Εστίες… πρασίνου, ατάκτως ερριμμένες ανά το Λεκανοπέδιο, περισώθηκαν σε αυτές τις εκλογές από το πάλαι ποτέ «κράτος» του ΠαΣοΚ στη Β’ Περιφέρεια Αθηνών. Το κυβερνών κόμμα κέρδισε πάλι τους περισσότερους δήμους στο σύνολο της Αττικής, ανακαταλαμβάνοντας μάλιστα αρκετούς από τη ΝΔ. Σε σειρά περιπτώσεων δε, έστω και αν δεν εξέλεξε δήμαρχο, βελτίωσε σημαντικά τα ποσοστά του, με υποψηφίους του – όπως ο κ. Κ. Λαλένης στο Περιστέρι – να επιτυγχάνουν, δεδομένου του κλίματος που επικρατούσε στην τοπική κοινωνία, πραγματικό άθλο.


Η ομφαλοσκόπηση, ωστόσο, δεν θα αποφευχθεί. Δήμαρχοι που έχασαν τα «κάστρα» τους, όπως ο κ. Β. Παπαδιονυσίου στο Γαλάτσι ή ο κ. Δ. Αργιανάς στον Υμηττό· συνάδελφοί τους που έφυγαν νωρίς, όπως ο απερχόμενος δήμαρχος Χαλανδρίου κ. Κ. Παττακός, ο οποίος δεν έθεσε καν υποψηφιότητα· αλλά και οριακά… παραμένοντες στους θώκους τους, οι οποίοι υποχρεώθηκαν ελέω «ανταρτών» σε μάχη ψηφοδέλτιο το ψηφοδέλτιο· όλοι αυτοί εμφανίζονται να πνέουν μένεα κατά υπουργού, ιδιαιτέρως προβεβλημένου λόγω του αντικειμένου του. Ετοιμάζονται εν σώματι μάλιστα να τον εκθέσουν ενώπιον του Εκτελεστικού Γραφείου, εφόσον επιτύχουν σχετική ειδική συνάντηση, διαφορετικά με κοινή παρέμβασή τους στην επικείμενη συνεδρίαση της Κεντρικής Επιτροπής του ΠαΣοΚ. Στις συζητήσεις τους με συναδέλφους του στην κυβέρνηση, οι οποίοι είναι και βουλευτές της Β’ Αθήνας, δήμαρχοι – ορισμένοι και με επιστολές τους προς το Εκτελεστικό Γραφείο – τον κατηγορούν ευθέως ότι στη συντριπτική πλειονότητα των περιπτώσεων άνθρωποι της επιρροής του ήταν οι «αντάρτες» ή οι «νέοι εκλεκτοί» που έστησε απέναντί τους να ροκανίζουν τις υποψηφιότητές τους, «εκτοξεύοντας τόνους λάσπης»!


* Αλαζονική συμπεριφορά


Αυτή όμως είναι η μία όψη του νομίσματος. Και αν οι κκ. Αργιανάς και Παττακός – χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν υπάρχουν και άλλοι – φέρονται να εγκαλούν συντρόφους τους δικαιολογημένα για… τις τρικλοποδιές που τους έβαλαν, άλλοι πρέπει να αναζητήσουν στο «κακό του κεφαλιού τους και μόνον την αποτυχία», όπως παρατηρεί έμπειρο στέλεχος του ΠαΣοΚ, που έχει περάσει από σειρά κυβερνητικών θέσεων. Οι «αλαζονικές συμπεριφορές» δημάρχων – κάποιος έφθασε στο σημείο να εξαγγείλει ότι «θα απορροφήσει γειτονικό δήμο» μετατρέποντάς τον σε γειτονιά του δικού του (!) – και η πόλωση τη λάθος στιγμή προς λάθος πρόσωπα – «ευκαιρία να τον φάμε αυτόν» διέδιδαν τοπικά στελέχη του ΠαΣοΚ στις δυτικές συνοικίες, μετατρέποντας σε εχθρό τους απερχόμενο δήμαρχο συγγενούς προς το κυβερνών κόμμα πολιτικού χώρου – εξηγούν τις απώλειες δήμων, οι οποίοι ουδέποτε ανήκαν στη συντηρητική παράταξη και σε καμία περίπτωση οι κάτοικοί τους δεν μπορεί να θεωρηθούν παραδοσιακοί ψηφοφόροι της Δεξιάς.


Την εκτίμηση αυτή επιβεβαιώνουν τα αποτελέσματα που έφερε την περασμένη Κυριακή σε σειρά δήμων ο συνδυασμός της εκλεγείσας προέδρου της διευρυμένης νομαρχιακής αυτοδιοίκησης Αθηνών – Πειραιώς κυρίας Φώφης Γεννηματά, σε σύγκριση με τα ποσοστά που έλαβαν οι οικείοι «πράσινοι» δήμαρχοι. Στη Νέα Φιλαδέλφεια, όπου ο κ. Π. Γρετζελιάς απέτυχε να επανεκλεγεί συγκεντρώνοντας μόλις το 44,5% των ψήφων, ο συνδυασμός της κυρίας Γεννηματά έλαβε 66,23% και προφανώς για τη θεαματική διαφορά δεν ευθύνεται ο «αντάρτης» υποψήφιος δήμαρχος κ. Α. Μόσχος, που πήρε στον α’ γύρο μόλις το 6,5% των ψήφων. Στους Αγίους Αναργύρους, όπου ο συνδυασμός της κυρίας Γεννηματά πήγε επίσης εξαιρετικά καλά, ο νυν δήμαρχος κ. Ν. Ταμπακίδης έχασε με 48,5% παρ’ ότι τα αποτελέσματα τον εμφανίζουν να εισπράττει στον β’ γύρο και τις 415 ψήφους του «αντάρτη» κ. Λ. Ασημάκη.


* Η πόλωση δεν ωφέλησε


Αλλά και στην Αργυρούπολη – όπου δεν υπήρχε «αντάρτης» – παρά την υποστήριξη ΠαΣοΚ/ΣΥΝ ο απερχόμενος δήμαρχος κ. Χ. Σαραφίδης με 48,6% υπέκυψε ενώπιον του προερχόμενου από τον χώρο της προοδευτικής παράταξης και υποστηριζόμενου από το ΔΗΚΚΙ ανεξάρτητου κ. Ι. Τσαρπαλή, τη στιγμή που η «Υπερνομαρχία Πολιτών» ελάμβανε την έγκριση του 62,96% των ψηφοφόρων. Είναι δε χαρακτηριστικό ότι την πρώτη Κυριακή ο κ. Σαραφίδης ήταν μακράν πρώτος με 41,8% έναντι 25,1% του κ. Τσαρπαλή, αλλά ο απερχόμενος δήμαρχος είχε ουσιαστικά εξαντλήσει την αποδοχή του στην τοπική κοινωνία – αύξησε μόνο κατά 400 τις ψήφους του στον β’ γύρο την ώρα που ο κ. Τσαρπαλής διπλασίαζε τις δικές του, φθάνοντας από τις 4.320 της πρώτης Κυριακής στις 8.078 τη δεύτερη!


Το ήδη σύνθετο, όπως αποδεικνύεται, πρόβλημα περιπλέκεται και άλλο σε σειρά επιπλέον δήμων, όπου δήμαρχοι μπροστά στον κίνδυνο της αποτυχίας κατέφυγαν επιπροσθέτως στην πόλωση, ενισχύοντας με τη στρατηγική τους ευρύτατες διακομματικές συμμαχίες εναντίον τους. Στη Νίκαια, επί παραδείγματι, ο κ. Β. Τράπαλης όχι μόνο δεν διατήρησε τον δήμο στο ΠαΣοΚ αλλά μεταξύ πρώτου και δεύτερου γύρου έχασε και 177 ψηφοφόρους του. Την ίδια ώρα ο εκλεγείς, υποψήφιος του ΚΚΕ, κ. Στ. Μπενετάτος επιδοκιμαζόταν με 63,7% από σειρά τοπικών στελεχών και τον «αντάρτη» του ΠαΣοΚ κ. Γ. Πρωτόπαπα, το ΔΗΚΚΙ και τους άλλους τρεις υποψηφίους, της ΝΔ, του ΣΥΝ και της εξωκοινοβουλευτικής Αριστεράς. Η κυρία Γεννηματά εισέπραττε στη Νίκαια το 61,37 των ψήφων.


* Λάθη στρατηγικής


Το Αιγάλεω αποτελεί ακόμη μία ιδιαίτερη περίπτωση, αφού ούτε εδώ υπήρχε «αντάρτης» και, παρά τις εκτιμήσεις περί υποστήριξης του εκλεγέντος με τη ΝΔ κ. Δ. Καλογερόπουλου από τον απερχόμενο δήμαρχο του ΣΥΝ κ. Ι. Μυστακόπουλο, στελέχη του ΠαΣοΚ καταλογίζουν στον δικό τους υποψήφιο κ. Π. Μπιτούνη σειρά στρατηγικών λαθών καθ’ όλη τη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου, εξαιτίας των οποίων «εξασφάλισε ότι θα χάσει»… Ο κ. Μπιτούνης είχε προειδοποιηθεί από συντρόφους του στη Χαριλάου Τρικούπη ότι οι υψηλοί τόνοι και οι προκλήσεις υποψηφίων συμβούλων του έναντι του απερχόμενου δημάρχου «δεν θα του έβγαιναν σε καλό», γιατί έκλειναν την πόρτα της συνεργασίας με τον συγγενή πολιτικό χώρο στον β’ γύρο. «Εν όψει της μη επανεκλογής του κάθε δήμαρχος επιθυμεί να παραδώσει σε κλίμα… συνέχειας και όχι ξεκαθαρίσματος λογαριασμών του παρελθόντος» σημειώνουν στελέχη του κυβερνώντος κόμματος με μακρά εμπειρία στην τοπική αυτοδιοίκηση, αλλά στην περίπτωση του Αιγάλεω η ένταση ήταν τόση ώστε παρά τις πιέσεις ένθεν κακείθεν δεν κατέστη δυνατό να πραγματοποιηθεί εν όψει του β’ γύρου συνάντηση των κκ. Μπιτούνη και Μυστακόπουλου.


Στελέχη του ΣΥΝ παραδέχονται, από την άλλη πλευρά, ότι ο κ. Μυστακόπουλος εκ χαρακτήρος δεν είναι ακριβώς ο ιδανικός εταίρος «για να συνάψεις συνεργασία μαζί του· είναι πολύ πιθανό να την αναιρέσει την τελευταία στιγμή». Αν προστεθεί σε αυτά η υπέρ του κ. Μπιτούνη εκδοθείσα στο παρά πέντε επιστολή στήριξης της κυρίας Μαρίας Δαμανάκη – η οποία ανέλαβε την πρωτοβουλία, που απέφευγε να πάρει το κόμμα της και ο απερχόμενος δήμαρχος, προκαλώντας τη σκληρή απάντηση της τοπικής οργάνωσης του ΣΥΝ και του κ. Μυστακόπουλου, που ζήτησαν ψήφο κατά συνείδηση -, είναι προφανές γιατί ο υποψήφιος του ΠαΣοΚ έμεινε με 48,7% δεύτερος.


ΚΑΤΑΛΟΓΙΣΜΟΣ ΕΥΘΥΝΩΝ Το «κόμμα των αξιωματούχων»


Σε ευθύνες προσώπων – και συγκεκριμένα συναδέλφων του – αναφέρθηκε εμμέσως πλην σαφώς την επομένη των εκλογών κορυφαίος υπουργός, παρατηρώντας ότι στο Λεκανοπέδιο «νίκησε το κόμμα των… αξιωματούχων». Δηλαδή οι εκλεκτοί υπουργών ή υψηλόβαθμων κομματικών στελεχών, παρά οι υποψήφιοι τους οποίους θα ήθελε να υποστηρίξει το κόμμα. «Σχεδόν όλα τα “αντάρτικα” είχαν κεντρικές αναφορές· δεν προήλθαν από πραγματική ανάγκη των τοπικών κοινωνιών για ανανέωση» παραδέχονται εκ των υστέρων στο ΠαΣοΚ. Σε αυτές τις συνθήκες μόνον τυχαίο δεν είναι ότι το κυβερνών κόμμα σε ορισμένες περιπτώσεις – όπως στο Κερατσίνι, με τον εκλεγέντα τελικώς κ. Δ. Σαράφογλου – απέφυγε, παρ’ ότι επιθυμούσε, ακόμη και να δώσει χρίσμα και περιορίστηκε να προωθεί υπογείως τις επιλογές του!


Αλλά αν το Κερατσίνι κερδήθηκε στο παρά πέντε και το Γαλάτσι, παρά την ήττα του κ. Παπαδιονυσίου, παραμένει «πράσινο» διά της εκλογής του «αντάρτη» κ. Θ. Τούντα, σειρά δήμοι χάθηκαν εξαιτίας αυτής κατάστασης. Ορισμένοι μάλιστα καταλογίζουν ευθύνες σε βουλευτές της Β’ Αθηνών για αδράνεια, καθώς «γνώριζαν πολύ καλά τι συνέβαινε τους τελευταίους μήνες» αλλά «προτίμησαν να θυσιάσουν μερικούς δήμους για να εκθέσουν όσους συναδέλφους τους έστηναν παιχνίδια με “αντάρτες”»!


Κάπως έτσι το Χαλάνδρι – όπου υπουργός φέρεται να είχε βάλει στοίχημα ένα κατσίκι ότι δεν θα κατέλθει υποψήφιος ο κ. Παττακός -, ο Χολαργός και η Αγία Παρασκευή πέρασαν ύστερα από πολλά χρόνια για πρώτη φορά στη ΝΔ. Στο Χαλάνδρι, αφού είχε βγει απ’ τη μέση ο κ. Παττακός, ο υποστηριζόμενος, πέραν του ΠαΣοΚ, επισήμως από το ΚΚΕ κ. Γρ. Γυφτόπουλος, σε συνθήκες πολυδιάσπασης του προοδευτικού χώρου με δύο ακόμη «αντάρτες», τους κκ. Α. Νταβία και Ι. Λαδόπουλο, δεν κατόρθωσε να αντιμετωπίσει τον κ. Γρ. Ζαφειρόπουλο. Στον Χολαργό ο κ. Π. Δεμερτζής – έχοντας απέναντί του τον «αντάρτη» κ. Χρ. Δασκαλόπουλο, οι ψήφοι του οποίου μοιράστηκαν – υπέκυψε με 45,6% υπέρ του κ. Δ. Νικολάου, στην Αγία Παρασκευή ο κ. Β. Γιαννακόπουλος έχασε από τον κ. Α. Σιδέρη.


Και αν η… μονιμότητα κάποιων δημάρχων ή της παράταξής τους αποτελεί δικαιολογία για την απώλεια του δήμου, προφανώς στα Βριλήσια, που άλλαξαν… στρατόπεδο για πρώτη φορά το 1998 με τον κ. Στ. Λώλα, για να επανέλθουν τώρα στη ΝΔ, η αιτία αλλού θα πρέπει να αναζητηθεί. Αρκετοί άλλωστε κατηγορούν τον «αντάρτη» κ. Α. Χρηστάκη για μακροχρόνιο πόλεμο φθοράς του κ. Λώλα, «οι… βλάβες του οποίου δεν αποκαθίστανται σε μία εβδομάδα», από τον α’ ως τον β’ γύρο. «Κάποιοι σύντροφοί μας στον Υμηττό πανηγύριζαν όταν έχασε ο Αργιανάς» αναφέρουν στελέχη του κυβερνώντος κόμματος και ίσως αυτή η εικόνα περιγράφει καλύτερα από κάθε άλλη την ένταση της «ενδοοικογενειακής πολεμικής αντιπαράθεσης», για την οποία σειρά απερχόμενοι δήμαρχοι μέμφονται τώρα – τουλάχιστον για αδράνεια – το κόμμα τους…