Μπορεί το σχολείο να θεωρείται χώρος γνώσης και εξέλιξης, όμως για πολλούς μαθητές είναι ταυτόχρονα και πηγή πίεσης. Αυτό αποτυπώνεται ξεκάθαρα στην έρευνα που πραγματοποιήθηκε στο Πρότυπο ΕΠΑΛ Ηγουμενίτσας με τη συμμετοχή 34 μαθητών.
Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι το άγχος δεν αποτελεί μια περιστασιακή κατάσταση, αλλά μια καθημερινή εμπειρία. Συγκεκριμένα, περισσότεροι από τους μισούς μαθητές δηλώνουν ότι αισθάνονται συχνά ή πολύ συχνά πίεση για την επίδοσή τους στο σχολείο.
Η βασικότερη αιτία άγχους φαίνεται να είναι οι εξετάσεις και οι βαθμοί. Η ανάγκη για επιτυχία, σε συνδυασμό με τις προσδοκίες του οικογενειακού και κοινωνικού περιβάλλοντος, δημιουργεί ένα συνεχές αίσθημα πίεσης. Παράλληλα, σημαντικό ποσοστό μαθητών δηλώνει ότι ανησυχεί έντονα για το μέλλον και την επαγγελματική του αποκατάσταση.
Το χάσμα με τους μεγαλύτερους
Ενα από τα πιο ενδιαφέροντα ευρήματα της έρευνας είναι το επικοινωνιακό χάσμα μεταξύ μαθητών και ενηλίκων. Πάνω από τους μισούς συμμετέχοντες θεωρούν ότι οι μεγαλύτεροι δεν κατανοούν πλήρως τους προβληματισμούς τους. Αυτό ενισχύει το αίσθημα απομόνωσης και κάνει πιο δύσκολη την έκφραση συναισθημάτων.Οσον αφορά τη διαχείριση του άγχους, οι μαθητές φαίνεται να στρέφονται κυρίως στους φίλους τους. Η φιλία λειτουργεί ως βασικός μηχανισμός υποστήριξης, ενώ λιγότεροι απευθύνονται σε εκπαιδευτικούς ή ειδικούς. Το στοιχείο αυτό δείχνει ότι αν και το σχολείο αποτελεί βασικό χώρο κοινωνικοποίησης, δεν αξιοποιείται πλήρως ως χώρος ψυχολογικής υποστήριξης.
Παράλληλα, οι περισσότεροι μαθητές θεωρούν ότι το σχολείο δεν τους βοηθά επαρκώς στη διαχείριση του άγχους. Η έμφαση στην αξιολόγηση και τον ανταγωνισμό φαίνεται να υπερισχύει της υποστήριξης και της κατανόησης.
Οι ίδιοι οι μαθητές προτείνουν ένα διαφορετικό σχολείο: πιο ανθρώπινο, πιο συνεργατικό και λιγότερο πιεστικό. Ενα σχολείο που δεν θα εστιάζει μόνο στους βαθμούς, αλλά και στην ψυχική ισορροπία και την προσωπική ανάπτυξη.Το άγχος των νέων δεν είναι απλώς ένα ατομικό πρόβλημα. Είναι ένα κοινωνικό ζήτημα που αφορά το εκπαιδευτικό σύστημα, την οικογένεια και την κοινωνία συνολικά. Και ίσως το πρώτο βήμα για την αντιμετώπισή του να είναι κάτι απλό: να ακούσουμε πραγματικά τι έχουν να μας πουν οι ίδιοι οι μαθητές.
