Καταφύγιο για έξι σπάνια είδη νυχτερίδας έχουν γίνει οι αποστραγγιστικές σήραγγες στην περιοχή της Παναγοπούλας από όπου διέρχεται ο αυτοκινητόδρομος Αθηνών – Πατρών. Η περιοχή των σηράγγων της Παναγοπούλας χαρακτηρίστηκε μάλιστα εξ αυτού του λόγου Natura 2000, με τα τρία είδη να έχουν αναπτύξει ήδη σημαντικούς πληθυσμούς.
Οι αποικίες των χειροπτέρων αναπτύσσονται σε ορισμένες αποστραγγιστικές σήραγγες που κατασκευάστηκαν για την αποτροπή της διάβρωσης και καταλήγουν στην παράκαμψη επικίνδυνων φορτίων, κατά μήκος της παλιάς χάραξης του δρόμου. Πρόκειται για ένα από τα ελάχιστα τεχνικά έργα στη χώρα και ο μοναδικός αυτοκινητόδρομος στον οποίο παρουσιάζεται το φαινόμενο είδη άγριας φύσης να βρίσκουν καταφύγιο σε ανθρώπινη κατασκευή. Κάθε ανθρώπινη παρέμβαση στην περιοχή θα γίνεται πλέον με ιδιαίτερη προσοχή, ώστε να προστατευθεί το περιβάλλον όπου φιλοξενούνται οι νυχτερίδες.
Πριν από δύο χρόνια η Ολυμπία Οδός, ως τελικός χρήστης του αυτοκινητοδρόμου, υποστήριξε το σκεπτικό και τις δράσεις ενός προτεινόμενου ευρωπαϊκού προγράμματος LIFE – Φύση, στο πλαίσιο του οποίου προβλέπονταν μεταξύ άλλων μέτρα διατήρησης αποικιών των νυχτερίδων και στις αποστραγγιστικές σήραγγες εντός των ορίων του έργου. Η πρόταση εγκρίθηκε και το πρόγραμμα LIFE – Φύση «Ελληνικά Σπήλαια και Χειρόπτερα: Διαχειριστικές Δράσεις και Αλλαγή Συμπεριφοράς» με ακρωνύμιο LIFE GRECABAT [LIFE17 NAT/GR/000522] ξεκίνησε τον Σεπτέμβριο του 2018.
Πρόσφατα πραγματοποιήθηκε κοινή ενημερωτική επίσκεψη με στελέχη της Ολυμπίας Οδού, της ομάδας του προγράμματος LIFE GRECABAT και του Φορέα Διαχείρισης Χελμού-Βουραϊκού στις αποστραγγιστικές σήραγγες Παναγοπούλας, στο πλαίσιο των προπαρασκευαστικών δράσεων του LIFE GRECABAT. Οι παρευρισκόμενοι είχαν την ευκαιρία να παρατηρήσουν διακριτικά τις αποικίες των απειλούμενων αυτών θηλαστικών και να συζητήσουν με την ομάδα του LIFE GRECABAT για τον σχεδιασμό της προστασίας, την ανάδειξη της σημασίας της περιοχής για τις νυχτερίδες και τη διατήρηση της φύσης.
Το δίκτυο – το πρόγραμμα –
ο Φορέας
Το ευρωπαϊκό οικολογικό δίκτυο Natura 2000 είναι ένα δίκτυο προστατευόμενων περιοχών (το μεγαλύτερο παγκοσμίως) που εκτείνεται σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ενωση και έχει ως στόχο να διασφαλίσει τη μακροπρόθεσμη διατήρηση των πιο πολύτιμων και των πλέον απειλούμενων ειδών και ενδιαιτημάτων. Καταλαμβάνει το 18% της έκτασης της ΕΕ και σχεδόν το 9,5% της θαλάσσιας επικράτειάς της.
Το ευρωπαϊκό πρόγραμμα LIFE – Φύση «Ελληνικά Σπήλαια και Χειρόπτερα: Διαχειριστικές Δράσεις και Αλλαγή Συμπεριφοράς» [LIFE17 NAT/GR/000522 – LIFE GRECABAT] πραγματοποιεί επιδεικτικές δράσεις διατήρησης για 10 προστατευόμενα είδη χειροπτέρων, των σημαντικών καταφυγίων τους και του οικοτόπου των σπηλαίων σε 10 επιλεγμένες περιοχές του δικτύου Natura 2000 από τον Εβρο έως την Κρήτη (https://www.lifegrecabat.eu/el). Εταίροι του προγράμματος είναι: (1) το Πανεπιστήμιο Κρήτης – Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης (Συντονιστής), (2) το Ινστιτούτο Σπηλαιολογικών Ερευνών Ελλάδας (ΙΝΣΠΕΕ), (3) η ΑΤΕΠΕ Διαχείριση Οικοσυστημάτων Μονοπρόσωπη ΕΠΕ, (4) το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) και (5) το Πράσινο Ταμείο.
Τέλος, ο Φορέας Διαχείρισης Χελμού – Βουραϊκού με έδρα τα Καλάβρυτα του Νομού Αχαΐας είναι το ΝΠΙΔ που συστάθηκε το 1999 και του οποίου τα όρια ευθύνης διευρύνθηκαν πρόσφατα με τον N4519 / 2018 συμπεριλαμβάνοντας και την περιοχή της Παναγοπούλας.
