Πες το με ένα παραμύθι

Το 2013 ο σκηνοθέτης Βασίλης Λουλές παρουσίασε το ντοκιμαντέρ «Πέρασα κι εγώ από κει κι είχα παπούτσια από χαρτί»,

Το 2013 ο σκηνοθέτης Βασίλης Λουλές παρουσίασε το ντοκιμαντέρ «Πέρασα κι εγώ από κει κι είχα παπούτσια από χαρτί», ένα ιδιαίτερο ταξίδι στον μαγικό κόσμο των παραμυθιών, στο οποίο γιαγιάδες και παππούδες, λαϊκοί παραμυθάδες της ελληνικής υπαίθρου αφηγούνται στον κινηματογραφικό φακό παραμύθια και ιστορίες.
Από τότε η ταινία (που προβλήθηκε στις αίθουσες της χώρας μας) έχει σημειώσει (και εξακολουθεί να το κάνει) εξαιρετική πορεία στο εξωτερικό. Μάλιστα το Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ στις Ηνωμένες Πολιτείες συμπεριέλαβε το «Πέρασα κι εγώ από κει κι είχα παπούτσια από χαρτί» στη συλλογή του με ταινίες από όλον τον κόσμο, ώστε να χρησιμοποιείται για ερευνητικούς σκοπούς αλλά και στην εκπαιδευτική διαδικασία.
Με αφορμή την προβολή αυτή την εποχή του «Πέρασα κι εγώ από κει κι είχα παπούτσια από χαρτί» στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος και στην αίθουσα «Παύλος Ζάννας», ο Γιώργος Κατσαδώρος, επίκουρος καθηγητής Λαογραφίας Πανεπιστημίου Αιγαίου και ο σύγχρονος αφηγητής παραμυθιών Γιώργος Ευγενικός αναφέρθηκαν με δύο κείμενά τους στην αξία της. Αποσπάσματα των κειμένων παραθέτουμε παρακάτω.
«Το ντοκιμαντέρ του Βασίλη Λουλέ έρχεται, σε πείσμα – θα τολμούσα να πω – των παραπάνω, για να μας μεταφέρει σε έναν κόσμο παραδοσιακής αφήγησης παραμυθιών από λαϊκούς (χρησιμοποιώ τον όρο τιμητικά) αφηγητές» αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ. Κατσαδώρος. «Η εστίαση βέβαια δεν είναι λαογραφική-παραμυθολογική, δεν επιχειρεί ο σκηνοθέτης να συλλέξει και να παρουσιάσει πρωτογενές υλικό» συνεχίζει ο κ. καθηγητής. «Οι συνθήκες της κινηματογραφικής αφήγησης έρχονται να αναπαραστήσουν το φυσικό πλαίσιο μιας αφήγησης που δύσκολα συναντά κανείς στον σύγχρονο, ιδίως αστικό, χώρο».
Για τον κ. Κατσαδώρο οι αφηγητές/τριες «αφηγούνται τα παραμύθια τους, αυτά που γνωρίζουν από τα μικρά τους χρόνια, που άκουσαν από τους γονείς, τους παππούδες και τις γιαγιάδες τους, με αφοπλιστική απλότητα και τρόπο βιωματικό, όπως γνωρίζουν, που φαίνεται να προσπερνά τον φακό, το στήσιμο, το κινηματογραφικό πλαίσιο».
Από την πλευρά του ο κ. Ευγενικός επισημαίνει την ιδιαίτερη ευαισθησία αλλά και αισθητική αρμονία στη μεταφορά στην οθόνη ενός κόσμου τόσο παραμυθένιου όσο και αληθινού. «Σε κάθε αφήγηση φανερώνεται η σχέση εμπιστοσύνης και εκτίμησης που δημιούργησε με τους λαϊκούς αφηγητές ώστε να του μεταφέρουν με γενναιοδωρία τα παραμύθια τους» λέει. «Ο Β. Λουλές κατάφερε να τους κάνει να αισθάνονται τόσο οικεία με την κινηματογραφική μηχανή, που εκείνη στέκεται αντίκρυ τους σαν ένας άνθρωπος που έχει τα μάτια, τις μνήμες και τις καρδιές όλων μας. Δεν τους ενοχλεί, δεν τους πειράζει, ξεχνούν ότι υπάρχει και διατηρούν αναλλοίωτη την αυθεντικότητα και την αλήθεια τους».
Εχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον η παρατήρηση του κ. Ευγενικού ότι «κάθε φορά που βλέπεις την ταινία είναι σαν να ακούς ξανά και ξανά το ίδιο παραμύθι και κάθε φορά σου αποκαλύπτονται διαφορετικές εικόνες. Και πάντα, όταν τελειώνει το παραμύθι, έχεις τη βεβαιότητα ότι «ήσουνα κι εσύ εκεί κι είχες παπούτσια από χαρτί», από πάνω κόκκινα κι από κάτω κόσκινα».
Αλλά το σημαντικότερο είναι ότι σε μια εποχή που η ποιητικότητα της ελληνικής γλώσσας συμπιέζεται και κωδικοποιείται και η εικόνα ανταγωνίζεται τον προφορικό λόγο, «ο Β. Λουλές καταφέρνει να συνδυάσει τα υλικά που φτιάχνονται τα όνειρα και τα παραμύθια για να αναδείξει τη δύναμη και την αμεσότητα του προφορικού λόγου».

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Πολιτισμός
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk