Μέτρα ανάπτυξης η απάντηση στο μήνυμα της κάλπης

Καθώς η κυριαρχία των πολιτικών λιτότητας και η εκτόξευση της ανεργίας οδήγησαν στην ισχυρή παρουσία των ευρωσκεπτικιστικών και των ακραίων κομμάτων στη νέα Ευρωβουλή, η ΕΚΤ,

Καθώς η κυριαρχία των πολιτικών λιτότητας και η εκτόξευση της ανεργίας οδήγησαν στην ισχυρή παρουσία των ευρωσκεπτικιστικών και των ακραίων κομμάτων στη νέα Ευρωβουλή, η ΕΚΤ, ως η πρώτη γραμμή άμυνας της Ευρώπης, αναμένεται να προχωρήσει την ερχόμενη Πέμπτη σε πακέτο μέτρων τόνωσης της ανάπτυξης, μεταξύ των οποίων η μείωση των βασικών επιτοκίων κατά 0,15%, αρνητικά επιτόκια καταθέσεων και ενδεχομένως η εφαρμογή ενός νέου πακέτου ρευστότητας. Αν εξάλλου η ανάπτυξη και η απασχόληση επιστρέψουν, αυτές οι ευρωεκλογές θα αποδειχθούν η κορυφή του αντιευρωπαϊκού κλίματος. Αν όχι, οι επόμενες θα είναι πάρα πολύ επώδυνες, προειδοποιούν κορυφαίες επενδυτικές τράπεζες. Σε αυτό το περιβάλλον, το αποτέλεσμα των ευρωεκλογών στην Ελλάδα θεωρήθηκε αρχικώς φιλικό προς τις αγορές, καθώς δεν διαταράσσει δραματικά την πολιτική σταθερότητα.

Αν και ξένες τράπεζες θεωρούν πιθανό το ενδεχόμενο των πρόωρων εκλογών στους επόμενους 6-9 μήνες, εν τούτοις τα βλέμματα στρέφονται πλέον στον επικείμενο ανασχηματισμό της κυβέρνησης, αλλά κυρίως στις ισορροπίες που διαμορφώνονται εν όψει του μεγάλου στοιχήματος της χώρας που αφορά τη διαπραγμάτευση για την ελάφρυνση του χρέους. Οι οικονομολόγοι κορυφαίων ευρωπαϊκών τραπεζών παρατηρούν ότι η ανεργία και ο ευρωσκετικισμός στην ευρωζώνη ακολούθησαν παράλληλη ανοδική πορεία, την ώρα που, όπως εκτιμάται, οι ευρωπαίοι πολιτικοί και οι ψηφοφόροι τους δεν είχαν ποτέ τόσο μεγάλη απόσταση μεταξύ τους.
Το τίμημα αυτής της κατάστασης αποδυναμώνει την Ευρώπη και ενισχύει τις αποκλίσεις, ενώ αυτό που κρίνεται αναγκαίο πλέον, λένε οι αναλυτές, είναι η πλειοψηφία των 2/3 που δεν ανήκει στις ευρωσκεπτικιστές δυνάμεις να ενισχύσει την πολιτική και φορολογική ένωση και να προωθήσει την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση στην Γηραιά Ηπειρο.
Ευρωφοβικό κύμα


