Η δεύτερη ημέρα των συνομιλιών μεταξύ της Ουκρανίας και της Ρωσίας, που διεξάγονται υπό την αιγίδα των ΗΠΑ στο Αμπού Ντάμπι, ολοκληρώθηκε, έγινε σήμερα γνωστό από πηγή στις συνομιλίες, αλλά και από την εκπρόσωπο του διαπραγματευτή του Κιέβου. Ωστόσο, ακόμα δε διαφαίνεται οι διαπραγματεύσεις να έχουν καταλήξει σε κάποιο συμβιβασμό.
«Ναι», είπε η Ντιάνια Νταβιτιάν, εκπρόσωπος του ουκρανού διαπραγματευτή Ρουστέμ Ουμέροφ, απαντώντας σε ερώτηση για το αν η συνάντηση τελείωσε.
Τα ρωσικά πρακτορεία ειδήσεων μετέδωσαν επίσης ότι η ρωσική αντιπροσωπεία επέστρεψε στο ξενοδοχείο της στο Αμπού Ντάμπι.
Μάλιστα, το ρωσικό ΥΠΕΞ σχολιάζοντας το Σάββατο τις προοπτικές για περαιτέρω συνομιλίες με τις ουκρανικές αντιπροσωπείες στην Κωνσταντινούπολη, δήλωσε ότι η Μόσχα παραμένει ανοιχτή στη συνέχιση του διαλόγου, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων RIA.
Υπενθυμίζεται, ότι ουκρανοί και ρώσοι διαπραγματευτές συναντήθηκαν την Παρασκευή στο Άμπου Ντάμπι για να συζητήσουν το κρίσιμο ζήτημα των εδαφών, χωρίς να διαφαίνεται κάποιος συμβιβασμός, την ώρα που ρωσικά αεροπορικά πλήγματα βύθισαν την Ουκρανία στη χειρότερη ενεργειακή κρίση του σχεδόν τετραετούς πολέμου.
Ο ρόλος των ΗΠΑ και η στάση του Ζελένσκι
Το Κίεβο δέχεται αυξανόμενες πιέσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες να καταλήξει σε ειρηνευτική συμφωνία στον πόλεμο που πυροδοτήθηκε από την πλήρους κλίμακας ρωσική εισβολή τον Φεβρουάριο του 2022, με τη Μόσχα να απαιτεί από την Ουκρανία να παραχωρήσει ολόκληρη την ανατολική βιομηχανική περιοχή του Ντονμπάς προτού σταματήσει τις εχθροπραξίες.
Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε ότι η εδαφική διαφορά αποτελεί κεντρικό ζήτημα των τριμερών συνομιλιών -με τη συμμετοχή Ρώσων, Ουκρανών και Αμερικανών αξιωματούχων- οι οποίες ήταν προγραμματισμένο να ολοκληρωθούν το Σάββατο.
«Το πιο σημαντικό είναι η Ρωσία να είναι έτοιμη να τερματίσει αυτόν τον πόλεμο, τον οποίο η ίδια ξεκίνησε», ανέφερε ο Ζελένσκι σε ανάρτησή του στην εφαρμογή Telegram, προσθέτοντας ότι βρίσκεται σε τακτική επικοινωνία με τους Ουκρανούς διαπραγματευτές, αλλά είναι ακόμη πολύ νωρίς για να εξαχθούν συμπεράσματα από τις συνομιλίες της Παρασκευής. «Θα δούμε πώς θα εξελιχθεί η συζήτηση αύριο (σ.σ σήμερα) και ποιο θα είναι το αποτέλεσμα».
Ο Ρουστέμ Ουμέροφ, γραμματέας του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας και Άμυνας της Ουκρανίας και επικεφαλής της ουκρανικής αντιπροσωπείας, δήλωσε ότι στις συνομιλίες συζητήθηκαν οι παράμετροι για τον τερματισμό του πολέμου και η «περαιτέρω λογική της διαπραγματευτικής διαδικασίας».
Οι διαπραγματεύσεις πραγματοποιούνται μία ημέρα αφότου ο Ζελένσκι συναντήθηκε με τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός της Ελβετίας.
Ο Ζελένσκι δήλωσε την Παρασκευή ότι μια συμφωνία για αμερικανικές εγγυήσεις ασφαλείας προς την Ουκρανία είναι έτοιμη και ότι αναμένει μόνο από τον Τραμπ να ορίσει συγκεκριμένη ημερομηνία και τόπο για την υπογραφή της σύμφωνα με το Reuters.
Η Ουκρανία επιδιώκει ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας από τους δυτικούς συμμάχους της σε περίπτωση ειρηνευτικής συμφωνίας, ώστε να αποτραπεί μια νέα εισβολή της Ρωσίας, η οποία έχει δείξει μικρό ενδιαφέρον για τον τερματισμό του πολέμου.
Η Ρωσία εντείνει τις επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές
Οι τριμερείς συνομιλίες, με τη διαμεσολάβηση των ΗΠΑ, διεξάγονται υπό το βάρος της κλιμάκωσης των ρωσικών επιθέσεων στο ενεργειακό σύστημα της Ουκρανίας, που έχουν αφήσει χωρίς ρεύμα και θέρμανση μεγάλες πόλεις όπως το Κίεβο, καθώς οι θερμοκρασίες πέφτουν πολύ κάτω από το μηδέν.
Ο επικεφαλής του μεγαλύτερου ιδιωτικού παραγωγού ηλεκτρικής ενέργειας της Ουκρανίας, Μάξιμ Τιμτσένκο, δήλωσε στο Reuters την Παρασκευή ότι η κατάσταση πλησιάζει σε «ανθρωπιστική καταστροφή» και ότι η Ουκρανία χρειάζεται κατάπαυση του πυρός που θα σταματήσει τις επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές. Η Ρωσία δηλώνει ότι επιθυμεί διπλωματική λύση, αλλά θα συνεχίσει να επιδιώκει τους στόχους της με στρατιωτικά μέσα όσο δεν επιτυγχάνεται μια διαπραγματευμένη λύση.
Η απαίτηση του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν η Ουκρανία να παραδώσει το 20% της περιφέρειας Ντονέτσκ που εξακολουθεί να ελέγχει -περίπου 5.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα- έχει αποδειχθεί μείζον εμπόδιο για την επίτευξη συμφωνίας-ορόσημο.
Ο Ζελένσκι αρνείται να παραχωρήσει εδάφη που η Ρωσία δεν έχει καταφέρει να καταλάβει έπειτα από τέσσερα χρόνια εξαντλητικού πολέμου φθοράς. Δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι υπάρχει ελάχιστη διάθεση στην ουκρανική κοινωνία για εδαφικές παραχωρήσεις.
Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε την Παρασκευή ότι η επιμονή της Ρωσίας να παραχωρήσει η Ουκρανία ολόκληρο το Ντονμπάς αποτελεί «πολύ σημαντική προϋπόθεση».
Πηγή προσκείμενη στο Κρεμλίνο ανέφερε στο Reuters ότι η Μόσχα θεωρεί πως η λεγόμενη «φόρμουλα της Άνκορατζ» —την οποία η Ρωσία υποστηρίζει ότι συμφώνησαν ο Τραμπ και ο Πούτιν σε σύνοδο στην Αλάσκα τον περασμένο Αύγουστο— θα παραχωρούσε στη Ρωσία τον έλεγχο ολόκληρου του Ντονμπάς και θα «πάγωνε» τα μέτωπα αλλού στην ανατολική και νότια Ουκρανία.
Το Ντονέτσκ είναι μία από τις τέσσερις ουκρανικές περιφέρειες που η Μόσχα δήλωσε το 2022 ότι προσάρτησε μετά από δημοψηφίσματα τα οποία το Κίεβο και οι δυτικές χώρες χαρακτήρισαν προσχηματικά. Η πλειονότητα των κρατών αναγνωρίζει το Ντονέτσκ ως μέρος της Ουκρανίας.
Η Μόσχα ζητά χρήση δεσμευμένων περιουσιακών στοιχείων
Η Ρωσία έχει επίσης προτείνει τη χρήση του μεγαλύτερου μέρους σχεδόν 5 δισ. δολαρίων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων που έχουν δεσμευτεί στις Ηνωμένες Πολιτείες για τη χρηματοδότηση της «ανοικοδόμησης» των ρωσοκρατούμενων περιοχών εντός της Ουκρανίας. Η Ουκρανία, με τη στήριξη Ευρωπαίων συμμάχων, απαιτεί από τη Ρωσία να καταβάλει πολεμικές αποζημιώσεις.
Ερωτηθείς σχετικά με την πρόταση της Ρωσίας, ο Ζελένσκι την απέρριψε χαρακτηρίζοντάς την «ανοησία».
Ο Ζελένσκι δήλωσε την Πέμπτη στο Νταβός ότι οι συνομιλίες στο Άμπου Ντάμπι θα ήταν οι πρώτες τριμερείς συναντήσεις με τη συμμετοχή Ουκρανών και Ρώσων απεσταλμένων και Αμερικανών διαμεσολαβητών από την έναρξη του πολέμου.
Πέρυσι, ρωσικές και ουκρανικές αντιπροσωπείες είχαν την πρώτη τους απευθείας συνάντηση από το 2022, όταν συναντήθηκαν στην Κωνσταντινούπολη. Ανώτερος αξιωματικός της ουκρανικής στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών είχε επίσης συνομιλίες με αμερικανικές και ρωσικές αντιπροσωπείες στο Άμπου Ντάμπι τον Νοέμβριο.
