Η αποτίμηση είναι εκπληκτική: το 2000 πωλήθηκαν περίπου 2.250.000 κινητά τηλέφωνα ενώ οι έλληνες καταναλωτές για να τα αγοράσουν χρειάστηκε να ξοδέψουν γύρω στα 135 δισ. δρχ. Είναι δε χαρακτηριστικό ότι έναν χρόνο νωρίτερα, το 1999, οι πωλήσεις κινητών τηλεφώνων είχαν φθάσει τα 2.100.000 και ο τζίρος από τις πωλήσεις αυτές ήταν περί τα 120 δισ. δρχ. Η βελτίωση των επιδόσεων της εγχώριας αγοράς κινητών τηλεφώνων φαίνεται όμως να έρχεται σε αντίθεση με την κατάσταση στις διεθνείς αγορές, όπου η κινητή τηλεφωνία εμφανίζει ρυθμούς επιβράδυνσης.


Ποιες όμως είναι οι προσδοκίες για το σύνολο της αγοράς το 2001; Θα είναι μια καλύτερη χρονιά σε αποδόσεις; «Βάσει των σημερινών δεδομένων και των τάσεων που προδιαγράφονται η ελληνική αγορά θα συνεχίσει να παρουσιάζει σταθερά ανοδική πορεία» λέει απαντώντας στο ερώτημα ο κ. Δ. Ρεμπούσκος, γενικός διευθυντής Κινητής Τηλεφωνίας και Τερματικών της Ericsson για Ελλάδα, Βαλκάνια, Ισραήλ και Κύπρο, και προσθέτει: «Συγκεκριμένα για το 2001 εκτιμάται αύξηση της τάξεως του 5% στις πωλήσεις κινητών τηλεφώνων σε σχέση με το 2000. Στη θετική αυτή εκτίμηση συντείνουν παράμετροι όπως η προβλεπόμενη αύξηση της διείσδυσης της κινητής τηλεφωνίας στην ελληνική αγορά και η παρατηρούμενη διεύρυνση της πελατειακής βάσης των τριών εταιρειών κινητής τηλεφωνίας της χώρας μας. Η διείσδυση της κινητής τηλεφωνίας προβλέπεται να παρουσιάσει θεαματική αύξηση αγγίζοντας πιθανώς το 68% ως τα τέλη του 2001 έναντι του 56% που ήταν κατά το τέλος του προηγούμενου χρόνου».


Οι τρεις εταιρείες κινητής τηλεφωνίας της ελληνικής αγοράς Cosmote, Panafon και Telestet εμφανίζουν ιδιαίτερα δυναμική εξέλιξη και ανάπτυξη διαθέτοντας μια θετική πορεία τόσο σε τεχνολογική υποδομή όσο και σε νέες υπηρεσίες. Η πελατειακή τους βάση διευρύνεται, με παράλληλη εντυπωσιακή αύξηση των χρηστών καρτοκινητής τηλεφωνίας. Επιπλέον η παροχή υπηρεσιών GPRS, που έγινε ήδη πραγματικότητα στη χώρα μας, εκτιμάται ότι θα δώσει μεγάλη ώθηση στην ανάπτυξη και διεύρυνση της ελληνικής αγοράς επιδρώντας θετικά στις πωλήσεις κινητών τηλεφώνων για το έτος που διανύουμε.


«Παρ’ όλα αυτά» προσθέτει ο κ. Ρεμπούσκος «σε ό,τι αφορά τις αποδόσεις της αγοράς κινητών τηλεφώνων για το 2001 δεν προβλέπεται αναλογική αύξηση του συνολικού τζίρου αντίστοιχη με αυτήν των πωλήσεων καθώς επικρατεί μια τάση μείωσης των τιμών των συσκευών, με μοναδική εξαίρεση τις high-end συσκευές, που απευθύνονται όμως σε ένα συγκεκριμένο τμήμα του καταναλωτικού κοινού».


* Ο ανταγωνισμός στο ζενίθ


Πώς όμως διαλέγει κινητό ο έλληνας καταναλωτής; Ποια στοιχεία καθορίζουν την επιλογή του στην αγορά ενός κινητού: η τιμή, η τεχνολογία, το βάρος, το design; Ποια είναι από αυτή την άποψη τα σημεία γύρω από τα οποία διασταυρώνουν τα ξίφη τους οι εταιρείες; Προτού απαντήσουμε στα παραπάνω ερωτήματα πρέπει να πούμε ότι το βέβαιον είναι ένα: εν όψει της απελευθέρωσης της αγοράς των τηλεπικοινωνιών και της σύγκλισης της τεχνολογίας τηλεπικοινωνιών και πληροφορικής ο ανταγωνισμός μεταξύ των κατασκευαστριών εταιρειών κινητών τηλεφώνων έχει φθάσει στο ζενίθ.


Ο ανταγωνισμός μεταξύ των εταιρειών εστιάζεται γύρω από τα βασικά «συστατικά» των κινητών τηλεφώνων σε σχέση τόσο με τις τεχνολογίες που ενσωματώνουν όσο και με την αισθητική και την ευκολία χρήσης τους. Οι νέες τεχνολογίες Bluetooth και GPRS αποτελούν αναγκαία πλέον συνθήκη για μια προηγμένη συσκευή κινητού τηλεφώνου ενώ άλλα χαρακτηριστικά του τηλεφώνου, όπως το design, το φιλικό προς τον χρήστη μενού και το συνολικό βάρος του, εκτιμώνται ως επιπλέον συγκριτικά πλεονεκτήματα. Παράλληλα το μενού εμπλουτίζεται με καινούργιες δυνατότητες όπως MMS (Multimedia Messaging Service) για αποστολή multimedia μηνυμάτων, ψηφιακή εικόνα και δυνατότητες audio.


Στο μέλλον, με την κινητή τηλεφωνία τρίτης γενιάς, τα κινητά τηλέφωνα θα μετατραπούν σε multimedia συσκευές με μεγάλες οθόνες, ενσωματωμένη κεραία και πληθώρα εξελιγμένων χαρακτηριστικών, προσφέροντας πολλαπλές δυνατότητες στους καταναλωτές, οι οποίοι θα χρησιμοποιούν το κινητό τους τηλέφωνο ως «πολυεργαλείο» επικοινωνίας.


Αυτός ο ολοένα εντεινόμενος ανταγωνισμός για εύχρηστα και λειτουργικά κινητά τηλέφωνα, με προηγμένα τεχνολογικά χαρακτηριστικά, αν και αποτελεί πιθανόν μια «κούρσα ταχυτήτων» μεταξύ των κατασκευαστριών εταιρειών, αναμφίβολα ωφελεί τον τελικό καταναλωτή που μπορεί να διαλέξει ανάμεσα σε μια μεγάλη ποικιλία συσκευών, ανάλογα με το προφίλ και τις ανάγκες του.


Αναφερόμενος στα παραπάνω στοιχεία ο κ. Ν. Νιργιανάκης, διευθύνων σύμβουλος της Intertech (Panasonic), τονίζει: «Ολα αυτά είναι παράγοντες τους οποίους σίγουρα υπολογίζει ο υποψήφιος αγοραστής όταν θελήσει να πάρει καινούργιο κινητό ή να αλλάξει το υπάρχον. Οι νέες τεχνολογίες και οι υψηλές ταχύτητες αποτελούν σίγουρα δέλεαρ. Θεωρούμε όμως ότι αυτό που μετράει περισσότερο, αποτελώντας για την ώρα αποτρεπτικό παράγοντα, είναι οι ακόμη φτωχές σε περιεχόμενο πλην ακριβές σε κόστος υπηρεσίες. Οταν αυτό αλλάξει, εδώ θα είμαστε να τα ξανασυζητήσουμε…».


* Σύγκλιση κινητών και Internet


Σύμφωνα με εκτιμήσεις εκπροσώπων της αγοράς, ως το τέλος του 2002 οι χρήστες κινητών τηλεφώνων θα είναι περισσότεροι από τους χρήστες σταθερής τηλεφωνίας, ενώ μέσα στο 2003 ο αριθμός των χρηστών Mobile Internet θα υπερβαίνει τους χρήστες Internet μέσω ηλεκτρονικού υπολογιστή. Σε σχέση με την ελληνική πραγματικότητα το θετικό στοιχείο είναι ότι, ενώ ο βαθμός διείσδυσης του Internet είναι αρκετά χαμηλός, ο βαθμός διείσδυσης της κινητής τηλεφωνίας είναι υψηλός συγκριτικά με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες και βάσει των εκτιμήσεων αναμένεται να αυξηθεί ακόμη περισσότερο. Η διείσδυση της κινητής τηλεφωνίας στην ελληνική αγορά προβλέπεται να παρουσιάσει θεαματική αύξηση αγγίζοντας πιθανώς το 68% ως τα τέλη του 2001 και ξεπερνώντας και το 80% περί τα τέλη του 2004.


Το φαινόμενο αυτό και οι διεθνείς τάσεις που διαμορφώνονται στον «ηλεκτρονικό μας πλανήτη» για επικοινωνία εύκολη και γρήγορη, οπουδήποτε και οποτεδήποτε, αποτελούν βασικές παραμέτρους για την ανάπτυξη της αγοράς του Mobile Internet.


Σήμερα, σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουμε για τη χώρα μας, προκύπτει ένας χαμηλός αριθμός χρηστών των υπηρεσιών Internet μέσω του κινητού τους τηλεφώνου, που κυμαίνεται σε ποσοστό μικρότερο του 1%. Θα πρέπει όμως να επισημάνουμε ότι η πρόσβαση σε υπηρεσίες on line ενημέρωσης και εξυπηρέτησης μέσω της τεχνολογίας WAP αποτελεί μόνο την απαρχή μιας σειράς από τεχνολογικές εξελίξεις (GPRS, UMTS) με στόχο τη συνεχή σύγκλιση κινητής τηλεφωνίας και Internet. Με την έλευση του GPRS, μιας τεχνολογίας που η υιοθέτησή της στην Ελλάδα έγινε πρόσφατα πραγματικότητα, εκτιμάται ότι η ευρύτητα εφαρμογών μέσω κινητού τηλεφώνου θα απογειωθεί πραγματικά.


Ο χρήστης μπορεί να έχει πρόσβαση σε πληροφορίες χωρίς να μεσολαβεί χρόνος για τη σύνδεση, βρίσκεται δηλαδή συνεχώς on line. Ετσι οι εταιρείες κινητής τηλεφωνίας θα προσφέρουν χαμηλότερες τιμές και πιο ελκυστικά πακέτα συνδρομής, όπου η χρέωση θα γίνεται βάσει του όγκου των πληροφοριών και όχι βάσει της συνολικής διάρκειας της κλήσης. Παράλληλα οι πολλαπλές εγγενείς δυνατότητες που διαθέτει η τεχνολογία GPRS, σε συνδυασμό με την ανάπτυξη ποικίλων εύχρηστων και λειτουργικών εφαρμογών Mobile Internet, θα δώσουν τεράστια ώθηση στις υπηρεσίες Mobile Internet αλλάζοντας ριζικά τον τρόπο που επικοινωνούμε και συναλλασσόμαστε καθημερινά.


«Οι τεχνολογίες του Mobile Internet και των συστημάτων UMTS αλλά και οι συσκευές τρίτης γενιάς είναι τα σημεία στα οποία θα κριθεί η μάχη» λέει ο κ. Στ. Κωνσταντινίδης, διευθύνων σύμβουλος της Alpha Copy που εκπροσωπεί τη Nokia.


ΟΙ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ ΚΑΙ Η ΠΙΤΑ Οι πρωταγωνιστές της αγοράς


Ποιοι όμως πρωταγωνιστούν στην αγορά των κινητών τηλεφώνων; Πώς εμφανίζονται τα μερίδια αγοράς των σημαντικότερων εταιρειών του κλάδου; Ποιες εξ αυτών εμφανίζουν ανοδική και ποιες καθοδική πορεία; Επιχειρώντας να απαντήσουμε τα παραπάνω ερωτήματα μιλήσαμε με τους εκπροσώπους των σημαντικότερων οίκων εισαγωγής και εμπορίας κινητών τηλεφώνων. Από την εν λόγω έρευνα προκύπτει ότι:


* Alpha Copy


Το 2000 η Alpha Copy, η οποία αντιπροσωπεύει τη Nokia και διευθύνεται από τον κ. Στ. Κωνσταντινίδη, εμφάνισε ανοδική πορεία. Αυτό την οδήγησε σε αύξηση των συνολικών πωλήσεών της στα 75 δισ. δρχ. Το πρώτο τρίμηνο του 2001 η Nokia εξακολουθεί να κατέχει την πρώτη θέση, προσπαθώντας μάλιστα να διευρύνει το μερίδιό της. Η Alpha Copy έχει ήδη υλοποιήσει τους προγραμματισμένους στόχους της για το πρώτο τρίμηνο, φθάνοντας τον προβλεπόμενο προϋπολογισμό των τριών πρώτων μηνών με αυξητική τάση της τάξεως του 50%. Σύμφωνα με τους σχεδιασμούς της διοίκησης, το μεγαλύτερο ποσοστό των κερδών θα επενδυθεί σε νέες εγκαταστάσεις τόσο στην Αθήνα όσο και στα ήδη υπάρχοντα υποκαταστήματα. Εντός του Μαΐου προγραμματίζεται να λειτουργήσει ένα πρότυπο Nokia Concept Store. Ταυτοχρόνως, όλα τα νέα προγράμματα έχουν αρχίσει να υλοποιούνται εντός του 2001, γεγονός που θα βοηθήσει την εταιρεία να διαφοροποιηθεί από τον ανταγωνισμό.


* Ericsson Hellas


Η Ericsson Hellas φαίνεται να διαθέτει όλα τα στοιχεία που θα της επιτρέψουν να εξακολουθήσει να παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στην αγορά. Το 2000 οι πωλήσεις συσκευών κινητών τηλεφώνων άγγιξαν περίπου το 1 εκατ. τεμάχια, ενώ ο τζίρος της εταιρείας από τις πωλήσεις κινητών τηλεφώνων έφθασε περίπου τα 50 δισ. δρχ. Η Ericsson συνήψε πρόσφατα συμφωνία με τη Sony για τη σύσταση μιας νέας εταιρείας, της Sony Ericsson Mobile Communications, η οποία θα ενσωματώσει τα τμήματα κινητών τηλεφώνων των δύο εταιρειών παγκοσμίως. Η νέα εταιρεία θα συνδυάσει την τεχνογνωσία της Ericsson στον χώρο των τηλεπικοινωνιών και την εμπειρία της Sony στα ηλεκτρονικά καταναλωτικά προϊόντα.


* Intertech


Η διοίκηση της Intertech, η οποία αντιπροσωπεύει την Panasonic, φαίνεται να αντιμετωπίζει το μέλλον με συγκρατημένη αισιοδοξία. Χαρακτηριστικές είναι οι διαπιστώσεις του κ. Νίκου Νιργιανάκη, διευθύνοντος συμβούλου της επιχείρησης: «Σε αντίθεση με την πολύ καλή πορεία που είχαμε το 2000 ­ όταν παρουσιάσαμε κύκλο εργασιών 28 δισ. δρχ. και κέρδη 2,7 δισ. δρχ. ­, το 2001 ξεκίνησε με κάμψη στην κινητή τηλεφωνία, που αναλογεί περίπου στο 50% των δραστηριοτήτων μας, η οποία δεν επιτρέπει ψευδαισθήσεις για το σύνολο του έτους. Ετσι ο κύκλος εργασιών μας μάλλον δεν θα ξεπεράσει τον περυσινό, ενώ και τα κέρδη μας θα κυμανθούν στα ίδια επίπεδα. Το γεγονός όμως ότι αντιπροσωπεύουμε μια μεγάλη κατασκευάστρια με ευρύτατη γκάμα προϊόντων αποδεικνύεται τελικά “πολύ καλό χαρτί”, αφού μας επιτρέπει να στρέψουμε αλλού την προσοχή μας και να προσπαθήσουμε να αναπληρώσουμε τις απώλειες με άνοδο σε κάποιον άλλο τομέα». Ποια θέση όμως αναλογεί στην Panasonic; «Με εξαίρεση την πρώτη θέση, που δείχνει να είναι “πιασμένη”, τέσσερις άλλες εταιρείες, μεταξύ των οποίων και η Panasonic, ανταγωνίζονται για την προνομιούχο δεύτερη θέση, με πότε τη μία να βγαίνει μπροστά και πότε την άλλη» απαντά ο κ. Νιργιανάκης.


* Motorola


Οι πωλήσεις της Motorola εμφανίζουν, σύμφωνα με στοιχεία που έθεσε υπόψη μας εκπρόσωπος της διοίκησης, σημαντική άνοδο, ενώ ο τζίρος δεν ήταν τόσο αυξημένος λόγω της μείωσης της τιμής των τηλεφώνων. Το 2001 αναμένεται να είναι μια χρονιά ανακατατάξεων και αλλαγών τόσο όσον αφορά τις νέες τεχνολογίες και τις υπηρεσίες που θα παρέχονται στους καταναλωτές αλλά και όσον αφορά τις συσκευές που θα παρουσιάσει η Motorola. Η διοίκηση θεωρεί ότι το τρέχον έτος είναι μια χρονιά με πολλές προοπτικές ανάπτυξης και εξέλιξης. «Το πρώτο τρίμηνο ξεκίνησε πάρα πολύ καλά για την εταιρεία μας» λέει η κυρία Καπιτζόγλου, εκπρόσωπος της Motorola, «και μπορώ να σας πω ότι ήδη έχουμε αυξήσει σημαντικά το μερίδιό μας, μια και το V3690 και το V50 είναι από τα δημοφιλέστερα τηλέφωνα της αγοράς ενώ όσον αφορά την καρτοκινητή τηλεφωνία διαθέτουμε συσκευές και στα τρία δίκτυα».