Το Ιράν προειδοποίησε σήμερα ότι θα θεωρήσει οποιαδήποτε επίθεση στο έδαφός του, συμπεριλαμβανομένων περιορισμένων πληγμάτων, «πράξη επιθετικότητας», σε μια περίοδο που η Ουάσινγκτον αυξάνει τη στρατιωτική της πίεση κατά της Τεχεράνης και ενισχύει την παρουσία της στη Μέση Ανατολή.

Την Παρασκευή, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι εξετάζει το ενδεχόμενο μιας περιορισμένης στρατιωτικής επίθεσης κατά του Ιράν, αν η Τεχεράνη δεν καταλήξει γρήγορα σε συμφωνία με τις ΗΠΑ, αφήνοντας παράλληλα αιχμές ακόμη και για αλλαγή καθεστώτος.

Απαντώντας στις δηλώσεις αυτές, ο εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ, Εσμαΐλ Μπαγαΐ, ήταν κατηγορηματικός:

«Όσον αφορά το πρώτο ερώτημα σχετικά με ένα περιορισμένο πλήγμα, δεν υπάρχει περιορισμένο πλήγμα. Μια πράξη επιθετικότητας θα θεωρηθεί πράξη επιθετικότητας. Τελεία και παύλα».

«Καμία επίθεση δεν θα μείνει αναπάντητη»

Η Τεχεράνη ξεκαθαρίζει ότι δεν αναγνωρίζει τη λογική των «χειρουργικών» ή «συμβολικών» χτυπημάτων. Στην ιρανική ανάγνωση, οποιαδήποτε στρατιωτική ενέργεια ισοδυναμεί με πλήρη επιθετική πράξη και θα αντιμετωπιστεί αναλόγως.

Η προειδοποίηση έρχεται ενώ ο αμερικανικός στρατός ενισχύει αεροπορικές και ναυτικές δυνάμεις στην περιοχή, κίνηση που τροφοδοτεί φόβους για κλιμάκωση και ευρύτερη ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή.

Πυραύλοι και drones: Το άμεσο στρατιωτικό «χαρτί»

Για σχεδόν μισό αιώνα, το Ιράν προετοιμάζεται για ένα ενδεχόμενο πολεμικό σενάριο με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αδυνατώντας να ανταγωνιστεί τη στρατιωτική ισχύ της Ουάσινγκτον με συμβατικούς όρους, έχει επενδύσει σε ασύμμετρα μέσα αποτροπής.

Σύμφωνα με αναλύσεις διεθνών μέσων, η Ισλαμική Δημοκρατία διαθέτει χιλιάδες πυραύλους και drones εντός βεληνεκούς αμερικανικών βάσεων στη Μέση Ανατολή, αλλά και του Ισραήλ. Τον Ιούνιο, μετά από αιφνιδιαστική επίθεση του Ισραήλ, η Τεχεράνη απάντησε με κύματα βαλλιστικών πυραύλων και μη επανδρωμένων αεροσκαφών, δοκιμάζοντας τα όρια των ισραηλινών αντιαεροπορικών συστημάτων.

Ιρανικές αρχές υποστηρίζουν ότι τα οπλικά αποθέματα έχουν αναπληρωθεί, ενώ Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι, παρά τις απώλειες, το οπλοστάσιο της χώρας εξακολουθεί να αποτελεί σοβαρή απειλή.

Δίκτυο συμμάχων σε τρία μέτωπα

Πέρα από τις ίδιες της τις ένοπλες δυνάμεις, η Τεχεράνη διαθέτει δίκτυο συμμάχων σε Ιράκ, Λίβανο και Υεμένη, οι οποίοι έχουν διαμηνύσει ότι θα κινητοποιηθούν σε περίπτωση επίθεσης.

Παρά τη στρατιωτική πίεση που έχουν δεχθεί από Ισραήλ και ΗΠΑ, οργανώσεις όπως οι σιιτικές πολιτοφυλακές στο Ιράκ, η Hezbollah στον Λίβανο και οι Χούθι στην Υεμένη εξακολουθούν να θεωρούνται παράγοντες ικανοί να ανοίξουν πολλαπλά μέτωπα, διευρύνοντας τη σύγκρουση.

Οικονομικός πόλεμος και το Στενά του Ορμούζ

Ένα ακόμη ισχυρό «όπλο» της Τεχεράνης είναι η γεωστρατηγική της θέση. Από τα Στενά του Ορμούζ διέρχεται πάνω από το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και σημαντικό ποσοστό του υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).

Η απειλή παρεμπόδισης της ναυσιπλοΐας ή ακόμη και προσωρινού κλεισίματος του περάσματος θα μπορούσε να προκαλέσει εκτίναξη των τιμών ενέργειας και αλυσιδωτές επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία. Το ιρανικό ναυτικό διαθέτει ταχύπλοα σκάφη, υπόγειες εγκαταστάσεις και εμπειρία σε ναρκοθετήσεις – τακτική που έχει χρησιμοποιηθεί και στο παρελθόν, κατά τη διάρκεια του πολέμου Ιράκ–Ιράν τη δεκαετία του 1980.

Η κλιμάκωση και το ερώτημα της επόμενης μέρας

Παρά τις εσωτερικές πιέσεις και τις απώλειες που έχει υποστεί το τελευταίο διάστημα, το ιρανικό καθεστώς δείχνει αποφασισμένο να απαντήσει σε οποιαδήποτε επίθεση με τρόπο που θα επιβάλλει υψηλό κόστος.

Το πώς και σε ποια έκταση θα ενεργοποιήσει τα εργαλεία που διαθέτει θα εξαρτηθεί, σύμφωνα με αναλυτές, από το επίπεδο της απειλής που θα εκτιμήσει ότι αντιμετωπίζει. Σε κάθε περίπτωση, το μήνυμα της Τεχεράνης είναι σαφές: «περιορισμένο πλήγμα» δεν υφίσταται – και κάθε κίνηση μπορεί να ανοίξει τον δρόμο για μια ευρύτερη, ανεξέλεγκτη σύγκρουση.