Το Ταμείο Εγγύησης Καταθέσεων και Επενδύσεων (ΤΕΚΕ), με εξαίρεση μία φορά τη δεκαετία του ΄90, δεν έχει ενεργοποιηθεί για να προστατεύσει τους αποταμιευτές.

Ωστόσο, η λειτουργία του είναι σημαντική διότι διασφαλίζει στους καταθέτες ένα συγκεκριμένο επίπεδο προστασίας σε όποια τράπεζα και αν έχουν τοποθετήσει τα χρήματά τους. Το Βήμα παρουσίαζει τις πιο συχνές ερωτήσεις των αποταμιευτών και τις απαντήσεις τους.

1 Ποιος είναι ο σκοπός του Ταμείου;

α) Η καταβολή αποζημίωσης στους καταθέτες των τραπεζών, οι οποιες δεν μπορούν να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους προς αυτούς. β) Η καταβολή αποζημίωσης στους επενδυτές-πελάτες των πιστωτικών ιδρυμάτων που βρίσκονται σε αδυναμία να εκπληρώσουν τις υποχρεώσεις τους, για απαιτήσεις που απορρέουν από την παροχή «καλυπτόμενων επενδυτικών υπηρεσιών».

2 Ποιο είναι το όριο κάλυψης των καταθέσεων;

Το σύνολο των καταθέσεων του ιδίου καταθέτη σε πιστωτικό ίδρυμα που καλύπτεται από το ΤΕΚΕ ανέρχεται σε 100.000 ευρώ.

Το όριο αυτό ισχύει ανά καταθέτη και ανά πιστωτικό ίδρυμα, ανεξάρτητα από τον αριθμό των λογαριασμών, το νόμισμα ή τη χώρα λειτουργίας του υποκαταστήματος του πιστωτικού ιδρύματος στο οποίο τηρείται η κατάθεση.

Σημειώνεται ότι η διάταξη αυτή ισχύει ως τις 31.12.2011 και η ισχύς της αναμένεται να παραταθεί, δεδομένου ότι με την Οδηγία 2009/14/ΕΚ το όριο αυτό έχει ήδη καταστεί υποχρεωτικό για όλες τις χώρες της ΕΕ.

3 Ποιο είναι το όριο κάλυψης των επενδυτικών υπηρεσιών;

Το ΤΕΚΕ καλύπτει όλους τους επενδυτές-πελάτες των συμμετεχόντων στο Σκέλος Κάλυψης Επενδύσεων για τις καλυπτόμενες επενδυτικές υπηρεσίες, μέχρι ποσού 30.000 ευρώ, για το σύνολο των απαιτήσεων επενδυτή-πελάτη, ανεξάρτητα από τις καλυπτόμενες επενδυτικές υπηρεσίες, τον αριθμό λογαριασμών, το νόμισμα και τον τόπο παροχής της υπηρεσίας.

4 Τι σημαίνει κατάθεση;

Ως καταθέσεις ορίζονται τα πιστωτικά υπόλοιπα των κατατεθειμένων σε λογαριασμούς κεφαλαίων ή τα πιστωτικά υπόλοιπα προσωρινού χαρακτήρα που προκύπτουν κατά τις συνήθεις τραπεζικές συναλλαγές και τα οποία το πιστωτικό ίδρυμα οφείλει να επιστρέψει βάσει των εφαρμοζόμενων νόμιμων και συμβατικών όρων.

5 Τι σημαίνει καλυπτόμενη επενδυτική υπηρεσία;

Το ΤΕΚΕ καλύπτει τους κινδύνους από την κακή εκτέλεση, κυρίως, των χρηματιστηριακών συναλλαγών και ενεργοποιείται εφόσον διαπιστωθεί ότι κάποιο πιστωτικό ίδρυμα αδυνατεί να αποδώσει στους επενδυτές-πελάτες τις καλυπτόμενες επενδυτικές υπηρεσίες (μη διαθέσιμα κεφάλαια που τους οφείλει) είτε να τους παραδώσει χρηματοπιστωτικά μέσα που τους ανήκουν.

6 Ποια πιστωτικά ιδρύματα συμμετέχουν στο Ταμείο;

Στο Σκέλος Κάλυψης Καταθέσεων συμμετέχουν υποχρεωτικά όλα τα πιστωτικά ιδρύματα που έχουν λάβει την άδεια ίδρυσης και λειτουργίας στην Ελλάδα. Επίσης στο Σκέλος Κάλυψης Επενδύσεων συμμετέχουν υποχρεωτικά όλα τα πιστωτικά ιδρύματα που έχουν λάβει άδεια λειτουργίας στην Ελλάδα εκτός από τα πιστωτικά ιδρύματα που ήδη συμμετείχαν στο Συνεγγυητικό Κεφάλαιο Εξασφάλισης Επενδυτικών Υπηρεσιών, στο οποίο και εξακολουθούν να συμμετέχουν.

7 Το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων συμμετέχει στο Ταμείο;

Το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων δεν συμμετέχει στο ΤΕΚΕ και εξαιρείται από τις αποζημιώσεις του.

ΞΕΝΕΣ ΤΡΑΠΕΖΕΣ ΚΑΙ ΞΕΝΑ ΝΟΜΙΣΜΑΤΑ
8 Οι καταθέσεις σε ξένα νομίσματα (π.χ. δολάρια ΗΠΑ) καλύπτονται από το Ταμείο;

Το όριο της αποζημίωσης των 100.000 ευρώ ισχύει ανά καταθέτη και ανά πιστωτικό ίδρυμα, ανεξάρτητα από το νόμισμα ή τη χώρα λειτουργίας του υποκαταστήματος του πιστωτικού ιδρύματος στο οποίο τηρείται η κατάθεση.

9 Οι επενδυτικές υπηρεσίες σε ξένα νομίσματα καλύπτονται από το Ταμείο;

Το όριο της αποζημίωσης των 30.000 ευρώ ισχύει ανά επενδυτή και ανά πιστωτικό ίδρυμα, ανεξάρτητα από το νόμισμα ή τον αριθμό λογαριασμών και τον τόπο παροχής της υπηρεσίας.

10 Τα υποκαταστήματα στην Ελλάδα με έδρα σε χώρα εκτός Ευρωπαϊκής Ενωσης (όπως ΚΕDR ΒΑΝΚ ΑΤΗΕΝS, ΙΝΤΕSΑ SΑΝ ΡΑΟLΟ ΒΑΝΚ ΑLΒΑΝΙΑ, Τ. C ΖΙRΑΑΤ ΒΑΝΚΑSΙ ΑS)συμμετέχουν στο ΤΕΚΕ;

Τα συγκεκριμένα υποκαταστήματα συμμετέχουν υποχρεωτικά στο Ταμείο Εγγύησης Καταθέσεων και Επενδύσεων (ΤΕΚΕ), όπως και όλα τα πιστωτικά ιδρύματα που έχουν λάβει άδεια ίδρυσης και λειτουργίας στην Ελλάδα.

11 Γιατί τα υποκαταστήματα των κυπριακών τραπεζών δεν συμμετέχουν στο Ταμείο, αφού λειτουργούν στην Ελλάδα;

Τα υποκαταστήματα των κυπριακών τραπεζών (Τράπεζα Κύπρου, Ελληνική Τράπεζα, Μarfin Εγνατία Τράπεζα) δεν συμμετέχουν στο Ταμείο Εγγύησης Καταθέσεων και Επενδύσεων (ΤΕΚΕ) της Ελλάδος διότι προέρχονται από χώρα της Ευρωπαϊκής Ενωσης και συμμετέχουν υποχρεωτικά στο Σύστημα Εγγύησης Καταθέσεων της Κύπρου. Κατά συνέπεια, θα πρέπει να απευθυνθείτε στις ίδιες τις τράπεζες για να σας πληροφορήσουν σχετικά.

12 Τα υποκαταστήματα γαλλικών, βρετανικών, γερμανικών κλπ. τραπεζών χωρών της Ευρωπαϊκής Ενωσης σε ποιο Σύστημα Εγγύησης Καταθέσεων συμμετέχουν;

Τα υποκαταστήματα πιστωτικών ιδρυμάτων που έχουν έδρα σε χώρα της Ευρωπαϊκής Ενωσης (Γαλλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Γερμανία κ.ά.) δεν συμμετέχουν στο ΤΕΚΕ, αλλά στα συστήματα εγγύησης καταθέσεων της έδρας τους. Κατά συνέπεια, θα πρέπει να απευθυνθείτε στην ίδιες τις τράπεζες για να σας πληροφορήσουν σχετικά.