Το ευρωφοβικό κύμα που επικυρώθηκε με τις ευρωεκλογές απειλεί να περιπλέξει για ορισμένους αναλυτές ακόμη και τις ευρω-αμερικανικές σχέσεις, δημιουργώντας κλίμα αντιαμερικανισμού, τη στιγμή που η Ευρώπη και οι ΗΠΑ διαπραγματεύονται από τον Ιούλιο 2013 τη δημιουργία της μεγαλύτερης ζώνης ελεύθερου εμπορίου στον κόσμο μέσω μιας διατλαντικής συνθήκης.
Για την Goldman Sachs η άνοδος του ευρωσκεπτικισμού περιπλέκει τη διαδικασία λήψης αποφάσεων στην Ευρώπη και δυσχεραίνει την πορεία ενοποίησης, ενώ η Morgan Stanley δεν αποκλείει το αποτέλεσμα των ευρωεκλογών να οδηγήσει τελικά στον «θάνατο της λιτότητας», καθώς οι πιέσεις προς την κατεύθυνση της τόνωσης της ανάπτυξης έναντι της μονόπλευρης δημοσιονομικής προσαρμογής θα ενταθούν. Από την πλευρά της η Credit Suisse εκτιμά πως οι ευρωπαίοι ηγέτες θα πρέπει να αλλάξουν τη στάση τους, προκειμένου να αποτρέψουν την περαιτέρω ενίσχυση του αντιευρωπαϊκού κλίματος.
Στην Ελλάδα, το αποτέλεσμα των ευρωεκλογών είναι φιλικό προς τις αγορές, καθώς δεν διαταράσσει την πολιτική σταθερότητα, εκτίμησε η Nomura, ενώ την απομάκρυνση των πρόωρων εκλογών επισημαίνει και η Credit Suisse, η οποία «βλέπει» αυξημένες πιθανότητες πρόωρων εκλογών στους επόμενους 6-9 μήνες. Καθώς η Ελλάδα δεν φαίνεται να είναι πιο ασταθής από ό,τι πριν από τις εκλογές, αφού η διαφορά που πέτυχε ο ΣΥΡΙΖΑ δεν ήταν αρκετή για να γίνει δεκτό το αίτημά του για πρόωρες εκλογές, ο «Economist» εκτιμά πως η κυβέρνηση θα μπορούσε να «περάσει» τις μεταρρυθμίσεις που αποτελούν προϋπόθεση για την ελάφρυνση του χρέους.
Το χρέος


Αν στο θέμα αυτό οριστικοποιηθεί μια συμφωνία και η οικονομία ανακάμψει, οι πιθανότητες η χώρα να βγει από το Μνημόνιο θα αυξηθούν σημαντικά. Η Barclays, στο θέμα της ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους, θεωρεί πιθανό σενάριο την επιμήκυνση των δανείων διάσωσης, τη μείωση των επιτοκίων και μια περίοδο χάριτος στην αποπληρωμή τόκων, που θα μειώσουν τις χρηματοδοτικές ανάγκες και θα επιτρέψουν την ταχύτερη μείωση του χρέους. Το αποτέλεσμα των ευρωεκλογών στην Ελλάδα δείχνει ότι η πιθανότητα να σχηματιστεί κυβέρνηση ανατροπής του προγράμματος σταθεροποίησης και ανάπτυξης της οικονομίας έχει μειωθεί στο ελάχιστο, σχολιάζει η Alpha Bank, εκτιμώντας πως τα μεγάλα κόμματα θα πρέπει να διαφυλάξουν ένα ελάχιστο όριο συνεννόησης, καθώς κάτι τέτοιο είναι απαραίτητο για να μην εκτροχιασθεί η ανάκαμψη της οικονομίας.
Για τη Fitch, τέλος, αν και ο κίνδυνος πολιτικής σταθερότητας στις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου (Ελλάδα, Πορτογαλία Ισπανία, Ιταλία), είναι υπαρκτός, το εκλογικό αποτέλεσμα παρέχει στήριξη στις κυβερνήσεις τους για συνέχιση των μεταρρυθμιστικών πολιτικών. Ωστόσο, όπως αναφέρει, χωρίς επιστροφή στην ανάπτυξη, δύσκολα οι χώρες αυτές θα μπορέσουν την ερχόμενη 10ετία να μειώσουν ουσιαστικά τα επίπεδα χρέους τους.

«Πακέτο Ντράγκι» ανάχωμα στην άνοδο των αντι-ευρωπαϊκών κόμματων
Αναμένονται μείωση των επιτοκίων κατά 0,15%, αρνητικά επιτόκια καταθέσεων και ενδεχομένως εφαρμογή ενός νέου πακέτου ρευστότητας για την ευρωζώνη
Η άνοδος του ευρωσκεπτικισμού στην Ευρώπη και ο περιορισμός της προσφοράς χρήματος (δείκτης Μ3) αυξάνει τις προσδοκίες για ένα πακέτο μέτρων από την ΕΚΤ την ερχόμενη Πέμπτη, με στόχο την τόνωση της εύθραυστης οικονομίας της ευρωζώνης. Η UBS εκτιμά ότι μια περικοπή των επιτοκίων κατά 15 μονάδες βάσης στο επιτόκιο αναφοράς και στο επιτόκιο καταθέσεων είναι το πιο πιθανό σενάριο για τη συνεδρίαση της Κεντρικής Τράπεζας στις 5 Ιουνίου, προβλέποντας ότι η πιθανότητα μιας αύξησης της ποσοτικής χαλάρωσης μέσω της επαναγοράς ομολόγων είναι μάλλον περιορισμένη – σενάριο το οποίο εξάλλου δεν έχει αποτιμηθεί από τις αγορές. Παρ’ όλα αυτά, ένα αρνητικό επιτόκιο δεν έχει αποτιμηθεί επίσης, με αποτέλεσμα, εφόσον η περικοπή του επιτοκίου καταθέσεων οδηγήσει σε αρνητικά επιτόκια, να συνεχιστεί η πτώση του ευρώ.
Η Goldman Sachs εκτιμά ότι η ΕΚΤ δεν πρόκειται να δείξει ούτε σε αυτή τη συνεδρίαση ότι είναι έτοιμη να πάρει όλες τις απαιτούμενες αποφάσεις προκειμένου να πολεμήσει αποτελεσματικά τον χαμηλό πληθωρισμό. «Εάν η συνεδρίαση της ΕΚΤ πρόκειται να δείξει ότι η Κεντρική Τράπεζα είναι έτοιμη να λάβει όλα τα απαιτούμενα μέτρα, ακόμη και αν δεν αποφασίσει ένα νέο πακέτο χαλάρωσης, ίσως είναι αρκετό προκειμένου να καταρρίψει την ψυχολογία των επενδυτών ότι το ευρώ είναι έτοιμο να πάει μόνο προς τα πάνω. Ο καλύτερος τρόπος για να γίνει αυτό είναι να δούμε την ΕΚΤ να αναθεωρεί προς τα κάτω τις εκτιμήσεις της για τον πληθωρισμό, φέρνοντας το ενδεχόμενο του αποπληθωρισμού ένα βήμα πιο κοντά. Αν, αντιθέτως, δούμε την ΕΚΤ να μεταμορφώνεται από λύκο σε πρόβατο, περικόπτοντας μόνο τα επιτόκιά της, τότε μια ενδεχόμενη έντονη πτωτική κίνηση για το ευρώ αναμένεται να είναι περιορισμένη. Φυσικά, ιδιαίτερα κρίσιμη πρόκειται να είναι και η ρητορική που θα χρησιμοποιήσει η ΕΚΤ μετά τις ανακοινώσεις».
Ποσοτική χαλάρωση

Ορισμένοι αναλυτές περιμένουν να δουν ένα νέο γύρο ποσοτικής χαλάρωσης στις αποφάσεις της Πέμπτης, καθώς, πέρα από την περικοπή επιτοκίων, είναι πιθανή η εφαρμογή ενός νέου πακέτου ρευστότητας για την ευρωζώνη, μετά και τα σχόλια Ντράγκι σύμφωνα με τα οποία είναι πιθανό ένα αρνητικό σπιράλ στην ευρωζώνη λόγω του χαμηλού πληθωρισμού και της χαμηλής παροχής πίστωσης.

«Με το να συνδέει την πίστωση με τον πληθωρισμό, ο Ντράγκι δείχνει να στοχεύει σε ένα πιο διευρυμένο πρόγραμμα, με ένα ενδεχόμενο LTRO να μην μπορεί να αποκλειστεί ή ίσως μια δήλωση για μια μελλοντική επαναγορά ABS»
ανέφερε η Nomura.

