Μέσα στον πλούτο της ποικιλίας της καθημερινής ζωής στην εικονικά μηχανική ροή της, έρχονται τα γεγονότα, μικρά ή μεγάλα, να προστεθούν άλλοτε σιωπηρά, άλλοτε εντυπωσιακά, άλλοτε βίαια και να ταράξουν την κρατούσα εντύπωση των πραγμάτων, να αλλάξουν την κατεύθυνση της προσοχής, ακόμη καμιά φορά και το περιεχόμενο και την ποιότητα της δημόσιας αντιπαράθεσης. Τα γεγονότα απρόβλεπτα εισβάλλουν στην εμπειρία. Την αναμοχλεύουν και την εγκαλούν. Της απευθύνουν παλιές και νέες ερωτήσεις. Και με τον έναν ή τον άλλον τρόπο ζητούν απαντήσεις. Ο τραγικός θάνατος των πέντε γυναικών στην εργασία τους σκεπάζει οδυνηρά τις τελευταίες ώρες. Το τροχαίο στη Ρουμανία βάρυνε την ατμόσφαιρα θανάτου.
Η πρώτη που σπεύδει να οικειοποιηθεί τα γεγονότα είναι η εξουσία. Για να εκφράσει το ενδιαφέρον της αρχικά. Με πρόθεση επιμέλειας προσέρχεται στα μέτωπα των γεγονότων αυτοπροστατευόμενη από πιθανές ευθύνες της, με επιδίωξη να εκφράσει τις καλές προθέσεις της, να παράσχει συνδρομή. Μαζί να οριοθετήσει τη συζήτηση και συχνά την αντιπαράθεση, που ιδιαίτερα τα τραγικά γεγονότα εγείρουν. Με αναπόφευκτη την εμπλοκή των κρατικών υπηρεσιών, η μέριμνά της είναι να αποφευχθούν τα δύσκολα που συνδέονται με τη διαχειριστική φιλοσοφία της και τον συνολικό τρόπο της. Κυρίως τη σχέση της με την εφαρμογή του νόμου και τον έλεγχο. Τα εργατικά ατυχήματα και δυστυχήματα, για παράδειγμα, που δεν έχουν το ενδιαφέρον που τους πρέπει και τη δέουσα προσήλωση για την κατά το δυνατόν αποφυγή τους. Κυρίως την απασχολεί το γεγονός – κάθε παρόμοιο – να ενταχθεί στη μεγάλη ροή, να αφομοιωθεί, να ξεχαστεί ως τρέχον, να αποδυναμωθεί στον δρόμο της λήθης.
Αυτό που ονομάζουμε αντιπολίτευση δεν θα μπορούσε να απουσιάζει από τη «χρήση» των γεγονότων που συγκινούν, κερδίζουν την παρατεταμένη προσοχή και συνοδεύονται από μια προσδοκία απαντήσεων. Τα γεγονότα φέρνουν μαζί τους πάντα πολλές ευκαιρίες αντιπαράθεσης με την εξουσία. Ολα περιστρέφονται γύρω από τον νόμο, την εφαρμογή του και τον έλεγχο. Οταν ο θάνατος, όπως των εργαζόμενων γυναικών, τοποθετεί το γεγονός στην υψηλή σφαίρα προσοχής και ενδιαφέροντος, το ζήτημα του νόμου και της εφαρμογής του υπερβαίνει κάθε επιμέρους υπόθεση, ακόμη και την πιο τραγική, και τοποθετείται αντικειμενικά στην πρώτη γραμμή της σύγκρουσης, ως θεμελιακό συστατικό μιας συνύπαρξης, όπου η θεσμική εγγύηση παρέχει μια ατομική ασφάλεια. Η στάση των πολιτικών δυνάμεων απέναντι στα γεγονότα μιλάει για τη συνολική πολιτική τους αντίληψη. Αν βλέπουν τον εαυτό τους ως τον διαχειριστή του εφήμερου ή τον εργάτη μιας διαδρομής με συνείδηση του βάθους των αναγκών της ανθρώπινης περίστασης.
Η ιδέα ότι μπορεί κάποιος να διαχειρίζεται κατά τη βούλησή του τα γεγονότα και να τα εντάσσει σε ένα σχέδιο εξουσίας είναι μια πλάνη. Τα Τέμπη είναι ένα πλήρες μάθημα. Τα γεγονότα είναι ανυπάκουα και ανυπότακτα. Δεν έχουν ιδιοκτήτες, δεν υπάγονται σε νόρμες, δεν ακολουθούν επιβαλλόμενες ερμηνείες. Τα γεγονότα, ως παράσταση στη συνείδηση, διαχέονται στο κοινωνικό σώμα και ανυποψίαστα και αθόρυβα το διαποτίζουν. Μέρος της ατομικής εμπειρίας, θα διαβαστούν με οδηγό τα κριτήρια της διαφορετικότητας εκάστου και με τη σειρά τους θα ανακεφαλαιώσουν αυτή την εμπειρία. Τα γεγονότα δεν ανήκουν σε κανέναν.
Ο κ. Λευτέρης Κουσούλης είναι πολιτικός επιστήμονας.
