Το εκλογικό παζλ των μετοχών της τελευταίας 25ετίας

Αν και στη σημειολογία των αγορών οι βουλευτικές εκλογές στην Ελλάδα, απόρροια και της πολιτικοκοινωνικής κουλτούρας της

Αν και στη σημειολογία των αγορών οι βουλευτικές εκλογές στην Ελλάδα, απόρροια και της πολιτικοκοινωνικής κουλτούρας της, όπως φαίνεται και από τα δεδομένα των τελευταίων 25 ετών, παίζουν τον δικό τους ρόλο στη μεταβλητότητα των μετοχών, εν τούτοις ο προβληματισμός σήμερα δείχνει να αυξάνεται, καθώς το διακύβευμα της επικείμενης εκλογικής αναμέτρησης δεν αφορά μόνο την οικονομία αλλά και το μέλλον της ίδιας της χώρας.
Το βασικό σενάριο των αναλυτών προβλέπει πως η νέα ελληνική κυβέρνηση (συνεργασίας, όπως εκτιμούν) θα συμφωνήσει τελικά με τους δανειστές και εταίρους, με αποτέλεσμα ύστερα από διακυμάνσεις να σημειωθεί ταχεία αποκλιμάκωση των αποδόσεων των ομολόγων και ράλι των μετοχών. Τυχόν πάντως άκαμπτη στάση στις διαπραγματεύσεις, κυρίως από ελληνικής πλευράς, ίσως οδηγήσει, όπως λέγεται, σε κάποιο «ατύχημα». Το περίφημο «Grexit» υπολογίζεται εξάλλου από τις αγορές ότι συγκεντρώνει σήμερα πιθανότητες 17%, καθώς η έξοδος της χώρας από το ευρώ μπορεί να μην αποτελεί άμεσο κίνδυνο αλλά η πιθανότητα δεν είναι μηδενική.

Η Ιστορία


Πάντως η ιστορία των εκλογικών αναμετρήσεων και των μετοχών δεικνύει ότι το πολιτικό σκηνικό παίζει τον δικό του σημαντικό ρόλο στα εγχώρια χρηματιστηριακά δρώμενα. Στις εκλογές που έγιναν στις 18.6.1989, όπου η νίκη της ΝΔ υπό τον κ. Κ. Μητσοτάκη οδήγησε στην κυβέρνηση συνεργασίας με τον Συνασπισμό υπό τον Τζαννή Τζαννετάκη, η Σοφοκλέους σημείωνε πτώση τον πρώτο μήνα μετά τις εκλογές και κέρδη 39% τρεις μήνες αργότερα. Στις 5.11.1989, στις οποίες η νίκη της ΝΔ οδήγησε στην οικουμενική κυβέρνηση υπό τον καθηγητή Ξ. Ζολώτα, η πτώση των μετοχών τον πρώτο μήνα διαμορφώθηκε στο 14,5%. Στις 9.4.1990 η ΝΔ κερδίζει τις εκλογές και η κοινοβουλευτική αυτοδυναμία της οδηγεί σε άνοδο 144,21% σε ορίζοντα τριών μηνών.
Με τη στήριξη του ενός βουλευτή της ΔΗΑΝΑ προς τη ΝΔ, ο κ. Μητσοτάκης παραμένει στην εξουσία ως τον Οκτώβριο του 1993. Τρεις μήνες μετά τη διεξαγωγή εκλογών στις 10.10.1993, όπου σημειώνεται τη νίκη του ΠαΣοΚ, η Σοφοκλέους κερδίζει 26%. Ο Ανδρέας Παπανδρέου παραμένει στην πρωθυπουργία ως τις 15 Ιανουαρίου 1995, οπότε αναγκάζεται να αποχωρήσει λόγω της βεβαρημένης κατάστασης της υγείας του. Καθήκοντα πρωθυπουργού αναλαμβάνει στις 21 Ιανουαρίου ο Κ. Σημίτης, ο οποίος στις 22.9.1996 κερδίζει τις εκλογές, ενώ στην αγορά σημειώνονται αρχικώς μικρές απώλειες.
Η «φούσκα»


Από την υποτίμηση της δραχμής όμως και την είσοδό της στον ΜΣΙ, τον Μάρτιο του 1998, η αφύπνιση του Χρηματιστηρίου, η μαζική είσοδος αρχικώς των ξένων και η επενδυτική υστερία αργότερα των μικροεπενδυτών συντείνουν στη «φούσκα» των ελληνικών μετοχών. Στις εκλογές της 9.4.2000, όπου σημειώθηκε η τρίτη συνεχής νίκη του ΠαΣοΚ έπειτα από μια εκλογική αναμέτρηση-«θρίλερ», στη σημειολογία των ημερών κυριάρχησε η έκφραση «κόμμα του Χρηματιστηρίου», ενώ η Σοφοκλέους, η οποία τεχνικά κράτησε για την περίοδο των εκλογών, στη συνέχεια υποχωρεί 21% (τρεις μήνες μετά), για να καταρρεύσει στη συνέχεια, καθώς η «φούσκα» των μετοχών στην Ελλάδα και στον υπόλοιπο κόσμο άρχισε να ξεφουσκώνει.
Στις 7 Μαρτίου 2004 η ΝΔ υπό τον Κ. Καραμανλή επιστρέφει στην εξουσία, κερδίζοντας άνετη πλειοψηφία. Οι μετοχές στο ΧΑ, οι οποίες είχαν σημειώσει κέρδη 14% τρεις μήνες πριν, υποχωρούν, καθώς οι αγορές αναμένουν τη διεξαγωγή των Ολυμπιακών Αγώνων. Η επιτυχία τους, η αύξηση της αναγνωρισιμότητας του ΧΑ, η διεθνοποίηση ενός σημαντικού πυρήνα ελληνικών επιχειρήσεων και (κυρίως) η τεράστια διεθνής ρευστότητα, που μέσω και της μόχλευσης έψαχνε παντού ευκαιρίες, οδήγησαν το Χρηματιστήριο σε άνοδο.
Πριν από τη χρεοκοπία


Στις εκλογές της 16ης Σεπτεμβρίου του 2007, που οδήγησαν σε νέα νίκη της ΝΔ, οι ελληνικές μετοχές δεν σημείωσαν αρχικώς ουσιαστικές μεταβολές, για να υποχωρήσουν αργότερα, καθώς η παγκόσμια χρηματοοικονομική κρίση, που συνέτεινε στα αδιέξοδα της ελληνικής οικονομίας, έκανε αισθητή την παρουσία της. Στις 4.10.2009 το ΠαΣοΚ υπό τον Γ. Παπανδρέου επιστρέφει στην εξουσία. Οι μετοχές υποχωρούν, καθώς στα χρηματοοικονομικά κέντρα του Λονδίνου και της Νέας Υόρκης υπάρχει η αίσθηση ότι η Ελλάδα είναι ένα βήμα πριν από τη χρεοκοπία.
Στις 4.4.2010 έχουμε το γνωστό διάγγελμα στο Καστελόριζο, ενώ από το υψηλό του γενικού δείκτη στις 31.10.2007 ως το χαμηλό στις 5.6.2012 η πτώση κυμάνθηκε στο 91% και θεωρείται η μεγαλύτερη κατάρρευση των ελληνικών μετοχών. Στις εκλογές στις 6.5.2012 έχουμε την πανωλεθρία του δικομματισμού. Οι μετοχές χάνουν 31% σε έναν μόλις μήνα. Η χώρα οδηγείται σε νέες εκλογές στις 17 Ιουνίου 2012, με υπηρεσιακό πρωθυπουργό τον Π. Πικραμμένο. ΝΔ, ΠαΣοΚ και ΔΗΜΑΡ συμφώνησαν στον σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας υπό τον Αντ. Σαμαρά. Οι μετοχές κερδίζουν 56% σε έξι μήνες, καθώς ο κίνδυνος της εξόδου της χώρας από το ευρώ έδειχνε να απομακρύνεται, αλλά η επιστροφή του πολιτικού κινδύνου οδήγησε σε απώλειες 40% το τελευταίο εξάμηνο.


«Βλέπουν» συμφωνία οι ξένοι αναλυτές
Ράλι σε μετοχές και ομόλογα αν κλείσει το ντιλ Τσίπρα – δανειστών

Κοινή συνισταμένη των εκτιμήσεων των διαχειριστών επενδυτικών κεφαλαίων αλλά και των αναλυτών ξένων επενδυτικών τραπεζών είναι ότι τόσο η Γερμανία και οι εταίροι και δανειστές όσο και μια πιθανή νέα ελληνική κυβέρνηση υπό τον ΣΥΡΙΖΑ στην Ελλάδα έχουν σημαντικά κίνητρα για να έρθουν σε συμφωνία.
Το σημείο-κλειδί που μπορεί να επηρεάσει τη στάση των αγορών και των δανειστών λέγεται ότι θα μπορούσε να προέλθει από τις πρώτες κινήσεις της νέας κυβέρνησης. Αν προτού προχωρήσει σε άμεσα μέτρα που αντιτίθενται στο υπάρχον πρόγραμμα διάσωσης επιδιώξει μια συνεννόηση με τους δανειστές, τότε αυτό θα αποτελέσει καλό σημάδι για τις εξελίξεις· αν όχι, τότε η χώρα ίσως θα πρέπει να προετοιμαστεί για πιθανές περιπέτειες. Με τον ΣΥΡΙΖΑ να προηγείται με 3-5 μονάδες, το αποτέλεσμα των εκλογών της 25ης Ιανουαρίου στην Ελλάδα και οι διαπραγματεύσεις με την τρόικα που θα ακολουθήσουν περιλαμβάνουν ένα ευρύ φάσμα πιθανών αποτελεσμάτων που συμπεριλαμβάνουν ακόμη και το «Grexit» σενάριο, την έξοδο δηλαδή της χώρας από το ευρώ, αναφέρει ο οικονομολόγος Gyorgy Kovacs της ελβετικής τράπεζας UBS σε μελέτη για τις εξελίξεις στην Ελλάδα.
Για τον ίδιο το ακριβές αποτέλεσμα των εκλογών και η σύνθεση της νέας ελληνικής κυβέρνησης είναι αβέβαια. Παράλληλα, ενώ πρόθεση όλων είναι να μείνει η Ελλάδα στην ευρωζώνη, η προεκλογική ατζέντα του ΣΥΡΙΖΑ και οι πολιτικές που επιθυμεί η τρόικα φαίνεται να αποκλίνουν, με αποτέλεσμα να παραμένει ερωτηματικό το πώς θα επιτευχθεί ο όποιος συμβιβασμός, ο οποίος μάλιστα θα πρέπει να ελεγχθεί από τις πιστώτριες χώρες.
Αλλες τράπεζες, όπως η γερμανική Commerzbank, υπολογίζουν τις πιθανότητες παραμονής της χώρας στην ευρωζώνη στο 75%, ενώ θεωρούν ότι και οι επίσημοι πιστωτές είναι έτοιμοι να προχωρήσουν σε συμβιβασμό καθώς διαφορετικά θα πρέπει να δικαιολογήσουν στους φορολογουμένους τους πιθανές απώλειες κεφαλαίων.
Μια συμφωνία θα ανοίξει επίσης τις πόρτες για την ελάφρυνση του χρέους, για την οποία έχουν δεσμευθεί οι Ευρωπαίοι με επέκταση λήξεων ομολόγων και μείωση επιτοκίων, και για ένα νέο πρόγραμμα βοήθειας με πιθανή χρήση των κεφαλαίων του ΤΧΣ. Σύμφωνα με τον Πλάτωνα Μονοκρούσο, επικεφαλής οικονομολόγο της Eurobank, το χρηματοδοτικό κενό της Ελλάδας για την περίοδο 2014-2016 κυμαίνεται στα 20,4 δισ. ευρώ, ενώ ο ίδιος θεωρεί αναγκαιότητα την περαιτέρω ελάφρυνση του ελληνικού χρέους από τους επίσημους δανειστές καθώς για την επόμενη πενταετία η μέση ετήσια δαπάνη ως ποσοστό του ΑΕΠ για την πληρωμή τόκων αναμένεται να ανέλθει σε περίπου 5,0% έναντι περίπου 3,6% για την Ισπανία και 4,1% για την Πορτογαλία.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Οικονομία
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk