Νέα επενδυτικά προϊόντα από τις τράπεζες

Στον εμπλουτισμό των επενδυτικών προϊόντων τους προχωρούν οι εμπορικές τράπεζες και οι θυγατρικές τους ΑΕΔΑΚ με στόχο να προσελκύσουν κυρίως τους συντηρητικούς επενδυτές, οι οποίοι στο σημερινό περιβάλλον υψηλότερων επιτοκίων σε σχέση με το πρόσφατο παρελθόν και μεταβλητότητας στις κεφαλαιαγορές αναζητούν εναλλακτικές λύσεις για τις αποταμιεύσεις τους, που υποαποδίδουν στους λογαριασμούς ταμιευτηρίου. Τα τμήματα μάρκετινγκ των πιστωτικών ιδρυμάτων επαναφέρουν στο προσκήνιο τα ασφαλή επενδυτικά – αποταμιευτικά προγράμματα καθώς στη χώρα μας οι ιδιώτες επενδυτές εξακολουθούν να αποστρέφονται το ρίσκο των αγορών, όπως φαίνεται και από την ισχνή συμμετοχή τους στο ελληνικό χρηματιστήριο. Μια πρώτη γεύση του ανταγωνισμού πήραμε πριν από λίγους μήνες με το λανσάρισμα ενός νέου καταθετικού λογαριασμού ταμιευτηρίου με επιτόκιο 3% από το πρώτο ευρώ από μεγάλη ιδιωτική τράπεζα, κίνηση που βρήκε μιμητές σχεδόν στο σύνολο του κλάδου στην Ελλάδα, αυξάνοντας σε κάποιον βαθμό τη μέση απόδοση της συγκεκριμένης κατηγορίας αποταμίευσης.

* Σύνθετα προγράμματα

Ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα σύνθετα επενδυτικά προγράμματα, τα βασικά χαρακτηριστικά των οποίων είναι η προκαθορισμένη ελάχιστη διάρκεια ζωής και η κατανομή του αρχικού κεφαλαίου μεταξύ μιας ασφαλούς κατάθεσης με υψηλή απόδοση και ενός προϊόντος μικρού, μέσου ή υψηλού κινδύνου, ανάλογα με το προφίλ του καταθέτη. Τα συγκεκριμένα προγράμματα διατίθενται εδώ και περίπου τρία χρόνια από ορισμένες τράπεζες αποτελώντας μια αξιόπιστη εναλλακτική επιλογή στην εποχή των χαμηλών επιτοκίων του ευρώ για συντηρητικούς επενδυτές. Σήμερα, μαζί με τις προθεσμιακές καταθέσεις και τα προγράμματα εγγυημένου κεφαλαίου, καθίστανται τα πλέον δημοφιλή προϊόντα για όσους δεν επιθυμούν να εκτεθούν απευθείας στους κινδύνους των αγορών αλλά επιζητούν ταυτόχρονα αποδόσεις υψηλότερες των παραδοσιακών λογαριασμών ταμιευτηρίου. Εξάλλου εμφανίζονται στην ελληνική αγορά και αμοιβαία κεφάλαια τα οποία παρέχουν το πλεονέκτημα της άμεσης αποεπένδυσης και δίνουν τη δυνατότητα στους επενδυτές να επιλέξουν ένα χαρτοφυλάκιο με απόδοση συνδεδεμένη με διαφορετικές κατηγορίες επενδύσεων, όπως ομόλογα ή χρηματιστηριακούς δείκτες, σε αντίθεση με τα παραδοσιακά αμοιβαία κεφάλαια, τα οποία τοποθετούν το μεγαλύτερο μέρος του ενεργητικού τους σε ένα είδος αξιογράφου.

* Μετεξέλιξη καταθετών

Τραπεζικά στελέχη επισημαίνουν ότι στην εποχή του ευρώ και των χαμηλών επιτοκίων για να επιβιώσει ο μέσος έλληνας καταθέτης και να πετύχει θετικές πραγματικές αποδόσεις θα πρέπει να μετεξελιχθεί σε επενδυτή και να κατανείμει τα κεφάλαιά του σε προϊόντα διαφορετικού κινδύνου, με στάθμιση ανάλογη με το προφίλ του. Στο πλαίσιο αυτό οι τράπεζες, σε συνεργασία με διεθνείς επενδυτικούς οίκους, τυποποιούν χαρτοφυλάκια διαφορετικών επιπέδων κινδύνου, μέσω των οποίων επιτυγχάνεται διαφοροποίηση, απλή ή γεωγραφική, παρέχοντας στον ιδιώτη επενδυτή πρόσβαση στην επαγγελματική διαχείριση και δίνοντάς του τη δυνατότητα να επιλέξει την επένδυση που του ταιριάζει περισσότερο με σχετικά χαμηλό κόστος και χωρίς να απαιτείται υψηλό αρχικό κεφάλαιο. Προς την ίδια κατεύθυνση κινούνται και τα αμοιβαία κεφάλαια πολλαπλής διαχείρισης, μέσω των οποίων επιτυγχάνεται ο προσδιορισμός του κατάλληλου συνδυασμού επενδύσεων για λογαριασμό των επενδυτών, σε μακροπρόθεσμη βάση, καθώς και τα αμοιβαία κεφάλαια με προστασία στο αρχικό επενδεδυμένο κεφάλαιο.


4+1 λύσεις για τους συντηρητικούς επενδυτές

Σήμερα οι μικροεπενδυτές έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν από μεγάλη γκάμα προγραμμάτων ώστε οι τοποθετήσεις τους να ταιριάζουν όσο το δυνατόν περισσότερο με τις προσδοκίες τους όσον αφορά την απόδοση αλλά και το ρίσκο που θέλουν να αναλάβουν. Τα καταστήματα των τραπεζών λειτουργούν πλέον ως επενδυτικοί σύμβουλοι κατευθύνοντας τους πελάτες τους σε λύσεις που ανταποκρίνονται στο προφίλ τους. Σε γενικές γραμμές οι λύσεις αυτές είναι οι εξής:

1. Σύγχρονα αμοιβαία κεφάλαια

Νέα μόδα στην αγορά των συλλογικών μορφών επένδυσης αποτελούν τα καλάθια αμοιβαίων κεφαλαίων, τα αποκαλούμενα «funds of funds», τα αμοιβαία κεφάλαια πολλαπλής διαχείρισης, καθώς και αμοιβαία με νέα χαρακτηριστικά, όπως η προστασία του αρχικού κεφαλαίου και η δυνατότητα αποκόμισης κερδών τόσο από την πτώση όσο και από την άνοδο των αξιών στις οποίες επενδύουν. Το βασικό χαρακτηριστικό των funds of funds είναι ότι οι επενδυτές με την αγορά μεριδίων ενός αμοιβαίου κεφαλαίου τοποθετούνται σε ένα χαρτοφυλάκιο πολλών αμοιβαίων κεφαλαίων, τα οποία με τη σειρά τους επενδύουν σε διαφορετικές κατηγορίες αξιογράφων και σε διαφορετικές γεωγραφικές περιοχές.

Από την άλλη, τα Α/Κ πολλαπλής διαχείρισης, εκτός από την τοποθέτηση του ενεργητικού τους σε άλλα Α/Κ, επενδύουν σε εναλλακτικά προϊόντα (alternative investments), εμπορικά ακίνητα και εμπορεύματα, ενώ συμμετέχουν και σε ιδιωτικές εταιρείες (private equity). Ετσι ένας επενδυτής ακόμη και με ένα ποσό της τάξεως των 3.000 ευρώ μπορεί να έχει μέσω μιας μόνο επένδυσης πρόσβαση στις παγκόσμιες χρηματοοικονομικές αγορές και σε κορυφαίους επενδυτές κάθε τομέα.

2. Τα καλάθια των τραπεζών

Ο λόγος γίνεται για επενδυτικά προγράμματα προκαθορισμένης διάρκειας και μέσου κινδύνου τα οποία συνήθως προσφέρουν οι τράπεζες σε συνεργασία με μεγάλους διεθνείς επενδυτικούς οίκους. Το βασικό χαρακτηριστικό τους είναι ότι οι αποδόσεις τους για ένα ποσοστό της συνολικής επένδυσης είναι ιδιαίτερα ελκυστικές, ως και τετραπλάσιες σε σχέση με το επιτόκιο του ευρώ, αλλά ταυτόχρονα ενέχουν το ρίσκο απώλειας μέρους του αρχικού κεφαλαίου. Αυτό συμβαίνει διότι τα χρήματα του επενδυτή κατανέμονται μεταξύ μιας προθεσμιακής κατάθεσης μικρής διάρκειας με υψηλό επιτόκιο και αμοιβαίων κεφαλαίων. Ετσι ο επενδυτής έχει μηδενικό ρίσκο και εξασφαλισμένη απόδοση για ένα μέρος του κεφαλαίου του, συνήθως για το μισό, αλλά το υπόλοιπο μισό εκτίθεται στους κινδύνους των αγορών μέσω των μεριδίων Α/Κ που υποχρεωτικά αγοράζει.

3. Προϊόντα εγγυημένου κεφαλαίου

Οι τελευταίες αυξήσεις του επιτοκίου του ευρώ οδήγησαν τις εμπορικές τράπεζες σε σημαντική βελτίωση των όρων των προϊόντων εγγυημένου κεφαλαίου αλλά και σε ανανέωση βασικών χαρακτηριστικών τους προκειμένου να τα καταστήσουν ελκυστικότερα. Τα συγκεκριμένα προγράμματα απευθύνονται σε συντηρητικούς επενδυτές και ως εκ τούτου η ζήτηση για αυτά μειώνεται όταν αυξάνονται οι αποδόσεις των προθεσμιακών καταθέσεων και γενικότερα των λογαριασμών με εξασφαλισμένη την τελική απόδοση. Τα νέα χαρακτηριστικά που προστέθηκαν στην εν λόγω μορφή επένδυσης αφορούν τόσο τις αξίες αναφοράς, από την πορεία των οποίων εξαρτάται η επιτυχία του στοιχήματος, όσο και τους τρόπους υπολογισμού της απόδοσης.

4. Καταθετικοί λογαριασμοί προθεσμίας

Πρόκειται για το πιο δημοφιλές προϊόν της αγοράς, οι αποδόσεις του οποίου έχουν ακολουθήσει την ανοδική πορεία του επιτοκίου του ευρώ, προσελκύοντας σημαντικό ύψος κεφαλαίων. Η εξήγηση είναι απλή. Σε αντίθεση με τα επιτόκια των παραδοσιακών λογαριασμών ταμιευτηρίου, τα οποία παραμένουν σε πολύ χαμηλά επίπεδα, τα επιτόκια των αποκαλουμένων «κλειστών» καταθέσεων ακολούθησαν την πορεία του κόστους δανεισμού στην ευρωζώνη. Οι ετησιοποιημένες προ φόρων αποδόσεις των προθεσμιακών λογαριασμών για ποσά ως και 20.000 ευρώ κινούνται σε ορισμένες περιπτώσεις σε επίπεδα ακόμη και πάνω από το 4%, δηλαδή μπορεί να είναι υψηλότερες και από το βασικό επιτόκιο του ευρώ.

5. Καταθέσεις συνδεδεμένες με ευρωπαϊκά επιτόκια

Πρόκειται για καταθετικούς λογαριασμούς οι αποδόσεις των οποίων είναι συνδεδεμένες με το επιτόκιο της ΕΚΤ ή με το διατραπεζικό επιτόκιο Euribor. Με τα προϊόντα αυτά ο καταθέτης εξασφαλίζει ότι το επιτόκιό του θα αυξηθεί κατά το ποσοστό αναπροσαρμογής των επιτοκίων στην ευρωζώνη. Ετσι μια αύξηση του επιτοκίου της ΕΚΤ κατά 25 μονάδες βάσης θα αυξήσει την απόδοση της κατάθεσής του κατά 0,25%.