• Αναζήτηση
  • Το νόημα της ζωής μέσα από τη φιλία

    Στο βιβλίο «Η τέχνη του μυθιστορήματος» ο Μίλαν Κούντερα έγραφε ότι «το τραγικό μάς δίνει κάποια παρηγοριά» επειδή μας προσφέρει την «όμορφη ψευδαίσθηση του ανθρώπινου μεγαλείου».


    Μίλαν Κούντερα
    Η γιορτή της ασημαντότητας

    Μετάφραση Γιάννης Η. Χάρης.
    Βιβλιοπωλείον της Εστίας, 2014
    σελ. 144, τιμή 14 ευρώ

    Στο βιβλίο «Η τέχνη του μυθιστορήματος» ο Μίλαν Κούντερα έγραφε ότι «το τραγικό μάς δίνει κάποια παρηγοριά» επειδή μας προσφέρει την «όμορφη ψευδαίσθηση του ανθρώπινου μεγαλείου». Από την άλλη, όπως σημείωνε ο ίδιος, «το κωμικό είναι πιο σκληρό: μας αποκαλύπτει βάναυσα την ασημαντότητα των πάντων». Ο 85χρονος γαλλοτσέχος συγγραφέας, επανερχόμενος με μιαν ανάλαφρη διάθεση – άλλωστε «η διασκέδαση δεν αποκλείει διόλου τη σοβαρότητα» – σε ορισμένες δημιουργικά εμμένουσες ιδέες αλλά και σε γνώριμα μοτίβα της μυθοπλασίας του, επιστρέφει με ένα στοχαστικό μυθιστόρημα για το βαθύτερο νόημα της ζωής, το οποίο διερευνά μέσα από την αληθινά φιλική σχέση τεσσάρων ανδρών, του Αλαίν, του Ραμόν, του Σαρλ και του Κάλιμπαν. Γύρω από αυτή την παράξενη φιλία απλώνει τα αφηγηματικά του νήματα ο Κούντερα στο νέο του μυθιστόρημα – το προηγούμενο ήταν «Η άγνοια» το 2000 – το οποίο φέρνει στον νου, κατά τα λοιπά, τον παιγνιώδη χαρακτήρα της Commedia dell’ arte. Ο αφηγητής λέει ότι «τους τέσσερις φίλους» που παρακολουθούμε «τους αγαπάω» και «γι’ αυτό και πήγα μια μέρα το βιβλίο του Χρουστσόφ στον Σαρλ, για να διασκεδάσουν όλοι τους». Ο τελευταίος υποτίθεται ότι γράφει ένα έργο για κουκλοθέατρο εμπνευσμένο από τη «δολοφονημένη ουτοπία» του προηγούμενου αιώνα. Ο Αλαίν μαγνητίζεται από τους γυμνούς αφαλούς των κοριτσιών και στοχάζεται τις διαφορετικές πηγές της γυναικείας γοητείας. Ο Ραμόν, βολτάροντας στον Κήπο του Λουξεμβούργου, διακηρύττει ότι «η ασημαντότητα είναι η ουσία της ύπαρξης». Ο Κάλιμπαν είναι ένας άνεργος ηθοποιός που επινοεί μια φανταστική γλώσσα, ένα αλλοπρόσαλλο ιδίωμα της πακιστανικής, για να περνάει ευχάριστα η ώρα. «Το κλειδί της σοφίας» γράφει ο Κούντερα «είναι η ασημαντότητα που μας περιβάλλει» και μας υπενθυμίζει ότι το πραγματικό χιούμορ είναι αδιανόητο χωρίς την, κατά τον Χέγκελ, «ατέλειωτη ευδιαθεσία».

    Η σύγχρονη ατομικότητα

    Ο ήρωας του Χρήστου Τσιόλκα τρέφεται από την προοπτική της δόξας και της αναγνώρισης και φοβάται όσο τίποτε άλλο την αποτυχία και την ταπείνωση


    Χρήστος Τσιόλκας
    Μπαρακούντα

    Μετάφραση Αννα Παπασταύρου.
    Εκδόσεις Ωκεανίδα, 2014
    σελ. 592, τιμή 17 ευρώ

    Το μπαρακούντα στήνει ενέδρες κάτω από το νερό, είναι ένα μεγάλο αρπακτικό ψάρι, ύπουλο και επιθετικό, που έχει κοφτερά δόντια και μοιάζει με τορπίλη. Ο Ντάνι Κέλι – ο ομοφυλόφιλος πρωταγωνιστής με την προλεταριακή καταγωγή στο νέο μυθιστόρημα του Χρήστου Τσιόλκα – μοιάζει πολύ με αυτό το φοβερά ανταγωνιστικό πλάσμα της θάλασσας. Είναι ο ταχύτερος και πιο δυνατός κολυμβητής – όνειρό του είναι να κατακτήσει ένα χρυσό ολυμπιακό μετάλλιο. Οι εντυπωσιακές επιδόσεις του εξασφαλίζουν μια υποτροφία σε ένα φημισμένο ιδιωτικό σχολείο. Ο ίδιος σιχαίνεται το περιβάλλον και τους συμμαθητές του. Οταν έρχεται αντιμέτωπος με την περιφρόνηση επιστρατεύει τη βία για να αποσπάσει τον σεβασμό τους. Ο Ντάνι Κέλι τρέφεται από την προοπτική της δόξας και της αναγνώρισης και φοβάται όσο τίποτε άλλο την αποτυχία και την ταπείνωση. Ο ελληνοαυστραλός συγγραφέας, ύστερα από «Το χαστούκι» (2008) με το οποίο διεκδίκησε το βραβείο Μπούκερ και επέκτεινε τη φήμη του, γράφει ένα χορταστικό βιβλίο για τις σκοτεινές ατραπούς της σύγχρονης ατομικότητας.


    Αλις Μονρό
    Ακριβή μου ζωή

    Μετάφραση Σοφία Σκουλικάρη.
    Εκδόσεις Μεταίχμιο, 2014
    σελ. 328, τιμή 15,50 ευρώ

    Την έχουν αποκαλέσει «θηλυκό Τσέχοφ» που γράφει «μινιατούρες μυθιστορημάτων». Στην πιο πρόσφατη συλλογή διηγημάτων της η καναδή πεζογράφος Αλις Μονρό (Νομπέλ Λογοτεχνίας 2012) επιχειρεί μια σύνοψη ολόκληρης της πορείας της. Η παιγνιώδης αναξιοπιστία της μνήμης, το ξεψάχνισμα της γυναικείας ψυχοσύνθεσης, ζωές συνηθισμένων ανθρώπων, με φόντο τον επαρχιακό Καναδά, που αναπροσανατολίζονται από στιγμές που μοιάζουν με μοιραίες εκλάμψεις. Οι τέσσερις τελευταίες ιστορίες από την παιδική ηλικία της συγγραφέως είναι εν πολλοίς αυτοβιογραφικές.


    Ρομέν Σλοκόμπ
    Κύριε Διοικητά

    Μετάφραση Εφη Κορομηλά.
    Εκδόσεις Πόλις, 2014
    σελ. 295, τιμή 15 ευρώ

    Ο πρωταγωνιστής, μεγαλοαστός συγγραφέας και βετεράνος του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, είναι πιστός οπαδός του Πετέν, φιλοναζιστής και αντισημίτης. Το 1942 γράφει μια επιστολή στον επικεφαλής της τοπικής κομαντατούρ ζητώντας του να δώσει λύση στο δράμα που ζει. Ο ίδιος έχει ερωτευθεί παράφορα την εβραία νύφη του, τη γυναίκα του αντιστασιακού γιου του, και επιπλέον την έχει αφήσει έγκυο. Οταν εκείνη αποφασίζει να κρατήσει το παιδί, ο πεθερός και εραστής της κάνει τα πάντα για να την κλείσει σε στρατόπεδο εξόντωσης.


    Κολμ Τομπίν
    Η διαθήκη της Μαρίας

    Μετάφραση Αθηνά Δημητριάδου.
    Εκδόσεις Iκαρος, 2014
    σελ. 120, τιμή 12 ευρώ

    Το μυθιστόρημα του ιρλανδού συγγραφέα, υποψήφιο για το βραβείο Μπούκερ το 2013, είναι ένας σπαρακτικός μονόλογος της Παναγίας καθώς περνάει τα τελευταία χρόνια της ζωής της στην Eφεσο, ο θλιβερός απολογισμός για το φρικτό τέλος του υιού της. Δύο μαθητές του Ιησού, μάλλον ο Ιωάννης και ο Παύλος, την πιέζουν να θυμηθεί τα γεγονότα για να γράψουν την ιστορία στις γραφές τους. Η Μαρία όμως, μια Μαρία εμπνευσμένη από την αρχαία ελληνική τραγωδία, αρνείται να πειθαρχήσει στη θέλησή τους.


    Χουάν Μαρσέ
    Τα τελευταία απογεύματα με την Τερέζα

    Μετάφραση Μαρία Παλαιολόγου.
    Εκδόσεις Πατάκη, 2014
    σελ. 539, τιμή 18,90 ευρώ

    Ενα αισθαντικό μυθιστόρημα για τον έρωτα και την ταξική συνείδηση. Ο 81χρονος καταλανός συγγραφέας (Βραβείο Θερβάντες, 2008) αφηγείται την ιστορία μιας ασύμβατης και θυελλώδους σχέσης στη Βαρκελώνη της δεκαετίας του 1960. Ο Μανόλο Ρέγες, ένας νεαρός τσιγγάνικης καταγωγής μεγαλωμένος στις φτωχογειτονιές, τα μπλέκει με την Τερέζα, μια όμορφη και επαναστατημένη κόρη βιομηχάνου της υψηλής κοινωνίας. Οι δυο τους χωρίζονται από πολιτισμική άβυσσο αλλά ενώνονται από την αναγκαιότητα να υπερβούν τη μοναχικότητα του κόσμου τους.


    Αντρέϊ Κούρκοφ
    Ο τελευταίος έρωτας ενός ουκρανού προέδρου

    Μετάφραση Σταυρούλα Αργυροπούλου.
    Εκδόσεις Καστανιώτη, 2014
    σελ. 646, τιμή 20,23 ευρώ

    Ο Σεργκέι Πάβλοβιτς Μπούνιν, ένας έφηβος της σοβιετικής περιόδου που αναρριχάται στα γραφειοκρατικά κλιμάκια και φθάνει στο ανώτατο αξίωμα της Ουκρανίας από τύχη περισσότερο, αντιμετωπίζει τις αναταράξεις μιας μεταμοσχευμένης καρδιάς και ακούει, μεταξύ άλλων, τον ρώσο ομόλογό του να απειλεί ότι θα προσαρτήσει την Κριμαία αν δεν συμμορφωθεί «προς τας υποδείξεις». Ο πρόεδρος δεν χολοσκάει ιδιαίτερα για τη χώρα αλλά προσπαθεί να υπερασπιστεί τις δικές του ηθικές αξίες κρατώντας τη μύτη του μπροστά στην εκτεταμένη διαφθορά. Ενα μυθιστόρημα εξαιρετικά επίκαιρο.


    Μετίν Αρντιτί
    Ο μαέστρος

    Μετάφραση Ρίτα Κολαΐτη.
    Εκδόσεις Καλέντη, 2014
    σελ. 400, τιμή 16 ευρώ

    Η φήμη του μαέστρου Αλέξη Κανδύλη κηλιδώνεται όταν προβαίνει σε μια απρέπεια με απρόβλεπτες επιπτώσεις. Τη στιγμή που ο ίδιος απολαμβάνει την κορυφή, πιστεύοντας ότι το πεπρωμένο του είναι μοναδικό, αρχίζει μια επίπονη πτώση που συνοδεύεται από δυσκολίες και ματαιώσεις. Τα παλαιά τραύματα δεν αργούν να αναδυθούν στη μνήμη του. Η ίδια η μουσική καθίσταται μαρτύριο. «Τα τραγούδια των νεκρών παιδιών» του Μάλερ τού θυμίζουν ένα μυστικό που θέλει να ξεχάσει. Η φιλία και η εμπιστοσύνη των δικών του ανθρώπων θα καθορίσουν την ανθρώπινη και καλλιτεχνική του αναγέννηση.

    ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

    Βιβλία
    One Channel
    Ο νέος ενημερωτικός τηλεοπτικός σταθμός της Ελλάδας
    Σίβυλλα
    Helios Kiosk