Με διερευνητικά βήματα μέσα στην ομίχλη παρομοίασαν διπλωμάτες και αναλυτές τις «έμμεσες» συνομιλίες μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν που φιλοξένησε το Ομάν. Υπό την πίεση της αμερικανικής αρμάδας που πλέει στην Αραβική Θάλασσα σε απόσταση βολής από το Ιράν, το ζητούμενο στις συνομιλίες της περασμένης Παρασκευής ήταν η διαμόρφωση ενός πλαισίου για διαπραγμάτευση με επίκεντρο το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα.

Για μια «καλή αρχή» έκανε λόγο ο ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί, πρόσθεσε όμως ότι η συνέχεια θα εξαρτηθεί από τις αποφάσεις που θα ληφθούν στις πρωτεύουσες. Αμερικανός αξιωματούχος είπε ότι οι συνομιλίες ενδέχεται να επαναληφθούν σε μερικές ημέρες, χωρίς να υπεισέλθει σε λεπτομέρειες, εν αναμονή της ενημέρωσης του Ντόναλντ Τραμπ από τον ειδικό απεσταλμένο του, Στιβ Γουίτκοφ, και τον γαμπρό του προέδρου, Τζάρεντ Κoύσνερ.

Διαπραγμάτευση

Την προηγούμενη φορά που βρέθηκαν στο Ομάν αντιπροσωπείες των δύο χωρών, τον περασμένο Ιούνιο, δεν πρόλαβαν να μπουν στην ουσία καθώς το Ισραήλ εξαπέλυσε αεροπορικές επιδρομές εναντίον του Ιράν πυροδοτώντας τον Πόλεμο των Δώδεκα Ημερών, στον οποίο ενεπλάκησαν άμεσα και οι ΗΠΑ βομβαρδίζοντας και «καταστρέφοντας ολοσχερώς» το ιρανικό πρόγραμμα όπως διακήρυξε τότε ο Τραμπ.

Τώρα οι Αμερικανοί προσδοκούν ότι το καθεστώς της Τεχεράνης, «πληγωμένο» από τον πόλεμο και τις αντικυβερνητικές διαδηλώσεις, θα κάνει τα «αναγκαία βήματα» για την εκτόνωση της κρίσης σε μια εφ’ όλης της ύλης διαπραγμάτευση που θα περιλαμβάνει το τέλος της αιματηρής καταστολής. Η Ουάσιγκτον θέλει να βάλει επίσης στο τραπέζι το πυραυλικό οπλοστάσιο του Ιράν, το οποίο αποτελεί το βασικό αποτρεπτικό μέσο του καθεστώτος, καθώς και την υποστήριξη που προσφέρει στους πληρεξουσίους του στο Λίβανο και στην Υεμένη.

Συμβιβασμός

Την παραμονή των συνομιλιών οι «New York Times» δημοσίευσαν δορυφορικές φωτογραφίες από τις οποίες προκύπτει ότι οι Ιρανοί δίνουν προτεραιότητα στην επισκευή μονάδων παραγωγής πυραύλων και πυραυλικών καυσίμων, όχι στην αποκατάσταση πυρηνικών εγκαταστάσεων.

Δυτικές πηγές θεωρούσαν εφικτό έναν συμβιβασμό εφόσον η Τεχεράνη αποδεχθεί ένα μορατόριουμ στον εμπλουτισμό ουρανίου για τρία χρόνια καθώς και τη μεταφορά σε τρίτη χώρα των αποθεμάτων εμπλουτισμένου ουρανίου. Ενα σκέλος του σχεδίου προβλέπει τη δημιουργία διεθνούς consortium για την εκμετάλλευση της πυρηνικής ενέργειας για ειρηνικούς σκοπούς σε όλη την περιοχή.

Τα δικαιώματα

«Ο,τι κι αν προκύψει από τέτοιου είδους διαπραγματεύσεις, δεν θα είναι πραγματικά προς όφελος του λαού του Ιράν» εκτιμά ο διακεκριμένος ιρανός σκηνοθέτης Τζαφάρ Παναχί. «Ο λαός δεν εκπροσωπείται και τα δικαιώματά του μπορούν πολύ εύκολα να θυσιαστούν» είπε ο Παναχί, ο οποίος τιμήθηκε με τον Χρυσό Φοίνικα στο Φεστιβάλ των Καννών για την ταινία του «Ενα απλό ατύχημα» και ζει αυτοεξόριστος στο Παρίσι μετά την καταδίκη του πέρυσι σε φυλάκιση ενός έτους για «προπαγανδιστική δραστηριότητα».

Η ταινία γυρίστηκε κρυφά στο Ιράν και είναι επίσης υποψήφια για το βραβείο Οσκαρ. Ο σκηνοθέτης έχει φυλακιστεί στο παρελθόν από το καθεστώς ενώ συνελήφθη πρόσφατα ο σεναριογράφος της ταινίας Μεχντί Μαχμουντιάν.