Ενρίκο Λέτα: Μόνο μια νέα Ευρωπαϊκή Ενωση μπορεί να σώσει την παλιά

Υπάρχει ζωή και μετά την πολιτική για τον Ενρίκο Λέτα, τον κεντροαριστερό πρώην πρωθυπουργό της Ιταλίας,

Υπάρχει ζωή και μετά την πολιτική για τον Ενρίκο Λέτα, τον κεντροαριστερό πρώην πρωθυπουργό της Ιταλίας, τον οποίο καθαίρεσε από τον θώκο της εξουσίας, τον Φλεβάρη του 2014, ο εσωκομματικός του αντίπαλος Ματέο Ρέντσι. Σήμερα ο πρώην πρωθυπουργός της Ιταλίας ακολουθεί ακαδημαϊκή καριέρα ως διδάσκων στο Τμήμα Διεθνών Υποθέσεων στο Πανεπιστήμιο Πολιτικών Επιστημών της Σορβόννης, ωστόσο παραμένει «αθεράπευτος εραστής» της πολιτικής – κι ας δηλώνει ευτυχισμένος μακριά της.
«To Βήμα» συνάντησε τον Ενρίκο Λέτα στην ετήσια σύνοδο της Συντονιστικής Επιτροπής του Ινστιτούτου Jacques Delors-Notre Europe που έγινε στο Παρίσι, όπου ήταν ένας από τους βασικούς ομιλητές. Στην αποκλειστική συνέντευξη που μας παραχώρησε μιλάει για το όραμά του για την Ευρώπη, σχολιάζει τις πολιτικές εξελίξεις στην Ελλάδα προτείνοντας στο ΔΝΤ να μπει σταδιακά στο περιθώριο, ενώ για τη «μετάλλαξη» του Αλέξη Τσίπρα δηλώνει ότι ο έλληνας πρωθυπουργός επέδειξε ρεαλισμό.
Πώς σχολιάζετε τη σημερινή ευρωπαϊκή πολιτική, η οποία σε πολλές περιπτώσεις και κυρίως σε ό,τι αφορά τις χώρες της Νότιας Ευρώπης υπαγορεύεται από το Βερολίνο;
«Είναι ξεκάθαρο ότι η κρίση, η κρίση του ευρώ, προκάλεσε μεγάλες οικονομικές καταστροφές. Η πιο σημαντική είναι η διάσπαση μεταξύ των οικονομικών επιδόσεων των χωρών του Βορρά και του Νότου. Κάποτε υπήρχε μεγάλη σύγκλιση. Αυτή η σύγκλιση όμως σήμερα χάνεται οδηγώντας στην απόκλιση μεταξύ του Βορρά και του Νότου.
Είναι άμεση προτεραιότητα να υπάρξει μια ευρωπαϊκή πολιτική η οποία να εμπεριέχει τις προϋποθέσεις που θα έρθουν να κλείσουν αυτό το χάσμα, αυτό το κενό, και αυτό μπορεί να γίνει μόνο με μια νέα ευρωπαϊκή πολιτική ανάπτυξης και επενδύσεων.
Για τον λόγο αυτόν πρέπει να υιοθετηθεί, να επανεκκινηθεί αν θέλετε, το σχέδιο Γιούνκερ. Παράλληλα όμως πρέπει να υπάρξει και μια ευρωπαϊκή πολιτική υπέρ των δημόσιων και ιδιωτικών επενδύσεων και γι’ αυτό αναμένουμε μια μεγάλη ευρωπαϊκή κίνηση αλλαγής πλεύσης.
Μια νέα πολιτική, μια νέα στρατηγική είναι απαραίτητη, διαφορετικά στις χώρες της Νότιας Ευρώπης θα έχουμε ραγδαία ενίσχυση του αντιγερμανισμού και του αντιευρωπαϊσμού γενικότερα που θα δημιουργήσει σοβαρά προβλήματα».
Πριν από μερικούς μήνες ο Αλέξης Τσίπρας ήταν ένας επαναστάτης, από το καλοκαίρι και μετά όμως άλλαξε. Εγινε, επιτρέψτε μου να πω, «συνεργάσιμος». Πώς βλέπετε τον Αλέξη Τσίπρα; Πώς σχολιάζετε αυτή την αλλαγή;
«Ο Αλέξης Τσίπρας επέδειξε ρεαλισμό. Και πιστεύω ότι σήμερα υπάρχει μόνο ένα πράγμα που πρέπει να κάνει: να συνεχίσει σε αυτή τη γραμμή γιατί η Ελλάδα μόνο έτσι μπορεί να δώσει ένα τέλος στο δράμα της. Πρέπει να βγει από την κρίση χωρίς να σημειωθούν και νέοι σεισμοί. Εγώ τάσσομαι υπέρ αυτής της κατεύθυνσης».
Στην Ελλάδα, σε αντίθεση με ό,τι λέγεται στην Ευρώπη, δεν έχουμε βγει από την κρίση. Με την υπογραφή ενός νέου, του τρίτου κατά σειρά, Μνημονίου πιστεύετε ότι κάτι τέτοιο είναι δυνατό;
«Εγώ βλέπω ότι τα πρώτα βήματα της νέας κυβέρνησης ήταν καλά. Είναι βήματα που αναζητούν να εφαρμόσουν όλα όσα η κυβέρνηση διαπραγματεύτηκε με τις Βρυξέλλες. Αυτό είναι ένα καλό σημάδι. Πιστεύω όμως πως εκ μέρους των ευρωπαϊκών Αρχών θα πρέπει να υπάρξει ελαστικότητα.
Πρέπει να γίνει κατανοητό ότι η Ελλάδα έκανε πολλές θυσίες ως τώρα και κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών. Θα πρέπει να βοηθηθεί η χώρα σας ώστε να εξευρεθούν λύσεις.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο θα πρέπει να γίνει κατανοητό ότι ο πρώτος τρόπος με τον οποίο διαχειριστήκαμε την πρώτη διάσωση, τη δεύτερη αλλά και την τρίτη, μαζί με το ΔΝΤ, ίσως τώρα θα πρέπει να αλλάξει και να σκεφθούμε μια νέα ευρωπαϊκή σειρά εργαλείων – αποκλειστικά ευρωπαϊκών – ώστε να παρακολουθήσουμε την κρίση, να τη διαχειριστούμε και να συνοδεύσουμε την Ελλάδα στην έξοδο από αυτήν. Για παράδειγμα, πρέπει να ζητήσουμε από το ΔΝΤ σιγά-σιγά να οδεύσει προς το περιθώριο της διαχείρισης αυτής της κρίσης. Την κρίση θα πρέπει να τη διαχειριστεί η Ευρώπη με τα εργαλεία που θα έχει εφοδιαστεί».
Ποιες είναι οι διαφορές και ποιες οι ομοιότητες μεταξύ του Αλέξη Τσίπρα και του Ματέο Ρέντσι;
«Αυτή είναι πολύ δύσκολη ερώτηση. Δεν ξέρω. Και οι δύο είναι νέοι, πολύ δυναμικοί. Η κατάσταση της Ιταλίας συγκριτικά με την Ελλάδα είναι πολύ διαφορετική. Ετσι δεν μπορούμε να μιλήσουμε για πολλές συγκρίσιμες ομοιότητες».
Η Ιταλία πώς πηγαίνει σήμερα; Βγαίνει από την κρίση, όπως λέγεται;
«Η κατάσταση στην Ιταλία σήμερα παραμένει όπως η κατάσταση σε όλες τις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου. Μια δύσκολη κατάσταση. Μπορούμε να βγούμε από την κρίση αν κάνουμε αυτό που πρέπει: μεταρρυθμίσεις. Προσπαθούμε να τις κάνουμε αλλά θα πρέπει να υπάρξει και αυτή η ευρωπαϊκή πολιτική ανάπτυξης που ήδη σας έχω αναφέρει ώστε να μας βοηθάει».
