Ο πόλεμος που εξαπέλυσε το Ισραήλ και οι ΗΠΑ στο Ιράν φέρνουν στην επιφάνεια ένα βαθύ ρήγμα στο εσωτερικό της ευρωπαϊκής Ακροδεξιάς.

Κόμματα όπως ο Εθνικός Συναγερμός στη Γαλλία και η AfD στη Γερμανία καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα στην παραδοσιακή αντι-παρεμβατική τους ρητορική, τη διαχρονική τους στήριξη προς το Ισραήλ και την αντίθεση στο ισλαμιστικό καθεστώς της Τεχεράνης.

Η κλιμάκωση αποκαλύπτει μια διαχρονική αντίφαση στους κόλπους των εθνικιστικών κομμάτων της Ευρώπης. Από τη μία, ορίζουν την ταυτότητά τους μέσα από την αντίθεσή τους σε αυτό που αποκαλούν «ισλαμοποίηση» της Ευρώπης και βλέπουν το Ισραήλ ως φυσικό σύμμαχο. Από την άλλη, καταγγέλλουν την «αμερικανική ιμπεριαλιστική υπερέκταση» και τις δαπανηρές ξένες εμπλοκές. Ταυτόχρονα, εκφράζουν φόβους ότι μια νέα σύγκρουση στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να αποσταθεροποιήσει περαιτέρω την περιοχή και να πυροδοτήσει νέα μεταναστευτικά κύματα όπως αναφέρει σε ανάλυσή του το Politico. 

Η γαλλική στροφή

Στη Γαλλία, ο Εθνικός Συναγερμός, που προηγείται στις δημοσκοπήσεις ενόψει των προεδρικών εκλογών του επόμενου έτους, είχε υιοθετήσει τον Ιανουάριο σαφή στάση κατά της αμερικανικής παρέμβασης στη Βενεζουέλα, χαρακτηρίζοντας τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο παραβίαση της εθνικής κυριαρχίας.

Αντίθετα, απέναντι στην αμερικανοϊσραηλινή επιχείρηση στο Ιράν, η στάση του κόμματος υπήρξε πολύ πιο προσεκτική, κλίνοντας προς τη στήριξη των πληγμάτων. «Στηρίζουμε τις ενέργειες που ανέλαβαν οι Ηνωμένες Πολιτείες, έστω κι αν, ειλικρινά, δεν μας αρέσει ο μονομερής χαρακτήρας τους», δήλωσε την Τρίτη ο αντιπρόεδρος του κόμματος, Σεμπαστιέν Σενού.

Το τελευταίο διάστημα, ο πρόεδρος του κόμματος Ζορντάν Μπαρντελά επιχειρεί να εμφανίσει τον Εθνικό Συναγερμό ως σταθερό υποστηρικτή του Ισραήλ, παρουσιάζοντας την «ισλαμιστική απειλή» ως κοινό εχθρό Γαλλίας και Ισραήλ.

Η Μαρίν Λεπέν αντέδρασε συγκρατημένα όταν ξεκίνησαν οι βομβαρδισμοί. Αρχικά περιορίστηκε σε αναφορά στα πλήγματα και μία ημέρα αργότερα εξέδωσε ανακοίνωση εκφράζοντας αλληλεγγύη προς τους συμμάχους της Γαλλίας στην περιοχή που δέχθηκαν ιρανικά αντίποινα. «Η Γαλλία πρέπει να σταθεί στο ύψος των περιστάσεων: στο πλευρό των συμμάχων της και πλήρως κινητοποιημένη για την προστασία των πολιτών της», ανέφερε.

Ωστόσο δεν καταδίκασε τη μονομερή επίθεση κατά του Ιράν, αντίθετα με τη σκληρή γλώσσα που είχε χρησιμοποιήσει έναν μήνα νωρίτερα για τη Βενεζουέλα, όταν τόνιζε ότι «η κυριαρχία των κρατών δεν είναι ποτέ διαπραγματεύσιμη».

Ρήγμα και στη Γερμανία

Παρόμοια λεπτές ισορροπίες καταγράφονται και στη Γερμανία, στους κόλπους της Εναλλακτικής για τη Γερμανία (AfD).

Οι συμπρόεδροι Άλις Βάιντελ και Τίνο Κρουπάλα εξέφρασαν «μεγάλη ανησυχία» για τις επιθέσεις, προειδοποιώντας ότι μια «νέα αποσταθεροποίηση της Μέσης Ανατολής» δεν εξυπηρετεί τα γερμανικά συμφέροντα και «πρέπει να τερματιστεί».

Η τοποθέτηση αυτή προκάλεσε αντιδράσεις στο εσωτερικό του κόμματος. Βουλευτές και στελέχη, που τάσσονται υπέρ της στήριξης της επίθεσης κατά του ιρανικού καθεστώτος, κατηγόρησαν την ηγεσία ότι υιοθετεί ρητορική παρόμοια με εκείνη του κεντροαριστερού πολιτικού χώρου.

Η AfD, η οποία διεκδικεί την πρωτιά από τους Χριστιανοδημοκράτες, διατηρούσε παραδοσιακά φιλοϊσραηλινή στάση. Ωστόσο, τους τελευταίους μήνες αυτή έχει αμβλυνθεί, αντανακλώντας την ενίσχυση μιας φιλορωσικής και αντιαμερικανικής πτέρυγας με ισχυρά ερείσματα στην ανατολική Γερμανία.

Εσωτερικές αντιφάσεις σε κρίσιμη συγκυρία

Η χρονική συγκυρία είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη. Ο Εθνικός Συναγερμός προηγείται στις δημοσκοπήσεις για τις προεδρικές εκλογές του 2027 στη Γαλλία, ενώ η AfD φιλοδοξεί να εξελιχθεί σε κυρίαρχη πολιτική δύναμη στη Γερμανία. Μια νέα διεθνής κρίση απειλεί να αναδείξει τις εσωτερικές τους διαφωνίες, τη στιγμή που επιχειρούν να πείσουν τους ψηφοφόρους ότι είναι έτοιμοι να κυβερνήσουν.

Η εξωτερική πολιτική έχει ήδη αποδειχθεί αδύναμο σημείο, ιδίως σε ό,τι αφορά την άμυνα και τον πόλεμο στην Ουκρανία, ζητήματα που οι πολιτικοί τους αντίπαλοι σπεύδουν να αξιοποιήσουν.

Τι γίνεται στα άλλα κόμματα

Δεν αντιμετωπίζουν, πάντως, όλα τα ευρωπαϊκά κόμματα αντίστοιχα διλήμματα. Ο Ρουμάνος εθνικιστής ηγέτης Τζόρτζε Σιμιόν δήλωσε ότι η κυβέρνηση Τραμπ «πράττει ό,τι απαιτείται για την ασφάλεια του ελεύθερου κόσμου».

Ο Ολλανδός Γκέερτ Βίλντερς χαιρέτισε τον θάνατο του Αλί Χαμενεΐ, ενώ ο Νάιτζελ Φάρατζ επέκρινε τον Βρετανό πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ για τη στάση του στην κρίση, κάνοντας λόγο για απειλή στη «ειδική σχέση» Λονδίνου-Ουάσιγκτον και στο ΝΑΤΟ.

Σε αντίθεση με αυτή τη σαφήνεια θέσεων, ο Μπαρντελά ακύρωσε προγραμματισμένη συνέντευξη Τύπου για τις τοπικές εκλογές, επικαλούμενος τη διεθνή συγκυρία, χωρίς να ανακοινώσει νέα ημερομηνία.