Μια εξαγορά που προκάλεσε έντονες συζητήσεις για τις εξελίξεις στον κλάδο της ακτοπλοΐας πραγματοποιήθηκε την περασμένη εβδομάδα, με τον κ. Γιάννη Βαρδινογιάννη να αποκτά τον ρόλο του στρατηγικού επενδυτή τόσο στις Μινωικές Γραμμές όσο και στην Hellenic Seaways.
Οπως είναι ήδη γνωστό, ο κ. Βαρδινογιάννης, μέσω της εισηγμένης στο Χρηματιστήριο Κύπρου εταιρείας Sea Star Capital, απέκτησε τον έλεγχο του 26,05% των Μινωικών Γραμμών και το 34,70% της Hellenic Seaways, εξαγοράζοντας τα δύο αυτά πακέτα μετοχών από τον κ. Πάνο Λασκαρίδη αντί των 250 εκατ. ευρώ περίπου.
Το πρώτο ερώτημα που προέκυψε είναι τι σημαίνει η κίνηση αυτή για την ακτοπλοΐα σε επίπεδο παροχής υπηρεσιών. Θα αλλάξει δηλαδή κάτι στον τρόπο με τον οποίο εξυπηρετούνται σήμερα οι ακτοπλοϊκές συνδέσεις; Οπως λένε ναυτιλιακοί κύκλοι, τα δεδομένα του Αιγαίου για τα πλοία, τα δρομολόγια και το κόστος μεταφοράς θα παραμείνουν κατά 90% τα ίδια με αυτά που ήδη γνωρίζουμε.
Θα αλλάξει όμως κάτι σε επίπεδο διοίκησης στις δύο εταιρείες; Για την Hellenic Seaways και τον διευθύνοντα σύμβουλο κ. Γερ. Στρίντζη μάλλον όχι. Και για τις Μινωικές Γραμμές μάλλον δεν αναμένεται να υπάρξουν θεαματικές αλλαγές και μεταβολές, καθώς ο διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας κ. Αντ. Μανιαδάκης σχετίζεται στενά με ένα ιδιαίτερα ισχυρό κρητικό λόμπι με το οποίο ο κ. Βαρδινογιάννης διατηρεί καλές σχέσεις.
Στο ερώτημα γιατί αποχώρησε από την ακτοπλοΐα ο κ. Π. Λασκαρίδης, η απάντηση είναι διότι πήρε 250 εκατ. ευρώ. Ο κ. Λασκαρίδης όμως είναι η δεύτερη φορά που αποχωρεί από επενδύσεις που έχει πραγματοποιήσει στη διάρκεια του έτους 2007. Αρχικά ήταν η ΕΛΜΕΚ και τώρα οι Μινωικές και η Hellenic Seaways. Από οικονομικής απόψεως οι αποχωρήσεις αυτές χαρακτηρίζονται πετυχημένες. Αλλά από άποψη εικόνας μάλλον πλήττουν το προφίλ του ως asset player.
Το πιθανότερο όμως είναι ότι ο κ. Λασκαρίδης αποφάσισε να αποχωριστεί την ακτοπλοϊκή επένδυσή του για τους ίδιους ακριβώς λόγους για τους οποίους αποχωρίστηκε τις αντίστοιχες επενδύσεις του στο πρόσφατο παρελθόν και ο πρόεδρος του Ομίλου Attica κ. Περικλής Παναγόπουλος: γιατί ανησύχησε για το περιβάλλον της ακτοπλοΐας, όπως έχει διαμορφωθεί σήμερα.
* Κυρίαρχος του παιχνιδιού
Μετά τις τελευταίες εξελίξεις ο διευθύνων σύμβουλος της ΑΝΕΚ κ. Βαρδινογιάννης, ο οποίος ελέγχει τη Sea Star Capital, είναι σήμερα ο κυρίαρχος του παιχνιδιού στην ελληνική ακτοπλοΐα.
Στη πραγματικότητα όμως ο κ. Βαρδινογιάννης ίσως να σκεπτόταν περισσότερο από δύο φορές να προβεί σε μια τέτοια κίνηση αν δεν είχε εξασφαλισθεί για το μέλλον. Εμφανίζεται πλέον ως ο καταλύτης στον ένα πόλο της ελληνικής ακτοπλοΐας, ο οποίος περιλαμβάνει τις Μινωικές Γραμμές, την Hellenic Seaways και λίαν προσφάτως και την ΑΝΕΚ, καθώς η Sea Star είναι ο σημαντικότερος μέτοχος της ιστορικής χανιώτικης εταιρείας ελέγχοντας το 15% περίπου των μετοχών της.
Ο δεύτερος πόλος είναι η MIG, που ελέγχει τώρα τη Superfast Ferries και την Blue Star Ferries.
Οι άλλες ακτοπλοϊκές εταιρείες που κινούνται ανεξάρτητα αυτών των δύο πόλων σύντομα θα κληθούν να επιλέξουν στρατόπεδο ή να εγκαταλείψουν την προσπάθεια, αφού δεν θα μπορούν να πετύχουν τις οικονομίες κλίμακος των δύο κεντρικών πρωταγωνιστών, διότι όλα δείχνουν ότι σε επίπεδο κόστους ταξιδιού δεν πρόκειται να επέλθει καμιά σοβαρή μεταβολή.
* Ο πόλεμος των εισιτηρίων
Θα πρέπει ωστόσο να σημειωθεί ότι ο κ. Βαρδινογιάννης πάντα διέθετε μια περισσότερο ευέλικτη τιμολογιακή πολιτική σε σχέση με τους (πρώην, πλέον) ανταγωνιστές του.
Εξάλλου ο άλλος μέτοχος της ΑΝΕΚ, ο ιταλός εφοπλιστής κ. Εμμανουέλε Γκριμάλντι, σήμερα εμφανίζεται να είναι περισσότερο εγκλωβισμένος παρά εκείνος που θα έδινε τον ρυθμό στις εξελίξεις στην κρητική εταιρεία.
Για τον λόγο αυτόν άλλωστε διαμαρτυρήθηκε για την απόφαση της διοίκησης της ΑΝΕΚ να προχωρήσει στην έκδοση ομολογιακού δανείου, χωρίς να δοθεί η δυνατότητα στους παλαιούς μετόχους να μετέχουν σε αυτή. Η αντίδρασή του έχει βάση, πλην όμως ουδείς ασχολήθηκε μαζί της στα Χανιά, αφού οι δυνατότητές του να παρέμβει δυναμικά στις εξελίξεις, κάθε μέρα που περνά μειώνονται.
Στη διάρκεια των τελευταίων ημερών όμως, αμέσως μετά την ανακοίνωση της συμφωνίας της Sea Star με τον κ. Λασκαρίδη, οι πληροφορίες ήθελαν τον κ. Βαρδινογιάννη να έχει αποκαταστήσει την επικοινωνία του με τον κ. Γκριμάλντι, καθώς είναι ξεκάθαρο και στις δύο πλευρές ότι η αντιπαράθεση δεν εξυπηρετεί κανέναν, πολύ δε περισσότερο τη μετοχή της ΑΝΕΚ.
Εξάλλου, η ιδέα ενός ιδιαίτερα ισχυρού ακτοπλοϊκού σχήματος που θα μπορούσε να προκύψει μέσα από τη συνένωση ΑΝΕΚ, Μινωικών και Hellenic Seaways είναι ιδιαίτερα ελκυστική και σε κάθε περίπτωση αρκετή για να ηρεμήσει τον ιταλό εφοπλιστή.
Ποιος είναι ο Γιάννης Βαρδινογιάννης
Διά πυρός και σιδήρου και υπό το βάρος μιας υποβόσκουσας αμφισβήτησης ο κ. Γιάννης Βαρδινογιάννης έπρεπε να βάλει τη σφραγίδα του στην ιστορική ΑΝΕΚ, δίνοντας επί σειράν ετών, από το 2001 οπότε εμφανίστηκε στο προσκήνιο της κρητικής εταιρείας, μάχες, όχι μόνο για να παραμείνει όρθιος αλλά και για να θέσει την εταιρεία σε άλλη ρότα.
Ο κ. Βαρδινογιάννης είναι το ένα από τα τέσσερα παιδιά του Σήφη Βαρδινογιάννη και της Ελένης Πασπαράκη και μεταξύ άλλων κληρονόμησε από τον πατέρα του και το πάθος για την ΑΝΕΚ. Ο Σήφης Βαρδινογιάννης υπήρξε επί σειράν ετών αν όχι ο πιο ένθερμος σίγουρα ένας από τους ένθερμους υποστηρικτές της κρητικής εταιρείας.
Οι σχέσεις του Σήφη Βαρδινογιάννη με τα αδέλφια του, Βαρδή και Γιώργο Βαρδινογιάννη, στη διάρκεια των τελευταίων ετών πριν από τον θάνατό του, δεν υπήρξαν οι πλέον ιδανικές και αυτό διότι μεταξύ των τριών αδελφών υπήρχαν – κατά την άποψη του Σήφη Βαρδινογιάννη – ανοικτά θέματα. Ωστόσο κανένα από τα αδέλφια Βαρδινογιάννη δεν ώθησε ποτέ την κόντρα αυτή στα άκρα, παρά το γεγονός ότι ο Σήφης Βαρδινογιάννης είχε παραμείνει εκτός των επιχειρήσεων που κληροδότησε ο Νίκος Βαρδινογιάννης στα αδέλφια του.
Λέγεται μάλιστα ότι ο Σήφης Βαρδινογιάννης λίγο πριν από τον θάνατό του είχε ζητήσει από τα αδέλφια του να προσέχουν τα παιδιά του.
Ο Γιάννης Βαρδινογιάννης, αν και έχει το ίδιο πάθος με τον πατέρα του Σήφη για την ΑΝΕΚ, είναι λιγομίλητος και αποφεύγει, στο μέτρο που του το επιτρέπουν οι συνθήκες, την άκρατη προβολή.
Οι γνώσεις και οι εμπειρίες του από τον χρηματιστηριακό κλάδο τού παρέχουν τη δυνατότητα να κινείται με άνεση στα δύσβατα μονοπάτια των ισολογισμών, ζυγίζοντας προσεκτικά τις κινήσεις του.
Πρώτη φορά στην ΑΝΕΚ εμφανίστηκε επίσημα το 2001, διεκδικώντας τον έλεγχο της εταιρείας από τον τότε διευθύνοντα σύμβουλό της κ. Στέλιο Ζαμπετάκη. Στη διεκδίκηση αυτή τον είχαν στηρίξει άλλες δύο σχεδόν ιστορικές μορφές των Χανίων, ο πρώην βουλευτής και επί σειράν ετών πρόεδρος του ΟΛΠ κ. Γιώργος Πρασιανάκης και ο απόστρατος ναύαρχος του ΠΝ Σήφης Μανουσογιαννάκης. Στη συνέχεια ο κ. Βαρδινογιάννης δεν φοβήθηκε να διαφωνήσει και με τους δύο, πράγμα που οδήγησε τους κκ. Πρασιανάκη και Μανουσογιαννάκη σε αποχώρηση από την ΑΝΕΚ.
Από την πρώτη κιόλας στιγμή που ανέλαβε τα ηνία της ΑΝΕΚ ο κ. Βαρδινογιάννης αντιμετώπισε σειρά σοβαρών προβλημάτων που εκκινούσαν από τις δανειακές υποχρεώσεις των τεσσάρων θυγατρικών της εταιρείας εκείνη την εποχή: της ΔΑΝΕ, της ΝΕΛ, της ΛΑΝΕ και της ΑΝΕΝ. Σήμερα ο κ. Βαρδινογιάννης είναι το απόλυτο αφεντικό της ΑΝΕΚ, θέση που κέρδισε με την εφαρμογή ιδιαίτερα τολμηρής πολιτικής σε όλα σχεδόν τα επίπεδα, έχοντας έναν και μοναδικό στόχο, να συμμαζέψει τα οικονομικά της χανιώτικης εταιρείας. Ειδικά στον τομέα της εμπορικής πολιτικής ο κ. Βαρδινογιάννης απεδείχθη μοιραίος παράγων για πολλά φιλόδοξα σχέδια άλλων εταιρειών να κατέλθουν στα Χανιά.
Αν εξαιρέσει κανείς την τελευταία κίνησή του για την εξαγορά των ποσοστών του κ. Πάνου Λασκαρίδη σε Μινωικές Γραμμές και Hellenic Seaways, που σημειώθηκε κατά το πρόσφατο παρελθόν, κατέδειξε ως έναν βαθμό το πραγματικό του πρόσωπο ως προς τους κινδύνους στους οποίους είναι έτοιμος να εκτεθεί.
Πρόκειται για την κίνηση να προχωρήσει σε αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της εταιρείας κατά 106 εκατ. ευρώ, μέσω της οποίας εισήλθε στην εταιρεία ο ιταλός εφοπλιστής κ. Εμ. Γκριμάλντι.
Η εν λόγω αύξηση ήταν επιτυχής την ίδια στιγμή που άλλες εταιρείες του κλάδου, με πολύ καλύτερη προϊστορία από αυτήν που αντιμετώπισε ο κ. Βαρδινογιάννης, ούτε καν εξέταζαν την πιθανότητα μιας τέτοιας κίνησης, έχοντας εκ των προτέρων προεξοφλήσει την αποτυχία του εγχειρήματος.
Πλέον εμφανίζεται να ηγείται του ενός εκ των δύο πόλων της ελληνικής ακτοπλοΐας και αυτό που οι περισσότεροι αναμένουν είναι να διαπιστώσουν ποιον θα έχει απέναντί του στον άλλο πόλο της MIG.
Τι προβλέπει η συμφωνία
Σύμφωνα με την ανακοίνωση στο Χρηματιστήριο Αξιών της Κύπρου η Sea Star Capital υπέγραψε συμφωνίες και απέκτησε από τις εταιρείες Access Maritime SA και Amadeus Navigation SA 18.481.487 κοινές μετοχές της εισηγμένης στο Χρηματιστήριο Αθηνών εταιρείας Μινωικές Γραμμές που αντιστοιχούν σε ποσοστό 26,05% του μετοχικού κεφαλαίου της αντί τιμήματος 92.407.435 ευρώ ή 5 ευρώ ανά μετοχή.
Επίσης η ίδια εταιρεία απέκτησε 26.935.378 κοινές μετοχές της εταιρείας Hellenic Seaways που αντιστοιχούν σε ποσοστό 34,07% του μετοχικού κεφαλαίου της αντί των 154.878.423 ευρώ ή 5,75 ευρώ ανά μετοχή.
Εξάλλου με άλλη συναλλαγή η Sea Star Capital απέκτησε επιπλέον 461.000 μετοχές των Μινωικών Γραμμών αντί 2.305.00 ευρώ ή 5 ευρώ ανά μετοχή. Και με την αγορά αυτή η συμμετοχή της εταιρείας στις Μινωικές Γραμμές ανέρχεται πλέον σε ποσοστό 26,71% του μετοχικού κεφαλαίου της.
Το συνολικό τίμημα για τη διενέργεια των πιο πάνω εξαγορών ανήλθε σε 249,6 εκατ. ευρώ περίπου και καλύφθηκε από τραπεζικό δανεισμό.
Χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι της Sea Star Capital για τις εξαγορές αυτές είναι η Credit Suisse Securities (Europe), η Deutsche Bank AG (υποκατάστημα Λονδίνου), ενώ τον γενικό συντονισμό των διαδικασιών και τη χρηματοδότηση έκανε η Τράπεζα Πειραιώς.
