Ο Σαίξπηρ το 2016

Ο θάνατος του Γουίλιαμ Σαίξπηρ, γράφει ο θεωρητικός της Λογοτεχνίας και καθηγητής του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ Στίβεν Γκρίνμπλατ στο τεύχος της «New York Review of Books» 21ης Απριλίου 2016,

Ο Σαίξπηρ το 2016 | tovima.gr
Ο θάνατος του Γουίλιαμ Σαίξπηρ, γράφει ο θεωρητικός της Λογοτεχνίας και καθηγητής του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ Στίβεν Γκρίνμπλατ στο τεύχος της «New York Review of Books» 21ης Απριλίου 2016, πέρασε σχεδόν απαρατήρητος στην εποχή του. Μεγάλοι ποιητές, όπως ο Τσόσερ και ο Σπένσερ, ή θεατρικοί συγγραφείς, όπως ο Μπεν Τζόνσον, κέρδισαν το προνόμιο να θαφτούν στο Αββαείο του Γουέστμινστερ. Μεγάλοι ηθοποιοί, όπως ο Ρίτσαρντ Μπέρμπατζ που υποδύθηκε τον Αμλετ και τον Βασιλιά Ληρ, θρηνήθηκαν από ένα ευρύ κοινό. «Ο θάνατος του Σαίξπηρ υπήρξε ένα εντελώς τοπικό γεγονός και ακόμη και σε αυτή τη διάσταση δεν μέτρησε και πολύ» σημειώνει ο Γκρίνμπλατ τονίζοντας το πόσο αδιανόητο μοιάζει το γεγονός σήμερα, 400 χρόνια μετά.
Ως έναν βαθμό αυτό συμβαίνει, λέει ο Γκρίνμπλατ, γιατί όταν ο Σαίξπηρ πέθαινε στις 23 Απριλίου 1616 ήταν ένας συγγραφέας που «έσμιγε την υψηλή και τη χαμηλή κουλτούρα σε μια καρναβαλική παραβίαση της κοσμιότητας». Η αδιαφορία του για τους κανόνες μεταφραζόταν σε έργα μαζικής ψυχαγωγίας των οποίων η αριστουργηματική σύλληψη και εκτέλεση θα υποδεικνυόταν μετά θάνατον, από τον σύγχρονό του μεγάλο θεατρικό συγγραφέα Μπεν Τζόνσον, ο οποίος τον ανήγαγε σε ισάξιο των αρχαίων τραγικών. Οσο παρέμενε ο λαϊκής καταγωγής βάρδος της λαϊκής ψυχαγωγίας, παρατηρεί ο Γκρίνμπλατ, η αυλική κοινωνία της εποχής της Ελισάβετ και του Ιακώβου Α’ κρατούσε τις αποστάσεις της και η φήμη του παρέμενε περιορισμένη.
Σήμερα, η τέχνη του Σαίξπηρ διαθέτει αυτό που ο Γκρίνμπλατ, δανειζόμενος έναν όρο του ανθρωπολόγου Αλφρεντ Γκελ, ονομάζει «index» – το μέρος εκείνο του έργου ενός δημιουργού που ζει τη δική του ζωή στην κουλτούρα προκαλώντας νέες αλληλεπιδράσεις, ερμηνείες, προσαρμογές. Για το τι σημαίνει ο Σαίξπηρ τον 21ο αιώνα δεν βρίσκει καλύτερο παράδειγμα από εκείνο του Κάις Ακμπαρ Ομάρ, ενός νεαρού αφγανού συγγραφέα που πριν από μερικά χρόνια θέλησε να ανεβάσει στην Καμπούλ μια θεατρική παράσταση με άνδρες και γυναίκες ηθοποιούς ως αντίδραση στην πρότερη καταστολή της κουλτούρας από τους Ταλιμπάν. Επέλεξε χαρακτηριστικά το «Αγάπης Αγώνας Αγονος». Οι συντελεστές βρέθηκαν να απειλούνται από τους Ταλιμπάν, ο σύζυγος μίας από τις ηθοποιούς δολοφονήθηκε και πλέον όλοι ζουν εξόριστοι. Ο Ομάρ όμως εξέδωσε το 2015 ένα βιβλίο με τον τίτλο «Μια νύχτα στον κήπο του αυτοκράτορα» και υπότιτλο «Μια αληθινή ιστορία ελπίδας και σθένους στο Αφγανιστάν». Ο Σαίξπηρ, καταλήγει ο Γκρίνμπλατ, νικά την καταπίεση.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Γνώμες
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk