουργείο Εσωτερικών αντιλαμβάνεται πως η πρωτεύουσα Περιφέρεια της χώρας έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, αυξημένες απαιτήσεις και σύνθετες ανάγκες, που δεν μπορούν να αντιμετωπίζονται με οριζόντιες λογικές και με τα ίδια διοικητικά εργαλεία που εφαρμόζονται στις υπόλοιπες Περιφέρειες της χώρας. Η μεταρρύθμιση θα κριθεί στην πράξη: αν δίνει στην Αυτοδιοίκηση τα εργαλεία για να κάνει τη δουλειά της και στον πολίτη τη δυνατότητα να ξέρει ποιος αποφασίζει, ποιος υλοποιεί και ποιος ευθύνεται. Αυτή είναι η Αυτοδιοίκηση που διεκδικούμε: ισχυρή, υπεύθυνη, αποτελεσματική, με σύγχρονα εργαλεία, καθαρές γραμμές διοίκησης και πραγματικά μητροπολιτική αντίληψη».

Δούκας: Πρόκειται για μια βαθιά συγκεντρωτική λογική

Από την πλευρά του, ο δήμαρχος Αθηναίων, Χάρης Δούκας, ανέφερε ότι ο Κώδικας χαρακτηρίζεται από μια βαθιά συγκεντρωτική λογική που απομακρύνει την Αυτοδιοίκηση από το ευρωπαϊκό κεκτημένο. «Αντί να δίνει περισσότερη δύναμη στις πόλεις, κρατά τα πάντα στο κεντρικό κράτος. Και όταν η “μεταρρύθμιση” φέρνει εκλογικά μοντέλα που θυμίζουν άλλες εποχές ή χώρες όπως τα νησιά Φίτζι, τότε δεν μιλάμε για πρόοδο».

Μώραλης: Η πραγματική πρόκληση είναι η ενίσχυση της Αυτοδιοίκησης

«Ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης αποτελεί μια σημαντική πρωτοβουλία που κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση και συνιστά ένα βήμα θεσμικού εκσυγχρονισμού, καθώς επιχειρεί να αντιμετωπίσει χρόνιες παθογένειες όπως η πολυνομία, οι επικαλύψεις αρμοδιοτήτων και η γραφειοκρατία, ζητήματα που επηρεάζουν άμεσα την καθημερινή λειτουργία των Δήμων», δηλώνει ο δήμαρχος Πειραιά, Γιάννης Μώραλης.

Ωστόσο, ο δήμαρχος Πειραιάς σημειώνει ότι παρά τα θετικά αυτά στοιχεία, ο Κώδικας από μόνος του δεν «απαντά» στα δύο πιο κρίσιμα, αυξημένα και διαχρονικά ζητήματα που εξακολουθούν να ταλανίζουν την Αυτοδιοίκηση: την επαρκή και σταθερή χρηματοδότηση των Δήμων, η οποία δεν συμβαδίζει με το εύρος των αρμοδιοτήτων τους και τις αυξημένες ανάγκες των τοπικών κοινωνιών, και την ουσιαστική ενίσχυση των Δήμων με μόνιμο και επαρκές προσωπικό, προϋπόθεση απαραίτητη για την εύρυθμη λειτουργία τους.

«Χωρίς αυτούς τους δύο βασικούς πυλώνες, καμία θεσμική μεταρρύθμιση δεν μπορεί να αποδώσει στην πράξη στο βαθμό που απαιτούν οι σημερινές συνθήκες. Οι Δήμοι καλούνται να ανταποκριθούν σε ένα ολοένα και πιο απαιτητικό περιβάλλον, με περιορισμένα μέσα και αυξανόμενες ευθύνες, την ίδια στιγμή που τα προβλήματα της καθημερινότητας εξακολουθούν να πιέζουν ασφυκτικά τους Δήμους και να δυσκολεύουν το έργο μας», επισημαίνει.

«Έχω εκλεγεί με 3 διαφορετικούς εκλογικούς νόμους»

Αναφερόμενος ο δήμαρχος Πειραιά στη συζήτηση για τον εκλογικό νόμο είναι για τον ίδιο – όπως λέει – δευτερεύουσας σημασίας.

«Ο συνδυασμός “Πειραιάς Νικητής” κι εγώ προσωπικά έχουμε εκλεγεί το 2014, το 2019 και το 2023 με τρεις διαφορετικούς εκλογικούς νόμους και δεν μπορεί να αποτελεί αντικείμενο συνεχών αλλαγών ο εκλογικός νόμος. Η πραγματική πρόκληση είναι η ενίσχυση της Αυτοδιοίκησης με τους αναγκαίους πόρους και το απαραίτητο ανθρώπινο δυναμικό, ώστε να μπορεί να επιτελεί τον θεσμικό της ρόλο με μεγαλύτερη ευελιξία, αποτελεσματικότητα, αξιοπιστία, σταθερότητα και προοπτική».

Μουτζούρης: Δύσχρηστο το νέο εκλογικό σύστημα

Από την πλευρά του, ο περιφερειάρχης Βορείου Αιγαίου, Κώστας Μουτζούρης, αναφέρει στο «Β» ότι ορισμένα σημεία του Κώδικα χρήζουν βελτίωσης, όπως αυτό για τα λιμενικά ταμεία στα νησιά, ενώ χαρακτήρισε το νέο εκλογικό σύστημα «δύσχρηστο». Όπως είπε, ότι θα μελετήσουν καλύτερα τα σημεία, ετοιμάζοντας τις παρατηρήσεις τους.