Η Λευκωσία επενδύει στον Ακιντζί, αλλά η Αγκυρα θέλει τον τελευταίο λόγο

Η επικράτηση του Μουσταφά Ακιντζί στις «προεδρικές εκλογές» στα Κατεχόμενα μοιάζει να έχει δημιουργήσει μια φρέσκια δυναμική στο Κυπριακό.

Η επικράτηση του Μουσταφά Ακιντζί στις «προεδρικές εκλογές» στα Κατεχόμενα μοιάζει να έχει δημιουργήσει μια φρέσκια δυναμική στο Κυπριακό. Εκφράζεται από ορισμένες πλευρές η πεποίθηση ότι ο νέος ηγέτης των Τουρκοκυπρίων θα μπορούσε να κινηθεί δημιουργικά κατά τον νέο γύρο συνομιλιών που αναμένεται προσεχώς να ξεκινήσει. Ωστόσο, η πιθανή επιθυμία Ακιντζί δεν θα είναι αρκετή. Τα πάντα θα εξαρτηθούν από τις ορέξεις της Αγκυρας και κυρίως από αυτές του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Η σκιά της Τουρκίας


Ηδη από τις πρώτες ώρες μετά την εκλογική νίκη Ακιντζί ο τούρκος πρόεδρος φρόντισε να καταστήσει σαφές ότι η Αγκυρα δεν προτίθεται να μεταβάλει άποψη επί του ρόλου της «μητέρας-πατρίδος» Τουρκίας στο Κυπριακό. Η λεκτική αντιπαράθεση των δύο ανδρών γύρω από τη φύση της σχέσης της Τουρκίας με το ψευδοκράτος μπορεί να είναι ειλικρινής, μπορεί και όχι.
Αυτό που είναι σαφές είναι ότι η «βαριά σκιά» της Αγκυρας συνεχίζει να πέφτει στη βόρεια Κύπρο. Μια ανεξάρτητη στάση των Τουρκοκυπρίων στις συνομιλίες θεωρείται απίθανη ακόμη και από τους πλέον αισιόδοξους. Αλλωστε, στο συγχαρητήριο τηλεγράφημα που έστειλε ο Ερντογάν στον Ακιντζί επισημαίνεται χαρακτηριστικά ότι «η Τουρκία θα συνεχίσει ως μητέρα-πατρίδα και ως εγγυήτρια δύναμη να εκπληρώνει με αποφασιστικότητα το καθήκον της και τις ευθύνες της οι οποίες απορρέουν από τις διεθνείς συμφωνίες».
Παρ’ όλα αυτά, οι διαπραγματεύσεις θα ξεκινήσουν διότι τις επιθυμούν όλοι έπειτα από το πάγωμα που προκάλεσε η παράνομη τουρκική NAVTEX με αφορμή τις γεωτρήσεις της ιταλικής Eni στην κυπριακή Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη και τις έρευνες που πραγματοποίησε εντός αυτής το τουρκικό ερευνητικό σκάφος «Μπαρμπαρός», που, σημειωτέον, έχει μεν αποχωρήσει από περιοχές κυπριακής δικαιοδοσίας, όχι όμως και από την ευρύτερη περιοχή. Από αύριο ως και την προσεχή Παρασκευή 8 Μαΐου θα βρίσκεται στη Λευκωσία ο ειδικός απεσταλμένος του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, ο Νορβηγός Εσπεν Μπαρθ Αϊντε, ώστε να προετοιμάσει τις λεπτομέρειες.
Ωστόσο η ημερομηνία-κλειδί για ουσιαστικές συζητήσεις είναι η 7η Ιουνίου. Εκείνη την Κυριακή διεξάγονται στην Τουρκία βουλευτικές εκλογές, στο αποτέλεσμα των οποίων έχει επενδύσει πολλά ο πρόεδρος Ερντογάν. Η νίκη του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (ΑΚΡ), με σημαντική διαφορά μάλιστα, είναι απαραίτητη ώστε να μπορέσει να δρομολογήσει το πέρασμα από την κοινοβουλευτική στην προεδρική δημοκρατία. Ως τότε ακόμη και η ρητορική Ερντογάν δεν μπορεί να λαμβάνεται τοις μετρητοίς διότι ο τούρκος πρόεδρος θα κάνει τα πάντα για να μη χαθεί ούτε μία ψήφος, ακόμη και από την πτέρυγα των εθνικιστών που πάντα βλέπουν το Κυπριακό ως «ιερό δισκοπότηρο».
Η Λευκωσία και προσωπικά ο Νίκος Αναστασιάδης φαίνεται πάντως ότι έχουν αποφασίσει να επενδύσουν στον Μουσταφά Ακιντζί σε μια προσπάθεια να τον ενισχύσουν στο εσωτερικό του ψευδοκράτους. Ηδη οι δύο άνδρες έχουν πολλάκις επικοινωνήσει τηλεφωνικώς τις τελευταίες ημέρες. Η πρόσφατη ανακοίνωση μονομερώς από την Κυπριακή Δημοκρατία τεσσάρων Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης για: α) τα ναρκοπέδια κατά προσωπικού στον Πενταδάκτυλο, β) την εκχώρηση της διαχείρισης των μουσουλμανικών χώρων λατρείας στις ελεύθερες περιοχές στην τουρκοκυπριακή κοινότητα, γ) την πρόσληψη στα Κέντρα Εξυπηρέτησης Πολιτών στη Λευκωσία λειτουργών με γνώση της τουρκικής γλώσσας και δ) τον χαιρετισμό στην προσπάθεια ενοποίησης του κυπριακού ποδοσφαίρου κινείται προς την κατεύθυνση ενίσχυσης του Ακιντζί.
Οι εκλογές του 2016


