Τα μαγικά σπάικς του Μορίς Γκριν

ΛΕΝΕ ότι στον στίβο όλοι οι αθλητές είναι ίσοι απέναντι στο χρονόμετρο και τη μεζούρα που δίνει τη νίκη, τη δόξα και εσχάτως το πολύ χρήμα. Η πραγματικότητα είναι όμως διαφορετική καθώς όσοι φθάνουν στην κορυφή ενός αγωνίσματος είναι πιο… ίσοι από τους άλλους. Και δεν αναφερόμαστε στη δημοσιότητα που απολαμβάνουν και στα παχυλά συμβόλαια αλλά και στα τεχνικά μέσα που διαθέτουν. Ο ταχύτερος άνθρωπος στον κόσμο, ο Αμερικανός Μορίς Γκριν, κάτοχος του παγκοσμίου ρεκόρ και δύο φορές παγκόσμιος πρωταθλητής, δεν θα μπορούσε να ανήκει παρά μόνο στους «πατρίκιους» του στίβου. Πίσω από αυτόν υπάρχει και δουλεύει μια μεγάλη ομάδα ανθρώπων με έναν μόνο στόχο: να του εξασφαλίζει τις καλύτερες προϋποθέσεις από την «κορυφή ως τα νύχια». Και επειδή στους δρόμους όλα ξεκινούν από «τα νύχια», ή ακριβέστερα από τα πόδια, το πρώτο πράγμα με το οποίο ασχολήθηκε η «ομάδα Γκριν» είναι τα αγωνιστικά παπούτσια των σπρίντερ, τα λεγόμενα σπάικς. Ο άνθρωπος που τρέχει τα 100 μ. σε 9.79 έχει το προνόμιο να φορά παπούτσια ειδικά σχεδιασμένα για αυτόν, που να ανταποκρίνονται απόλυτα στα δικά του χαρακτηριστικά ως σπρίντερ και αν είναι δυνατόν να τον βοηθούν να κερδίζει κάποια εκατοστά του δευτερολέπτου,ικανά να του χαρίζουν τις νίκες και τα ρεκόρ.

ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ για τον σχεδιασμό των «μαγικών παπουτσιών» του Γκριν είναι ο Αμερικανός Τόπι Χάτφιλντ, κατά το ήμισυ υποδηματοποιός, κατά το ήμισυ μηχανικός. Ο Χάτφιλντ δουλεύει κάτω από τις οδηγίες του Σάιμον Τέιλορ που είναι ο επικεφαλής για τα σχέδια των παπουτσιών της εταιρείας ΝΙΚΕ όπου ανήκει ο Γκριν. Το επιχειρησιακό τους κέντρο βρίσκεται στην πόλη Μπίβερτον του Ορεγκον. Τα δύο τελευταία χρόνια δούλεψαν εντατικά για να βρουν το κατάλληλο σχέδιο για τα «ηλεκτρικά παπούτσια» του Μορίς.

Το αποτέλεσμα των προσπαθειών τους ήταν ένα ζευγάρι παπούτσια σε φωσφοριζέ χρώματα (κόκκινο, κίτρινο και πράσινο) που ζυγίζουν 200 γραμμάρια και έχουν ένα μοναδικό χαρακτηριστικό. Τα φοράει μόνο ο Γκριν. Στο πλαϊνό μέρος τους μάλιστα είναι γραμμένο και το χαϊδευτικό όνομα του Γκριν, «Μο». Το βάρος των παπουτσιών του νέου βασιλιά των σπριντ είναι σχεδόν διπλάσιο αυτών που χρησιμοποιούσε ο «πρώην» Καρλ Λιούις όταν κατέρριψε με 9.86 το παγκόσμιο ρεκόρ στο Τόκιο το 1991. Τα παπούτσια του μυθικού Καρλ ήταν μιας χρήσης. «Μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν μόνο μία φορά. Αντίθετα, αυτά του Γκριν αντέχουν για τέσσερις κούρσες» αποκαλύπτει ο Χάτφιλντ.

Διαφορές όμως έχουν και ως προς τη δομή τους. «Αν και ο Γκριν είναι κοντύτερος από τον Λιούις (1,76 μ. έναντι 1,86 μ.), είναι πιο δυνατός και πιο βαρύς. Χρειάζεται έναν τύπο παπουτσιών που να του δίνει τη δυνατότητα να εκμεταλλεύεται τον τρόπο με τον οποίο πατάει στην πίστα. Ο Γκριν πατάει με μεγαλύτερη δύναμη απ’ ό,τι ο Λιούις και έχει διαφορετική γωνία επαφής με το έδαφος» εξηγεί ο Χάτφιλντ.

* Σφυροκοπώντας το ταρτάν

Ο Μο «χτυπάει» το ταρτάν σαν σφυρί ενώ ο Λιούις έτρεχε σαν να γλιστρά πάνω στην πίστα. Ο τρόπος επαφής του Γκριν με την πίστα μοιάζει περισσότερο με αυτόν του Μάικλ Τζόνσον, του οποίου τα παπούτσια έχει σχεδιάσει η ίδια ομάδα. Το στυλ τρεξίματος του Τζόνσον είναι λιγότερο δυναμικό από του Γκριν. Γι’ αυτό έχει παπούτσια πιο ελαφρά (ζυγίζουν 125 γραμμάρια) και το ύφασμα είναι πιο λεπτό, με αποτέλεσμα να διακρίνονται τα δάχτυλά του όταν τρέχει. Για τον Γκριν έχουν κατασκευαστεί παπούτσια πιο δυνατά, πιο ενισχυμένα για να αντέχουν το σφυροκόπημα του καλύτερου σπρίντερ στον κόσμο με το ταρτάν. Με το «βαρύ» του πάτημα ο Γκριν αφήνει ελάχιστο χώρο ανάμεσα στη φτέρνα και στη σόλα, ενώ στηρίζεται πάρα πολύ στο κεντρικό μέρος της σόλας. Αυτό το σημείο έχει ενισχυθεί ειδικά με ένα μικρό κομμάτι πλαστικοποιημένο νάιλον, πολύ ανθεκτικό, σχεδόν σαν μια πέτρα κάτω από το πόδι του. Με αυτό τον τρόπο βελτιώνεται η «αναπήδηση» στην επαφή με την πίστα, που διαρκεί σχεδόν 80 χιλιοστά του δευτερολέπτου.

«Ο Γκριν έχει πολύ μεγάλα πόδια για το ύψος του και χρειάζεται να έχει παπούτσια με μεγαλύτερη επιφάνεια ώστε να διατηρεί την ισορροπία του όταν τρέχει γρήγορα» λέει ο αμερικανός σχεδιαστής. Για να βρουν τις κατάλληλες παραμέτρους των παπουτσιών του αμερικανού σπρίντερ φωτογράφησαν τις κούρσες του. Με μια φωτογραφική μηχανή προσδιόρισαν τις θέσεις του σώματός του στη διάρκεια μιας κούρσας. Με τη βοήθεια μιας άλλης, υψηλής τεχνολογίας, φωτογραφικής μηχανής εξέτασαν τον τρόπο με τον οποίο πατάει στο ταρτάν. Η φωτογραφική αυτή μηχανή έδινε τη δυνατότητα να τραβήξουν 500 φωτογραφίες το δευτερόλεπτο ώστε να έχουν με κάθε λεπτομέρεια την επαφή του Γκριν με την πίστα. Μια ομάδα 12 ανθρώπων χρειάστηκε για να εξετάσει όλες τις φωτογραφίες και να καταλήξει σε συμπεράσματα για το σχέδιο των παπουτσιών που βοήθησαν τον «Μο» να γίνει ο ταχύτερος άνθρωπος του κόσμου.


Το 100άρι στο μικροσκόπιο

Ανάμεσα στα 10 και στα 20 μ. έχασε ο Μορίς Γκριν το παγκόσμιο ρεκόρ των 100 μ. στην κούρσα της περασμένης Κυριακής. Σύμφωνα με τις μετρήσεις του βιομηχανικού εργαστηρίου του Ινστιτούτου Αθλητισμού της Ισπανίας, ο αμερικανός σπρίντερ επιτάχυνε λιγότερο απ’ ό,τι συνήθως με αποτέλεσμα να χρειαστεί 1,03 δευτερόλεπτα για να διανύσει το τμήμα αυτό της κούρσας. Αντίθετα ο δεύτερος του τελικού Καναδός Μπρούνι Σουρίν το έτρεξε σε 1 δευτερόλεπτο ακριβώς. Αναλυτικά ο Γκριν έφτασε στα πρώτα 10 μέτρα με ταχύτητα 19,36 χλμ. και χρειάστηκε 1.86 δευτερόλεπτα, από τα 10 μέχρι τα 20μ. με ταχύτητα 34,95 χλμ. σε χρόνο 1.03 δευτερόλεπτα, από τα 20 μέχρι τα 30μ. με ταχύτητα 39.13 χλμ. σε χρόνο 0.92 δευτερόλεπτα, από τα 30 μέχρι τα 40 μ. με ταχύτητα 40,89 χλμ. σε 0.88 δευτερόλεπτα, από τα 40 μέχρι τα 50μ. με ταχύτητα 40,89 χλμ. σε 0,86 δευτερόλεπτα, από τα 50 μέχρι τα 60 μ. με 42,84 χλμ (η ανώτερη ταχύτητά του στη διάρκεια της κούρσας) σε 0.84 δευτερόλεπτα, από τα 60 μέχρι τα 70 μ. με 42,33 χλμ. σε 0.85 δευτερόλεπτα, από τα 70 μέχρι τα 80 μ. με 42,33 χλμ. και χρόνο 0,85 δευτερόλεπτα, όπως και από τα 80 μέχρι τα 90 μ. Επιβράδυνε από τα 90 ως τα 100 μ. όπου έφτασε με ταχύτητα 41,86 χλμ. σε χρόνο 0.86 δευτερόλεπτα.