Ο αμερικανικός στρατός ενισχύει ραγδαία τη στρατιωτική του παρουσία κοντά στο Ιράν, μεταφέροντας περισσότερα από 150 αεροσκάφη σε βάσεις στην Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή, μετά το αδιέξοδο στον δεύτερο γύρο πυρηνικών διαπραγματεύσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης στις 17 Φεβρουαρίου.
Σύμφωνα με ανάλυση δημόσιων δεδομένων παρακολούθησης πτήσεων και δορυφορικών εικόνων που εξέτασε η The Washington Post, πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες αναπτύξεις αμερικανικών δυνάμεων των τελευταίων δύο δεκαετιών στην περιοχή.
Η μεγαλύτερη συγκέντρωση δυνάμεων εδώ και χρόνια
Η τρέχουσα ανάπτυξη φέρεται να είναι η πιο εκτεταμένη από την περίοδο πριν από τον πόλεμο στο Ιράκ το 2003. Η ενίσχυση έρχεται μετά την προειδοποίηση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να επιτεθούν στο Ιράν εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία για τον περιορισμό του πυρηνικού του προγράμματος — χωρίς ωστόσο να έχει αποσαφηνίσει πιθανούς στόχους.
Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν δηλώσει ότι μια συμφωνία είναι εφικτή, αλλά απαιτεί χρόνο. Αναλυτές που εξέτασαν τα δεδομένα εκτιμούν ότι η συγκέντρωση δυνάμεων ξεπερνά ακόμη και εκείνη που είχε προηγηθεί των αμερικανικών επιθέσεων κατά ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων τον Ιούνιο του περασμένου έτους και υποδηλώνει προετοιμασία για πολυήμερη αεροπορική εκστρατεία, χωρίς απαραίτητα χερσαία εισβολή.
Αεροπλανοφόρα και μαχητικά στην Ανατολική Μεσόγειο
Δεκάδες επιπλέον αεροσκάφη βρίσκονται στο αεροπλανοφόρο USS Gerald R. Ford, το οποίο εντοπίστηκε στα ανοικτά της Κρήτης. Είναι το δεύτερο αεροπλανοφόρο που αναπτύσσεται στην περιοχή, μαζί με το USS Abraham Lincoln που πλέει ανοικτά του Ομάν.
Η παρουσία τους σημαίνει ότι περίπου το ένα τρίτο των ενεργών αμερικανικών πολεμικών πλοίων βρίσκεται πλέον στη Μέση Ανατολή. Και τα δύο συνοδεύονται από αντιτορπιλικά κατευθυνόμενων πυραύλων εξοπλισμένα με πυραύλους Tomahawk, οι οποίοι είχαν χρησιμοποιηθεί και στις επιθέσεις κατά ιρανικών στόχων τον Ιούνιο.
Περισσότερα από τα μισά νέα αεροσκάφη έχουν προσγειωθεί σε βάσεις στην Ευρώπη. Σύμφωνα με τον Gregory Brew του Eurasia Group, η επιλογή βάσεων στην Ανατολική Ευρώπη — εκτός εμβέλειας των περισσότερων ιρανικών πυραύλων — επιτρέπει στις ΗΠΑ να ενισχύσουν τις δυνάμεις τους χωρίς να δημιουργούν «ελκυστικούς στόχους».
Η πλειονότητα των καταγεγραμμένων αεροσκαφών είναι μεταγωγικά και αεροσκάφη εναέριου ανεφοδιασμού, ενώ τα μαχητικά συχνά δεν εκπέμπουν δεδομένα θέσης και εντοπίζονται κυρίως μέσω δορυφορικών εικόνων.
F-35, F-22 και ιπτάμενα ραντάρ
Στην αεροπορική βάση Muwaffaq Salti στην Ιορδανία καταγράφηκαν περισσότερα από 60 πολεμικά αεροσκάφη, μεταξύ των οποίων πάνω από δώδεκα F-35, τα οποία μάλιστα χρησιμοποιούνται συχνά για την εξουδετέρωση εχθρικής αεράμυνας και διαθέτουν δυνατότητες ηλεκτρονικού πολέμου.
Παράλληλα, οι ΗΠΑ έχουν αναπτύξει πάνω από το ένα τρίτο του ενεργού στόλου αεροσκαφών έγκαιρης προειδοποίησης E-3G Sentry στην Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή. Τα αεροσκάφη αυτά, εξοπλισμένα με περιστρεφόμενο ραντάρ, παρέχουν εικόνα του εναέριου χώρου σε πραγματικό χρόνο.
Φωτογραφίες δείχνουν επίσης F-22A Raptors στη βάση Lakenheath στο Ηνωμένο Βασίλειο και F-16 στις Αζόρες, ενώ βίντεο από τα Χανιά κατέγραψε επιπλέον F-35 και αεροσκάφη ανεφοδιασμού στην Κρήτη.
«Μπορούν να κάνουν ό,τι αποφασιστεί»
«Η τεράστια δύναμη που έχει συγκεντρωθεί σημαίνει ότι ο αμερικανικός στρατός μπορεί να εκτελέσει ό,τι αποφασίσει ο Τραμπ — από μια παρατεταμένη, υψηλής έντασης εκστρατεία έως πιο περιορισμένα και στοχευμένα πλήγματα», δήλωσε η Ντάνα Στρούλ, πρώην υψηλόβαθμη αξιωματούχος του Πενταγώνου.
Όπως σημειώνουν αναλυτές, αν η Ουάσιγκτον επιλέξει εκτεταμένη αεροπορική επιχείρηση διάρκειας εβδομάδων, ενδέχεται να απαιτηθούν ακόμη περισσότερα μέσα. Προς το παρόν, το Πεντάγωνο επιβεβαιώνει τη σημαντική ενίσχυση δυνάμεων, αποφεύγοντας ωστόσο να σχολιάσει λεπτομέρειες για λόγους επιχειρησιακής ασφάλειας.
«Εφικτή»μια συμφωνία δηλώνει η Τεχεράνη
O Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε σήμερα ότι μια συμφωνία “είναι εφικτή” πριν από τον νέο γύρο διαπραγματεύσεων, ο οποίος έχει προγραμματιστεί για την Πέμπτη, με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Το Ιράν θα επαναλάβει τις συνομιλίες αυτές “αποφασισμένο να καταλήξει σε μια δίκαιη και ισότιμη συμφωνία – το συντομότερο δυνατό”, δήλωσε ο Αραγτσί σε μήνυμα που ανάρτησε στην πλατφόρμα Χ.
Η Τεχεράνη και η Ουάσινγκτον αναμένεται να πραγματοποιήσουν την Πέμπτη στη Γενεύη έναν τρίτο γύρο διαπραγματεύσεων που θα εστιάσει στο ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, μετά την επανέναρξη του διμερούς διαλόγου στις 6 Φεβρουαρίου στο Ομάν.
Ο Αραγτσί έκανε λόγο για μια “ιστορική ευκαιρία για τη σύναψη μιας πρωτόγνωρης συμφωνίας που λαμβάνει υπόψη αμοιβαίως τις ανησυχίες και τα συμφέροντά μας”. “Μια συμφωνία είναι εφικτή, αλλά μόνο εάν δοθεί προτεραιότητα στη διπλωματία”, πρόσθεσε.