Ποιες είναι οι αναμνήσεις σας από την περίοδο που βγήκαν τα μαχαίρια στην ιταλική Κεντροαριστερά και σας οδήγησαν σε παραίτηση;
«Ηταν πολύ ξαφνικό. Ηταν σκληρή αλλαγή. Αλλά έτσι είναι η πολιτική. Στην πολιτική υπάρχουν στιγμές απίστευτα σκληρές αλλά και έντονα ενθουσιώδεις. Εζησα και καλές και σκληρές στιγμές. Τις έχω καταγράψει όλες και τώρα κοιτάζω το μέλλον με εμπιστοσύνη».
Σκέφτεστε να επιστρέψετε στην Ιταλία και να ασχοληθείτε και πάλι με την πολιτική;
«Δεν το κρύβω πως τώρα είμαι ευχαριστημένος με αυτή την εργασία που έχω ως καθηγητής στο Τμήμα Διεθνών Υποθέσεων στο Πανεπιστήμιο Πολιτικών Επιστημών της Σορβόννης. Αυτό δεν με εμποδίζει να κάνω πολιτική στην Ιταλία, όχι ως κοινοβουλευτικός, γιατί αποφάσισα να παραιτηθώ, αλλά με την ιδιότητα του πολίτη και πάνω απ’ όλα να εργαστώ για την Ευρώπη, που θεωρώ ότι είναι το πιο σημαντικό πράγμα.
Πρέπει όμως να σας πω ότι τώρα νιώθω καλύτερα που παραιτήθηκα γιατί βλέπω τον κόσμο, τους ψηφοφόρους στην Ιταλία, ότι δεν επιθυμούν πια καριερίστες πολιτικούς που παραμένουν στην πολιτική επί σαράντα χρόνια. Που περνούν από τη μία καρέκλα στην άλλη ζώντας πάντα από την πολιτική. Και σας επαναλαμβάνω ότι είμαι πολύ ευχαριστημένος που παραιτήθηκα και που ζω σήμερα από τη δουλειά μου, η οποία είναι πολύ ενδιαφέρουσα. Αυτό με καθιστά πολύ πιο ελεύθερο στο να μιλάω».
Πολλοί μιλούν ή εύχονται τον σχηματισμό ενός κοινού μετώπου απέναντι στη γερμανική «οικονομική ορθοδοξία» που υπαγορεύεται μέσω των ευρωπαϊκών πολιτικών. Πιστεύετε ότι μπορεί να γίνει κάτι τέτοιο; Να υπάρξει αλλαγή πολιτικής;
«Δεν το νομίζω. Γιατί, αν δημιουργήσουμε ένα μέτωπο, αυτό το μέτωπο του Νότου θα είναι η μειοψηφία και κατά συνέπεια θα χάσει. Μάλλον θα έπρεπε να δημιουργηθεί μια συμμαχία με τους ευρωπαϊκούς θεσμούς: την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την ΕΚΤ, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, που είναι τώρα οι πιο σημαντικοί σύμμαχοι για την επιστροφή στην ανάπτυξη.
Οι χώρες του Νότου πρέπει να στηριχθούν στους ευρωπαϊκούς θεσμούς και παράλληλα θα πρέπει να τους βοηθήσουν.
Θα πρέπει όλοι μαζί να παλέψουμε κατά του νέου διακυβερνητισμού και νεοπροστατευτισμού που αυξάνουν ραγδαία την επιρροή τους στην Ευρώπη.
Αυτός είναι ο εχθρός γιατί η Ευρώπη είναι κοινοτική. Είναι ενωμένη. Και αν η Ευρώπη των εθνών αντιπαραταχθεί στην ενωμένη Ευρώπη, τότε αυτό θα είναι το τέλος της Ευρώπης. Συνεπώς θα πρέπει απαραίτητα να στηριχθούμε στους ευρωπαϊκούς θεσμούς και να τους βοηθήσουμε σε αυτή την κρίσιμη για το μέλλον της ΕΕ αναμέτρηση».

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Κόσμος
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk