Ούτε δύο μήνες δεν πέρασαν από τη στιγμή που ο Ζόραν Μαμντάνι έγινε ο πρώτος σοσιαλιστής και μουσουλμάνος δήμαρχος στην Ιστορία της Νέας Υόρκης και ήδη αντιμετωπίζει μια σειρά από προκλήσεις που θέτουν εν αμφιβόλω μεγάλο μέρος της ατζέντας του.

Ελλειμμα και προεκλογικές δεσμεύσεις

Το πιο πιεστικό πρόβλημα που καλείται να αντιμετωπίσει αφορά το δημοσιονομικό έλλειμμα της αμερικανικής μητρόπολης, που υπολογίζεται σε 12 δισ. δολάρια για τα επόμενα δύο χρόνια (δύο το τρέχων οικονομικό έτος και δέκα το επόμενο). O Μαμντάνι, σε συνέντευξη Τύπου την Τρίτη (17/02) υποστήριξε πως τα 5,4 δισ. έχουν καλυφθεί. Αναγνώρισε ωστόσο ότι το πρόβλημα εξακολουθεί να υφίσταται κι αν δεν τιθασευτεί ουσιαστικά, ακυρώνει τις προεκλογικές δεσμεύσεις του για γενναία επέκταση των κοινωνικών υπηρεσιών (δωρεάν λεωφορειακή συγκοινωνία, κατασκευή κατοικιών για νοικοκυριά με χαμηλό εισόδημα, επέκταση της δωρεάν παιδικής φροντίδας κ.ά.).

Αύξηση της φορολογίας στους πλουσιότερους Νεοϋρκέζους

Η λύση που προκρίνει ο δήμαρχος έγκειται στην αύξηση της φορολογίας κατά 2% στους Νεοϋρκέζους με ετήσιο εισόδημα άνω του ενός εκατομμυρίων δολαρίων και της εταιρικής φορολογίας κατά 4,25% (από 7.25% σε 11.5%), με το επιτελείο του να υπολογίζει σε συνολικά οφέλη ύψους εννέα δισ. δολαρίων.

Κίνηση υψηλού ρίσκου

Μια τέτοια επιλογή ωστόσο βρίσκει κάθετα αντίθετη την κυβερνήτη της πολιτείας, Κάθι Χόκουλ, της οποίας η έγκριση απαιτείται –από κοινού με το πολιτειακό Κογκρέσο- για την επικύρωση των συγκεκριμένων προτάσεων. Κι αυτό γιατί η Χόκουλ, που επιδιώκει την επανεκλογή της στις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου, διατηρεί σταθερό δημοσκοπικό προβάδισμα έναντι του Ρεπουμπλικανού Μπρους Μπλέικμαν, όχι όμως τόσο ευρύ ώστε να υποστηρίξει μια κίνηση που θεωρείται υψηλού ρίσκου.

Η πρώτη δοκιμασία Μαντμάνι

Ο Μαμντάνι απαντά σε αυτή την άρνηση με την αύξηση των φόρων ιδιοκτησίας κατά 9,5%, μέτρο που εκτιμάται ότι θα επηρεάσει τρία εκατομμύρια οικιστικές μονάδες και 100.000 επιχειρήσεις. «Δεν θέλουμε να καταφύγουμε σε τόσο δραστικά μέτρα για να ισοσκελίσουμε τον προϋπολογισμό μας» δήλωσε ο 34χρονος Μαμντάνι, συμπληρώνοντας ωστόσο: «Αν όμως βρεθούμε δίχως άλλη επιλογή, θα το πράξουμε».

Αυτή είναι η πρώτη ουσιαστική δοκιμασία για τον Μαμντάνι, o οποίος έως το τέλος του Ιανουαρίου δεχόταν συγχαρητήρια από φιλοεπιχειρηματικά και συντηρητικά μέσα. Ενδεικτικά, η Washington Post διερωτόταν αν ο νέος δήμαρχος είναι υπέρμαχος της αυστηρής δημοσιονομικής πειθαρχίας (fiscal hawk).

Παρομοίως, η απόφασή του να θεσπίσει ειδική ζώνη επιχειρηματικής πρωτοβουλίας για την περιοχή του Κόνι Άιλαντ, ενισχύοντας τις μικρές επιχειρήσεις με κεφάλαια ύψους ενός εκατομμυρίου, επιδοκιμάστηκε από την επιχειρηματική κοινότητα και μερίδα των ΜΜΕ.

Σύγκρουση δημάρχου – κυβερνήτη

Επιστρέφοντας στα σημερινά διακυβεύματα, η σύγκρουση μεταξύ δημάρχου και κυβερνήτη της Νέας Υόρκης περιγράφεται ως σύμπτωμα της αντιπαράθεσης μέσα στο Δημοκρατικό Κόμμα, ανάμεσα στο παραδοσιακό κεντρώο κατεστημένο και τη νεότερη γενιά ριζοσπαστικοποιημένων πολιτικών που είναι πιο φιλικοί σε όρους όπως «προοδευτικός» ή «σοσιαλιστής».

To πώς θα εξελιχθεί το μπρα ντε φερ δημάρχου και κυβερνήτη – οι οποίοι μέχρι πρόσφατα διατηρούσαν εξαιρετικές σχέσεις – συνιστά μια πρώτη δοκιμασία αυτής της συνύπαρξης.

Είναι βιώσιμο το πολιτικό πρόγραμμα Μαμντάνι;

Άλλοι πάλι εστιάζουν στη βιωσιμότητα του πολιτικού προγράμματος του Μαμντάνι και τονίζουν πως η Νέα Υόρκη δεν έχει πρόβλημα εσόδων αλλά δαπανών.

«Το να πλήξεις τους πλουσιότερους Νεοϋορκέζους είναι μια κίνηση ικανή να επιφέρει βραχυπρόθεσμα δημοσιονομικά έσοδα αλλά μακροπρόθεσμα θα διαταράξει με τρόπο απρόβλεπτο τα έσοδα» τονίζει η Washington Post, υπενθυμίζοντας τη φυγή δισεκατομμυριούχων από την Καλιφόρνια από τη στιγμή που προτάθηκε η επιβολή φόρου περιουσίας (wealth tax).

Ακροδεξιός σαρκασμός

«Ο προϋπολογισμός θα είναι η πρώτη φορά που η προεκλογική καμπάνια του Μαμντάνι θα έρθει αντιμέτωπη με τα μαθηματικά», σημειώνει το κεντροδεξιό περιοδικό City Journal, προειδοποιώντας σε σαρκαστικό τόνο για τα όρια της εξουσίας του πρώτου πολίτη της «πόλης που δεν κοιμάται ποτέ».