Ο φωτογραφικός θεσμός της Φωτοσυγκυρίας εδρεύει στη Θεσσαλονίκη και κλείνει εφέτος 17 χρόνια παρουσίας στον χώρο των κλικ. H διοργάνωση που ανοίγει τις πύλες της αύριο περιλαμβάνει πέντε ομαδικές και 17 ατομικές εκθέσεις, στις οποίες συμμετέχουν με έργα τους 90 έλληνες και ξένοι δημιουργοί. Ως κεντρική έκθεση της εφετινής Φωτοσυγκυρίας έχει οριστεί η ενότητα με τίτλο «Μυστήρια και θαύματα» και με καλλιτεχνικό διευθυντή τον Θανάση Μουτσόπουλο. H δυνατότητα της φωτογραφίας τόσο να παράγει περιγραφικές εικόνες όσο και να εμποδίζει την πιστή αναπαράσταση του κόσμου έδωσε στους δημιουργούς ένα ευρύ πεδίο δράσης. Τα αποτελέσματα θα τα ανακαλύψει το κοινό αν επισκεφθεί το Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης, καθώς και πολλούς άλλους χώρους τέχνης της μακεδονικής πρωτεύουσας.
«H διοργάνωση φιλοδοξεί να μελετήσει τις πιο σκοτεινές πτυχές που συνδέονται με το μέσον της φωτογραφίας και να συναντήσει τις άυλες δυνάμεις που εμψυχώνουν τα πράγματα. H φωτογραφία εφευρέθηκε για να είναι σαφής. Στην πορεία όμως το ίδιο το μέσο απαίτησε τη δική του αυτονομία και την απελευθέρωσή του από τις αφηγηματικές συμβάσεις. Το μυστήριο έγκειται στη δυνατότητα των εικόνων όχι μόνο να μην ερμηνεύονται αλλά ούτε και να αποκωδικοποιούνται. Τα θαύμα, πάλι, έγκειται στην ικανότητα της φωτογραφίας να εμφανίζει πράγματα που δεν μπορούν να δουν τα μάτια μας, όπως και την ικανότητα να εκπλήσσει σε έναν κόσμο γεμάτο δεδομένα» σημειώνει ο καλλιτεχνικός διευθυντής της εφετινής Φωτοσυγκυρίας.
Οι εκθέσεις
Στο θεματικό πλαίσιο «Μυστήρια και θαύματα» παρουσιάζονται οι τρεις μεγάλες ομαδικές εκθέσεις «Fata Morgana» (Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης), «Επίθεση στην αναπαράσταση» (Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης) και «Δυνητικές αποτυπώσεις» (Εικαστικό Κέντρο «Ηλιος»), στις οποίες θα συναντήσουμε έργα των Νίκου Παναγιωτόπουλου, Γιάννη Ψυχοπαίδη, Λίζης Καλλιγά, Νίκου Κεσσανλή, Ελένης Μαλιγκούρα κ.ά.
Στο ίδιο θεματικό πλαίσιο περιλαμβάνεται και η έκθεση του Φωτογραφικού Αρχείου του Μουσείου Μπενάκη με τίτλο «Συρτάρι XXII», την οποία επιμελούνται η Αλίκη Τσίργιαλου και ο Λεωνίδας Κουργιαντάκης και παρουσιάζει «κατεστραμμένο φωτογραφικό υλικό από το συρτάρι XXII του φωτογραφικού αρχείου». Οι εικόνες αυτές λόγω της φθοράς έχουν απολέσει το αφηγηματικό τους περιεχόμενο και έχουν μεταμορφωθεί παρουσιάζοντας απρόσμενο εικαστικό ενδιαφέρον.
Κάτω από αυτή τη θεματική εντάσσεται και η έκθεση «Το τελευταίο πορτρέτο», την οποία έχουν επιμεληθεί ο Αλκης Ξανθάκης και ο Θανάσης Μουτσόπουλος. Περιλαμβάνονται φωτογραφίες νεκρών, οι οποίες προέρχονται από ιδιωτικές συλλογές και ιδρύματα. H οπτική απεικόνιση του θανάτου με τη φωτογραφική μέθοδο ξεκίνησε τον 19ο αιώνα και αντιπροσωπεύει μία από τις πολλές προσπάθειες που έγιναν και γίνονται για τη συμφιλίωση με τον τερματισμό της ζωής.
H έκθεση «Εμείς, οι μελλοθάνατοι» του Ολιβιέρο Τοσκάνι στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης επιχειρεί να καυτηριάσει τη θανατική ποινή, παρουσιάζοντας πορτρέτα μελλοθανάτων σε φυλακές των ΗΠΑ, πλαισιωμένα από αποσπάσματα συνεντεύξεων με τους «πρωταγωνιστές» των φωτογραφιών.
Ο Γιάννης Κόντος, φωτορεπόρτερ με διεθνείς διακρίσεις, παρουσιάζει στο Μορφωτικό Ιδρυμα της Εθνικής Τράπεζας μια ανθολογία φωτογραφιών από πρόσφατες σχετικά αποστολές στο Ιράκ, στην Παλαιστίνη, στο Αφγανιστάν, στη Σερβία, στη Γένοβα, στο Πακιστάν, όπου αναδύεται το προσωπικό ύφος με το οποίο καταγράφει τη σύγχρονη πραγματικότητα.
Οι φωτογραφίες της Ελένης Γκίνου προέρχονται από διάφορες χώρες της αφρικανικής ηπείρου. Είναι κυρίως τραβηγμένες στη Σαχάρα, στην περιοχή του Σάχελ, ή σε τόπους που βρίσκονται κάτω από τον Ισημερινό. Το βλέμμα και η κίνηση του σώματος είναι εκείνα που γοήτευσαν τη φωτογράφο, μπαίνοντας στον ρυθμό των κλικ και παράγοντας μια ζωηρή σειρά εικόνων με τίτλο «Αντικατοπτρισμοί – Αφρική».
Ο Νίκος Κουκής περιηγείται φωτογραφικά έναν ιστορικό αλλά ερημωμένο σήμερα βιομηχανικό χώρο της Θεσσαλονίκης, τα κεραμεία Αλλατίνη, δημιουργώντας φωτογραφίες που αποτελούν συγχρόνως ντοκουμέντα και ένα χρονικό εγκατάλειψης. H έκθεση παρουσιάζεται στην Αίθουσα Τέχνης του Δήμου Θεσσαλονίκης.
H Λουτσία Νίμκοβα παρουσιάζει στον Ιανό μια έκθεση η οποία επιχειρεί να προσεγγίσει το πορτρέτο της γυναίκας της Σλοβακίας. Οι φωτογραφίες της σκιαγραφούν το πλήθος των κόσμων που περιβάλλει τις γυναίκες, προσφέροντας ένα ψηφιδωτό εναλλακτικών θεωρήσεων της κεντροευρωπαίας γυναίκας.
Με το πορτρέτο συνδιαλέγεται και το έργο του Γερμανού Στέφαν Μόουζες, συγκροτώντας το προφίλ της μεταπολεμικής γερμανικής κοινωνίας που προκύπτει από τις ιδέες του και τον διάλογο με τους ανθρώπους, δίνοντας το κοινωνικό και πνευματικό στίγμα της χώρας. Θα παρουσιαστεί στο Ινστιτούτο Γκαίτε της Θεσσαλονίκης.
Ο Φαίδων Κουκουλές στην γκαλερί Z-M μάς ταξιδεύει με την τεχνική της πλατινοτυπίας στις πρώτες ημέρες της φωτογραφίας, καθώς το πολύτιμο υλικό της μετατρέπει την εικόνα σε κάτι που θυμίζει παλιά γκραβούρα, προσδίδοντάς της μια άχρονη διάσταση.
Στα πορτρέτα της Χαράς Βαρσαμίδου 12 νέοι ποζάρουν μπροστά στο είδωλό τους χάρη σε μια κατασκευή που παρεμβάλλεται μεταξύ φακού και μοντέλου. H πόζα τους αντιστοιχεί με τη μοναχική εκείνη στιγμή της προσωπικής ενατένισης στον καθρέφτη, συνθήκη κατά την οποία το είδωλο γίνεται θεατής και κριτής του εαυτού.
Μουσείο Φωτογραφίας Θεσσαλονίκης, Αποθήκη A, Λιμάνι, τηλ. 2310 566.716
