Η Ευρώπη ανησυχεί. Δεν αποτελεί έκπληξη και δεν το κρύβει. Πώς θα μπορούσε άλλωστε να απολαμβάνει την ησυχία της σε ένα τόσο ρευστό, τόσο απρόβλεπτο και τόσο ασταθές διεθνές περιβάλλον.
Επιστρέφω από το Παρίσι όπου πήρα μέρος στο 3ο Φόρουμ Ελλάδας – Γαλλίας που διοργάνωσε το Φόρουμ των Δελφών σε συνεργασία με «Το Βήμα» και «Τα Νέα» (5/2).
Οπου η ανησυχία αυτή καταγράφηκε σε όλους τους τόνους και συνοδεύτηκε με αναρίθμητα ερωτηματικά αλλά ελάχιστες βεβαιότητες.
Το διαζύγιο με τη Ρωσία αναγνωρίζεται τετελεσμένο και «το ρήγμα βαθύ». Υπάρχει επίγνωση ότι δεν θα γεφυρωθεί ούτε σύντομα ούτε εύκολα. Αλλά από την άλλη το πρόβλημα δεν μοιάζει ασήκωτο.
Η Ρωσία δεν ήταν ποτέ «πραγματικά Ευρώπη» και μόνο διάφοροι ιδιοτελείς καλοθελητές της έραβαν ρούχα που ούτε φορούσε ούτε της πήγαιναν ούτε τα ήθελε.
Αντιθέτως το ρήγμα με την Αμερική μοιάζει ασυνήθιστο και βαρύ, χωρίς να είναι καν αναμενόμενο. Πέρα από τον αιφνιδιασμό φέρνει ορατή αμηχανία και κυρίως κρύβει τη διχογνωμία των ίδιων των Ευρωπαίων.
Μιλάμε για μια «μπόρα που θα περάσει» ή για «κάτι που πρέπει να γίνει»;
Η προφανής προσφυγή στη «στρατηγική αυτονομία» εύκολα προφέρεται, ευκολότερα αναλύεται, αλλά χρειάζεται κάποια χρόνια και εκατοντάδες δισεκατομμύρια για να υλοποιηθεί.
Δεν θα μεταφέρω, ούτε θα περιγράψω λοιπόν μια απάντηση που δεν υπάρχει.
Αλλά αν η Ευρώπη ανησυχεί είναι κυρίως επειδή αντιλαμβάνεται το αδιέξοδο. Δεν έχει ακόμη τρόπους να το ξεπεράσει και για ένα διάστημα θα ζήσει υποχρεωτικά μαζί του.
Από την άλλη πλευρά η Γηραιά Ηπειρος έχει την πολυτέλεια να προσπερνά τα ζωτικά ζητήματα που βιώνει δυσβάστακτα η Ελλάδα και τα οποία ελάχιστο χώρο βρίσκουν στους προβληματισμούς της.
Ετσι, δεν παρακολουθεί τι γίνεται με το κόμμα Τσίπρα ή με το κόμμα Καρυστιανού. Δεν ασχολείται με τα κεφάλαια της αναθεώρησης του Συντάγματος. Ούτε σκοτώνει τη μέρα της σε δικαστήρια και εξεταστικές επιτροπές.
Κυρίως όμως δεν δίνει σημάδια ότι ανησυχεί για την επόμενη μέρα των επόμενων εκλογών. Λογικό. Οταν έχεις ζήσει κυβέρνηση Τσίπρα – Βαρουφάκη νομίζεις πως όλα μπορείς να τα ξεπεράσεις.
Προφανώς η Ευρώπη δεν ξέρει τι χάνει. Κι ούτε θα το μάθει ποτέ όσο η καυτή και σκληρή ελληνική επικαιρότητα ξεφεύγει από τον οπτικό της ορίζοντα.
Υποθέτω ότι μάλλον έχει επιλέξει να ανησυχεί για «τα μικρά και τα επουσιώδη», τα οποία με κάποιον μαγικό τρόπο έχουν καταφέρει να μην ανησυχούν την Ελλάδα.
Τι να κάνουμε; Κάποιος πρέπει να κάνει την άχαρη δουλειά.
