Ρετάλι: (το) ουσ., το τελευταίο υπόλοιπο από τόπι υφάσματος που πουλιέται σε πολύ φθηνή τιμή/ (μτφ.) άνθρωπος ανάξιος, τιποτένιος: κάτι ρετάλια παριστάνουν τους σπουδαίους. Η επίμαχη φράση του κ. Θ. Πάγκαλου περί «ρεταλιών της Αριστεράς» πυροδότησε όπως ήταν επόμενο, αν κρίνει κανείς από την ετυμολογία της λέξης αλυσιδωτές αντιδράσεις στον χώρο της ανανεωτικής Αριστεράς διεγείροντας τα ευαίσθητα αντανακλαστικά της. Παράλληλα διαμόρφωσε και εκείνες τις… κλιματολογικές συνθήκες ώστε να ευδοκιμήσουν τα διάφορα σενάρια γύρω από το ποια θα είναι η στάση της ανανεωτικής Αριστεράς έναντι των εξελίξεων στο ΠαΣοΚ, όπου και στόχευαν οι δηλώσεις του πρώην υπουργού.
Στον ΣΥΝ τίποτε δεν έδειχνε ότι οι βολές Πάγκαλου θα προκαλούσαν τέτοια κινητικότητα. Η Κουμουνδούρου δεν έμεινε στην πλήρη κάλυψη του κ. Λ. Κύρκου ως ενός εκ των διοργανωτών της γνωστής εκδήλωσης στο ξενοδοχείο «Μεγάλη Βρεταννία» με προσκεκλημένο ομιλητή τον πρωθυπουργό κ. Κ. Σημίτη (σχετικές δηλώσεις έκανε ο εκπρόσωπος Τύπου του κόμματος κ. Ν. Βούτσης). Προχώρησε παραπέρα, διαβλέποντας μάλιστα τη δυνατότητα να στηθούν «γέφυρες» προς το «ιστορικό ΠαΣοΚ», όπως έλεγε χαρακτηριστικά κομματικός παράγοντας.
Ο ίδιος ο κ. Κύρκος πάντως απέφυγε να μπει σε τέτοιου είδους αναζητήσεις και αρκέστηκε να επιστρέψει… το «ρετάλι» στον κ. Πάγκαλο προτρέποντάς τον «να κοιτάξει στον καθρέφτη του». Μία εκ των ερμηνειών που δόθηκαν είναι ότι ο πρώην υπουργός ήθελε με τις δηλώσεις του βασικά να θίξει τον κ. Κύρκο με σκοπό να ενεργοποιήσει τις μνήμες στο ΠαΣοΚ («βρώμικο ’89» κτλ.). Οι γενικότερες ωστόσο αντιδράσεις που προκλήθηκαν (όπως του κ. Ν. Μπίστη, ο οποίος στα «ρετάλια της Αριστεράς» αντέτεινε τα… «κασμίρια της Αριστεράς») έδειξαν ότι ούτως ή άλλως υπήρξαν και «παράπλευρες απώλειες» από τον χώρο της λεγομένης «εκσυγχρονιστικής Αριστεράς», ακόμη και από τον χώρο του ΣΥΝ, όπου κάποιοι έσπευσαν να αποδοκιμάσουν εμμέσως ή αμέσως τις δηλώσεις Πάγκαλου (κάνοντας λόγο για «σύνδρομο γενιτσαρισμού», για «λαϊκισμούς» κ.ά.).
Ο στενός συνεργάτης του προέδρου του ΣΥΝ κ. Ν. Κωνσταντόπουλου, συντονιστής της Πολιτικής Γραμματείας και της Κεντρικής Πολιτικής Επιτροπής του κόμματος κ. Σ. Πιτσιόρλας για πρώτη φορά εμφάνισε ανοιχτά τον ΣΥΝ να ενδιαφέρεται πάρα πολύ για τη «σύγκρουση που εξελίσσεται μέσα στο ΠαΣοΚ». Οπως δήλωσε μάλιστα, προφανώς εν γνώσει του κ. Κωνσταντόπουλου, «δεν θα την αντιμετωπίσουμε (τη σύγκρουση) ως μια εσωτερική υπόθεση του ΠαΣοΚ όπως κάναμε ως σήμερα» και ούτε λίγο ούτε πολύ προέτρεψε «να διαμορφωθεί ένα ισχυρό αποτελεσματικό μέτωπο» από δυνάμεις εντός και εκτός ΠαΣοΚ που διαφωνούν με την αντίληψη Σημίτη. Το σκεπτικό κάποιων κύκλων της Κουμουνδούρου είναι ότι «με τις εξελίξεις στο ΠαΣοΚ δημιουργείται έδαφος ευρύτερου μετώπου όσων δυνάμεων έχουν συμφέρον να αντιδρούν στην αμφίπλευρη διεύρυνση που επιχειρείται». Και μια τέτοια «συμμαχία» μπορεί κατά τους ίδιους κύκλους να οικοδομηθεί άμεσα «στη βάση της κοινής στάσης σε θέματα όπως το συνέδριο της ΓΣΕΕ, το ασφαλιστικό, η πώληση της Ολυμπιακής, η προετοιμασία των Ολυμπιακών Αγώνων αλλά και οι ίδιες οι δημοτικές εκλογές».
Η απάντηση δεν ήλθε από το ΠαΣοΚ αλλά από… τον ΣΥΝ και τον βουλευτή του κ. Π. Λαφαζάνη, ο οποίος εμμέσως πλην σαφώς δήλωσε ότι «στη λεγόμενη Κεντροαριστερά φαίνεται ότι έχουν βγει τα μεγάλα μαχαίρια και σφάζονται χωρίς αρχές και χωρίς επίδικο πολιτικό αντικείμενο» και ότι τον ΣΥΝ «δεν μπορεί και δεν πρέπει να τον αφορούν οι ενδοκεντροαριστερές διενέξεις ούτε ο αγώνας στον χώρο του ΠαΣοΚ και της Κεντροαριστεράς για θέσεις, ρόλους και προοπτικές».
Η άποψη όσων βλέπουν με σκεπτικισμό τη θέση περί «μετώπου των αντιεκσυγχρονιστικών δυνάμεων εντός και εκτός ΠαΣοΚ» (στους «εκτός» συμπεριλαμβάνεται βασικά ο ΣΥΝ) είναι ότι «δεν μπορούμε να γίνουμε μέρος του προβλήματος του ΠαΣοΚ, πολύ περισσότερο που η αντιπαράθεση στο εσωτερικό του είναι άνευ αρχών αλλά γίνεται για τη νομή της εξουσίας καθώς οι “βαρόνοι”επί της πολιτικής ουσίας δεν διαφωνούν».