ΚΟΙΝΟΙ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ
13 Τι γίνεται στην περίπτωση των κοινών καταθετικών λογαριασμών;

Στις περιπτώσεις λογαριασμών που έχουν ανοιχθεί στο όνομα δύο ή περισσοτέρων προσώπων από κοινού (κοινός λογαριασμός) το τμήμα που αναλογεί σε κάθε καταθέτη του κοινού λογαριασμού θεωρείται χωριστή κατάθεση του κάθε δικαιούχου του λογαριασμού και συνυπολογιζομένων και των λοιπών καταθέσεών του καλύπτεται ως το όριο των 100.000 ευρώ για κάθε δικαιούχο. Δηλαδή για λογαριασμό με δύο συνδικαιούχους το μέγιστο όριο αποζημίωσης φθάνει τις 200.000 ευρώ, για τρεις συνδικαιούχους τις 300.000 ευρώ κ.ο.κ.

14 Τι γίνεται στην περίπτωση των συνδικαιούχων της ίδιας απαίτησης από καλυπτόμενες επενδυτικές υπηρεσίες;

Το ίδιο ισχύει και για τις επενδύσεις, αλλά μέχρι του ποσού των 30.000 ευρώ ανά φυσικό πρόσωπο.

15 Τι γίνεται με τους ανήλικους συνδικαιούχους μιας κατάθεσης;

Οι ανήλικοι δεν διαφοροποιούνται, εν προκειμένω, ως καταθέτες για τα δικαιώματα από την προστασία των καταθέσεών τους. Τα δικαιώματα όμως αυτά τα ασκούν οι έχοντες τη γονική μέριμνα.

ΠΟΙΟΙ ΚΑΛΥΠΤΟΝΤΑΙ
16 Οι προθεσμιακές καταθέσεις καλύπτονται από το Ταμείο;

Ναι.

17 Οι καταθέσεις ταμιευτηρίου και οι καταθέσεις όψεως καλύπτονται από το Ταμείο;

Ναι.

18 Τα ομόλογα καλύπτονται από το Ταμείο;

Τα ομόλογα εξαιρούνται από το Σκέλος Αποζημίωσης Καταθετών, αλλά αποζημιώνονται από το επενδυτικό σκέλος του φορέα, καθώς σύμφωνα με την Οδηγία 2004/39ΕΚ ΜiFΙD που αφορά τους κανόνες παροχής χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών αποτελούν αντικείμενο επενδυτικών υπηρεσιών.

19 Τα repos καλύπτονται από το Ταμείο;

Τα repos εξαιρούνται από την έννοια των καταθέσεων. Ωστόσο οι απορρέουσες από τα repos απαιτήσεις καλύπτονται από το σύστημα αποζημίωσης επενδυτών του ΤΕΚΕ.

20 Τα αμοιβαία κεφάλαια καλύπτονται;

Τα αμοιβαία κεφάλαια δεν αποτελούν καταθέσεις.

21 Τα επενδυτικά προϊόντα των τραπεζών, όπως συνταξιοδοτικά και ασφαλιστικά προγράμματα καιswaps, καλύπτονται;

Τα επενδυτικά προϊόντα δεν αποτελούν καταθέσεις και δεν καλύπτονται από το Ταμείο.

22 Το Ταμείο καλύπτει επενδυτικές επιλογές;

Το Ταμείο δεν καλύπτει επενδυτικές επιλογές αλλά την ευθύνη του πιστωτικού ιδρύματος να εκτελέσει τις εντολές του επενδυτή και να έχει εγγράψει τους τίτλους αυτούς στην κατάλληλη μερίδα του Συστήματος Αϋλων Τίτλων (ΣΑΤ).

23 Μια ΑΕ,ΕΠΕ ή ΟΕ τι όριο κάλυψης έχει σε περίπτωση πτώχευσης τράπεζας;

Οι εταιρείες αυτές είναι νομικά πρόσωπα με δικαιώματα και υποχρεώσεις αυτοτελώς και λογίζονται ως ένας καταθέτης.

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ-ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ
24 Πού να απευθυνθώ για πληροφορίες σχετικά με το Ταμείο;

Τα συμμετέχοντα στο Ταμείο Εγγύησης Καταθέσεων και Επενδύσεων (ΤΕΚΕ) πιστωτικά ιδρύματα οφείλουν να ενημερώνουν τους καταθέτες και επενδυτές-πελάτες για την παρεχόμενη από το ΤΕΚΕ κάλυψη.

Η πληροφόρηση των πελατών γίνεται κατ΄ αρχήν με την ελεύθερη διάθεση στα κεντρικά γραφεία και στα υποκαταστήματα των συμμετεχόντων πιστωτικών ιδρυμάτων σχετικών αναλυτικών ενημερωτικών φυλλαδίων τα οποία είναι διατυπωμένα με τρόπο σαφή στην ελληνική γλώσσα, με πληροφορίες όπως το ανώτατο όρια κάλυψης, τα καλυπτόμενα νομίσματα, τις εξαιρούμενες κατηγορίες, καθώς και για τις προϋποθέσεις και διατυπώσεις καταβολής της αποζημίωσης.

25 Πόσο γρήγορα δίνεται η αποζημίωση και από ποιον φορέα;

Η προθεσμία για την καταβολή των αποζημιώσεων είναι 20 εργάσιμες ημέρες από την ημέρα κατά την οποία οι καταθέσεις κατέστησαν μη διαθέσιμες. Σε έκτακτες περιπτώσεις υπάρχει δυνατότητα παράτασης της προθεσμίας, η οποία δεν μπορεί να υπερβαίνει τις 10 εργάσιμες ημέρες.

Το ΤΕΚΕ αποζημιώνει τους επενδυτές-πελάτες το αργότερο ύστερα από τρεις μήνες από την αποστολή από το ΤΕΚΕ στην Τράπεζα της Ελλάδος του πρακτικού των δικαιούχων αποζημίωσης. Σε πολύ έκτακτες περιπτώσεις η διαδικασία μπορεί να παραταθεί ως μία φορά για τρεις μήνες.

ΕΙΔΙΚΕΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ

«Εχω κατάθεση σε υποκατάστημα ελληνικού πιστωτικού ιδρύματος της Ευρωπαϊκής Ενωσης (π.χ. Πολωνία, Ρουμανία, Βουλγαρία). Είναι εγγυημένες οι καταθέσεις μου;».

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Το όριο της αποζημίωσης των 100.000 ευρώ ισχύει ανά καταθέτη και ανά πιστωτικό ίδρυμα ανεξάρτητα από το νόμισμα ή τη χώρα λειτουργίας του υποκαταστήματος του πιστωτικού ιδρύματος στο οποίο τηρείται η κατάθεση.

«Εχω κατάθεση σε υποκατάστημα ελληνικού πιστωτικού ιδρύματος σε χώρα εκτός Ευρωπαϊκής Ενωσης (π.χ. Αίγυπτος, Αλβανία, Σερβία). Είναι εγγυημένες οι καταθέσεις μου;».

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Το όριο της αποζημίωσης των 100.000 ευρώ ισχύει ανά καταθέτη και ανά πιστωτικό ίδρυμα ανεξάρτητα από το νόμισμα ή τη χώρα λειτουργίας του υποκαταστήματος του πιστωτικού ιδρύματος στο οποίο τηρείται η κατάθεση.

«Οι ξεχωριστοί λογαριασμοί καταθέσεων της πελατείας Εταιρειών Παροχής Επενδυτικών Υπηρεσιών καλύπτονται από το ΤΕΚΕ;».

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Ναι, αρκεί οι πραγματικοί δικαιούχοι να είναι οι επενδυτές και όχι οι ΕΠΕΥ.

«Εάν έχω δάνεια σε ένα πιστωτικό ίδρυμα τι συμβαίνει σε περίπτωση πτώχευσής του;».

ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Οι δανειακές υποχρεώσεις θεωρούνται υποχρέωση του καταθέτη και συμψηφίζονται,στο μέτρο που είναι κι αυτές ληξιπρόθεσμες.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