Την περασμένη Δευτέρα, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου τηλεφώνησε στον αμερικανό πρόεδρο, Ντόναλντ Τραμπ, με μια σημαντική πληροφορία: ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν και οι κορυφαίοι σύμβουλοί του επρόκειτο να συναντηθούν σε ένα μέρος στην Τεχεράνη το Σάββατο το πρωί, σύμφωνα με ρεπορτάζ του Axios.

«Θα μπορούσαν όλοι να σκοτωθούν σε μια μόνο καταστροφική αεροπορική επιδρομή», είπε ο Νετανιάχου στον Τραμπ και την ομάδα του, σύμφωνα με τρεις πηγές που ενημερώθηκαν για τη συζήτηση.

Γιατί είναι σημαντικό;

Η τηλεφωνική κλήση της 23ης Φεβρουαρίου, η οποία παρέμεινε μυστική και έλαβε χώρα στην Αίθουσα Εκδηλώσεων του Λευκού Οίκου, ήταν μια καθοριστική στιγμή που έθεσε σε κίνηση τον πόλεμο στο Ιράν.

  • Απαντά στο ερώτημα που θέτουν όλοι οι νομοθέτες, οι σκεπτικιστές της MAGA και οι παγκόσμιοι ηγέτες από το Σάββατο: γιατί τώρα;
  • Η απάντηση: Ο Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ και ο στενός κύκλος του ήταν ακαταμάχητοι στόχοι ευκαιρίας που ούτε ο Τραμπ ούτε ο Νετανιάχου ήθελαν να χάσουν.

Στα σχέδια και νωρίτερα ο πόλεμος

Ο Τραμπ είχε ήδη την τάση να επιτεθεί στο Ιράν πριν μάθει τις νέες πληροφορίες για τον Χαμενεΐ. Αυτό που δεν είχε αποφασίσει ήταν πότε – μέχρι που τον κάλεσε ο Νετανιάχου.

  • Η τηλεφωνική επικοινωνία της 23ης Φεβρουαρίου ήταν μέρος μιας εντατικής συντονισμένης προσπάθειας μεταξύ των δύο ηγετών, οι οποίοι συναντήθηκαν δύο φορές και μίλησαν τηλεφωνικά 15 φορές κατά τη διάρκεια των δύο μηνών που προηγήθηκαν του πολέμου, σύμφωνα με αξιωματούχους των ΗΠΑ και του Ισραήλ.
  • Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ είχαν εξετάσει το ενδεχόμενο να επιτεθούν μια εβδομάδα νωρίτερα από το Σάββατο, αλλά το ανέβαλαν για λόγους πληροφοριών και επιχειρησιακούς, συμπεριλαμβανομένων των κακών καιρικών συνθηκών.

Μέσα από την αίθουσα

Ένας αρχικός έλεγχος της CIA, που διεξήχθη κατόπιν οδηγιών του Τραμπ, επιβεβαίωσε τις πληροφορίες σχετικά με τον Χαμενεΐ που συγκέντρωσε η ισραηλινή στρατιωτική υπηρεσία πληροφοριών.

  • Οι προετοιμασίες επιταχύνθηκαν όταν ο Τραμπ είπε στον Νετανιάχου, ότι θα εξετάσει το ενδεχόμενο να προχωρήσει, αλλά πρώτα ήρθε η ομιλία του αμερικανού προέδρου για την κατάσταση της χώρας την επόμενη νύχτα.
  • Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν ότι ο Τραμπ πήρε μια «σκόπιμη απόφαση» να μην επικεντρωθεί υπερβολικά στο Ιράν, ώστε να μην τρομάξει τον Αγιατολάχ και τον οδηγήσει στην παρανομία πριν από την εκτέλεση της επίθεσης.

Η ημέρα «κλειδί»

Μέχρι την Πέμπτη, η CIA είχε «επιβεβαιώσει πλήρως ότι όλα αυτά τα άτομα θα ήταν μαζί και ότι έπρεπε να το εκμεταλλευτούμε», ανέφερε μια πηγή.

  • Την ίδια μέρα, οι απεσταλμένοι του Τραμπ, Τζάρετ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ, τηλεφώνησαν από τη Γενεύη μετά από ώρες συνομιλιών με ιρανούς αξιωματούχους και έβγαλαν μια κατηγορηματική ετυμηγορία: οι διαπραγματεύσεις δεν οδηγούσαν πουθενά.
  • «Αν αποφασίσετε ότι θέλετε να ακολουθήσετε τη διπλωματική οδό, θα πιέσουμε και θα παλέψουμε για να επιτύχουμε μια συμφωνία. Αλλά αυτοί οι τύποι μας έδειξαν ότι δεν ήταν διατεθειμένοι να κάνουν μια συμφωνία που θα σας ικανοποιούσε», είπε ένας αμερικανός αξιωματούχος με άμεση γνώση της τηλεφωνικής συνομιλίας, σύμφωνα με τον Τραμπ.

Τα δύο «σίγουρα» σημεία του Τραμπ

Οι πληροφορίες των μυστικών υπηρεσιών ήταν αξιόπιστες και η διπλωματία είχε αποτύχει. Την Παρασκευή στις 3:38 μ.μ. EST, έδωσε την τελική διαταγή.

  • Έντεκα ώρες αργότερα, βόμβες έπεσαν στην Τεχεράνη, ο Χαμενεΐ σκοτώθηκε και ο πόλεμος είχε ξεκινήσει.

Το παρασκήνιο

Ο Τραμπ θεωρούσε τον Νετανιάχου στενό συνεργάτη και ήταν πραγματικά ανοιχτός στις συμβουλές του για το Ιράν, αλλά ήταν επίσης αποφασισμένος να εξαντλήσει πρώτα τη διπλωματία.

  • «Η μία πλευρά του οίκου διαπραγματευόταν και η άλλη πλευρά του οίκου έκανε κοινό στρατιωτικό σχεδιασμό» με το Ισραήλ, είπε ένας Αμερικανός αξιωματούχος. «Αξιολογούσε και τα δύο πράγματα συνεχώς».

Μεταξύ των γραμμών

Υπό την πίεση που δέχτηκε για τον ισχυρισμό ότι οι ΗΠΑ είχαν παρασυρθεί από το Ισραήλ, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο επέμεινε την Τρίτη ότι αυτή η επιχείρηση «έπρεπε να γίνει ούτως ή άλλως» και ότι ήταν απλώς «θέμα χρονισμού».

  • «Αυτό το Σαββατοκύριακο παρουσίασε μια μοναδική ευκαιρία για κοινή δράση ενάντια σε αυτή την απειλή», δήλωσε στους δημοσιογράφους στο Καπιτώλιο. «Θέλαμε αυτό να έχει τη μέγιστη επιτυχία».
  • «Ο Τραμπ ήθελε να χτυπήσει νωρίτερα — στις αρχές Ιανουαρίου. Ο Μπίμπι ήταν αυτός που ζήτησε να καθυστερήσει», δήλωσε ένας Ισραηλινός αξιωματούχος, τονίζοντας ότι ο χρόνος ήταν «πλήρως συντονισμένος» με «την κατανόηση ότι θα πραγματοποιούνταν από κοινού».

Η ίντριγκα

Το αρχικό σχέδιο προέβλεπε μια επίθεση στα τέλη Μαρτίου ή στις αρχές Απριλίου, δίνοντας χρόνο στην κυβέρνηση να εξασφαλίσει την υποστήριξη του κοινού. Ο Νετανιάχου πίεσε να προχωρήσουν πιο γρήγορα, δήλωσε ένας Αμερικανός αξιωματούχος στο Axios.

  • Ο αξιωματούχος είπε ότι ο Νετανιάχου άρχισε να «αναστατώνει» και να προειδοποιεί ότι οι ηγέτες της ιρανικής αντιπολίτευσης που είχαν καταφύγει σε ασφαλή καταφύγια κινδύνευαν να σκοτωθούν από το καθεστώς.

