Στο βάθος… απολύσεις στο Δημόσιο

Είτε με μηχανισμό δημοσιονομικού ελέγχου εσόδων – εξόδων α λα ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ είτε με ονοματισμένα μέτρα περικοπών α λα ΔΝΤ,

Είτε με μηχανισμό δημοσιονομικού ελέγχου εσόδων – εξόδων α λα ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ είτε με ονοματισμένα μέτρα περικοπών α λα ΔΝΤ, σε περίπτωση αποκλίσεων από τις καθορισμένες από το τρίτο Μνημόνιο οικονομικές δεσμεύσεις βρίσκεται σε ετοιμότητα ο «κόφτης» – κατά άλλους «λαιμητόμος» – στο Δημόσιο. Οχι ότι δεν έχει σημασία το «πώς» αλλά η στρατηγική των περικοπών είναι προαποφασισμένη. Οι συζητήσεις και οι διαρροές αποκτούν στις μέρες μας τη βαρύτητα ή την ελαφρότητα που τους αναλογεί στο παιχνίδι της τακτικής μετά περιεχομένου.
Μπορεί να έχει κάποια επικοινωνιακή αξία και το ερώτημα αν η ελληνική πρόταση για τον μηχανισμό του «δημοσιονομικού κόφτη» συναρτάται με την εκδοχή της Γερμανίας περί σταθεροποιητών ή με τις αυτόματες περικοπές κατά τα πρότυπα διακυβέρνησης Ομπάμα. Στους διαδρόμους του κτιρίου του πρώην υπουργείου Διοικητικής Μεταρρύθμισης στη λεωφόρο Βασ. Σοφίας, πολλοί βλέπουν πίσω από το δημοσιονομικό σύστημα περικοπών που προτείνει το υπουργείο Οικονομικών την εξέλιξη των αυτόματων περικοπών που νομοθετήθηκαν στις ΗΠΑ από το 2011 αλλά εφαρμόστηκαν σε πιο «λάιτ» εκδοχή το 2013 σε συμφωνία Δημοκρατικών και Ρεπουμπλικανών.
Περικοπές παντού


Οποιες και αν είναι οι πολιτικές εξελίξεις στη διαπραγμάτευση με το κουαρτέτο, όλο το σύστημα των υπουργικών επιτελείων προετοιμάζει συστηματικά ως προς το θεσμικό πλαίσιο τις ρυθμίσεις που θα οδηγήσουν αυτόματα σε μείωση λειτουργικών εξόδων στο Δημόσιο, αλλά και, αν χρειασθεί, σε μείωση προσωπικού, «κόψιμο» θέσεων ή και κάλυψη κενών μέσω μετακινήσεων δημοσίων υπαλλήλων. Στο πλαίσιο αυτό εκτιμάται ότι κινούνται οι αλλαγές, π.χ., που επέρχονται στη λειτουργία των ολοήμερων σχολείων ή και στα νηπιαγωγεία.
Στο ίδιο μήκος κύματος, σύμφωνα με στελέχη της διοίκησης, κινείται και ο υπουργός Επικρατείας κ. Νίκος Παππάς, με χαρακτηριστικό δείγμα γραφής την τροπολογία για την ΕΡΤ περί «υπεράριθμου προσωπικού». Δίνεται η δυνατότητα μετάταξης υπαλλήλων της προς άλλες υπηρεσίες του Δημοσίου. Αυτή η πρόβλεψη ενδεχομένως αποτελεί προάγγελο ρύθμισης για τις μετακινήσεις προσωπικού Νομικών Προσώπων Ιδιωτικού Δικαίου και προς τον στενό πυρήνα του δημόσιου τομέα χωρίς νομικά κωλύματα.
Ολοι οι υπουργοί, από τον επί των Εσωτερικών κ. Παναγιώτη Κουρουμπλή ως τον επί των Οικονομικών κ. Ευκλείδη Τσακαλώτο και τον επί της Παιδείας κ. Νίκο Φίλη, εμφανίζουν τις θεσμικές τους παρεμβάσεις ως αποτέλεσμα προσπαθειών εξορθολογισμού, να κατανείμουν «δίκαια τα βάρη» και να καλύψουν, εντός σφικτού δημοσιονομικού πλαισίου, τις ανάγκες των πολιτών σε υπηρεσίες προτεραιότητας.
Με «χειρουργικές» επεμβάσεις


Σε κάθε παρέμβαση στο Δημόσιο η κυβέρνηση αλλά και ο καθ’ ύλην αρμόδιος αναπληρωτής υπουργός κ. Χριστόφορος Βερναρδάκης προτάσσουν τη συναινετική διαδικασία σε σχέση με το ανθρώπινο δυναμικό. Σε όλους τους τόνους μιλούν για τον εθελοντικό χαρακτήρα που θα έχουν για τους υπαλλήλους οι ρυθμίσεις για μετακινήσεις και το νέο θεσμικό πλαίσιο για την κινητικότητα – θα κατατεθεί στη Βουλή εν ευθέτω χρόνω και με βάση τις κυβερνητικές δεσμεύσεις απέναντι στους εκπροσώπους των δανειστών. Ομως υποχρεωτικά… φιρμάνια εύκολα μπορούν να βγουν, αν θεωρηθεί «απαραίτητο» είτε από αυτή είτε από κάποια άλλη κυβέρνηση διαφορετικού μείγματος.
Οταν υπάρχει το θεσμικό πλαίσιο, οι κυβερνητικές πολιτικές αποκτούν ευελιξία με… χειρουργικές επεμβάσεις. Είναι ενδεικτικό, όπως επεσήμανε στο «Βήμα» στέλεχος της δημόσιας διοίκησης, ότι αν αλλάξει η κυβερνητική πολιτική θα μπορεί εύκολα να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο απολύσεων η αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων, αν και σήμερα ο νόμος δεν συνδέει την αξιολόγηση με τις απολύσεις. Ωστόσο η «αξιοκρατία» θα μπορεί να αξιοποιηθεί ως άλλοθι για «σκληρές αποφάσεις» για όσους αξιολογηθούν με χαμηλή βαθμολογία. Αυτό εφόσον χρειαστεί να μειωθεί το προσωπικό.
Η καθοριστική ημερομηνία


Από το δεύτερο εξάμηνο του 2016 πάντως η μέτρηση των δημοσιονομικών στόχων λαμβάνει μορφή εποπτείας με στατιστικές που θα είναι «δεμένες» αμείλικτα με την 1η Μαΐου 2017. Αυτή θα καταγράφεται στο κείμενο συμφωνίας – εάν αυτό υπάρξει τελικά – μεταξύ κυβέρνησης και κουαρτέτου ως σημείο αναφοράς για να αρχίσουν να ισχύουν για την Ελλάδα πρόσθετοι περιοριστικοί δημοσιονομικοί κανόνες αν οι στόχοι «χωλαίνουν».
Η κυβέρνηση εμφανίστηκε αρχικώς επίμονη ότι αν στις 20 Απριλίου τα στοιχεία της Eurostat έχουν απόκλιση από τους μνημονιακούς στόχους, την 1η Μαΐου 2017 θα ενεργοποιηθούν περικοπές αναλογικά και οριζόντια σε όλα τα υπουργεία και τους εποπτευόμενους φορείς τους, με κεντρικό τον ρόλο του υπουργού Οικονομικών. Σύμφωνα με τις κυβερνητικές πηγές, το ΔΝΤ εμφανιζόταν αμετακίνητο στην απαίτησή του ο μηχανισμός να είναι «αυτοματοποιημένος», χωρίς δηλαδή παρέμβαση υπουργού στην επιλογή των δαπανών.
Οπως παρατηρούσε κυβερνητικό στέλεχος, οι του ΔΝΤ «τα έλεγαν αυτά χωρίς να απαντούν στο πώς μπορεί να είναι αυτόματος ο μηχανισμός και σε ποιο ύψος θα τεθούν οι δείκτες περικοπών από τώρα». Κατά τους κυβερνητικούς παράγοντες, το ΔΝΤ επεδίωξε να εμφανιστεί ως μονόδρομος η αναγραφή στο κείμενο συμφωνίας ότι από 1ης Μαΐου 2017 θα γίνουν όχι οριζόντιες, αλλά στοχευμένες περικοπές, από συγκεκριμένους κωδικούς, όπως πάντα και συνεχώς επιζητούν: «μισθοί και συντάξεις». Τα κυβερνητικά στελέχη λένε και ξαναλένε ότι η θεσμοθέτηση στη βάση υποθετικών προβλέψεων είναι και εκτός λογικής και εκτός συνταγματικών ορίων, ενώ θύμιζαν ότι «ούτε μία φορά δεν έπεσε μέσα στις προβλέψεις του το ΔΝΤ».

Συμφωνίες και περικοπές
Προσλήψεις εκτός δεσμεύσεων

Κοινό βηματισμό έχουν βρει κυβέρνηση και δανειστές στα θεσμικά ζητήματα για το Δημόσιο. Οπως επισημαίνεται, από το επιτελείο του κ. Βερναρδάκη έχει «κλείσει» η δέσμευση για μία πρόσληψη για κάθε πέντε αποχωρήσεις / συνταξιοδοτήσεις το 2016 και στη συνέχεια μία προς τέσσερις το 2017, μία προς τρεις το 2018 και μία προς δύο το 2019. Επίσης, παρατηρούν ότι θετικά βλέπει το κουαρτέτο το να «αφαιρούνται» από το συνολικό ποσοστό των προγραμματισμένων κατ’ έτος προσλήψεων οι εκκρεμείς υποθέσεις προσλήψεων προηγούμενων ετών οι οποίες, αν και είχαν προϋπολογισθεί, δεν πραγματοποιήθηκαν. Παράλληλα, εξηγούν ότι έχει γίνει δεκτή η ελληνική θέση να μη συνυπολογίζονται στις προγραμματισμένες προσλήψεις οι επανατοποθετήσεις ή οι διορισμοί με βάση αμετάκλητες δικαστικές αποφάσεις ελληνικών δικαστηρίων και οι προσλήψεις λόγω της εφαρμογής αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου.
Οι προσλήψεις μόνιμων γιατρών φαίνεται να προχωρούν σε κάποιον βαθμό (και λόγω της εφαρμογής της κοινοτικής νομοθεσίας για τις υπερωρίες και τον χρόνο εργασίας). Ομως ο αριθμός των προσλήψεων μόνιμου εκπαιδευτικού προσωπικού πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης δεν αναμένεται το 2016 να φτάσει καν τις 5.000.
Ανοιχτό για συγκεκριμένες δεσμεύσεις είναι εκτός των άλλων το ζήτημα περαιτέρω περικοπής επιδομάτων, λειτουργικών εξόδων αλλά και το θέμα των ειδικών μισθολογίων.

ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ
Οι εκπρόσωποι των δανειστών ζήτησαν από τον κ. Χρ. Βερναρδάκη να πραγματοποιηθεί τον Ιούνιο πλήρης χαρτογράφηση του δημόσιου τομέα με απολογισμό (αποχωρήσεις, διορισμοί, αιτήσεις συνταξιοδότησης). Με βάση το αποτέλεσμα της απογραφής θα καθοριστεί περαιτέρω ο αριθμός των προσλήψεων μονίμων, που ως τώρα φαίνεται να κάθεται στις 12.000.

ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από
Κοινωνία
ΒΗΜΑτοδότης
Σίβυλλα
Helios Kiosk