«Σε κάθε παιδικό δωμάτιο υπάρχουν φαντάσματα. Είναι οι επισκέπτες από το λησμονημένο παρελθόν των γονιών· κάτι σαν τους απρόσκλητους επισκέπτες στα βαφτίσια» γράφει η παιδοψυχολόγος και συγγραφέας Σέλμα Φράιμπεργκ στο διάσημο, ψυχαναλυτικής προσέγγισης, κείμενό της «Φαντάσματα στο παιδικό δωμάτιο» (Ghosts in the nursery). Αυτά τα «φαντάσματα» υπάρχουν στα «παιδικά δωμάτια» όλων μας. Αυτά τα «φαντάσματα» στοιχειώνουν τον άνθρωπο από καταβολής κόσμου. Αυτά τα «φαντάσματα» πυροδότησαν τους μυθικούς κύκλους της αρχαίας ελληνικής τραγωδίας. Αυτά τα «φαντάσματα» φωλιάζουν ανά τους αιώνες στα μελανοδοχεία και τα πληκτρολόγια των δραματουργών.

«Τα φαντάσματα που διαταράσσουν καταστάσεις στο παρόν δεν είναι παρά φορείς τραυμάτων του παρελθόντος. Αυτά τα φαντάσματα αναζητούν μια φωνή – και μέχρι να ακουστούν και να αναγνωριστούν, παραμονεύουν γυρεύοντας εκδίκηση» συμπληρώνει η ψυχοθεραπεύτρια Πρόφεσι Κόουλς στο βιβλίο της «Ο απρόσκλητος επισκέπτης απ’ το λησμονημένο παρελθόν – Μια διερεύνηση της ασυνείδητης μετάδοσης του διαγενεακού τραύματος».

Η «φωνή» αυτή των φαντασμάτων ηχεί εκκωφαντικά στο νέο έργο του Γιωργή Τσουρή «Τζόνι Mπλε», το οποίο βασίζεται στο μονόπρακτο «Small Engine Repair» του αμερικανού θεατρικού συγγραφέα, σεναριογράφου και ηθοποιού Τζον Πολόνο. Με έντονες επιρροές από την αδρή, αρρενωπή γραφή του επίσης Αμερικανού Ντέιβιντ Μάμετ, οι χαρακτήρες του Τσουρή δρουν παρορμητικά, θυμικά, αταβιστικά. Είναι εγκλωβισμένοι σε βίαια γονεϊκά συμπεριφορικά πρότυπα οι άνδρες· σε υποτακτικά, ενοχικά οι γυναίκες. Καταδυναστεύονται από τραύματα, ελλείμματα, αδιέξοδα του παρελθόντος που ορίζουν και σφραγίζουν το παρόν και το μέλλον τους.

Ο πρόσφατα βραβευμένος (Βραβείο Δραματουργίας) από την Ελληνική Ενωση Κριτικών Θεάτρου και Παραστατικών Τεχνών Γιωργής Τσουρής, μετά τα «170 τετραγωνικά», που φέτος παίζονται για έβδομη σεζόν, τον «Χαρτοπόλεμο» και το «Μακριά από παιδιά», γράφει, σκηνοθετεί και παίζει στο «Τζόνι Μπλε», ένα υβριδικό έργο, με έντονα στοιχεία κωμωδίας αλλά και αστυνομικού θρίλερ, κοφτερούς και ευφυείς διαλόγους, καλοσχηματισμένους χαρακτήρες και με ιδιαίτερη φυσικότητα στην αναπαραγωγή της ιδιωματικής γλώσσας της Gen Z.

Με υπότιτλο «Εκδίκηση σε οικογενειακή συσκευασία», ο Τσουρής συναρμολογεί προσεκτικά το δραματουργικό υλικό του – πατριαρχική δομή κοινωνίας, τοξική αρρενωπότητα, απερίσκεπτη θηλυκότητα, γονεϊκή ανωριμότητα και φοβικότητα, χάσμα γενεών, κοινωνικά μέσα και ταυτότητα ατόμου, αυτοδικία και έλλειψη εμπιστοσύνης στο κράτος δικαίου – συνθέτοντας ουσιαστικά μια ιστορία εκδίκησης με αφετηρία την ανεύθυνη διακίνηση ενός revenge porn video.

Μια ιστορία με «επικίνδυνο» χιούμορ, αντιλήψεις που πληγώνουν και αλήθειες που πονάνε. Μια ιστορία για την «αγία» ελληνική οικογένεια και τον σαθρό πυρήνα της που μεταφράζεται στη συλλογική νοσηρότητα της εποχής. Μια ιστορία για τις «αποσκευές» που καθορίζουν την ταυτότητά μας, τον τρόπο σκέψης μας, τη θέση μας στον κοινωνικό μας ιστό.

Θάρρος ή αλήθεια;

Σε ένα υπόγειο συνεργείο στη Νέα Ιωνία, ένα φαινομενικά αθώο ανδρικό πάρτι με ουίσκι – Τζόνι μπλε –, καβγάδες, «ανδρικά» αστεία και μουσικά ακούσματα παλαιότερων δεκαετιών («Johnny B», «Macarena», «I miss you») μετατρέπεται σε ένα επικίνδυνο παιχνίδι θάρρους και αλήθειας. Ενας πατέρας ξανασμίγει με τους δύο κολλητούς του σε μια βραδιά συμφιλίωσης και κλασικής ανδροπαρέας που θα εξελιχθεί σε θρίλερ για γερά νεύρα. Απρόσμενες αφίξεις θα εκτροχιάσουν ακόμη περισσότερο την περίεργη αυτή βραδιά. Ανάμεσα σε χαλασμένες τηλεοράσεις, μισογεμάτα ποτήρια με αλκοόλ και αμοντάριστα πλάνα από το παρελθόν, οι ήρωες του Γιωργή Τσουρή θα κληθούν να πάρουν μια απόφαση – και μετά να ζήσουν με αυτή.

Ο Ιωσήφ Ιωσηφίδης, στην πρώτη του συνεργασία με τον Γιωργή Τσουρή, είναι καθηλωτικός, προσδίδοντας κύρος και βάθος στον ρόλο του Πέτρου, του πατέρα του οποίου την κόρη εξευτέλισαν στα κοινωνικά δίκτυα και αποφασίζει να πάρει τον νόμο στα χέρια του.

Ο Πέτρος, «που βγαίνει από την πέτρα», που είναι δυνατός και ατρόμητος, που δεν σηκώνει μύγα στο σπαθί του και λύνει τις διαφορές του με τις μπουνιές του, που φέρει τόνους καταπιεσμένης οργής και συσσωρευμένης βίας μέσα του, που ξεσπά συχνά σε βίαιες αντιδράσεις, κατά το πρότυπο του πατέρα του, που στο τέλος διαλύεται στα εξ ων συνετέθη κάνοντας την αυτοκριτική του, συνειδητοποιώντας ότι αδίκησε και δεν προστάτεψε το παιδί του.

Ο Μάνος Καζαμίας ερμηνεύει με τρομερή ενέργεια, ζέση και δυναμισμό τον χειμαρρώδη, πραγματιστή, κυνικό, σεξιστή Σωτήρη, ο οποίος φαινομενικά μοιάζει να μη διαθέτει ίχνος ενσυναίσθησης, αλλά ουσιαστικά είναι άλλος ένας βαθιά τραυματισμένος ενήλικος.

Ο Γιωργής Τσουρής είναι αδιανόητα απολαυστικός ως «μαμάκιας», αδέξιος κοινωνικά, φοβικός και ενοχικός Μάκης, ο οποίος δεν έχει ακόμα αποκοπεί από τον ομφάλιο λώρο της χειριστικής μαμάς του. Διαθέτει απόλυτη αίσθηση του σωστού χρόνου της κωμικής ατάκας και αυτή την αθώα παιδικότητα που, σε συνδυασμό με το πληθωρικό του ταλέντο, κυριολεκτικά επιβάλλεται στο κοινό του.

Ο Στρατής Χατζησταματίου στον ρόλο του 19χρονου αυτάρεσκου, επιπόλαιου και κακομαθημένου Τόνι, φοιτητή της ΑΣΟΕE, με τον «φάδερ που καθαρίζει για τα πάντα» και που «σπρώχνει κέτα, κόκα και μαντάμ σε κανένα παρτάκι, στα παιδιά στη σχολή», αφήνει τις καλύτερες εντυπώσεις και υποσχέσεις για το καλλιτεχνικό του μέλλον.

Η Βάλια Παπακωνσταντίνου στον ρόλο της Κατερίνας, της εν διαστάσει συζύγου του Πέτρου, είναι ο αδύναμος ερμηνευτικά κρίκος της παράστασης. Μάθαμε, εκ των υστέρων, από την παραγωγή ότι έπαιζε με μεγάλο πρόβλημα στη σπονδυλική της στήλη.

Στα συν της παράστασης, το τρυφερό βίντεο του Μιχαήλ Μαυρομούστακου και του Γιωργή Τσουρή, οι μουσικές συνθέσεις και επιλογές του Γιώτη Κιουρτσόγλου και του Γιωργή Τσουρή, η λεπτομερής σκηνογραφία της Ζωής Μολυβδά Φαμέλη, που όμως θύμισε αρκετά το σκηνικό της αμερικανικής παραγωγής.

Καθόλου τυχαία, το «Τζόνι Mπλε» αποτελεί μία από τις εμπορικές και καλλιτεχνικές επιτυχίες της σεζόν, καθώς αποτελεί εικόνα μας και συνεπώς μας μοιάζει.