Μην έχετε καμία αμφιβολία. Το μέλλον της Ευρώπης, αυτό που αποκαλούμε Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά και της Ευρώπης των κρατών που δεν είναι μέλη – όπως η Ελβετία ή η Νορβηγία – θα κριθεί ακριβώς ένα χρόνο από τώρα.

Αν αγαπητοί αναγνώστες νομίζετε πως θα κριθεί στον Λευκό Οίκο, στο Κρεμλίνο ή στα κεντρικά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο κτίριο Berlaymont κάνετε μεγάλο λάθος.

Θα κριθεί στην Νορμανδία, στην Λωρραίνη, στο Αννεσύ, στο Μπορντό, την Αβινιόν, στην Ντιζόν, στο Μέτζ και στην Αμιέν. Αν τα ονόματα δεν σας λένε πολλά είναι γιατί αποτελούν ένα ψηφιδωτό της Γαλλίας από Βορρά προς Νότο και από Δύση προς Ανατολή. Είναι τα μέρη που εκατομμύρια ψηφοφόροι θα κληθούν να επιλέξουν μεταξύ 8 και 23 Απριλίου του 2027 τον επόμενο Πρόεδρο της Πέμπτης Γαλλικής Δημοκρατίας.

Κατά τα φαινόμενα η Μαρίν ΛεΠεν δεν θα κερδίσει την έφεση εναντίον των κατηγοριών για υπεξαίρεση χρημάτων, και θα στερηθεί το δικαίωμα να είναι υποψήφια. Ωστόσο ο προστατευόμενος της, Ζορντάν Μπαρντελλά έχει καλύτερες δημοσκοπικές επιδόσεις.

Ο πιθανότερος αντίπαλός του; Ο πρώτος πρώην Πρωθυπουργός του Εμμανουέλ Μακρόν, Εντουάρντ Φιλίπ. Δήμαρχος της Χάβρης επί του παρόντος. Και επιτυχημένος. Και πρόεδρος του κόμματος Ορίζοντες. Ένας άλλος πρώην πρωθυπουργός του Μακρόν, ο Γκαμπριέλ Αττάλ, ενδεχομένως να θέλει να πάρει το χρίσμα, με το κόμμα Αναγέννηση του οποίου είναι γενικός γραμματέας. Μάλιστα το βιβλίο του θα εκδοθεί μέσα στον μήνα, ένα σίγουρο σημάδι ότι κάτι σχεδιάζει.

Ας πάρουμε την υπόθεση εργασίας πως ένας εκ των Φιλίπ ή Αττάλ (ή κάποιο τρίτο πρόσωπο) κερδίζει τον ακροδεξιό υποψήφιο. Μετά τι; Η Αγγλία θέλει και δεν θέλει στενότερη συμμαχία με την Ευρώπη, η Ιταλία φλερτάρει με την Γερμανία η οποία δεν ξέρει τι θέλει (κυρίως στα εξοπλιστικά) εν μέσω ύφεσης. Η Πολωνία θα ήθελε μεγαλύτερο λόγο στα θέματα της Ένωσης. Η Ευρωπαϊκή Ένωση αναλώνεται σε κουτσομπολιά για το κάθε πότε μιλάνε (ή τσακώνονται) η Φον ντερ Λάιεν με την Κάγια Κάλλας.

Όχι. Η Γκωλική Γαλλία (σ.σ. από τον πρώην πρόεδρο Σαρλ Ντε Γκωλ 1959 – 1969) είναι που θα θέσει τους όρους.

Ενός προέδρου που προέβλεψε από τις απαρχές της δεκαετίας του 1960 πως δεν μπορείς να βασίζεσαι στις διαβεβαιώσεις των Αμερικανών. Και για αυτό, τώρα, που το υπόκεινται οι Γάλλοι, και όχι μόνο, άρχισαν πάλι να τον εκτιμούν.

Και οι όροι δεν αφορούν ούτε το κοινωνικό κράτος, ούτε τα επιδόματα, ούτε τον ρόλο του Ευρωκοινοβουλίου ή της Επιτροπής, ούτε καν τον τομέα της βιομηχανίας.

Αφορούν την ασφάλεια. Ασφάλεια εθνική, ασφάλεια των συνόρων, ασφάλεια της ηπείρου, ασφάλεια πως η Ευρώπη δεν θα χαθεί στα κιτάπια τις ιστορίας ως ένα αποτυχημένο πείραμα μεταξύ 1951 και 2027 και αφού είχαν προηγηθεί δύο παγκόσμιοι πόλεμοι πρίν το 1945. Πώς θα το εγγυηθεί αυτό; Αυτό είναι το στοίχημα του προέδρου Μακρόν τους 13 μήνες που του απομένουν.

Αυτό και μόνο αυτό.

Σύμφωνα με την Le Monde, τα τέσσερα υποβρύχια που συγκροτούν τη θαλάσσια συνιστώσα της γαλλικής πυρηνικής αποτροπής είναι τα Le Triomphant, Le Téméraire, Le Vigilant και Le Terrible. Το 2036 θα αρχίσουν να έρχονται οι αντικαταστάτες τους.

Γιατί;

Διότι όπως δήλωσε ο Γάλλος πρόεδρος σε ομιλία στην βάση τους «μια «παρένθεση της ιστορίας» έκλεισε, και προβλέπει έναν πολλαπλασιασμό των συγκρούσεων και την είσοδο σε μια νέα «εποχή πυρηνικών όπλων».

Συνεχίζει η Le Monde: Σε μια ομιλία πενήντα λεπτών με προσεκτικά διατυπωμένες φράσεις, ο αρχηγός του κράτους έδωσε έμφαση στη συνεργασία και την αλληλεγγύη με τους Ευρωπαίους, παρουσιάζοντας μια νέα έννοια «προωθημένης αποτροπής».

Η ιδέα: να τεθεί σε εφαρμογή από το 2026 μια συνεργασία με επτά χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και το Ηνωμένο Βασίλειο, με τη δυνατότητα για τους εταίρους να συμμετέχουν σε στρατιωτικές ασκήσεις αποτροπής ή να λαμβάνουν μέρος στις επιχειρήσεις στη συμβατική τους διάσταση.

Η Ελλάδα, η οποία σύντομα θα υποδεχθεί τέλη του μήνα του πρόεδρο Μακρόν και σύντομα θα συνάψει μια νέα, εκτεταμένη και αναβαθμισμένη συμφωνία αμυντικής συνεργασίας και ασφάλειας με την Γαλλία, επιθυμεί να είναι μέρος αυτής της «Ένωσης».

Όπως ειπώθηκε πρόσφατα σε κλειστή συνεδρίαση εμπειρογνωμόνων, η ιδέα είναι για μια «ΟΝΕ της Άμυνας». Η Ελλάδα με τις Belharra, με τα Rafale, με τα Mirage αλλά και με τις πάνω από 120 κοινές δράσεις το 2025 σε όλους τους τομείς, από την άμυνα έως την καινοτομία, είναι δεμένη στο άρμα της Γαλλίας.

Και το παράδοξο; Συμφωνεί και η Γερμανία. Μια Γερμανία που είναι στα μαχαίρια με την Γαλλία αναφορικά με το μαχητικό 6ης γενιάς, το FCAS. Αλλά το στοίχημα είναι να μην χρειαστεί αυτό το αεροσκάφος, ή οποιοδήποτε αεροσκάφος είτε από την Γαλλία, είτε την Σουηδία, είτε τις ΗΠΑ γιατί η πυρηνική ομπρέλα θα καταστήσει τυχόν ρωσικές βλέψεις για επεκτατισμό προς δυσμάς εν αμφιβόλω.

Θα ρωτήσετε, αγαπητοί αναγνώστες, θα δεχθεί η Γαλλία το Παρίσι να γίνει στάχτη επειδή η Ρωσία εισέβαλε στην, επί παραδείγματι, Μολδαβία;

Μα αυτό δεν ήταν και το ερώτημα επί ψυχρού πολέμου; Αν οι Σοβιετικοί εισέβαλλαν στο Βερολίνο ή έστελναν τις δεκάδες μεραρχίες ανάμεσα στο Κενό της Φούλντα, τον μόνο στρωτό δρόμο στην Στουτγάρδη που οδηγεί μέχρι το Καλαί, θα ρίσκαραν την Νέα Υόρκη οι Αμερικάνοι για να τους σταματήσουν;

Ακριβώς αυτή είναι η ψυχρή, κυνική, τρομακτική έννοια της «πυρηνικής αποτροπής». Ακριβώς για αυτό τον λόγο πολλοί ειδικοί πιστεύουν πως για αυτό δεν είχαμε πόλεμο μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων (άμεσο πόλεμο, διότι δια αντιπροσώπων είχαμε πολλούς – και έχουμε). Λόγω της πυρηνικής δαμόκλειας σπάθης.

Λέει ο κ. Μακρόν: ««Τα τελευταία χρόνια έχουν δείξει ξεκάθαρα την κραυγαλέα έλλειψη ικανότητας υποστήριξης στην Ευρώπη. Και αυτή η κατάσταση δεν είναι βιώσιμη», αναφέροντας δύο προγράμματα που αποσκοπούν στην ενίσχυση της αυτονομίας των Ευρωπαίων, τα «Jewel» και «Elsa». Το πρώτο, που ξεκίνησε το φθινόπωρο του 2025 από τη Γαλλία και τη Γερμανία, είναι ένα πρόγραμμα προμηθειών επικεντρωμένο στην ανίχνευση πυραύλων και στην έγκαιρη προειδοποίηση· το δεύτερο, που χρονολογείται από το 2024, είναι μια ευρωπαϊκή πρωτοβουλία για την από κοινού ανάπτυξη δυνατοτήτων πλήγματος μεγάλης εμβέλειας.

«Η ιδέα είναι (…) να υπάρξει μια πολύ πιο συνολική αποτροπή σε ευρωπαϊκό επίπεδο απέναντι σε μια ρωσική απειλή που παραμένει πολύ συγκεκριμένη και στο πλαίσιο μιας αποδυνάμωσης της διατλαντικής σχέσης», εξηγεί στην Monde η Ελοίσε Φαγιέτ ερευνήτρια στο Ινστιτούτο Γαλλικών Διεθνών Σχέσεων (IFRI).

Η απειλή είναι υπαρκτή.

Οι ΗΠΑ είναι ανύπαρκτες.

Τουλάχιστον στην Ευρώπη.

Για πόσο; Μέχρι να αποχωρήσει ο κ. Τραμπ; Και μετά τον κ. Τραμπ; Αυτά είναι τα ερωτήματα που πρέπει να απαντηθούν, αυτός είναι ο λόγος που οι σοβαρές ηγεσίες της ηπείρου φωνάζουν για τον ανεξήγητο κατακερματισμό της αμυντικής βιομηχανίας.

Και αυτό είναι το διακύβευμα τον Απριλίου του 2027 που θα κληθεί να σκεφτεί ο Αλέν και η Κατρίν (τυχαία ονόματα) στη Νορμανδία, στην Λωρραίνη, στο Αννεσύ, στο Μπορντό, την Αβινιόν, στην Ντιζόν, στο Μέτζ και στην Αμιέν.

Και η απόφαση που θα πάρουν θα επηρεάσει όχι μόνο την χώρα τους, αλλά και μια ολόκληρη ήπειρο που επιτέλους αρχίζει – σιγά-σιγά αλλά αρχίζει – να αντιλαμβάνεται πως είναι μόνη.

Πάντα ήταν μόνη. Ο Θουκυδίδης το έγραψε πριν 2.500 χρόνια. Έτσι ήταν την εποχή του χαλκού, έτσι ήταν επί Περικλή, έτσι ήταν στην Αναγέννηση, έτσι ήταν τον 20ο αιώνα, έτσι είναι τώρα και έτσι θα είναι η Ευρώπη και το κάθε μέρος μέχρι ο πλανήτης μας να κατοικείται από έναν, έναν και μόνο άνθρωπο.

Έτσι είναι η ανθρώπινη ψυχολογία της ηγεσίας, της κυριαρχίας, της επιβουλής, της επιβολής, της λατρείας για το χρήμα, την δόξα και την τιμή.

Όσο πιο γρήγορα το καταλάβουμε – και πάρουμε αποφάσεις για το τι είδους ηγεσία είναι αυτή που μπορεί να μας κατευθύνει μέσα σε αυτά τα αδηφάγα ανθρώπινα πάθη, τόσο το καλύτερο για την επιβίωση μας.