ΣΤΙΣ προσεχείς εκλογές της 22ας Σεπτεμβρίου 1996 εμφανίζεται ένα πρωτότυπο όσο και ενδιαφέρον φαινόμενο: καθένας από τους σημερινούς ηγέτες του ΠαΣοΚ και της Νέας Δημοκρατίας έτυχε μεν της ευρύτατης αποδοχής μέσα στην ίδια την παράταξή του αλλά εκθέτει για πρώτη φορά στον ελληνικό λαό την υποψηφιότητά του ως πολιτικός αρχηγός.


Ταυτόχρονα το καθένα από τα δύο μεγάλα κόμματα, που παραδοσιακά πλέον εναλλάσσονται στην εξουσία, έχει και από μία «παραφυάδα» που την προκάλεσε η απόσπαση μικρού ή μεγαλύτερου τμήματος δυσαρεστημένων. Η μεν Νέα Δημοκρατία έχει, από τις προηγούμενες ήδη εκλογές, το κόμμα του κ. Σαμαρά, το δε ΠαΣοΚ έχει το νεοϊδρυθέν κόμμα του κ. Τσοβόλα.


Πέρα όμως από τις όποιες εσωτερικές αντιθέσεις που προκάλεσαν αυτά τα περιορισμένα ρήγματα, υπάρχει ένα νέο στοιχείο και στη θεωρητική δομή, στην ιδεολογία του κάθε κόμματος: χωρίς να αρνούνται την κληρονομιά που αναλαμβάνουν, τόσο ο κ. Κ. Σημίτης όσο και ο κ. Μ. Εβερτ ήδη επιμένουν ­ και πολύ ορθώς ­ να σφραγίσουν την επόμενη τετραετία με την προσωπική τους θεώρηση, με το προσωπικό τους πολιτικό και ιδεολογικό «πιστεύω». Δεν αρκούνται στο να είναι συνεχιστές, θέλουν να εμφανισθούν ανανεωτές.


Χωρίς άλλωστε αυτή την προϋπόθεση, οι εκλογές του ερχόμενου Σεπτεμβρίου δεν θα είχαν το ενδιαφέρον που πράγματι παρουσιάζουν για το μέλλον της ελληνικής κοινωνίας. * * *


Το ΠαΣοΚ και η Νέα Δημοκρατία έχουν ακριβώς την ίδια ηλικίαΩ κόμματα που δημιουργήθηκαν την επαύριον της απριλιανής δικτατορίας, ενσάρκωναν τη γραμμή της σκέψης των δύο ιδρυτών και πρώτων αρχηγών τους επί δύο δεκαετίες. Η αποχώρηση του κ. Κ. Καραμανλή στην Προεδρία της Δημοκρατίας και μετέπειτα στον ιδιωτικό βίο και η κλονισμένη υγεία του Ανδρέα Παπανδρέου στα τελευταία χρόνια της πολιτικής του σταδιοδρομίας, ήταν φυσικό να φθείρουν τη ζωτικότητα του αρχικού μηνύματος.


Είναι, έτσι, τώρα υπέρποτε αναγκαία για τον τόπο η ανανέωση, η ανατοποθέτηση των παλαιών μηνυμάτων. Αυτά που ίσχυαν το 1974 ή και το 1981 ή το 1985 δεν ισχύουν ίσως σήμερα με την ίδια ένταση και τον ίδιο τρόπο. Αλλη είναι η Ελλάδα, μέσα σε μιαν άλλη Ευρώπη… * * *


Για το κάθε κόμμα, ιδιαίτερα αν πράγματι διεκδικεί την εξουσία, τίθενται πλέον σήμερα ουσιαστικά διοικητικά αλλά και ηθικά διλήμματα. Είναι προβλήματα και διλήμματα που αφορούν ζωτικά θέματα, όπως π.χ. την αντιμετώπιση της διοικητικής αγκύλωσης ­ όταν όλοι βλέπουμε πως τα υπουργεία, οι μεγάλες δημόσιες υπηρεσίες, οι ποικιλώνυμοι οργανισμοί δεν είναι πια σε θέση να παραγάγουν ιδέες, ούτε σχεδιασμό να επιχειρήσουν, ούτε συγκεκριμένα προγράμματα να εκτελέσουν. Δεν είναι καν σε θέση, συνήθως, ούτε τις απλές καθημερινές εργασίες τους επιτυχώς να διεκπεραιώνουν…


Ολα όμως τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η χώρα απαιτούν συναγερμό. Η Οικονομία, η Παιδεία, η Κοινωνική Πρόνοια, η Εθνική Αμυνα, ακόμη και ο Τουρισμός, έχουν όλα ανάγκη μιας νέας ματιάς, μιας νέας θεώρησης.


Τίποτε λιγότερο από αυτό δεν μπορεί να ικανοποιήσει ένα Λαό που βλέπει το φάσμα της υποβάθμισης στο κατώφλι της χώρας του…