Η επιτάχυνση του χρονοδιαγράμματος άφησε την κυβέρνηση απροετοίμαστη

Αντί να αφιερώσει εβδομάδες για να προετοιμάσει το κοινό για τον πόλεμο, ο Λευκός Οίκος βρέθηκε να δικαιολογεί τις επιθέσεις αφού οι βόμβες είχαν ήδη πέσει.

  • «Δεν προετοιμάσαμε την υπόθεση εκ των προτέρων όσο καλά θα μπορούσαμε, επειδή η ευκαιρία μας ήρθε πολύ γρήγορα», είπε ο αξιωματούχος.
  • Ένας άλλος αξιωματούχος αναγνώρισε ότι υπήρχαν συγκεχυμένα μηνύματα από τον Ρούμπιο και από τον Λευκό Οίκο, οι οποίοι άρχισαν να υποστηρίζουν τον πόλεμο μετά την επίθεση, και όχι πριν.

Το σημείο τριβής

Επειδή ο Τραμπ και ο Νετανιάχου απέκρυψαν την επίθεσή τους το Σάββατο, πολλοί αμερικανοί πολίτες πιάστηκαν εντελώς απροετοίμαστοι και εγκλωβίστηκαν, όταν το Ιράν εξαπέλυσε αντίποινα χτυπήματα σε ολόκληρο τον Κόλπο.

  • Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ του Ρούμπιο έσπευσε να οργανώσει μια επείγουσα επιχείρηση εκκένωσης για περισσότερους από 1.500 Αμερικανούς που ζήτησαν βοήθεια για να φύγουν από την περιοχή.
  • Όταν ρωτήθηκε από δημοσιογράφους την Τρίτη, γιατί δεν υπήρχε σχέδιο εκκένωσης, ο Τραμπ απάντησε: «Επειδή όλα συνέβησαν πολύ γρήγορα».

Η άλλη όψη

Ο Ισραηλινός πρέσβης στην Ουάσινγκτον, Γιεχίελ Λάιτερ, αρνήθηκε να σχολιάσει τις λεπτομέρειες της τηλεφωνικής επικοινωνίας της 23ης Φεβρουαρίου, καθώς διέψευσε ότι ο Νετανιάχου «υποκίνησε» ή ανέφερε ποτέ την απειλή προς τους ηγέτες της ιρανικής αντιπολίτευσης ως λόγο για να επιταχυνθεί η διαδικασία.

  • «Τον τελευταίο χρόνο, συνεργαστήκαμε πιο στενά από ποτέ με τους εταίρους μας στις Ηνωμένες Πολιτείες όσον αφορά το Ιράν και συμφωνούμε απόλυτα ως προς τον κίνδυνο που αποτελεί το Ιράν για το Ισραήλ, τις Ηνωμένες Πολιτείες και τον ελεύθερο κόσμο», δήλωσε ο Λάιτερ στο Axios.
  • «Όποιος γνωρίζει τον Πρόεδρο Τραμπ καταλαβαίνει ότι είναι ένας ισχυρός ηγέτης που δεν μπορεί να επηρεαστεί», δήλωσε ο πρέσβης.

Συμπέρασμα

Ο Τραμπ ήταν εξίσου απορριπτικός την Τρίτη απέναντι σε οποιαδήποτε υπόνοια ότι ο Νετανιάχου οδήγησε στην απόφαση.

  • «Είχαμε διαπραγματεύσεις με αυτούς τους τρελούς και η άποψή μου ήταν ότι θα επιτεθούν πρώτοι. Ήμουν σίγουρος για αυτό. Αν μη τι άλλο, ίσως να πίεσα το Ισραήλ να πάρει μια απόφαση», είπε.
  • Ο Λευκός Οίκος δεν αμφισβήτησε το ρεπορτάζ του Axios και επισήμανε τις δημόσιες δηλώσεις του Τραμπ και του Ρούμπιο την Τρίτη.