«Η αρπαγή της Ελλάδας». Το βιβλίο της Νάντιας Βαλαβάνη για το χρέος και τις ιδιωτικοποιήσεις

Ως συγγραφέας η υποψήφια βουλευτής Β’ Αθηνών του ΣΥΡΙΖΑ Νάντια Βαλαβάνη είχε μέχρι σήμερα στο ενεργητικό της την έκδοση ενός πλούσιου μεταφραστικού και μελετητικού έργου για τον Μπρεχτ

Ως συγγραφέας η υποψήφια βουλευτής Β’ Αθηνών του ΣΥΡΙΖΑ Νάντια Βαλαβάνη είχε μέχρι σήμερα στο ενεργητικό της την έκδοση ενός πλούσιου μεταφραστικού και μελετητικού έργου για τον Μπρεχτ και σχετικά με θέματα τέχνης και πολιτικής, τρεις ποιητικές συλλογές, ένα εικαστικό λεύκωμα για τον πόλεμο στη Γιουγκοσλαβία και ένα μυθιστόρημα. Το νέο της βιβλίο «Η αρπαγή της Ελλάδας», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Λιβάνη, την επαναφέρει στο καθαυτό επιστημονικό της πεδίο, την οικονομία.

Το βιβλίο, με τον υπότιτλο «Χρέος και ιδιωτικοποιήσεις: Ένα κοινοβουλευτικό χρονικό», ξεκινά με μια αποστροφή του πρόσφατα χαμένου συντρόφου της, Δήμου Τσακνιά: «Ο αγώνας κατά των ιδιωτικοποιήσεων δεν είναι ένας αγώνας οπισθοφυλακής για τη διατήρηση της υπάρχουσας κατάστασης πραγμάτων. Είναι ένας αγώνας διατήρησης και δημιουργίας προϋποθέσεων για ένα διαφορετικό μέλλον. Αυτό δεν μπορεί να γίνει μέσω της ασύδοτης λειτουργίας της καπιταλιστικής αγοράς, αλλά μόνο μέσα από τη δημοκρατική οργάνωση της κοινωνίας και της οικονομίας». Το πνεύμα της παραπάνω αποστροφής διαπερνά το βιβλίο. Για δυο λόγους:

Πρώτον, διότι αποκαλύπτει ότι η κοινοβουλευτική δράση- που σπάνια πια διαπερνά το τείχος αδιαφορίας και απαξίωσης το οποίο περιβάλλει το κοινοβούλιο, αν δεν περιλαμβάνει τηλεοπτικά «πιασάρικες» ατάκες και ανταλλαγές χαρακτηρισμών- μπορεί να έχει ουσία, τεκμηρίωση, επιχειρήματα.

Και δεύτερον γιατί, κατά τη συγγραφέα, η ιδιωτικοποίηση της δημόσιας περιουσίας αποτελεί εκχώρηση οικονομικής και πολιτικής ισχύος προς τους «πάνω και έξω». Άρα, μια δραματική αποδυνάμωση της κυριαρχίας και της δημοκρατίας, πολύ πέρα από τον χρονικό ορίζοντα των Μνημονίων.

Εξ ου και ο τίτλος του βιβλίου, «Η αρπαγή της Ελλάδας». Με τον υπαινιγμό ότι στη σύγχρονη μετάλλαξη του αρχαίου μύθου, η «Ευρώπη» από θύμα αρπαγής γίνεται η ίδια δράστης.

Το βιβλίο είναι στην κυριολεξία αυτό που σημειώνει και ο υπότιτλος: ένα κοινοβουλευτικό χρονικό. Βασίζεται, δηλαδή, στις κοινοβουλευτικές, κυρίως, παρεμβάσεις της Νάντιας Βαλαβάνη. Η παράθεσή τους οργανώνεται σε πέντε κεφάλαια, έτσι ώστε να συνιστούν μια «αφήγηση» για το χρονικό των ιδιωτικοποιήσεων.

Στο πρώτο κεφάλαιο («Πολλαπλασιάζοντας την κοινωνική καταστροφή») αναλύεται η νεοφιλελεύθερη στρατηγική της «εσωτερικής υποτίμησης». Κατά την συγγραφέα η πρωτοφανής ύφεση που προκάλεσε στη χώρα μας αυτή η στρατηγική δια των Μνημονίων «δεν οφείλεται ούτε σε άγνοια της οικονομικής θεωρίας και της οικονομικής ιστορίας ούτε σε ελληνικές ιδιαιτερότητες. Είναι απόλυτα συνειδητή και επιδιωκόμενη. Αποσκοπεί στη συμπίεση των μισθών κάτω από το όριο της φτώχειας, σε ένα έδαφος τεράστιας ανεργίας, στη συντριβή των συνδικάτων και στην εκμηδένιση των εργαζομένων, ώστε τα μέτρα να ξεδιπλώνονται ανεμπόδιστα σε ένα συνεχές και καθολικό καθοδικό σπιράλ που αφορά σε μισθούς, τιμές και όλες κυριολεκτικά τις αξίες της οικονομίας». Σ’ αυτό έπαιξαν ειδικό ρόλο οι περίφημοι «λάθος» πολλαπλασιαστές του ΔΝΤ, η καταγγελία των οποίων στη Βουλή έγινε για πρώτη φορά από την ίδια, τον Οκτώβριο του 2012, τέσσερις μήνες πριν προκληθεί ο διεθνής σάλος.

Στο δεύτερο κεφάλαιο («Τα οικονομικά του Μαρκησίου ντε Σαντ»), αναλύεται ο ρόλος του κρατικού χρέους ως εργαλείου αποικιοποίησης της Ελλάδας. Στα κοινοβουλευτικά στιγμιότυπα που παρατίθενται ξεχωρίζει η αποκάλυψη των κανονισμών «two pack» για ενισχυμένη επιτήρηση των χωρών μέχρι την αποπληρωμή του 75% του χρέους τους. Που σημαίνει, όπως σημειώνει η Νάντια Βαλαβάνη, ότι χωρίς δραστικό κούρεμα του χρέους «χώρα, άνθρωποι και οι επόμενες γενιές θα παραμένουμε υπό «μνημονιακό» καθεστώς στο διηνεκές, πολύ πέρα απ’ το μέσον του 21ου αιώνα». Περιλαμβάνεται επίσης η χρήσιμη «υπενθύμιση» του ποιον αληθινά «έσωσε» το PSI: «Κατά παράβαση της υπόσχεσης για διακράτηση των ελληνικών ομολόγων, που οι γαλλικές και οι γερμανικές τράπεζες είχαν δώσει στην ειδική συνεδρίαση του ΔΝΤ τον Μάρτιο του 2010 για το ελληνικό χρέος και στη βάση της οποίας αποφασίστηκε να μη γίνει «κούρεμα», οι ευρωπαϊκές τράπεζες «ξεφορτώνονταν» επί δύο χρόνια τα ελληνικά τους ομόλογα, με αποτέλεσμα τη στιγμή του PSI η καθαρή θέση τους να έχει κατέβει από τα 141 δισ. το 2010 σε μόλις 35 δισ. Την ίδια στιγμή σχεδόν 30 δισ. από αυτά τα ομόλογα «φορτώνονταν» κυρίως, αλλά όχι μόνο, οι ελληνικές τράπεζες, με αποτέλεσμα η συνολική καθαρή θέση της Ελλάδας σε ελληνικά ομόλογα για το ίδιο διάστημα να ανέλθει από 57 δισ. σε 86 δισ.», γράφει η συγγραφέας.

Στο τρίτο κεφάλαιο («Όλα για πούλημα ή πώς να διαλύσετε μια χώρα») αναπτύσσεται – από θεωρητική, ιστορική και επίκαιρη σκοπιά- η καταστροφική συνάρτηση χρέους και εκποίησης της δημόσιας περιουσίας, με το ΤΑΙΠΕΔ σε ρόλο «μεσίτη». Η Βαλαβάνη προβάλλει εδώ την υπόρρητη γεωπολιτική διάσταση των ιδιωτικοποιήσεων, γράφοντας χαρακτηριστικά: «Οι περισσότερες μεγάλες χώρες της Ευρώπης διακρατούν τις στρατηγικού χαρακτήρα επιχειρήσεις τους υπό δημόσιο έλεγχο, εντάσσοντας τις στον αναπτυξιακό σχεδιασμό τους. Την ίδια στιγμή επιβάλλουν την ιδιωτικοποίηση των αντίστοιχων επιχειρήσεων των μικρότερων χωρών. Στην Ελλάδα προωθείται αυτή την περίοδο πρακτικά η ιδιωτικοποίηση των πάντων: Από την παραγωγή ηλεκτρισμού μέχρι τις παραλίες. Οι περισσότεροι ενδιαφερόμενοι είναι, ωστόσο, οι ίδιοι κρατικές επιχειρήσεις εντός και εκτός ΕΕ. Εδώ πρόκειται ουσιαστικά για αλλαγή του κράτους–ιδιοκτήτη». Αυτό το αντιφατικό, εκ πρώτης όψεως, στοιχείο αντανακλά, κατά την συγγραφέα, την κρίση υπερσυσσώρευσης του μεγάλου, κυρίως χρηματοπιστωτικού, κεφαλαίου που προκάλεσε η διεθνοποίηση και απελευθέρωση των αγορών.

Στο κεφάλαιο αυτό περιλαμβάνονται εκτενείς αναφορές στους όρους συγκρότησης του ΤΑΙΠΕΔ, στα πρότυπα της Treuhand, της εταιρείας που ξεπούλησε την κρατική περιουσία της Ανατολικής Γερμανίας αντί πινακίου φακής, εμφανίζοντας τελικά και η ίδια ζημιογόνο απολογισμό. «Το ΤΑΙΠΕΔ δεν αξιοποιεί τίποτα, δε δίνει αντισταθμιστικά οφέλη, δε συζητάει και δεν παίρνει υπόψη του τη γνώμη και τις ανάγκες των τοπικών κοινωνιών. Το ΤΑΙΠΕΔ μόνο πουλάει – και μέσα σε 10 μέρες το «τίμημα» απ’ ότι έχει πουλήσει πρέπει να έχει κατατεθεί στον ειδικό λογαριασμό των δανειστών στην Τράπεζα της Ελλάδας για το χρέος. Ό,τι μπαίνει μέσα στο ΤΑΙΠΕΔ δεν επιστρέφει πίσω υπό οποιεσδήποτε συνθήκες. Ή θα πουληθεί για λογαριασμό των δανειστών είτε, αν είναι επιχείρηση και δεν έχει γίνει δυνατόν να πουληθεί, θα εκκαθαριστεί», γράφει.

Από το βιβλίο δεν θα μπορούσαν να λείψουν οι παρεμβάσεις για τις τράπεζες. Από όσα χάθηκαν στο «βαθύ πηγάδι της τραπεζοκρατίας», όπως αναφέρει, ενώ στο τέταρτο κεφάλαιο του βιβλίου («Τα αποτυπώματα της λεηλασίας»), όπως και στο πέμπτο («Η Ελλάδα ως οικόπεδο προς μεταβίβαση»), γίνεται ο αναλυτικός απολογισμός των ιδιωτικοποιήσεων σε όλους τους τομείς στους οποίους το κράτος διέθετε συμμετοχή, καθώς και της εκποίησης των «φιλέτων» της κρατικής ακίνητης περιουσίας. Παρ’ ότι ο ταμειακός απολογισμός δεν ξεπερνά τα 5 δισ., δεν υπάρχει στρατηγικός για την οικονομία ή ζωτικός για την κοινωνία κλάδος που έχει μείνει ανέγγιχτος: αμυντικές βιομηχανίες, νερό, συγκοινωνιακά δίκτυα, ενέργεια, ακόμη και ο κερδοφόρος υπό κρατικό έλεγχο τζόγος.

Η παρουσίαση του βιβλίου της Νάντιας Βαλαβάνη, «Η Αρπαγή της Ελλάδας» πραγματοποιείται την Δευτέρα, 19 Ιανουαρίου, στις 6.30, στο θέατρο Ιλίσια (Παπαδιαμαντοπούλου 4 & Βασ. Σοφίας). Για το βιβλίο θα μιλήσουν οι: Αλέξης Τσίπρας, Πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, Παναγιώτης Λαφαζάνης, πρώην Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος ΣΥΡΙΖΑ, υπ. βουλευτής Β΄ Πειραιά, Νίκος Κοτζιάς, Καθηγητής Πολιτικών Θεωριών, Πρόεδρος Κίνησης «ΠΡΑΤΤΩ», Πέτρος Παπακωνσταντίνου, Δημοσιογράφος – Συγγραφέας. Τη συζήτηση θα συντονίσει ο δημοσιογράφος Γιάννης Κιμπουρόπουλος.

Πολιτική
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk