Η κλιματική κρίση δεν είναι πλέον μόνο περιβαλλοντικό ζήτημα, αλλά και οικονομικό. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα το κάνει ξεκάθαρο: τα ακραία καιρικά φαινόμενα επηρεάζουν άμεσα τα επιτόκια, την πιστοληπτική ικανότητα και τη βιωσιμότητα του χρέους-κρατών και επιχειρήσεων μαζί.
Οι αγορές δεν αντιδρούν μόνο μετά τις καταστροφές: προσαρμόζουν ήδη σήμερα τις τιμές τους με βάση τους κλιματικούς κινδύνους του αύριο. Όταν μια περιοχή αντιμετωπίζει συχνά ακραία φαινόμενα, οι επενδυτές τη θεωρούν πιο ριψοκίνδυνη και απαιτούν υψηλότερα επιτόκια.
Δημιουργείται έτσι ένας μηχανισμός ανατροφοδότησης: οι καταστροφές επιβαρύνουν τα δημόσια οικονομικά, ακριβαίνουν τον δανεισμό και δυσκολεύουν ακόμη περισσότερο την αποκατάσταση. Η ΕΚΤ αναγνωρίζει ότι αυτή η δυναμική ενισχύει τις ανισότητες εντός της ευρωζώνης — με χώρες υψηλού κλιματικού ρίσκου, όπως η Ελλάδα, να αντιμετωπίζουν συστηματικά ακριβότερη χρηματοδότηση.
Σε αυτό το περιβάλλον, η πράσινη χρηματοδότηση παύει να είναι επιλογή. Η Ευρώπη χρειάζεται 695 δισ. ευρώ ετησίως μόνο για επενδύσεις σε ενέργεια την περίοδο 2031–2040.
Ο χρηματοπιστωτικός τομέας καλείται να παίξει πρωταγωνιστικό ρόλο και το ελληνικό τραπεζικό σύστημα διαθέτει ήδη τα εργαλεία: πράσινα δάνεια, ESG καταθέσεις, πράσινα ομόλογα που αντιπροσωπεύουν το 1/3 του χαρτοφυλακίου τους.
Κριτήρια ESG ενσωματώνονται πλέον στη διαδικασία αξιολόγησης κάθε επιχείρησης που ζητά χρηματοδότηση.
Η πράσινη μετάβαση δεν είναι κόστος ακόμα και αν απαιτούν οι αποφάσεις που συνδέονται προς την επίτευξη της. Είναι η νέα λογική της ανταγωνιστικότητας.
