«Ενας αιώνας ελληνικό τραγούδι» είναι ο τίτλος της συναυλίας της Μαρίας Φαραντούρη το προσεχές Σάββατο στο Ηρώδειο. Η ίδια όμως στη συνέντευξη που παραχώρησε στο «Βήμα» κάνει λόγο για «τραγούδια μέσα από τον 20ό αιώνα» και συνεχίζει: «Πρόκειται ουσιαστικά για ένα μουσικό πανόραμα όπου τιμούμε δημιουργούς και καλλιτέχνες που έζησαν και δημιούργησαν αυτά τα 100 χρόνια. Πρόκειται για κομμάτια της ελληνικής μουσικής που όλοι έχουμε σιγοψιθυρίσει».
Στη μουσική περιπλάνησή της η Μαρία Φαραντούρη συμπορεύεται με την Ορχήστρα των Χρωμάτων (διευθύνει ο Μίλτος Λογιάδης), με λαϊκή ορχήστρα και έξι νέα παιδιά (Μαρία Ζώη, Δημήτρης Νικολούδης, Μανώλης Παπαδάκης, Σοφία Τζαβάρα, Βασίλης Γισδάκης, Ζαχαρίας Καρούνης), τα οποία ερμηνεύουν μαζί της περίπου 40 τραγούδια. «Δεν ήταν όμως καθόλου εύκολο να γίνει η τελική επιλογή. Ο Γιώργος Παπαδάκης, συνθέτης και μουσικολόγος, ο οποίος έχει την καλλιτεχνική επιμέλεια του προγράμματος, είχε προεπιλέξει 100 τραγούδια. Αριθμός φυσικά που δεν μπορούσε να παρουσιασθεί σε μία συναυλία».
Κοινή συνισταμένη όλων αυτών των κομματιών είναι οι σταθερές αξίες που τα διέπουν, σύμφωνα με τη διάσημη ερμηνεύτρια. «Ιδιαίτερα για μένα είναι μια πρόκληση να τραγουδήσω ό,τι τραγουδούσα και μικρή. Τότε που τα Σάββατα και τις Κυριακές, μικρό παιδί καθώς ήμουν, οι γονείς μου με ανέβαζαν πάνω στο τραπέζι για να τραγουδήσω. Σήμερα έχω την αίσθηση ότι τα κομμάτια αυτά μου αποκαλύπτονται και πάλι. Την προσωπική μου αυτή ματιά θέλω να μεταδώσω στους θεατές. Τα τραγούδια αυτά είναι μια πηγή ανεξάντλητη που δεν έχει σταματήσει στον χρόνο. Η μουσική του αιώνα δεν γράφεται μόνο μέσα από τα βιβλία αλλά και από τα τραγούδια. Υπήρξαν στιχουργοί που κατέγραψαν τα γεγονότα της εποχής τους».
Από το πανόραμα αυτό η Μαρία Φαραντούρη και οι συνεργάτες της εξαίρεσαν τους δημιουργούς της τελευταίας δεκαετίας. Και αυτό όχι από ιδιοτροπία. «Δεν ασχοληθήκαμε με αυτά επειδή πιστεύουμε ότι ακόμη δεν έχουν εγγραφεί στη μνήμη του κόσμου και δεν ήθελα να αδικήσω κανέναν από τους καλλιτέχνες που τα έχουν γράψει».
Ρεμπέτικα, λαϊκά, κεφαλλονίτικες και αθηναϊκές καντάδες αποτελούν τον άξονα πάνω στον οποίο θα κινηθεί ερμηνευτικά η Μαρία Φαραντούρη. Κομμάτια που έχουν γράψει τον τελευταίο αιώνα ιστορία, μια ιστορία την οποία η ερμηνεύτρια θέλει να μοιραστεί με τους θεατές του Ρωμαϊκού Ωδείου. Μερικές ημέρες νωρίτερα τις ιστορίες των τραγουδιών αυτών τις μοιράστηκε μαζί μας.
«Κομμάτια που όλοι έχουμε σιγοψιθυρίσει»
* «Αχ, μελαχρινό μου» (αγνώστου): Παραδοσιακό τραγούδι της Ιωνίας των αρχών του αιώνα που το άκουγα μικρή και συνεχίζω να το κουβαλώ μέσα μου ως ψίθυρο. Αλλωστε στη γειτονιά της Νέας Ιωνίας όπου μεγάλωσα είχα ανάλογα μουσικά ακούσματα.
* «Αν βγουν αλήθεια» (Αττίκ), «Ας ερχόσουν για λίγο» (Μ. Σογιούλ), «Πόσο λυπάμαι» (Κ. Γιαννίδη, Β. Σπυρόπουλου, Κ. Παπαδούκα), «Ψαροπούλα» (Χ. Χαιρόπουλου – Χ. Γιαννακόπουλου): Μικρά κλασικά διαμαντάκια από δημιουργούς που, ενώ είχαν ευρωπαϊκές επιρροές στη μουσική τους, έβαλαν τη μαεστρία τους δημιουργώντας ελληνικό ήχο. Είναι αυτοί που δημιούργησαν το αττικό τραγούδι, αυτό που το έκαναν «έγχρωμο».
* «Δυο γυφτοπούλες», «Τα ματόκλαδά σου λάμπουν» (Μ. Βαμβακάρη): Οι ρίζες τους βρίσκονται στους περασμένους αιώνες, ενώ διαπιστώνουμε παράλληλα πόσο μας συνδέει αυτός ο συνθέτης με το Βυζάντιο. Οσο για το δεύτερο κομμάτι αποτελεί διαμάντι της μουσικής. Ενα κομμάτι που όταν το ερμηνεύεις γίνεσαι λίγο αθάνατη.
* «Λαλούν τα αηδόνια» (αγνώστου), «Η νύχτα φεύγει ολόχαρη» (Τ. Ξηρέλλη): Εκπροσωπούν με τον καλύτερο τρόπο την αθηναϊκή και την κεφαλλονίτικη καντάδα.
* «Η πλατυτέρα των ουρανών» (Μ. Χατζιδάκι – Ν. Γκάτσου), «Μητέρα και αδερφή» (Μ. Χατζιδάκι – Ν. Γκάτσου): Εδώ περιέχεται όλη η Ελλάδα.
* «Η μοδιστρούλα» (Ν. Χατζηαποστόλου, από την οπερέτα «Η γυναίκα του δρόμου»): «Βουτιά» στο μακρινό παρελθόν και στην οπερέτα.
* «Αχάριστη» (Β. Τσιτσάνη), «Συννεφιασμένη Κυριακή» (Β. Τσιτσάνη), «Το μινόρε της αυγής» (Σ. Περιστέρη – Μ. Μάτσα): Τραγούδια-ορόσημα που δεν εξαντλούνται ποτέ. Δημιουργούν κινηματογραφικό σενάριο υψηλού επιπέδου. Ειδικά η «Κυριακή» έχει από τα δραματικότερα σενάρια. Το διάλεξα επειδή ο Τσιτσάνης περιγράφει με μοναδικό τρόπο την ελληνική συννεφιασμένη Κυριακή. Σαν να έβγαλε μια στιγμιαία φωτογραφία.
* «Σερενάτα», «Η Νήσος των Αζορών» (Μ. Θεοδωράκη – Μ. Μποσταντζόγλου): Ποιος μπορεί να ξεχάσει τον Μποστ; Τη συνεισφορά του, το χιούμορ και την ευφυΐα του…
* «Ηλιοβασιλέματα» (Μ. Χιώτη): Πρώτη φορά ερμηνεύω Χιώτη. Τον πρωτάκουσα σε ένα μιούζικ μποξ στη Νέα Ιωνία σε ηλικία 11 ετών. Θυμάμαι έντονα αυτή την εικόνα και θέλω να την κρατήσω. Ο τίτλος μού θυμίζει το ηλιοβασίλεμα, αυτή τη θλίψη της Κυριακής.
* «Μαργαρίτα, Μαργαρώ» (Μ. Θεοδωράκη), «Μαρίνα» (Μ. Θεοδωράκη – Ο. Ελύτη), «Πάμε μια βόλτα στο φεγγάρι» (Μ. Χατζιδάκι – Ν. Γκάτσου), «Μια πόλη μαγική» (Μ. Χατζιδάκι – Ν. Κούνδουρου), «Η μπαλάντα του ούρι» (Μ. Χατζιδάκι – Ν. Γκάτσου), «Ενα δειλινό» (Μ. Θεοδωράκη), «Να ‘χα τ’ αθάνατο νερό» (Μ. Θεοδωράκη – Γ. Ρίτσου): Τραγούδια του Μίκη που έχουν κοινωνική – πολιτική διάσταση. Οσο για το «Δειλινό», ζεϊμπέκικο μαχαίρι. Και φυσικά δεν θα μπορούσε να λείψει ο Μάνος Χατζιδάκις.
* «Ητανε μια φορά» (Στ. Ξαρχάκου – Ν. Γκάτσου), «Καισαριανή – Απονη ζωή» (Στ. Ξαρχάκου – Λ. Παπαδόπουλου): Το πρώτο τραγούδι με συγκινεί εξίσου με τον «Ερωτόκριτο». Ισως επειδή περιγράφει έναν ναυτικό Ερωτόκριτο. Οσο για την «Καισαριανή», τι μνήμες έχει η περιοχή αυτή στη σύγχρονη ελληνική ιστορία!
*«Λίγα γαρίφαλα» (Μ. Λοΐζου), «Ο δρόμος» (Μ. Λοΐζου – Κ. Μητροπούλου): Τη δεκαετία του ’60 τραγουδούσαμε τον «Δρόμο» επειδή θέλαμε να πάμε πιο μπροστά. Αγνωστο πού θα καταλήγαμε, αλλά κοιτούσαμε μπροστά. Ηταν ο δρόμος της ελευθερίας μας. Πού πήγαμε; Το δείχνει σήμερα η ζωή.
* «Θαλασσογραφία» (Δ. Σαββόπουλου): Από τους κυριότερους εκφραστές του σύγχρονου τραγουδιού.
* «Θεσσαλονίκη» (Θ. Μικρούτσικου – Ν. Καββαδία), «Το τραγούδι της λίμνης» (Ε. Καραΐνδρου – Αρλέτας): Σημαντικοί δημιουργοί στην ιστορία του ελληνικού τραγουδιού. Πώς θα μπορούσα να τους παραλείψω;
* «Κραταιά ως θάνατος αγάπη» (Μ. Χατζιδάκι, από το «Ασμα Ασμάτων»), «Της αγάπης αίματα» (Μ. Θεοδωράκη – Ο. Ελύτη, από το «Αξιον Εστί»), «Της δικαιοσύνης» (Μ. Θεοδωράκη – Ο. Ελύτη, από το «Αξιον Εστί»): Τραγούδια που έχουν σχέση με τη βυζαντινή μελωδία και τη βυζαντινή παράδοσή μας. Εχουν μείνει αναλλοίωτα στο πέρασμα των χρόνων.
Η συναυλία της Μαρίας Φαραντούρη και των συνεργατών της το Σάββατο στο Ηρώδειο αρχίζει στις 21.00 και εντάσσεται στις εκδηλώσεις του Ελληνικού Φεστιβάλ. Πληροφορίες στο τηλ. 3232.771.
