Οι πρώτες κοινωνικές κατοικίες στη Θεσσαλονίκη – Ποιους αφορούν, φωτογραφίες από το εσωτερικό των διαμερισμάτων

Στην αντιμετώπιση της δυνητικής αστεγίας, ενός φαινομένου το οποίο πλήττει οικογένειες και μεμονωμένα άτομα που διαβιούν σε μεγάλες πόλεις, δεν έχουν εξασφαλίσει τη στέγη και απειλούνται με έξωση λόγω οικονομικής δυσπραγίας, προχωρούν μεγάλοι Δήμοι της χώρας.

Το φαινόμενο αυτό συναντάται σε πολλές ευρωπαϊκές πόλεις, που αναγκάστηκαν να λάβουν εγκαίρως μέτρα υπέρ των οικονομικά ευάλωτων πολιτών. Στην ίδια κατηγορία μπήκαν τα τελευταία χρόνια και μεγάλες πόλεις της Ελλάδας, όπως η Αθήνα, η Θεσσαλονίκη, η Πάτρα, κλπ.

Η κατακόρυφη άνοδος των μισθωμάτων και η αύξηση της τουριστικής κίνησης που έχει ως αποτέλεσμα την «επέλαση» των καταλυμάτων βραχυχρόνιας μίσθωσης, καθιστούν τις μεγάλες πόλεις αφιλόξενες σε όσους δεν διαθέτουν δικό τους σπίτι.

Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, όπως η Ολλανδία, η Αυστρία, η Σουηδία, η Δανία, κ.λπ., οι κοινωνικές κατοικίες ή κατοικίες με προσιτό κόστος στέγασης, είναι σε υψηλά ποσοστά. Στην Ελλάδα, τώρα αρχίζουν να αναπτύσσονται, καταρχάς στη Θεσσαλονίκη, όπου ο Δήμος έχει ήδη ολοκληρώσει τις πρώτες 20 κατοικίες.

Στις πέντε απ’ αυτές έχουν εγκατασταθεί οικογένειες, ενώ άλλη μία αναμένεται να μπει σε σπίτι την προσεχή εβδομάδα. Μέχρι το τέλος του Μαρτίου θα έχουν παραδοθεί άλλες 20 κατοικίες.

100 διαμερίσματα μέχρι το ’29

Όπως δηλώνει στο ΒΗΜΑ η διευθύνουσα σύμβουλος της Αναπτυξιακής Μείζονος Αστικής Θεσσαλονίκης, κυρία Άννα Μίχου, ο στόχος είναι να παραδοθούν επιπλέον τουλάχιστον 60 διαμερίσματα μέχρι το 2029.

Την ίδια στιγμή, σε εξέλιξη βρίσκονται οι εργασίες ανακαίνισης και ενεργειακής αναβάθμισης διαμερισμάτων στην Αθήνα, ορισμένα εκ των οποίων θα διατεθούν, εντός τους τρέχοντος έτους, με προσιτό ενοίκιο (σ.σ. αυτά βρίσκονται στο κέντρο της Αθήνας), και κάποια δωρεάν σε απόρους (σ.σ. σε κτήριο του Νέου Κόσμου). Σύμφωνα με πληροφορίες, στο σχεδιασμό είναι η αξιοποίηση δημοτικών διαμερισμάτων και περίπου δέκα ιδιωτών, με τους οποίους θα έρθει σε συμφωνία ο Δήμος.

Ελλάδα: η μόνη χώρα της ΕΕ χωρίς κοινωνικό απόθεμα κατοικιών

Σύμφωνα με την κυρία Μίχου, η Ελλάδα αντιμετωπίζει μία από τις πιο οξείες κρίσεις στέγασης, η οποία επιδεινώνεται από το γεγονός ότι είναι το μόνο κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης με μηδενικό κοινωνικό απόθεμα κατοικιών. «Η στασιμότητα των εισοδημάτων, η αύξηση των αλλαγών ιδιοκτησίας και η απότομη αύξηση των τιμών πώλησης και ενοικίασης (65% για τα ενοίκια από το 2016 έως το 2023, 10% ετησίως για τις πωλήσεις την τελευταία δεκαετία) έχουν επιδεινώσει την ανασφάλεια στέγασης για όλο και περισσότερους ανθρώπους», αναφέρει, και προσθέτει: «Η Αναπτυξιακή Μείζονος Αστικής Θεσσαλονίκης μαζί με το Δήμο Θεσσαλονίκης αντιλαμβανόμενοι την στεγαστική πίεση και στην πόλη μας ξεκίνησε μια διαδικασία ανάπτυξης τοπικής στρατηγικής κοινωνικής και οικονομικά προσιτής κατοικίας βασιζόμενο σε στοιχεία. Για τον λόγο αυτό διεξάχθηκαν δύο μελέτες για την καλύτερη κατανόηση αναγκών και την καταγραφή του αποθέματος».

Πριν και μετά την ανακαίνιση διαμερίσματος στη Θεσσαλονίκη που προορίζεται για κοινωνική κατοικία

35.000 κενά σπίτια

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι στη μητροπολιτική περιοχή, τα κενά ακίνητα που παλαιότερα χρησιμοποιούνταν για κατοικία ανέρχονται σε 35.000, ενώ στον κεντρικό δήμο περισσότερα από 16.500 σπίτια παραμένουν κενά, με αύξηση 8% την τελευταία πενταετία στον αριθμό των κενών κατοικιών.

Το φαινόμενο αυτό επηρεάζει και τους στόχους ενεργειακής απόδοσης, καθώς αυτές οι οικίες που είναι διάσπαρτες σε συγκροτήματα πολυκατοικιών δημιουργούν «ενεργειακά κενά» στον αστικό ιστό. «Αυτή η πραγματικότητα απαιτούσε μια καινοτόμα απάντηση. Κάπως έτσι μπολιάσαμε τον σχεδιασμό του πιλοτικού μας προγράμματος που υλοποιούμε μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας», σημειώνει.

Ανακαινισμένο στούντιο

Από τα 40 διαμερίσματα, επτά είναι του Δήμου Θεσσαλονίκης και τα υπόλοιπα άλλων Δήμων και Ιδρυμάτων, όπως των Δήμων Αμπελοκήπων Μενεμένης, Παύλου Μελά, Σιντικής Σερρών, Νεάπολης – Συκεών, του Παπάφειου Ορφανοτροφείου, του Χαρίσειου Γηροκομείου, του Μακεδονικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης, του Βρεφοκομείου «Άγιος Στυλιανός» και του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικής Αλληλεγγύης, διευκρινίζει ο αντιδήμαρχος Κοινωνικής Πολιτικής, Αλληλεγγύης και Δημόσιας Υγείας κ. Δημήτρης Σκούτας.

Οι ωφελούμενοι επιλέγονται από τη δεξαμενή δικαιούχων του προγράμματος Στέγαση και Εργασία, βάσει κριτηρίων όπως το εμβαδόν του διαμερίσματος, ο αριθμός δωματίων, η οικογενειακή σύνθεση και οι πόροι, ανάλογα με τις ανάγκες.

«Το μέγεθος των διαμερισμάτων που διατίθενται ξεκινά από τα 25 τ.μ. – αυτά είναι μικρά στούντιο που προορίζονται για ανθρώπους που ζουν μόνοι τους, και φθάνουν μέχρι τα 85-90 τ.μ. για οικογένειες», εξηγεί η κυρία Μίχου, τονίζοντας ότι όσο μεγαλώνει το απόθεμα των κοινωνικών κατοικιών, τόσο διευρύνονται και τα κριτήρια για της επιλογή των δικαιούχων.

Να σημειωθεί ότι οι συνολικές δαπάνες στέγασης δεν ξεπερνούν το 40% του διαθέσιμου εισοδήματος των δικαιούχων και το κοινωνικό μίσθωμα είναι συχνά έως και 60-70% χαμηλότερο από αυτό της αγοράς.