Στην αρχή ήταν ο Akylas. Η σαρωτική του νίκη στον εθνικό τελικό-γίγας της περασμένης Κυριακής ξύπνησε ένα τέρας που μάλλον λαγοκοιμόταν. Εκείνο της εθνικής υπερηφάνειας.

Δε δώσαμε απλώς ομόθυμα το χρίσμα στον ανερχόμενο καλλιτέχνη από τις Σέρρες, αλλά την εκπεφρασμένη πια εντολή να κάνει τον τίτλο του τραγουδιού «Ferto» πράξη και να επιστρέψει από τον 70ο διαγωνισμό τραγουδιού της Eurovision θριαμβευτής. Ή μάλλον προεξοφλήσαμε με τέτοιο περίσσευμα προπέτειας τη νίκη του, ώστε μάλλον είναι περιττό να διαγωνιστούμε. Ας μας φέρουν το τρόπαιο απευθείας στην Αθήνα να γλιτώσουμε και τον αεροπορικό επίναυλο καυσίμου.

Άλλωστε τα στοιχήματα είναι ήδη με το μέρος μας. Προεξοφλούν μια τουλάχιστον θριαμβική πορεία ή τουλάχιστον αυτό θέλουμε να καταπιούμε αμάσητο.

Μικρή σημασία έχει που ακόμα οι περισσότερες από τις 35 διαγωνιζόμενες χώρες δεν έχουν ανακοινώσει τους εκπροσώπους και τα τραγούδια τους. Το νέο εθνικό αφήγημα έχει στηθεί. Στο μυαλό μας είμαστε ήδη νικητές. Δημοσιεύματα μάλιστα έχουν αρχίσει να κάνουν φύλλο και φτερό τους υποψήφιους εν Ελλάδι χώρους για να φιλοξενήσουν την 71η διοργάνωση.

Κι ύστερα ήρθε ο Μπραντ Πιτ στην Ύδρα. Δυο βήματα – ή έστω δύο απλωτές- από το κλεινόν άστυ. Σχεδόν μες στα πόδια μας. Πόσες συγκινήσεις να αντέξει ένα έθνος με το σύνδρομο του περιούσιου λαού εγγεγραμμένο στις έλικες του DNA του μέσα σε διάστημα μικρότερο της μιας εβδομάδας; Σύμπαν, μας βάζεις δύσκολα.

Φωτογραφία δημιουργημένη με χρήση τεχνητής νοημοσύνης

Για ένα κομμάτι Χόλιγουντ

Τα τηλεοπτικά πάνελ μεταδίδουν με πάθος και ζέση τα νέα από το κινηματογραφικό μέτωπο. Τα δελτία ειδήσεων σφύζουν από εθνική περηφάνια. Απεσταλμένοι ρεπόρτερ αναζητούν ένα τόσο δα ίχνος ζωής του χολιγουντιανού ηθοποιού στο νησί του Αργοσαρωνικού: Πού μένει; Τι κάνει; Τι ψέλλισε στον μανάβη και τον μπακάλη του νησιού; Έφαγε παραδοσιακό σουβλάκι; Και αν ναι, με τζατζίκι ή άνευ;

Μια εθνική πανστρατιά αισιοδοξίας και γραφικότητας ξεδιπλώνεται μπροστά στις οθόνες μας με επίκεντρο τον φωτογενή Μεσσία. Μπορεί να μην πρόκειται για κάποια εθνική γεωπολιτική νίκη, αλλά γιορτάζεται ως τέτοια.

Βιώνουμε μια νέα μαζική ονείρωξη με πρωταγωνιστές τους δευτεραγωνιστές: τους παπαράτσι που κρέμονται από κάβους για ένα θολό στιγμιότυπο αλλά και τους κομπάρσους που μιλούν για την απλότητα και την προσήνεια του αλλοτινού άλλου μισού του celebrity υβριδίου των Bragnelina. Μόνο ενδεχομένως από τα συμπαθή γαϊδούρια του νησιού δεν έχει ζητηθεί να τοποθετηθούν για την άφιξη του Μπραντ του Πιτ.

Μάλιστα, πληροφορίες της τελευταίας στιγμής προδικάζουν από στιγμή σε στιγμή συνάντηση κορυφής του ηθοποιού με την πρέσβειρα των ΗΠΑ στην Ελλάδα με φόντο τα γραφικά πλακόστρωτα του νησιού.

Μπραντ, και συ εδώ;

Μέσα στην παραζάλη παραλίγο να λησμονήσουμε τους λόγους που φέρνουν τον Μπραντ Πιτ στην Ύδρα. Ο ηθοποιός πρωταγωνιστεί στο «The Riders», την κινηματογραφική μεταφορά του ομώνυμου αγωνιώδους μυθιστορήματος του Τιμ Γουίντον, σε σκηνοθεσία του πολυβραβευμένου (και οσκαρικού για το «Ουδέν Νεότερον από το Δυτικό Μέτωπο») Έντουαρντ Μπέργκερ.

Στην ταινία, ο Πιτ υποδύεται τον Φρεντ Σκάλι, έναν Ιρλανδό που, αφού έχει ανακαινίσει με κόπο ένα αγροτόσπιτο στην Ευρώπη περιμένοντας τη γυναίκα και την κόρη του, βρίσκεται αντιμέτωπος με το απόλυτο κενό: η γυναίκα του δεν εμφανίζεται ποτέ στο αεροδρόμιο.

Η εξαφάνισή της πυροδοτεί ένα ξέφρενο, σκοτεινό οδοιπορικό αναζήτησης σε όλη την Ευρώπη, ένα ταξίδι στα όρια της λογικής και της απελπισίας. Η ειρωνεία είναι απολαυστική: την ώρα που ο ήρωας της ταινίας ψάχνει απεγνωσμένα τη χαμένη του γυναίκα, η Ελλάδα αναζητά απεγνωσμένα τη χαμένη της διεθνή αίγλη στο πρόσωπό του.

Ο Μπέργκερ στήνει ένα ψυχολογικό θρίλερ της δεκαετίας του ’70, αγνοώντας πιθανότατα ότι η χώρα που τον φιλοξενεί πασχίζει δεκαετίες τώρα να αποκολληθεί από τις παθογένειες εκείνης ακριβώς της εποχής.

Οκαζιόν

Μικρή σημασία έχει και αυτό. Το Χόλιγουντ που (ξανα)ήρθε στα μέρη μας απλώς επιβεβαιώνει την ακλόνητη πεποίθησή μας πως είμαστε οι ξεχωριστοί αλλά και οι ευνοούμενοι του πλανήτη. Για την Ελλάδα η άφιξη του Μπραντ Πιτ δεν είναι μια απλή επαγγελματική συναλλαγή. Αλλά γίνεται η λουσάτη, κοσμική επιβεβαίωση της πολιτισμικής μας ανωτερότητας.

Είναι το μάννα που θρέφει την ανικανοποίητη ανάγκη μας για ετεροκαθορισμό.

Η αλήθεια, βέβαια, στερείται κάθε ικμάδας ρομαντισμού. Πρόκειται για απλά μαθηματικά Αν κοιτάξεις πίσω από τις γραμμές της εγχώριας φλύαρης θριαμβολογίας, το αφήγημα καταρρέει. Ναι, το Χόλιγουντ δεν έπαθε ξαφνικά απανωτά πολιτισμικά σοκ με την αναμφισβήτητη καρτποσταλική ομορφιά της Ύδρας, ούτε ερωτεύτηκε το «αττικό φως».

Εκείνο που βρίσκουν παραπάνω από ελκυστικό οι ξένοι παραγωγοί – και με το δίκιο τους- είναι το περίφημο cash rebate. Η επιστροφή κόστους, δηλαδή, που φτάνει έως και το 40% για τις επιλέξιμες δαπάνες μέσω του ΕΚΚΟΜΕΔ.

Δεν πρόκειται για αστρική εύνοια αλλά για ψυχρή λογιστική. Εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ προϋπολογισμών δεν ρέουν επειδή γίναμε οι εκλεκτοί της Μεσογείου, αλλά γιατί είμαστε ένα φθηνό, πανέμορφο background που μάλιστα πληρώνει κιόλας για να χρησιμοποιηθεί.

Προσφέρουμε ένα εξαιρετικά γενναιόδωρο εκπτωτικό κουπόνι, μετατρέποντας τη χώρα σε σκηνικό ευκαιρίας. Σαν να λέμε «τ’ αφεντικό τρελάθηκε».

Stand-ins της ιστορίας

Το κερασάκι στην τούρτα της ιλαροτραγωδίας κρύβεται βέβαια σε μια λεπτομέρεια του ρεπορτάζ που μεταδίδεται με παλμό και ύφος πολεμικού ανακοινωθέντος από την Ύδρα: την προσθήκη στο ρόστερ του φιλμ ενός Έλληνα «σωσία» του Πιτ ως stand-in.

Τον τοποθετήσαμε εκεί, έναν δικό μας άνθρωπο, για να στέκεται στωικά κάτω από τον ήλιο και να υπομένει την ταλαιπωρία των πολύωρων ρυθμίσεων της κάμερας και των φωτισμών. Όλα αυτά, ώστε όταν ο πραγματικός σταρ βγει άνετος και ατσαλάκωτος από το κλιματιζόμενο δωμάτιό του, να βρει τα πάντα έτοιμα για την κινηματογραφική δράση.

Ήδη ο Έλλην Μπραντ Πιτ λιτανεύεται ωσάν θαυματουργή δακρύζουσα εικόνα.

Είναι, ίσως, η πιο εύστοχη, σχεδόν ποιητική μικρογραφία της εθνικής μας μοίρας στο σύγχρονο παγκόσμιο γίγνεσθαι: ως οι stand-ins της ιστορίας. Αυτοί που στήνουν τα σκηνικά, κάνουν τη λάντζα και αποδέχονται την ταλαιπωρία, ελπίζοντας να κλέψουν λίγη από τη δόξα όταν λάμψουν, στο τέλος, οι πραγματικά ισχυροί.

Να περάσει ο επόμενος Μεσσίας

Ο Μπραντ Πιτ ήρθε, θα υποδυθεί τον ταλαιπωρημένο ήρωά του, θα εξαργυρώσει —μαζί με την παραγωγή— την προνομιακή έκπτωση και θα αποχωρήσει με αστραπιαία ταχύτητα. Κι εμείς θα μείνουμε εδώ.

Θα ξεστήσουμε τα ψεύτικα ξύλινα εκδοτήρια στο λιμάνι της Ύδρας, θα βγάλουμε από την πρίζα τα μηχανήματα τεχνητής βροχής και θα αναπολούμε τις ημέρες που πιστέψαμε πως ήμασταν το επίκεντρο του κόσμου.

Ευτυχώς, για τους επόμενους σχεδόν τρεις μήνες έχουμε την Eurovision, στα προεόρτια της οποίας αποδίδουμε ήδη τιμές μεθεορτίων.

Αν το καλοσκεφτείς είτε είσαι Akylas, είτε Μπραντ Πιτ, η μοίρα σου εδώ, στις εσχατιές των Βαλκανίων είναι να ταΐζεις μια λαίμαργη, βουλιμική, προπάντων αχόρταγη εθνική ονείρωξη.

Η κεντρική φωτογραφία του άρθρου έχει δημιουργηθεί με χρήση μοντέλου τεχνητής νοημοσύνης.