«Αυτό που πρέπει να παρακολουθούμε ιδιαίτερα αυτή τη στιγμή, κατά την άποψή μου, είναι αν υπάρχει η πιθανότητα να καθιερωθεί ένα αρνητικό σπιράλ μεταξύ χαμηλού πληθωρισμού και υποχώρησης των πληθωριστικών προσδοκιών και των πιστώσεων, ιδιαίτερα στις χώρες (της περιφέρειας) που αντιμετωπίζουν πιέσεις»
δήλωσε σχετικά ο κ. Μάριο Ντράγκι σε ομιλία του σε συνέδριο το οποίο διοργάνωσε η ΕΚΤ στη Σίντρα της Πορτογαλίας.
Αποπληθωρισμός

«Το κύριο θέμα σήμερα, ωστόσο, είναι η σωστή χρονική επιλογή» πρόσθεσε ο κεντρικός τραπεζίτης. Ο Ντράγκι αναγνώρισε τη δυναμική ενός σπειροειδούς μοτίβου αποπληθωρισμού καθώς οι χώρες που βρίσκονται υπό πίεση, όπως οι χώρες της ευρωπαϊκής περιφέρειας, αναπροσαρμόζουν τις τιμές τους για να ξανακερδίσουν την ανταγωνιστικότητά τους, κάτι που σε συνδυασμό με την άνοδο του ευρώ έχει κρατήσει την ευρωζώνη σε χαμηλό πληθωρισμό. Μάλιστα, ο επικεφαλής της ΕΚΤ υποστήριξε ότι η Κεντρική Τράπεζα της ευρωζώνης μπορεί να χρησιμοποιήσει εργαλεία όπως η ποσοτική χαλάρωση εάν ο πληθωρισμός παραμείνει σε χαμηλά επίπεδα για παρατεταμένη περίοδο.
Αναφορικά με την αύξηση της δύναμης των κομμάτων διαμαρτυρίας, ο πρόεδρος της ΕΚΤ δήλωσε πως «είναι σαφές ότι οι ευρωπαίοι ψηφοφόροι είναι αποστασιοποιημένοι. Η βιώσιμη ανάπτυξη και οι θέσεις εργασίας είναι κεφαλαιώδους σημασίας για να συνεχισθεί η ευρωπαϊκή ενοποίηση, η οποία είναι, ας μην το ξεχνάμε ποτέ, ο καλύτερος εγγυητής της ειρήνης». Η ΕΚΤ εξετάζει έναν συνδυασμό μέτρων, δήλωσαν αυτόν τον μήνα τα μέλη του διοικητικού συμβουλίου της ΕΚΤ κ. Ιβ Μερς και Πέτερ Πράετ. Το πακέτο μπορεί να περιλαμβάνει ένα αρνητικό επιτόκιο για τις καταθέσεις στην ΕΚΤ και την παροχή ρευστότητας στις τράπεζες, υπό τον όρο ότι αυτή θα διοχετευθεί με δάνεια στην πραγματική οικονομία.


Πού οδηγεί η στροφή των Ευρωπαίων
Οι ενώσεις διασπώνται σε καιρούς οικονομικής δυσχέρειας

Οι υποστηρικτές της μεγάλης ευρωπαϊκής ιδέας πιθανότατα να δέχθηκαν ένα ισχυρό πλήγμα, αναφέρει ο κ. Steen Jakobsen, επικεφαλής οικονομολόγος της Saxo Bank. Ο ίδιος σχολιάζοντας τα νέα δεδομένα από τις πρόσφατες ευρωεκλογές για τη Γηραιά Ηπειρο αναφέρει τα εξής: Παρά το γεγονός ότι οι δυνάμεις του Κέντρου εξακολουθούν να προηγούνται, το ολοένα αυξανόμενο χάσμα στο πολιτικό τοπίο δεν μπορεί παρά να επηρεάσει αρνητικά την αναπτυξιακή προοπτική της Ευρώπης και τον άνεργο πληθυσμό. Δεν είναι δυνατόν να αγνοηθεί η επέλαση των ευρωσκεπτικιστών στις εκλογές για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Το ευρωπαϊκό οικοδόμημα κινδυνεύει, καθώς οι ψηφοφόροι απορρίπτουν τα σχέδια των Βρυξελλών για περαιτέρω ενοποίηση.
Οι πραγματικοί χαμένοι της κάλπης εξακολουθούν να είναι οι άνεργοι και η αναπτυξιακή προοπτική, καθώς αυξάνονται οι αποκλίσεις στην Ευρώπη. Αυτό που χρειάζεται η Ευρώπη είναι να προχωρήσει σε μια πολιτική και φορολογική ένωση, ώστε να μπορέσει να ενισχυθεί και να αναπτυχθεί, κάτι το οποίο είναι πλέον σαφές ότι δεν πρόκειται να συμβεί. Επιπλέον, πρέπει να απλοποιήσει τον τρόπο λειτουργίας της. Επίσης πολύ απίθανο να συμβεί. Μόλις αυξήσαμε την πολυπλοκότητα της χάραξης πολιτικών και της λήψης αποφάσεων. Αν οι ευρωσκεπτικιστές θέλουν πραγματικά να ασκήσουν επιρροή με την ψήφο τους, τότε ο συμβιβασμός και η προσπάθεια επιρροής σε βασικές ψηφοφορίες θα μπορούσαν να αποτελέσουν στρατηγική.
Τα 751 μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου λειτουργούν σύμφωνα με συμμαχίες συμφερόντων ανά χώρα και, ορισμένες φορές, βάσει πολιτικών πεποιθήσεων. Εδώ οι ψήφοι διαμαρτυρίας μπορούν να διαδραματίσουν έναν πολύ σημαντικό ρόλο. Οι ψήφοι των ευρωσκεπτικιστών είναι διαχωρισμένες. Η έλλειψη κοινού στόχου, εκτός από μια απλή αρνητική στάση – κίνδυνος που χαρακτήριζε και το κίνημα «Κατάληψη της Wall Street» στις ΗΠΑ – κάνει την πλειοψηφία να αγνοεί το σαφές μήνυμα που θέλουν να περάσουν οι ψηφοφόροι στους πολιτικούς – ότι, δηλαδή, η Ευρώπη βρίσκεται πολύ μακριά από την καθημερινότητα των 500 εκατομμυρίων πολιτών της.
Η τραπεζική ένωση, το δίπτυχο, το εξάπτυχο, τα υψηλά ποσοστά ανεργίας και η χαμηλή ανάπτυξη παραμένουν πολύ μεγάλες προκλήσεις. Εξακολουθώ να θεωρώ ότι ο μεγαλύτερος κίνδυνος για την Ευρώπη θα είναι μια δραματική επιβράδυνση στους ρυθμούς της Γερμανίας το 2015. Η δημοσιονομική εποπτεία της ΕΕ αναμένεται να δοκιμαστεί. Η Γαλλία και η Ισπανία έχουν ήδη παραβιάσει τους περιορισμούς του ελλείμματος για το 2014 και το 2015.
Η αποκαλούμενη «ανάκαμψη» είναι στην ουσία σταθεροποίηση και όχι ανάκαμψη. Οπως μας διδάσκει η ιστορία, οι ενώσεις – ακόμη και οι πιο απλές – διασπώνται σε καιρούς οικονομικής δυσχέρειας. Αυτό είναι και το τελικό συμπέρασμα: οι ευρωπαίοι πολιτικοί και οι ψηφοφόροι τους δεν είχαν ποτέ τόσο μεγάλη απόσταση μεταξύ τους. Το τίμημα αυτής της κατάστασης είναι μια συνεχής ροή κακής επικοινωνίας, η οποία αποδυναμώνει την Ευρώπη, την καθιστά περισσότερο αναποφάσιστη και αυξάνει τις αποκλίσεις. Οπως είπε κάποτε ο George Bernard Shaw, «το μεγαλύτερο πρόβλημα με την επικοινωνία είναι η ψευδαίσθηση ότι πραγματικά υπήρξε».

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Οικονομία
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk