Η στροφή στη λογοτεχνία, αυτή η μικρή παύση όταν όλα γύρω μας κινούνται απίστευτα γρήγορα, μοιάζει πλέον με μια μορφή διαφυγής. Το Σαββατοκύριακο, λοιπόν, είναι μια πολύ καλή ευκαιρία να πατήσουμε pause, να κλείσουμε τις οθόνες και να αγγίξουμε το χαρτί.
Δύο μέρες, 86.400 δευτερόλεπτα η κάθε μία. Και τρία βιβλία. Τρεις νέες κυκλοφορίες που μπορεί να διαφέρουν μεταξύ τους, αλλά μοιράζονται κάτι κοινό: διαβάζονται στο σπίτι, στο πάρκο ή την καφετέρια και όλα, με τον έναν ή με τον άλλο τρόπο, μας μεταφέρουν – έστω και για λίγο – σε έναν άλλο κόσμο.
Παράλληλα, το βιβλίο που διαβάζουμε ίσως αποτελέσει έναν ισχυρό οδηγό για το πώς να αντιμετωπίσουμε και να κατανοήσουμε την πραγματικότητα μέσα στην οποία βρισκόμαστε.
Το πρώτο στη λίστα μας ανήκει σε αυτή την κατηγορία, από τη στιγμή μάλιστα που οι 200 της Καισαριανής βρίσκονται και πάλι στην επικαιρότητα, ανοίγοντας ταυτόχρονα πολλές κουβέντες. Μία από αυτές είναι και η συνεργασία ορισμένων Ελλήνων με τις κατοχικές δυνάμεις.
Επί σκοπώ πλουτισμού, Ελισάβετ Χρονοπούλου (εκδ. Πόλις)
Aν και βρίσκεται στις προθήκες των βιβλιοπωλείων εδώ και λίγους μήνες, το βιβλίο της Ελισάβετ Χρονοπούλου – δικαίως – απασχολεί ήδη το αναγνωστικό κοινό. Όπως φαίνεται, θα το κάνει για καιρό ακόμα.
Ένα τηλεφώνημα από ένα δημόσιο νοσοκομείο. Ένας άγνωστος νεκρός. Μια διαθήκη. Μια απροσδόκητη κληρονομιά. Κι ένα γράμμα που αποκαλύπτει μια παλιά ιστορία, μια μικρή ιστορία από αυτές που η μεγάλη δεν κατέγραψε, ένα έγκλημα που έμεινε ατιμώρητο, μια ανεπούλωτη πληγή, μια εξέγερση στο άδικο που πήρε το σκοτεινό μονοπάτι της αυτοδικίας. Ένα γαϊτανάκι βίας που εξερευνά τη διττή δύναμη του αισθήματος δικαίου, τη δύναμη που κάνει τον άνθρωπο “άνθρωπο” αλλά και θηρίο.
Σ’ αυτά τα θολά νερά βρίσκεται παγιδευμένος ο αφηγητής του βιβλίου, σε μια Ελλάδα 80 χρόνων μετά, ανιστόρητο παιδί της λήθης, αντιμέτωπος με ένα άγνωστο παρελθόν που ξυπνάει για να του αποκαλύψει πως είναι κι ο ίδιος μέρος του, πως είναι ο κληρονόμος αυτού του παρελθόντος, πάντα υπήρξε είτε το γνώριζε είτε όχι.
Το επίμετρο του ιστορικού Μενέλαου Χαραλαμπίδη βοηθάει στην κατανόηση της ιστορίας, μιας ιστορίας τρυφερής, σκληρής και πέρα για πέρα αληθινής, ακόμα κι αν πολλοί από τους πρωταγωνιστές ξεπήδησαν από την φαντασία της Ε. Χρονοπούλου. Ή μήπως η συγγραφέας ενώνει τα κομμάτια πολλών ανθρώπων που όντως έζησαν εκείνη την εποχή για να φέρει στη ζωή τους χαρακτήρες της;
Η ελπίδα κι άλλες ιστορίες, Τζ. Μ. Κούτσι (εκδ. Διόπτρα, μτφρ. Χριστίνα Σωτηροπούλου)
Οκτώ ιστορίες για την αγάπη, τον θάνατο, τα γηρατειά, τη σχέση μας με τους άλλους ανθρώπους, τα ζώα και τον κόσμο γραμμένες με τη μαεστρία του νομπελίστα Τζ. Μ. Κούτσι.
Τα διηγήματα, σε κάποια από τα οποία οι αφοσιωμένοι αναγνώστες του Κούτσι θα αναγνωρίσουν μια αγαπημένη ηρωίδα του, την Ελίζαμπεθ Κοστέλο, εκπλήσσουν με την ικανότητά τους να μας αναστατώνουν και να μας κάνουν να συλλογιστούμε τις προκλήσεις που μοιραζόμαστε και οι οποίες υπερβαίνουν το ατομικό.
Ένα σκυλί που γαβγίζει σε μια καγκελόπορτα, μια ερωτική απιστία, μια γυναίκα που θέλει να γεράσει με τον δικό της τρόπο – καθένα από τα οκτώ διηγήματα μας ανατοποθετεί μπροστά στη δική μας πραγματικότητα. Κι όλα μαζί μας προτείνουν να ξανασκεφτούμε τις συνέπειες των καθημερινών μας αποφάσεων, την ηθική της σχέσης μας με τον κόσμο, την ικανότητά μας να κατανοούμε άλλα πλάσματα και να συνυπάρχουμε μαζί τους με υπευθυνότητα.
Αναχωρήσεις, Τζούλιαν Μπαρνς (εκδ. Μεταίχμιο, μτφρ. Κατερίνα Σχινά)
This is it. Οι Αναχωρήσεις, σύμφωνα με τον ίδιο τον Τζούλιαν Μπαρνς, είναι το τελευταίο του βιβλίο και πρόκειται για ένα έργο μυθοπλασίας, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν είναι αληθινό.
Είναι η ιστορία του Στίβεν και της Τζιν, που ερωτεύονται όταν είναι νέοι και ξαναβρίσκονται όταν είναι γέροι. Είναι η ιστορία ενός γέρικου Τζακ Ράσελ ονόματι Τζίμι, που αγνοεί την ίδια του τη θνητότητα. Είναι επίσης η ιστορία του πώς το σώμα μάς απογοητεύει λόγω ηλικίας, ασθένειας, ατυχήματος ή πρόθεσης και του πώς οι εμπειρίες ξεθωριάζουν, γίνονται ανέκδοτα και στη συνέχεια αναμνήσεις.
Έχει τελικά σημασία αν αυτό που θυμόμαστε συνέβη πραγματικά; Ή παίζει ρόλο μόνο το ότι ήταν αρκετά σημαντικό ώστε να το θυμόμαστε;
Οι Αναχωρήσεις είναι ένα έργο που ξεκινά στο τέλος της ζωής, μα δεν τελειώνει εκεί. Πραγματεύεται τα μόνα πράγματα που έχουν στ’ αλήθεια σημασία: πώς βρίσκουμε την ευτυχία σ’ αυτή τη ζωή και πότε είναι η ώρα να πούμε αντίο.
Απόσπασμα από το βιβλίο: «Λένε ότι, καθώς γερνάμε, οι ξεχασμένες αναμνήσεις από τα παιδικά μας χρόνια επανέρχονται, ενώ την ίδια στιγμή η επαφή με το μεσαίο κομμάτι της ζωής μας εξασθενεί. Αυτό δεν μου έχει συμβεί ακόμη, αλλά μπορώ να φανταστώ πώς εξελίσσεται το φαινόμενο καθώς τα γηρατειά παίρνουν το πάνω χέρι. Ο νοητικός μας χώρος καταλαμβάνεται από ζωντανές σκηνές του παρελθόντος, ακολουθεί ένα μεγάλο κενό και, τέλος, παίρνει θέση ένα απτό, ασήμαντο παρόν καθώς επαναλαμβανόμενες ημέρες και επαναλαμβανόμενες περίοδοι σύγχυσης περνούν σαν διαβατάρικα σύννεφα. Με άλλα λόγια, η ζωή του καθενός μας θα συρρικνωθεί σε μια ιστορία με μια μεγάλη τρύπα στη μέση».