Σύμφωνα με τις υπάρχουσες πληροφορίες, ο σχεδιασμός της ομάδας Κυπριακού των Ηνωμένων Εθνών λαμβάνει σοβαρά υπόψη το γεγονός ότι το 2016 είναι προεκλογική χρονιά στην Κυπριακή Δημοκρατία. Αυτό σημαίνει ότι από ένα χρονικό σημείο και έπειτα δεν θα είναι εύκολο να ληφθούν αποφάσεις. Επομένως η διαδικασία πρέπει να κινηθεί γρήγορα από τη στιγμή που η ατζέντα είναι λίγο-πολύ συμφωνημένη.
Αλλωστε μια σειρά συναντήσεις κατά τις τελευταίες ημέρες του Μαρτίου φαίνεται ότι βοήθησαν να μπει σε τροχιά ο νέος γύρος συνομιλιών. Ο πρόεδρος Αναστασιάδης είχε εκείνη την περίοδο ένα πρόγευμα στις Βρυξέλλες, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ, με τον τούρκο υπουργό αρμόδιο για Ευρωπαϊκές Υποθέσεις Βολκάν Μποζκίρ, κορυφαίο διπλωμάτη της γειτονικής χώρας. Την ίδια στιγμή ο υπουργός Εξωτερικών Ιωάννης Κασουλίδης διατηρεί δίαυλο επικοινωνίας με τον τούρκο ομόλογό του Μεβλούτ Τσαβούσογλου, ενώ πρόσφατα είχε σημαντικές συναντήσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες ο Νίκος Χριστοδουλίδης.
Ο κύπριος κυβερνητικός εκπρόσωπος είναι πρόσωπο της απολύτου εμπιστοσύνης του κ. Αναστασιάδη και το πεδίο αρμοδιοτήτων του είναι πολύ ευρύτερο αυτού που μαρτυρά ο τίτλος του. Για τους γνωρίζοντες το παρασκήνιο δεν πρέπει επίσης να υποτιμάται ο ρόλος του κυπρίου επιτρόπου για την ανθρωπιστική βοήθεια Χρήστου Στυλιανίδη, ο οποίος, όντας παρών στις Βρυξέλλες, διατηρεί σημαντικές επαφές.

Η τακτική τωνΑθηνών
Εφόσον οι διαπραγματεύσεις στο Κυπριακό ξεκινήσουν με φουλ ρυθμούς, η Αθήνα θα κληθεί να λάβει τις αποφάσεις της. Τα τελευταία χρόνια η ελληνική διπλωματία κινείται μάλλον ράθυμα στο Κυπριακό και μόνο με την «κρίση του Μπαρμπαρός» φάνηκε να κινητοποιείται.

Στην τρέχουσα φάση η διαχείριση του Κυπριακού γίνεται κυρίως μέσω τριμερούς ομάδας ανθρώπων της εμπιστοσύνης του υπουργού Εξωτερικών Νίκου Κοτζιά, Με δεδομένο ότι έπειτα από την εκλογή Ακιντζί επιδιώκεται να καλλιεργηθεί κλίμα που μοιάζει με εκείνο της περιόδου 2002-2004, προ Σχεδίου Αναν, η Αθήνα καλείται να διαμορφώσει άμεσα στρατηγική

Οι διαδικασίες
Οι διαπραγματεύσεις, το εδαφικό και το αέριο

Σε αυτή τη φάση φαίνεται να προκρίνονται δύο διαδικασίες. Η πρώτη αφορά τη συζήτηση σε ζεύγη θεμάτων, όπως π.χ. περιουσιακού και εδαφικού, που θεωρείται ότι θα διευκολύνουν τη διαπραγμάτευση. Από το είδος των προτάσεων που θα φέρουν στο τραπέζι οι Τουρκοκύπριοι θα φανεί αν έχουν διάθεση για λύση. Το θέμα του φυσικού αερίου λογικά θα επανέλθει, με τον Ακιντζί να διατυπώνει απόψεις που δεν απέχουν πολύ από αυτές της Αγκυρας. Τα Ηνωμένα Εθνη φέρεται ότι έχουν διασφαλίσει τη δυνατότητα να υποβάλλουν γεφυρωτικές προτάσεις, αν και ελληνοκυπριακές πηγές σημείωναν ότι αυτές θα έχουν σημασία μόνο αν γίνονται αποδεκτές και από τα δύο μέρη.
Στο προσκήνιο ίσως επανεμφανιστούν ΜΟΕ υψηλής σημασίας, όπως π.χ. το άνοιγμα των Βαρωσίων σε εμπειρογνώμονες με σκοπό να μελετήσουν και να σχεδιάσουν την αποκατάσταση, σε δεύτερη φάση, των υποδομών. Πρόκειται για τη γνωστή αμερικανική πρόταση που είχε καταθέσει και κατά την επίσκεψή του στην Κύπρο ο αντιπρόεδρος Τζο Μπάιντεν. Σίγουρα πάντως τον τελευταίο λόγο στο θέμα της Αμμοχώστου τον έχει η Αγκυρα, ενώ θεωρείται πολύ πιθανόν να τεθεί από την πλευρά των Τουρκοκυπρίων ζήτημα αναγνώρισης του αεροδρομίου της Τύμπου. Σχετικές φόρμουλες για τη λειτουργία του αεροδρομίου χωρίς αναγνώριση του ψευδοκράτους έχουν επεξεργαστεί στο παρελθόν. Οι Βρετανοί παρακολουθούν με προσοχή τις εξελίξεις και κινούνται παρασκηνιακά. Διακριτική στάση τηρούν οι Αμερικανοί, που θέλουν λύση, κυρίως λόγω των ευρύτερων γεωπολιτικών συμφερόντων τους. Η Λευκωσία θέλει να δει έργα και όχι λόγια από την Ουάσιγκτον, μετά και τη στάση της τελευταίας στην «κρίση του Μπαρμπαρός». Πάντως η Κύπρος εντάσσεται με σταθερό τρόπο στους αμερικανικούς σχεδιασμούς ασφαλείας στη Μεσόγειο και σύντομα θα εκτυλιχθούν συγκεκριμένες κινήσεις που προς το παρόν κρατούνται απόρρητες.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Κόσμος
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk