Τ ι κοινό έχουν οι ηθοποιοί Ιντα Καμίνσκα, Σόφι Οκονέντο,Σοχρέχ Αγκντασλού και Αντριάνα Μπαράζα , πέραν του ότι όλες είναι γυναίκες και έχουν ονόματα που στους περισσότερους φαίνονται εξωτικά;

Απάντηση: όλες έχουν προταθεί για το βραβείο Οσκαρ και καμία δεν κατάγεται από αγγλόφωνη χώρα.

Και αν η εβραϊκής καταγωγής Τσέχα Καμίνσκα κέρδισε την υποψηφιότητα Α΄ γυναικείου ρόλου το 1966 (σε ηλικία 67 χρόνων) για την κλασική τσεχική ταινία του Γίρι Μένζελ «Το μαγαζάκι της κεντρικής οδού», όλες οι υπόλοιπες ηθοποιοί υπήρξαν υποψήφιες για το Οσκαρ Β΄ ρόλου μέσα στην τελευταία πενταετία: η Νιγηριανή Οκονέντο (μεγάλωσε όμως στη Βρετανία) διεκδίκησε το βραβείο το 2005 για το «Ηotel Rwanda». Ενα χρόνο πριν στην ίδια κατηγορία βρέθηκε η Ιρανή Αγκντασλού για το «Σπίτι από άμμο και ομίχλη» και, τέλος, η Μεξικανή Μπαράζα ήταν επίσης στην πεντάδα του Β΄ γυναικείου ρόλου πέρσι για τη «Βαβέλ». Πέρσι επίσης υποψήφια για το Οσκαρ Β΄ ρόλου και για την ίδια μάλιστα ταινία, τη «Βαβέλ», ήταν και η Γιαπωνέζα Ρίνκο Κικούτσι.

Είναι πλέον γεγονός- και εξαιρετικά ευχάριστο- ότι τα Οσκαρ έχουν παγκοσμιοποιηθεί. Οι υποψηφιότητες για ερμηνείες δεν αφορούν μόνον τους διαπρεπείς ηθοποιούς από τις ΗΠΑ, τη Βρετανία και την Ωκεανία, όπως συνήθως γινόταν ως και τη δεκαετία του ΄90 (με τις ελάχιστες εξαιρέσεις). Τα Οσκαρ αφορούν τους πάντες. Εφέτος, για παράδειγμα, στην πεντάδα της κατηγορίας για το Οσκαρ Β΄ ανδρικού ρόλου είναι ο ισπανός ηθοποιός Χαβιέρ Μπαρδέμ – αν και για αγγλόφωνο ρόλο στην ταινία «Καμιά πατρίδα για τους μελλοθάνατους» των αδελφών Κόεν. Ο ίδιος ηθοποιός πριν από μερικά χρόνια είχε βρεθεί στους πέντε για το Οσκαρ Α΄ ανδρικού ρόλου έχοντας ενσαρκώσει αξέχαστα τον κουβανό ποιητή Ρεϊνάλντο Αρένας στο «Πριν πέσει η νύχτα». Τότε ο Μπαρδέμ ήταν το αουτσάιντερ. Εφέτος είναι το φαβορί.

Νέα καριέρα
Μια υποψηφιότητα για Οσκαρ είναι αρκετή για να ανοίξουν πόρτες. Αν ο Μπαρδέμ δεν είχε προταθεί για το «Πριν πέσει η νύχτα», το όνομά του ίσως να μην είχε γίνει ευρύτερα γνωστό στην Αμερική, με αποτέλεσμα πολύ πιθανόν οι Κόεν να μην τον επέλεγαν για την ταινία τους. Προσφάτως η Μεξικανή Μπαράζα ανέφερε στο περιοδικό «Variety» ότι η καριέρα της άλλαξε 100% μετά την υποψηφιότητα για τη «Βαβέλ». Η Μπαράζα δέχεται προτάσεις που ούτε φανταζόταν πριν από τη «Βαβέλ», καθώς η ηθοποιός ήταν γνωστή μόνο στη χώρα της και κυρίως από τηλεοπτικές σαπουνόπερες.

Το ίδιο πλούσιο σε προτάσεις φαίνεται να είναι το άμεσο μέλλον της Μαριόν Κοτιγιάρ, που πολύ δίκαια βρέθηκε στην πεντάδα των Οσκαρ Α΄ γυναικείου ρόλου για τη δουλειά της ως Εντίτ Πιαφ στη «Ζωή σαν τριαντάφυλλο». Η ως πέρσι κυριολεκτικά άγνωστη ηθοποιός στην Αμερική έκλεισε προσφάτως συμβόλαιο με τη Universal και θα πρωταγωνιστήσει δίπλα στον Τζόνι Ντεπ και τον Κρίστιαν Μπέιλ στην ταινία «Ρublic enemies» του Μάικλ Μαν. Προσφάτως ο Μπαρδέμ τελείωσε τα γυρίσματα της τελευταίας ταινίας του Γούντι Αλεν«Vicky Christina Βarcelona» στην οποία συμπρωταγωνιστεί με τη συμπατριώτισσά του Πενέλοπε Κρους, υποψήφια πέρσι για το Οσκαρ Α΄ ρόλου για το «Γύρνα πίσω» του Πέδρο Αλμοδόβαρ.

Ξεφυλλίζοντας τη σύγχρονη ή και την παλαιότερη ακόμη ιστορία των Οσκαρ θα βρούμε πολλούς ηθοποιούς που βοηθήθηκαν από την υποψηφιότητά τους στην Αμερική. Μετά την υποψηφιότητά του για το Οσκαρ Β΄ ρόλου για τον «Τελευταίο σαμουράι» ο Ιάπωνας Κεν Γουατανάμπε έγινε απαραίτητο «εργαλείο» σε πολλές αμερικανικές ταινίες που χρειάζονταν έναν καλοστεκούμενο ιάπωνα ηθοποιό: «Αναμνήσεις μια γκέισας», «Γράμματα από την Ιβο Τζίμα», «Ο Μπάτμαν επιστρέφει». Καλά προχωρεί και η καριέρα της Κολομβιανής Καταλίνα Σαντίνο Μορένο, που μετά την υποψηφιότητά της για το Οσκαρ Α΄ γυναικείου ρόλου στη (μη αγγλόφωνη) ταινία «Κεχαριτωμένη Μαρία», έχει παίξει σε αρκετές αμερικανικές παραγωγές, όπως ο «Ερωτας στα χρόνια της Χολέρας» όπου πρωταγωνιστεί ο Μπαρδέμ.

Η άλλη πλευρά
Υπάρχει βέβαια και η αντίθετη πλευρά του ίδιου νομίσματος, οι υποψηφιότητες ή και τα Οσκαρ ακόμη που δεν σήμαναν τίποτε στους ηθοποιούς που τα διεκδίκησαν ή τα κέρδισαν. Η Καμίνσκα, για παράδειγμα, εμφανίστηκε μόνο σε μια αμερικανική ταινία. Η Τζόσλιν Λαγκάρντ που προτάθηκε για το Οσκαρ Β΄ ρόλου για τη «Χαβάη» (1966), δεν ξανάπαιξε στον κινηματογράφο και ο καμποτζιανός γιατρός Χάινγκ Σ.Νγκορ που κέρδισε το Οσκαρ Β΄ ρόλου για τις «Κραυγές στη σιωπή» (1984), όπου στην ουσία έπαιξε τον εαυτό του, δεν είχε αξιόλογη καριέρα. Ακόμη και η Μελίνα Μερκούρη μετά την υποψηφιότητά της για το «Ποτέ την Κυριακή» δεν έδειξε ιδιαίτερο ενδιαφέρον για χολιγουντιανή πορεία.

Το ίδιο συνέβη με αρκετούς Ευρωπαίους που δεν επεδίωξαν να μετακομίσουν στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Η Κατρίν Ντενέβ, ο Ζεράρ Ντεπαρντιέ και η Ανούκ Εμέ παρέμειναν στην Ευρώπη μετά τις υποψηφιότητες που κέρδισαν αντιστοίχως για την «Ινδοκίνα», τον «Σιρανό ντε Μπερζεράκ» και το «Ενας άνδρας και μια γυναίκα». Το ίδιο και η Ζυλιέτ Μπινός, που μάλιστα κέρδισε το Οσκαρ Β΄ ρόλου για τον «Αγγλο ασθενή».