Τουλάχιστον 10.000 άνθρωποι συμμετείχαν σήμερα, μέσα σε τσουχτερό κρύο, σε σιωπηλή πορεία στο κέντρο της Κοπεγχάγης, καταδικάζοντας τις δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ που αμφισβήτησαν τη συμβολή των συμμάχων του ΝΑΤΟ, και ειδικά των Δανών στρατιωτών, στον πόλεμο του Αφγανιστάν. Τη διαδήλωση διοργάνωσε η Ένωση Δανών Βετεράνων, στέλνοντας ένα μήνυμα αξιοπρέπειας, μνήμης και διαμαρτυρίας.
Η αφορμή: οι δηλώσεις Τραμπ και η αντίδραση των συμμάχων
Η οργή στη Δανία και σε άλλες χώρες του ΝΑΤΟ προκλήθηκε στις 22 Ιανουαρίου, όταν ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι τα στρατεύματα των συμμάχων «παρέμεναν λίγο μακριά από τις γραμμές του μετώπου» κατά τη διάρκεια της 20ετούς σύγκρουσης στο Αφγανιστάν. Οι δηλώσεις αυτές θεωρήθηκαν προσβλητικές για τις χώρες που πολέμησαν και έχασαν στρατιώτες στο πλευρό των αμερικανικών δυνάμεων.
Οι σημαίες των πεσόντων και το επεισόδιο με την πρεσβεία
Σε συμβολική απάντηση, 44 δανικές σημαίες με τα ονόματα ισάριθμων πεσόντων στρατιωτών στο Αφγανιστάν φυτεύτηκαν σε παρτέρια μπροστά από την αμερικανική πρεσβεία στην Κοπεγχάγη. Η αφαίρεσή τους από την πρεσβεία την Τρίτη προκάλεσε νέο κύμα αντιδράσεων, πριν αυτή ζητήσει συγγνώμη, διευκρινίζοντας ότι τα παρτέρια ανήκουν στην ίδια και όχι σε δημόσιο χώρο.
Λίγες ημέρες αργότερα, ο ίδιος ο Αμερικανός πρέσβης επανέφερε τις 44 σημαίες, ενώ σήμερα Σάββατο αναμενόταν να προστεθούν ακόμη 52, τιμώντας συνολικά τους 44 Δανούς που σκοτώθηκαν στο Αφγανιστάν και τους οκτώ που έχασαν τη ζωή τους στο Ιράκ.
Από το Κάστελετ στην αμερικανική πρεσβεία
Η πορεία ξεκίνησε από το Κάστελετ, την ιστορική ακρόπολη της Κοπεγχάγης, όπου πραγματοποιήθηκε σύντομη τελετή στο μνημείο των πεσόντων. Από εκεί, οι διαδηλωτές κατευθύνθηκαν σιωπηλά προς την αμερικανική πρεσβεία, σε απόσταση περίπου δύο χιλιομέτρων.
Άνθρωποι κάθε ηλικίας, κάποιοι με στρατιωτικές στολές και άλλοι κρατώντας κόκκινες και άσπρες δανικές σημαίες, συμμετείχαν στην πομπή. Στην κεφαλή της πορείας δέσποζε ένα μεγάλο κόκκινο πανό με τη φράση «Χωρίς Λόγια».
«Χωρίς Λόγια»: ένα μήνυμα σιωπής και αξιοπρέπειας
Μπροστά από την πρεσβεία τηρήθηκε ενός λεπτού σιγή και κατατέθηκε στεφάνι από κόκκινα και άσπρα λουλούδια. «Η διαδήλωση έχει τίτλο “Χωρίς Λόγια” γιατί πραγματικά περιγράφει αυτό που νιώθουμε, δεν έχουμε λόγια», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Σόρεν Κνούντσεν, αντιπρόεδρος της Ένωσης Δανών Βετεράνων. Όπως πρόσθεσε, στόχος ήταν να σταλεί ξεκάθαρο μήνυμα ότι οι δηλώσεις του Τραμπ αποτελούν προσβολή για τους Δανούς στρατιώτες και για τις κοινές αξίες που υπερασπίστηκαν με τους Αμερικανούς.
Φωνές οργής και προσωπικές μαρτυρίες
Παρότι η πορεία ήταν σιωπηλή, τα μηνύματα στα πλακάτ ήταν εύγλωττα. «Τραμπ, ζήτα συγγνώμη!» έγραφε ένα, ενώ ένα άλλο, που κρατούσε παιδί, επαναλάμβανε το ίδιο αίτημα. Υπήρχαν και πιο οργισμένα συνθήματα, αποτυπώνοντας την αγανάκτηση των συμμετεχόντων.
Ο 64χρονος Χένινγκ Άντερσεν, βετεράνος αποστολής του ΟΗΕ στην Κύπρο, δήλωσε ότι οι δηλώσεις Τραμπ ήταν «πολύ προσβλητικές». «Έχω φίλους που υπηρέτησαν στο Αφγανιστάν. Κάποιοι τραυματίστηκαν και φέρουν ακόμη τα σημάδια του πολέμου», είπε, φορώντας τέσσερα στρατιωτικά παράσημα. Όπως τόνισε, ο Αμερικανός πρόεδρος «λέει πράγματα για τα οποία δεν γνωρίζει όλη την αλήθεια».
Σύμμαχοι παρά τις εντάσεις
Παρά τις έντονες αντιδράσεις και τις πρόσφατες εντάσεις, μεταξύ άλλων και για το ζήτημα της Γροιλανδίας, η Δανία εξακολουθεί να χαρακτηρίζει τις Ηνωμένες Πολιτείες «στενότερο σύμμαχό» της. Η σημερινή πορεία, ωστόσο, κατέδειξε ότι η συμμαχία αυτή δεν αναιρεί την ανάγκη σεβασμού προς τις θυσίες των στρατιωτών και τη συλλογική μνήμη όσων πολέμησαν και έχασαν τη ζωή τους στο Αφγανιστάν και το Ιράκ.
