Η διαδρομή ξεκινά σχεδόν τυχαία, όπως κάθε περίπατος στο Κέντρο Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ). Κι όμως, αυτή τη φορά κάτι σε στα ατάει.
Καθώς περπατάς κατά μήκος του καναλιού, το βλέμμα τραβιέται αριστερά, σε έναν τοίχο που είναι πλέον μια ατελείωτη επιφάνεια λέξεων. «ΠΡΟΣΕΞΕ ΤΗ ΣΤΙΓΜΗ ΠΟΥ Η ΠΕΡΗΦΑΝΙΑ ΓΙΝΕΤΑΙ ΠΕΡΙΦΡΟΝΗΣΗ». Μια φράση που απλώνεται για 90 μέτρα, σε ύψος που αγγίζει τα 8,5 μέτρα, και είναι το κεντρικό έργο της έκθεσης «Ατιτλο (Περηφάνια και Περιφρόνηση)» ή «Untitled (Pride and Contempt)» της Μπάρμπαρα Κρούγκερ, στην πρώτη της ατομική παρουσίαση στην Ελλάδα στο Κέντρο Πολιτισμού Ιδρυμα Σταύρος Νιάρχος, σε επιμέλεια Κατερίνας Σταθοπούλου. Η αμερικανίδα εικαστικός, γνωστή για τον αιχμηρό συνδυασμό μεταξύ εικόνας και λόγου, μετατρέπει τον δημόσιο χώρο σε πεδίο διαλόγου καλώντας τους επισκέπτες όχι απλώς να κοιτάξουν αλλά και αναμετρηθούν με τις λέξεις.
Απέναντι από την τοιχογραφία, στην Εσπλανάδα, έξι μεταλλικές κατασκευές στέκονται σαν σιωπηλοί συνομιλητές. Διπλής όψης, ύψους 2,5 μέτρων, φέρουν αντιθετικές φράσεις: «Η ΑΛΗΘΕΙΑ ΕΙΝΑΙ ΜΥΘΟΣ», «Η ΕΓΡΗΓΟΡΣΗ ΕΙΝΑΙ ΥΠΝΟΣ». Καθώς τις περιεργάζεσαι, αναγκάζεσαι να κινηθείς γύρω τους, να δεις και τις δύο πλευρές. Η εμπειρία δεν είναι στατική, είναι μια διαρκής μετατόπιση, όπως και τα νοήματα που προτείνει η Kρούγκερ.
Η έκθεση εκτείνεται σε όλο τον υπαίθριο χώρο του ΚΠΙΣΝ και αποτελείται από δεκατρία συνολικά νέα έργα, ειδικά σχεδιασμένα για τα σημεία. Οι φράσεις, μεταφρασμένες για πρώτη φορά στα ελληνικά (από τον Νικόλα Γιατρομανωλάκη), αποκτούν μια ιδιαίτερη ένταση, μιλούν απευθείας στην «καρδιά» των επισκεπτών, εμπλέκοντάς τους σε έναν διάλογο για την εξουσία, την αλήθεια, τον καταναλωτισμό και την ευθύνη. Αλλωστε, η Μπάρμπαρα Κρούγκερ δεν έγινε απλώς γνωστή για το ιδιαίτερο εικαστικό ύφος της, αλλά επαναπροσδιόρισε τον τρόπο με τον οποίο η τέχνη μπορεί να μιλά δημόσια, άμεσα και πολιτικά. Γεννημένη το 1945 στο Νιούαρκ, διαμορφώθηκε μέσα σε ένα περιβάλλον όπου η διαφήμιση και τα μέσα μαζικής επικοινωνίας κυριαρχούσαν. Πριν στραφεί πλήρως στην τέχνη, εργάστηκε ως γραφίστρια και art director στον εκδοτικό όμιλο Condé Nast, εμπειρία που επηρέασε καθοριστικά τη γλώσσα της. Σήμερα, με μια πορεία που ξεπερνά τις πέντε δεκαετίες, συνεχίζει να δημιουργεί έργα που δεν προσφέρουν εύκολες απαντήσεις αλλά ανοίγουν πεδία σκέψης. Και ίσως αυτό είναι που μένει τελικά από την εμπειρία στο Νιάρχος: μια αίσθηση ότι οι λέξεις δεν είναι απλώς μηνύματα πάνω σε έναν τοίχο, αλλά εργαλεία που μπορούν να μετακινήσουν τον τρόπο που βλέπουμε τον κόσμο.
