Βιβλία

Την προηγούμενη Τετάρτη 21/5 στους ταμιευτήρες της ΕΥΔΑΠ υπήρχαν 1.252.795.000 κυβικά νερού, γύρω στα 120 εκατομμύρια λιγότερα από πέρυσι,

Γεώργιος Κ. Στουρνάρας
Θέματα Υδατικής και Οικολογικής Πολιτικής
Εκδόσεις ΔΙΑΥΛΟΣ, 2013,
σελ. 452, τιμή 30 ευρώ

Την προηγούμενη Τετάρτη 21/5 στους ταμιευτήρες της ΕΥΔΑΠ υπήρχαν 1.252.795.000 κυβικά νερού, γύρω στα 120 εκατομμύρια λιγότερα από πέρυσι, ίσως γιατί έλειψαν τα πολλά χιόνια αυτή τη χρονιά, και περίπου 12 εκατομμύρια λιγότερα από το έτος 2003. Μας φθάνουν άνετα και για αυτή τη χρονιά, να πιούμε, να πλυθούμε εμείς και τα αυτοκίνητά μας, να κάνουν και κάποιοι τα υδρομασάζ τους, να ποτιστεί το γκαζόν και όλα καλά τελικά σε αυτό το μέτωπο ώστε να αποσυνδέσουμε τη σκέψη μας από το νερό. Εχουμε άλλωστε και τόσα άλλα ζόρικα να σκεφτόμαστε…

Γι’ αυτό νομίζω πως ένα βιβλίο όπως αυτό, από τις εκδόσεις Δίαυλος, μπορεί να μην είναι ανάγνωσμα για την παραλία ή έστω ένα τρέχον εκλαϊκευτικό κείμενο, αλλά έχει θέση στη βιβλιοθήκη μας. Ποιος μπορεί να μιλήσει για περισσότερο από 3 λεπτά σχετικά με το νερό και τις πολιτικές γύρω από αυτό; Μπορούμε να επαναλάβουμε συνήθως κάποιες γενικόλογες ρήσεις όπως το ότι «ο επόμενος πόλεμος θα είναι για το νερό», «οι άνθρωποι γύρω από τη Μεσόγειο θα διψάσουν», «στη Θεσσαλία βρίσκεις νερό πέρα από τα 400 μέτρα βάθος», αλλά όλα αυτά τα γνωρίζουμε σαν ράκη ενός πιο εκτεταμένου ιστού που μας διαφεύγει στο σύνολό του. Ο συγγραφέας λοιπόν, εκτός από τα επιμέρους στοιχεία που δίνει, και εδώ θα πρέπει να αναφέρουμε πως στις άφθονες υποσημειώσεις δίδονται πολλά και πολύ ενδιαφέροντα στοιχεία, προσπαθεί να φωτίσει αυτό τον ιστό εξηγώντας πως η υδατική πολιτική χαρακτηρίζεται παγκοσμίως από τρεις έννοιες: Την Υδροσχιζοφρένεια (=εμμονή στη μελέτη και διαχείριση των υπόγειων νερών αγνοώντας τα επιφανειακά και αντίστροφα), την Υδροηγεμονία (=περιπτώσεις διεθνών ή διασυνοριακών υδατικών συστημάτων) και την Υδροδιπλωματία (=πράσινη διπλωματία). Και αυτά να γίνονται πιο ανησυχητικά εξαιτίας της ζοφερής διαπίστωσης πως η παγκόσμια κατανάλωση νερού διπλασιάζεται κάθε 20 χρόνια, αυξανόμενη δηλαδή με διπλάσιους ρυθμούς από ό,τι η αύξηση του πληθυσμού. Αρα, κατά τον συγγραφέα: Η ανθρωπότητα να βρίσκεται σε μια κατάσταση μόνιμης και μη αντιστρέψιμης λειψυδρίας.
Υδατικά Συστήματα, Νερό και Οικολογία, Υδατικοί Πόροι, Υδατική Διαχείριση, Ποιοτική Υποβάθμιση, Διακρατικά και Διασυνοριακά Υδατα και Κλιματική Αλλαγή είναι τα κεφάλαια στα οποία κατανέμεται η ύλη του βιβλίου. Ο κ. Γεώργιος Στουρνάρας είναι καθηγητής Υδρογεωλογίας, Τεχνικής και Περιβαλλοντικής Γεωλογίας στο Πανεπιστήμιο με συμμετοχή σε διάφορα επιστημονικά προγράμματα. Βασικό «πιστεύω» του συγγραφέα φαίνεται να είναι η φράση: «Διπλασιασμός του πλούτου, μείωση κατά το ήμισυ της χρήσης των πόρων… επί 2, διά 2 = 4», οπότε προκύπτει ο λεγόμενος συντελεστής 4 (Factor4). Στο Κεφάλαιο 6, ένα από τα ενδιαφέροντα, κατά τη γνώμη μου, σχετικό με την Ποιοτική Υδατική Υποβάθμιση, αναφέρεται πως η άντληση γλυκού νερού σε παραθαλάσσιες περιοχές από πηγάδια οδήγησε στο να προχωρήσει στο υπόγειο εσωτερικό το θαλασσινό νερό έτσι ώστε το φαινόμενο να μην μπορεί να θεωρηθεί σε εύλογο ανθρώπινο χρόνο αναστρέψιμο. Αυτό είναι ένα μόνο παράδειγμα για το πώς μπορούμε να προξενήσουμε ανεπανόρθωτες ζημιές με συμπεριφορές που φαίνονται απόλυτα φυσιολογικές (του τύπου: τι κακό κάναμε, ανοίξαμε ένα πηγάδι κοντά στη θάλασσα).
Υπάρχουν διάφορα τέτοια χρήσιμα στοιχεία στις 450 σελίδες αυτού του βιβλίου και είναι κρίμα που δεν συνοδεύεται και από αλφαβητικό πίνακα για τη σελίδα όπου μπορεί να βρει ο αναγνώστης την αντίστοιχη λέξη.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Science
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk