Το δέλτα της άγριας Εδέμ
Είναι νύχτα. Βρίσκομαι ξαπλωμένη μέσα στη σκηνή μου στημένη στο νησάκι Ntswi, στο εσωτερικό δέλτα του ποταμού Οκαβάνγκο. Λίγα μέτρα πιο πέρα ένας ελέφαντας ταρακουνά τον κορμό ενός φοινικόδενδρου για να ρίξει κάτω και να φάει τους καρπούς του. Επτά με οκτώ φορές σείει το δένδρο και μετά ακολουθεί η άκρα σιωπή του φαγητού. Μετά επαναλαμβάνει την ίδια κίνηση ως το πρωί. Εξω από τη σκηνή το πουλί ground hornbill, ο φημισμένος «κλέφτης του Οκαβάνγκο», ψάχνει μήπως έμεινε τίποτε από το φαγητό. Δίπλα μου κυλά το νερό του Οκαβάνγκο μεταφέροντας κοπάδια από ιπποπόταμους. Απέναντι ακριβώς στην αντίπερα όχθη ζέβρες ξαποσταίνουν μετά από το ξεδίψασμα στα νερά του ποταμού. Στα αφτιά μου φθάνουν οι φωνές από ύαινες, λιοντάρια, τσακάλια και από τσακωμούς βαβουίνων. Από τον διάφανο ουρανό της σκηνής βλέπω τον πραγματικό ουρανό γεμάτο χιλιάδες αστέρια που, αν σηκώσω τα χέρια μου, θαρρώ πως θα τα αγγίξω.
Είμαι σε έναν μαγικό χώρο. Δεν είμαι εδώ για σαφάρι κυνηγώντας με τζιπ τα ζώα, όπως συμβαίνει σε άλλα μέρη της Αφρικής. Σε αυτόν τον χώρο υπάρχει μια τεράστια διαφορά. Εδώ συγκατοικώ με ζώα που μένουν και κινούνται μέσα στο φυσικό τους περιβάλλον. Απλώς ζω στον χώρο που ζει η φύση, όπως την έπλασε ο Θεός. Πουλιά, ψάρια, ζώα, νερά, δένδρα, χώμα, μέσα σε αυτόν τον μαγικό κόσμο που γεννήθηκε από τη ροή ενός ποταμού, του Οκαβάνγκο, που αντί να χυθεί μέσα στη θάλασσα διαχέεται στην έρημο Καλαχάρι, σχηματίζοντας μυριάδες νησάκια, λαγκούν, κανάλια.
Είμαι σε έναν παράδεισο, σε έναν πραγματικό επίγειο φυσικό παράδεισο. Είμαι σε μια άγρια Εδέμ. Μου φαίνεται απίστευτη η παρουσία μου σε αυτόν τον χώρο. Ανήκω σε έναν τόσο τεχνοκρατικό κόσμο στην Ευρώπη που έχω την εντύπωση ότι άλλαξα πλανήτη. Δεν βρίσκομαι παρά μόνο σε ένα «ποταμίσιο» νησάκι περιτριγυρισμένο από πάπυρους και γεμάτο φοίνικες, όπου ελέφαντες, ζέβρες, γκνου, κούντου, ιπποπόταμοι έρχονται να με επισκεφθούν με τον πιο φυσικό τρόπο, ενώ πάνω από το παλάτι μου, που δεν είναι παρά μια σκηνή έχοντας γύρω γύρω ένα ειδικό σχοινάκι για να απομακρύνει τα φίδια, τιτιβίζουν ερωδιοί, ψαραετοί, κορμοράνοι. Εικόνες ασύλληπτες για τον νου, συγκινήσεις μοναδικές και αισθήσεις μαγικές για την καρδιά μετατρέπουν την ύπαρξή μου σε κάτι διαφορετικό. Γίνομαι ένας άλλος άνθρωπος: μια ψυχή ανάλαφρη, γεμάτη ευτυχία. Δέος και σεβασμός για την ομορφιά, την τελειότητα της φύσης ξυπνούν μέσα μου. Γίνομαι βουβή από θαυμασμό μπρος στο μεγαλείο της φύσης, μέσα από τα απλά παιχνίδια της άμμου, του νερού, των ζώων, των πουλιών.
Φυσική ιστορία
Ο ποταμός Οκαβάνγκο πηγάζει από την Κεντρική Ανγκόλα κοντά στην πόλη Νέα Λισαβόνα. Κυλά νοτιοανατολικά, διασχίζει τη Βόρεια Ναμίμπια, τη λωρίδα Καπρίβι και περνά στην Μποτσουάνα. Διασχίζει 1.400 χιλιόμετρα μεταφέροντας κάθε χρόνο 18 τρισεκατομμύρια κυβικά μέτρα νερό, που χάνεται σε έναν λαβύρινθο από νησάκια, κανάλια, λαγκούν όπου ζουν ασύλληπτα στη φαντασία πουλιά, ψάρια, ζώα. Αποτελεί το μεγαλύτερο εσωτερικό δέλτα του κόσμου που σχηματίζεται σε ένα από τα νησάκια του στο Chiefs Island, το Μορέμι, μια από τις μεγαλύτερες ζωολογικές ρεζέρβες της Κεντρικής Αφρικής.
Είναι τόσο θαυμαστή «η φυσική ιστορία» του δέλτα του Οκαβάνγκο. Πριν από δύο χιλιάδες χρόνια ο Οκαβάνγκο χυνόταν φυσιολογικά στη θάλασσα, αλλά η τεκτονική δραστηριότητα της περιοχής έστρεψε τη φορά του προς την έρημο Καλαχάρι. Πριν από αρκετές χιλιάδες χρόνια ο Οκαβάνγκο χυνόταν μέσα σε μια μεγάλη λίμνη, που σιγά σιγά εξαφανίστηκε λόγω των σωρών της άμμου της ερήμου και της ανόρθωσης της γης. Ακόμη και σήμερα τα κανάλια του δέλτα εξακολουθούν να μετατίθενται. Κάθε χρόνο ο Οκαβάνγκο κατεβάζει από την Ανγκόλα και τη Ναμίμπια δύο εκατομμύρια τόνους άμμο και χώμα και τα αφήνει κατά μήκος των καναλιών. Τεκτονικές δράσεις και μετακινήσεις της άμμου και των χωμάτων από τους τερμίτες για να κτίσουν τις φωλιές τους τροποποιούν και ξαναπλάθουν το δέλτα.
Από τον Νοέμβριο ως τον Μάρτιο, δηλαδή την περίοδο των βροχών, η στάθμη του νερού φθάνει στα υψηλότερα επίπεδα. Κυρίως από τον Μάρτιο ως τον Μάιο ο ποταμός φθάνει στην υψηλότερη στάθμη στην περιοχή Panhandle, στη βορειοδυτική πλευρά του δέλτα προς τη μικρή πόλη Shakawe και μεταθέτει τους πάπυρους. Το δέλτα χωρίζεται τουριστικά στο «εσωτερικό δέλτα» και στο «ανατολικό δέλτα». Από τον Ιούνιο τα νερά ανεβαίνουν στο εσωτερικό δέλτα, πνίγουν τα νότια νησάκια και ξεριζώνουν τη βλάστηση. Το εσωτερικό δέλτα με το Chiefs Island είναι κατάλληλα για επίσκεψη από το τέλος Ιουνίου ως το τέλος Σεπτεμβρίου. Στο ανατολικό δέλτα η στάθμη του νερού ανεβαίνει από τέλος Ιουνίου ως τέλος Ιουλίου. Το ανατολικό δέλτα είναι επίσης ευνοϊκό για επίσκεψη από τον Ιούλιο ως τον Σεπτέμβριο.
Μυθικός κόσμος
Και ποιος ορνιθολόγος ή ιχθυολόγος ή ζωολόγος ή βοτανολόγος δεν θα ζήλευε να βρίσκεται στο δέλτα του Οκαβάνγκο, που παρουσιάζει μια από τις πιο πλούσιες πανίδες και χλωρίδες της γης! Εξακόσια είδη πουλιών, μεταξύ αυτών και οι αφρικανικές jacanas, τα snakebirds, οι πυγμαίες χήνες και αρπακτικά πτηνά, όπως ο ψαραετός της Αφρικής, η κουκουβάγια Pel. Ενας μυθικός κόσμος από ζώα, μεταξύ αυτών λεοπαρδάλεις, η σπάνια sitatunga αντιλόπη των νερών επίσης άλλα είδη αντιλόπης όπως chobe lechwe, redungas και impala. Ανάμεσα στη χλωρίδα διακρίνεται το παράξενο δένδρο με φρούτα που μοιάζουν με λουκάνικα, που ένα από τα στοιχεία του χρησιμοποιείται για τον καρκίνο του δέρματος, και τα νούφαρα, που το υγρό από τον μισχίσκο τους είναι καθαρτικό για το ανθρώπινο σώμα.
Για να διατηρηθεί η οικολογική ισορροπία του δέλτα, η κυβέρνηση της Μποτσουάνας ανέπτυξε την πρόσβαση ενός τουρισμού υψηλής κλίμακας με τιμές πολύ ακριβές, απρόσιτες για τον μέσο τουρίστα, ώστε να είναι περιορισμένος ο αριθμός επισκεπτών. Ηδη και η χρήση των πιρογών (mekoro) είναι περιορισμένη, εξήντα μόνο τον χρόνο.
Οι πύλες του ποταμού
Το δέλτα του Οκαβάνγκο το επισκέφτηκα από την είσοδο του ομώνυμου ποταμού στην Μποτσουάνα. Αφησα τη Ναμίμπια από τη βόρεια πλευρά της στους καταρράκτες Pupa (το σημείο που εισέρχεται ο Οκαβάνγκο στην Μποτσουάνα) και από εκεί περνώντας τα σύνορα και την πόλη Shakawe έμεινα μια εβδομάδα στην περιοχή Panhandle, δίπλα στο νερό. Σε αυτό το σημείο ο Οκαβάνγκο είναι ακόμη ποτάμι για 15 χιλιόμετρα ώσπου να χυθεί στο δέλτα. Εδώ μαζεύονται σύλλογοι ψαράδων για να ψαρέψουν διάφορα ψάρια, μεταξύ αυτών και το «ψάρι τίγρη». Στη συνέχεια με λεωφορείο της γραμμής κατέβηκα νότια στην πόλη Μαούν, που αποτελεί την είσοδο για το δέλτα.
Φθάνοντας στο Μαούν βρίσκω μια τουριστική υποδομή που δείχνει ότι η Μποτσουάνα δεν έχει τη συνηθισμένη φτώχεια της Αφρικής. Ωραίο δημαρχείο, σχολεία καλοφτιαγμένα, σουπερμάρκετ, τράπεζα Barclays. Ολα αυτά δείχνουν ότι η Μποτσουάνα είναι μια πλούσια χώρα. Ακόμη και στη Ναμίμπια μου είχε κάνει εντύπωση η πρεσβεία της Μποτσουάνας μέσα στο μάρμαρο, στη χλιδή, όταν πήγα να ζητήσω βίζα, που βέβαια δεν χρειαζόταν. Η διαίσθησή μου επιμένει για το ξενοδοχείο Sedia (Sedie), παρ’ όλο που είναι δεύτερο στην κλίμακα μετά το Le Riley’s. Τηλεφωνώ στο Sedia και μου αναφέρουν ότι είναι γεμάτο. Κάτι μέσα μου επιμένει να αναφέρω πως έχω κάνει κράτηση. Πείθω τη ρεσεψιονίστ πως είχα κάνει κράτηση (δήθεν). Το ξενοδοχείο βρίσκεται τέσσερα χιλιόμετρα βόρεια της πόλης, ανήκει σε Ελληνοκύπριο, που ζει στο Λονδίνο και το νοικιάζει στον Rian, άγγλο αρχιτέκτονα που ζει εδώ και δεκαπέντε χρόνια στην Μποτσουάνα. Ο Rian χαίρεται που συναντά ελληνικό στοιχείο και μου αναφέρει ότι στο Μαούν υπάρχει και ένας Ελληνας που έχει εστιατόριο.
Την επόμενη ημέρα ψάχνω όλες τις λύσεις για να επισκεφθώ το δέλτα του Οκαβάνγκο. Το Μαούν αποτελεί την πρόσβαση για το δέλτα, που γίνεται με δύο τρόπους, ανάλογα με το τι θέλει ο επισκέπτης να γνωρίσει και να ζήσει: η μία πρόσβαση είναι οδική και καταλήγει στο ανατολικό δέλτα με αυτοκίνητο και η άλλη γίνεται περισσότερο με αεροπλάνο ή με μηχανοκίνητο κανό για το εσωτερικό δέλτα και στη συνέχεια με mokoro. Είναι έγκλημα όσο και αν στοιχίζει η διαμονή και το ταξίδι στο εσωτερικό δέλτα να μην το επισκεφθεί όποιος φθάνει ως το Μαούν. Το ανατολικό δέλτα το προτιμούν οι φοιτητές, λόγω έλλειψης πολλών χρημάτων, που ταξιδεύουν ομαδικά σε ειδικά λεωφορεία, πρώην φορτηγά επισκευασμένα για ταξίδια στην Αφρική. Ιδιωτικά ελικόπτερα σε στυλ ταξί εξυπηρετούν το εσωτερικό δέλτα που είναι διάσπαρτο από νησάκια, μεταξύ αυτών και το Chiefs Island με τη Moremi Wildlife Reserve.
Στο Μαούν μερικά ταξιδιωτικά πρακτορεία διαθέτουν και μοντέρνα μπαράκια, που προαναγγέλλουν πώς θα είναι η διαμονή στο εσωτερικό δέλτα. Τίποτε δεν θυμίζει Αφρική ως προς την οργάνωση. Κάθε ταξιδιωτικό πρακτορείο ως επί το πλείστον αντιπροσωπεύει και ένα camp στο δέλτα, που σημαίνει ιδιωτικό χώρο με εστιατόριο και καφετέρια, κατασκηνωτικό χώρο με (για) τέντες, σε ένα ειδυλλιακό χώρο, όπου πίνεις τον καφέ σου ή παίρνεις πρωινό δίπλα στο ποτάμι, με κροκόδειλους να παίζουν με το νερό ή ελέφαντες να το διασχίζουν. Είναι Αύγουστος, η υψηλή τουριστική περίοδος, και είναι δύσκολο να βρω θέσεις σε camps που αρμόζουν σε ελληνικό πορτοφόλι, διαφορετικά χρειάζονται 800 δολάρια την ημέρα με γεύματα και περιπάτους. Το μόνο σχετικά φθηνό που διαθέτει αυτή τη στιγμή θέσεις είναι το Gunn’s Camp (Trans Okavango), που λέγεται και Ntswi Camp.
Ο παράδεισος από ψηλά
Το απόγευμα με το ιδιωτικό αεροπλάνο του Rian, που οδηγεί ο ίδιος και με τη συνοδεία του John, φίλου του πιλότου από τη Νότια Αφρική, ξεκινάμε από το αεροδρόμιο του Μαούν για να δούμε το δέλτα του Οκαβάνγκο από ψηλά. Το αεροδρόμιο του Μαούν ενώ είναι διεθνές και εξυπηρετεί άμεσα το Γιοχάνεσμπουργκ, το Βίντχουκ (πρωτεύουσα της Ναμίμπιας), τη Βικτώρια Φολς της Ζιμπάμπουε, είναι γεμάτο από μικρά αεροπλανάκια, στην ουσία ταξί, που εξυπηρετούν το εσωτερικό δέλτα. Το δέλτα από ψηλά είναι καταπληκτικό. Νησάκια περιτριγυρισμένα με καφέ, μπλε, πράσινο χρώμα. Μια πανδαισία νερού, χώματος με ένα μοναδικό παίξιμο αποχρώσεων. Αγέλες από ζέβρες, κούντου, ιμπάλα συμπληρώνουν αυτόν τον πανέμορφο καμβά.
Την επομένη φεύγω με ένα τετραθέσιο αεροπλανάκι για το εσωτερικό δέλτα, το νησάκι Ntswi, όπου βρίσκεται το Gunn’s Camp, νότια από το Chiefs Island. Ο πιλότος είναι Νεοζηλανδός και συνεπιβάτης είναι ένας αυτόχθονας, που μοιάζει με τσιγγάνο. Ασχημη πτήση, το αεροπλάνο πετούσε ψηλά, δεν φαινόταν το δέλτα όπως την προηγούμενη ημέρα με το αεροπλάνο του Rian. Προσγειωνόμαστε στο νησάκι Ntswi και φορτωμένη με τα πράγματα πέρασα από ένα γεφυράκι για να φθάσω στο Gunn’s Camp, όπου θα κατασκήνωνα.
Δύο χιλιόμετρα πιο πέρα βρίσκεται το Gunn’s Camp σαλέ που κατέχει μια δεσποτική θέση, σε σημείο που ενώνονται δύο κανάλια, σχεδόν βουτηγμένο μέσα σε καλαμιές. Αυτή την εποχή είναι γεμάτο και απαγορεύεται η πρόσβαση ακόμη και στους πελάτες που κατασκηνώνουν στο ίδιο το Gunn’s Camp. Η εμπειρία όμως σε σκηνή (όσο σκληρή και αν είναι η ζωή μέσα στη σκηνή) είναι μοναδική γιατί νιώθεις την αναπνοή του ελέφαντα, την τεμπελιά του κροκόδειλου, τα φτερουγίσματα των πουλιών και ακούς ήχους και φωνές παράξενες.
Η σκηνή μου είναι δίπλα στο νερό, ενώ την ίδια στιγμή ζέβρες και κούντου βόσκουν στην αντίπερα όχθη. Τα περισσότερα δένδρα είναι σπασμένα ή ξεριζωμένα από τους ελέφαντες, τα πουλιά ground hornbill πηγαινοέρχονται έξω από τις σκηνές για να βρουν φαγητό, ενώ άλλα κελαηδούν πάνω στα δένδρα βουτηγμένα λες σε χίλια χρώματα. Ο υπεύθυνος του Camp, o George λευκός Νοτιοαφρικάνος, έρχεται να με καλωσορίσει, ενώ την ίδια στιγμή ιπποπόταμοι διασχίζουν το νερό αφήνοντας έξω τα ρουθουνάκια τους. Το Camp διαθέτει ένα μπαράκι με ταράτσα πάνω σε πιλοτή δίπλα στο ποτάμι, από όπου παρατηρείς ό,τι ζώο ή πουλί βρίσκεται σε κίνηση. Ο χρόνος εδώ σταματά να μετράει όπως στην Ευρώπη. Υπάρχει μόνο για να παρατηρείς τα παιχνίδια του νερού με τις καλαμιές, τις τούφες από χόρτα, τους πάπυρους, τα πρωτότυπα σε χρώματα και φωνές πουλιά, τα ζώα στη φυσική τους ζωή.
Η μυσταγωγία της φύσης
Είναι τόσο μαγευτική η ατμόσφαιρα, διαχέει μια γλυκιά σιωπή που θαρρείς και σου επιβάλλεται μια άλλη συμπεριφορά από την ίδια τη φύση να μιλάς χαμηλόφωνα ή και καθόλου, γιατί εδώ ο θαυμασμός προς τη φύση είναι τόσο έντονος που σου κόβει και τη φωνή. Εξάλλου εδώ δεν χρειάζεσαι φωνή, μόνο καρδιά να ρουφά τις μαγικές εικόνες μέσα από το παιχνίδι των αισθήσεων, με τα μάτια που δεν σταματούν να παίρνουν γεύσεις από τις καθημερινές στιγμές των ζώων, με τα αφτιά να ακούν γλυκύτατες φωνές πουλιών, με το άγγιγμα της φύσης που είναι το άγγιγμα της αληθινής ζωής. Νιώθω τον νου μου να αδειάζει από το υλικό του τεχνοκρατικού κόσμου, την καρδιά μου να γεμίζει από χαρά, το κορμί μου να ταράζεται και να αγαλλιάται, γιατί γίνεται και αυτό κομμάτι αυτής της φύσης. Αυτή η πανέμορφη φύση διαπερνά τις φλέβες του νου, τον καθαρίζει και τον εξαγνίζει. Μια ευγένεια, ένα δέος σκεπάζουν τις εικόνες της φύσης που περνούν μέσα μου. Είναι μια ανεπανάληπτη εμπειρία: στο δέλτα του Οκαβάνγκο η ψυχή σου γίνεται η πιο γαλήνια του κόσμου.
Βόλτα με πιρόγα
Από το Gunn’s Camp οι περίπατοι γίνονται με mokoro (στον πληθυντικό mekoro), πιρόγα φτιαγμένη από κορμό εβένου ή από το δένδρο Kigelia. Σου δίνει την εντύπωση ότι είναι μια απλή φλούδα που θα αναποδογυρίσει και θα γίνεις λεία στους κροκόδειλους, αλλά τελικά κρύβει μια καταπληκτική στερεότητα και είναι κατάλληλη για τα ελώδη νερά του Οκαβάνγκο. Ο οδηγός μου ήταν κατά σύμπτωση ο συνεπιβάτης στο αεροπλάνο, ο Rashal, που ήξερε πολύ καλά τα δαιδαλώδη κανάλια και λαγκούν του Οκαβάνγκο. Μετά από δύο ημέρες παραμονής στο Gunn’s Camp ξεκίνησα για το Chiefs Island με το mokoro. Ο Rashal όρθιος στο πίσω μέρος της πιρόγας, ενώ εγώ καθισμένη χωρίς να μπορώ να κάνω την παραμικρή κίνηση μπροστά με τα πράγματά μου.
Το τοπίο παρουσιάζει εναλλαγές, λίμνης, λαγκούν, καναλιών. Το νερό είναι σε πολλά σημεία αβαθές και αλλού γίνεται βαθύ ποτάμι, όπου κυλούν ιπποπόταμοι, κροκόδειλοι. Εκεί που νιώθεις το mokoro να αγγίζει τον πάτο, λίγο πιο πέρα τα νερά είναι τόσο βαθιά που βλέπεις τους ιπποπόταμους να μπαινοβγαίνουν στο νερό και φοβάσαι μη σου αναποδυγυρίσουν το βαρκάκι. Καλαμιές και πάπυροι μου κρύβουν τη θέα ενώ ο Rashal όρθιος βλέπει κάποιον κροκόδειλο που λιάζεται και τον πλησιάζει. Τα κανάλια με αβαθή νερά είναι καλυμμένα με μενεξεδένια φύλλα και με λευκά και ροζ νούφαρα. Φοινικόδενδρα, ακακίες, λεύκες, συκιές, έβενοι και άλλα τροπικά δένδρα αντικατοπτρίζονται μέσα στα νερά. Είμαι στην κόψη ενός διπλού πανομοιότυπου κόσμου: ο ένας ο πραγματικός της γης και ο δεύτερος αυτός που μεταφέρεται μέσα στο νερό. Τέλειος αντικατοπτρισμός. Δεν ξέρεις τι να κοιτάξεις. Τα ζώα, τα πουλιά, το νερό, τα νούφαρα, τα δένδρα. Ενας παράδεισος στη γη, ένας γήινος παράδεισος.
Το απόγευμα φθάνουμε στο Chiefs Island, όπου και στήνω τη σκηνή μου κάτω από φοινικόδενδρα μισοσπασμένα από τους ελέφαντες. Δύο καναδοί τουρίστες κάνουν μπάνιο στο ποτάμι, ενώ άλλοι δύο προσπαθούν να ανάψουν φωτιά. Το βράδυ φθάνουν οι φωνές από ύαινες, λιοντάρια, τσακάλια. Ο Rashal με άλλους δύο οδηγούς μάς φυλάνε δίπλα στη φωτιά.
Στα ίχνη των ζώων
Την επομένη ημέρα άρχισαν οι περίπατοι στο Chiefs Island, όπου υπάρχει το Moremi Wildlife Reserve, ένας ζωολογικός παράδεισος που εκτείνεται ως τη χερσόνησο Moremi ή Moremi Tongue. Στο έδαφος υπήρχαν τα ίχνη ζέβρας, ύαινας και λιονταριού. Με έπιασε φόβος περπατώντας σε αυτόν τον χώρο. Ο Rashal είχε γίνει τόσο θετικός απέναντι στα ζώα: «Το λιοντάρι έρχεται και κάθεται στα γόνατά μου» μου λέει. Μου φαίνεται αδιανόητο να περπατώ ανέμελα στους χώρους που κινούνται τα λιοντάρια και οι ύαινες. Στη σκηνή νιώθω πιο ασφάλεια (αν και αυτή θα μπορούσε να την πτύσει ελέφαντας).
Το ηλιοβασίλεμα συνεχίζουμε την πορεία με το mokoro στα λαγκούν, που γίνονται ροζ, μοβ ενώ τα δένδρα αντικατοπτρίζονται στα νερά. Ιμπάλα, γκνου, αγριόχοιροι ξεδιψούν στα νερά του Οκαβάνγκο. Επικρατεί σιωπή, μια ιερή σιωπή. Ακόμη και η ίδια η γη, το χώμα, το ίδιο το νερό, σέβοντας τις κινήσεις των ζώων όταν πάνε να πιουν νερό. Πόσες σελίδες όμως χρειάζονται για να περιγράψει κάποιος τις εικόνες, τις συγκινήσεις, τα αισθήματα που του δίνει το δέλτα του Οκαβάνγκο!
Την επομένη ημέρα, μέσα από τους αργούς και σιωπηλούς περιπάτους με το mokoro κατεβήκαμε προς τα νότια, στο Oddball’s Palm Island Luxury Lodge. Η θέση του είναι μαγευτική. Είναι σαν μια λίμνη της Ελβετίας με καταπράσινο τοπίο, αλλά με ελέφαντες να τη διασχίζουν, κροκόδειλους να παίζουν και να ξαποσταίνουν στα μικρά νησάκια της, ιπποπόταμους να βουτάνε και μετά από λίγο να βγάζουν τα αφτάκια τους από το νερό. Στο καφεστιατόριό του βρίσκεις σπεσιαλιτέ και φαγητό που σου έλειψαν κατασκηνώνοντας με τη σκηνή, όπου αναγκαστικά χρησιμοποιείς κονσέρβες.
Οταν ζεις στον Οκαβάνγκο δεν θέλεις να φθάσει η στιγμή που θα έλθει το αεροπλανάκι να σε πάρει για να επιστρέψεις στο Μαούν. Γιατί είναι τόσο όμορφες και διαφορετικές οι στιγμές εδώ, που θέλεις να μείνεις όλο και περισσότερο να ρουφήξεις αυτή την πρωτόγνωρη και φυσική ομορφιά της γης, αυτόν τον φοβερό κόσμο. Γιατί η καταπληκτική χλωρίδα και πανίδα του δέλτα του Οκαβάνγκο δεν είναι ολοκληρωτικά δοσμένες στα μάτια του επισκέπτη, λόγω της συνεργίας του νερού με τα χόρτα, τις καλαμιές, τους πάπυρους, που δημιουργούν ένα ελώδες περιβάλλον το οποίο είναι δύσκολο να αποκαλυφθεί στον επισκέπτη. Είναι όμως τόσο φανταστικός αυτός ο χώρος που όπως λένε οι ντόπιοι: «Αν δείτε το 10% από αυτό που σας κοιτάζει, θα φύγετε με το μυαλό γεμάτο από αναμνήσεις».
Υπάρχουν διάφοροι τρόποι πρόσβασης για το Μαούν. Επειδή η Γκαμπορόνε, η πρωτεύουσα της Μποτσουάνας, δεν παρουσιάζει και ιδιαίτερο ενδιαφέρον και είναι αρκετά μακριά από την πόλη Μαούν, που αποτελεί την είσοδο στο δέλτα του Οκαβάνγκο, θα ήταν προτιμότερο να συνδυαστεί με κάποια γειτονική χώρα, όπως π.χ. τους καταρράκτες της Βικτώριας, από όπου υπάρχει και κατευθείαν πρόσβαση.
Στο Μαούν μπορείτε να μείνετε στο ξενοδοχείο Sedia (ή Sedie), τηλ. 660177, fax 660374 (Rian, ο διευθυντής του ξενοδοχείου). Το ξενοδοχείο διαθέτει και πισίνα. Η πρόσβαση στο δέλτα γίνεται με αεροπλάνο, αυτοκίνητο, βάρκα.
Υπάρχουν Camps όπου η πρόσβαση γίνεται μόνο με αεροπλάνο.
Στο εσωτερικό δέλτα υπάρχει μια μεγάλη λίστα από Camps και Lodges. Τα πιο προσιτά Camps σε τιμή είναι: το Oddball’s Palm Island Luxury Lodge: τηλ. 660220, fax 660589 και το Gunn’s Camp (ακριβότερο από το προηγούμενο): τηλ. 660023, fax 660040.
Υπάρχουν και τα πολυτελέστατα, όπως Abu’s Camp, όπου οι πέντε νύκτες (με γεύματα και περιπάτους) κοστίζουν 4.000 δολάρια ΗΠΑ το άτομο. Επίσης τα: Delta Camp, Jedibe Camp, Xaxaba Camp (π.χ. το μονόκλινο στοιχίζει 500 δολάρια ΗΠΑ τη βραδιά), Mombo Camp κτλ.
Στο Μορέμι υπάρχει επίσης μια ποικιλία από Camps και Lodges. Μεταξύ αυτών Machaba Camp που διαθέτει 10 πολυτελέστατες σκηνές, η τιμή είναι για μονόκλινο-δίκλινο 550-850 δολάρια ΗΠΑ με φαγητό και περιπάτους. Το Xakanaxa Camp, που παρουσιάζει ένα από τα τρία μεγαλύτερα ερωδιοτροφεία του δέλτα. Τιμή 330-500 δολάρια ΗΠΑ για μονόκλινο-δίκλινο με φαγητό και περιπάτους χωρίς τα έξοδα εισόδου στο πάρκο.
Επίσης το φημισμένο Xugana Camp, μετά την επίσκεψη του Πρίγκιπα Καρόλου το 1984, που είναι προσβάσιμο μόνο με αεροπλάνο. Είναι το πιο απομακρυσμένο στο Μορέμι και κατοικείτο παλιά από κυνηγούς Σαν (San), τους ξακουστούς Βουσμάνους, που τώρα πια δυστυχώς έχουν εξολοθρευτεί.



