Μια νέα εστία που θα πυροδοτήσει περαιτέρω το ενεργειακό κόστος επιχειρεί να προλάβει η κυβέρνηση.
Και δεν είναι άλλη από την τιμή του φυσικού αερίου και τις επιπτώσεις των αυξήσεων στους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος.
Οι λογαριασμοί
Ο μεγάλος πονοκέφαλος, όμως, της κυβέρνησης είναι οι λογαριασμοί ρεύματος. Στην ελληνική αγορά οι ανατιμήσεις του φυσικού αερίου TTF, το οποίο αποτελεί και σημείο αναφοράς για την Ευρώπη, δεν πέρασαν τον Μάρτιο. Κι αυτό γιατί αφενός οι τιμολογήσεις του αερίου που χρησιμοποιείται για την ηλεκτροπαραγωγή γίνονται με καθυστέρηση ενός μήνα και αφετέρου επειδή στο ενεργειακό μείγμα του τρέχοντος μήνα κυριάρχησαν οι φθηνές Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και τα υδροηλεκτρικά. Οι φθηνότερες τεχνολογίες έναντι του φυσικού αερίου τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο έφταναν στο 60% – 70% του μείγματος.
Οι εκτιμήσεις στελεχών εταιρειών ηλεκτρικής ενέργειας δείχνουν ότι για τον Απρίλιο αναμένονται να φανούν οι ανατιμήσεις και στο ελληνικό χρηματιστήριο ενέργειας. Με τη χονδρεμπορική τιμή να επιβαρύνεται σημαντικά και να ανεβαίνει από τα σημερινά επίπεδα των περίπου 90 με 100 ευρώ ανά Μεγαβατώρα.
Κανείς δεν μπορεί να κάνει πρόβλεψη με ασφάλεια καθώς όλα εξαρτώνται από τη διάρκεια και την ένταση του πολέμου. Στο πλαίσιο αυτό η κυβέρνηση, αναφέρουν οι πληροφορίες, έχει έτοιμα μέτρα που χρησιμοποίησε στη διάρκεια της προηγούμενης ενεργειακής κρίσης με τον πόλεμο στην Ουκρανία. Τα μέτρα αυτά είναι η επαναλειτουργία του μηχανισμού ανάκτησης μέρους των κερδών των ηλεκτροπαραγωγών προκειμένου με τα πλεονάζοντα έσοδα να επιδοτούνται οι λογαριασμοί ηλεκτρικού ρεύματος.
Τα καύσιμα
Κι αν αυτός είναι ένας πιθανός και μελλοντικός πονοκέφαλος, η κυβέρνηση έχει να αντιμετωπίσει το μεγάλο πρόβλημα των υγρών καυσίμων. Οι ανατιμήσεις πέφτουν βροχή στην αγορά καθώς το πετρέλαιο Μπρεντ συνεχίζει το ράλι ανόδου. Η βενζίνη ξεπερνάει τα 2 ευρώ ανά λίτρο παρά την επιβολή του πλαφόν. Και αυτό συμβαίνει επειδή δεν έχει αποφασιστεί ανώτατη τιμή πώλησης.
Η κυβέρνηση έχει αποφασίσει τον ορισμό ανώτατου περιθωρίου μεικτού κέρδους στις εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών και τους πρατηριούχους. Το μεικτό περιθώριο κέρδος, όμως, των δύο κλάδων αφορά μόλις το 10% της τελικής τιμής της βενζίνης. Συνεπώς το πλαφόν δεν μπορεί να περιορίσει τις αυξήσεις όταν η τελική τιμή πώλησης διαμορφώνεται κατά σχεδόν 60% από τον ειδικό φόρο κατανάλωσης και τον ΦΠΑ και κατά περίπου 30% από τα διυλιστήρια.
Στελέχη της αγοράς πετρελαιοειδών σημειώνουν ότι πρόκειται για τη χειρότερη κρίση στην πετρελαϊκή αγορά. Κι αυτό καθώς δεν υπάρχει καμία καθαρή εικόνα για τη διέλευση των δεξαμενόπλοιων από τα Στενά του Ορμούζ. Υπενθυμίζεται ότι από το συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα διέρχεται το 20% της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου. Ποσότητες οι οποίες είναι πλέον χαμένες μετά και την πρόσφατη απόφαση του IEA για αύξηση των 400 εκατομμυρίων βαρελιών αργού πετρελαίου.
Οι ίδιοι παράγοντες σημειώνουν την αδυναμία πρόβλεψης έκβασης των πολεμικών συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή, αλλά και το απρόβλεπτο των αποφάσεων του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Με αυτά τα δεδομένα, η διάρκεια του πολέμου και των επιπτώσεων στη διεθνή αγορά ενέργειας αλλά και την οικονομία δεν μπορούν να προβλεφθούν. Και όσο διατηρείται αυτή η αβεβαιότητα, οι τιμές του πετρελαίου Μπρεντ θα ανεβαίνουν και με τη σειρά τους και τα καύσιμα στην εγχώρια αγορά.
Η μέση τιμή της αμόλυβδης βενζίνης έχει εκτιναχθεί στα 1,94 ευρώ ανά λίτρο από τα 1,751 ευρώ ανά λίτρο πριν από τον πόλεμο. Η αύξηση είναι 0,189 ευρώ ανά λίτρο. Το πετρέλαιο κίνησης έχει εκτοξευθεί στα 1,916 ευρώ ανά λίτρο από 1,57 ευρώ ανά λίτρο, έχοντας ακριβύνει κατά 0,346 ευρώ ανά λίτρο. Οι αυξήσεις φέρνουν όλο και πιο κοντά και νέα μέτρα στήριξης νοικοκυριών κι επιχειρήσεων. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης μιλώντας στις 17 Μαρτίου σε εκδήλωση του Bloomberg άφησε ανοιχτά όλα τα ενδεχόμενα για νέα μέτρα.
Υπαινίχθηκε τη λήψη στοχευμένων μέτρων στήριξης των εισοδημάτων, φωτογραφίζοντας τη χορήγηση Fuel Pass. Επίσης για πρώτη φορά έκανε λόγο για μείωση της φορολογίας στα καύσιμα, αλλά εφόσον ληφθεί κεντρική ευρωπαϊκή απόφαση.
