Πώς γίνονται οι συναλλαγές με βάση τον χρυσό και πώς διαμορφώνεται η τιμή του
Ανάμεσα στους πολυάριθμους, ανά τον κόσμο, μικρούς και μεγάλους επενδυτές υπάρχουν και εκείνοι που θα τολμούσαμε να τους χαρακτηρίσουμε ρομαντικούς ή και παραδοσιακούς, οι οποίοι πιστεύουν στην αξία του χρυσού.
Το γεγονός ότι ο χρυσός έχει μεγάλη αξία δεν οφείλεται μόνο στην ψυχολογική επίδραση που μπορεί να έχει ένα σπάνιο, καθαρό, πολύτιμο μέταλλο στην ιδιοσυγκρασία του ανθρώπου. Η οικονομική αξία του πολύτιμου αυτού μετάλλου έχει αποδειχθεί σε περιόδους αρνητικές για κάθε άλλο είδος επενδύσεων, όπως τα χρηματιστηριακά «κραχ», οι πόλεμοι και γενικότερα κάθε είδους καταστάσεις επικίνδυνες για τις τοπικές οικονομίες ή ακόμη και την παγκόσμια, που από τη μία στιγμή στην άλλη μπορούν να μετατρέψουν τους άυλους και μη τίτλους, όπως μετοχές, ομόλογα κλπ., ακόμη και τα χαρτονομίσματα, σε αξιόγραφα χωρίς αντίκρισμα.
Σε ό,τι αφορά το νομικό πλαίσιο που διέπει τις συναλλαγές με χρυσό θα πρέπει να σημειωθεί ότι σύμφωνα με τον σχετικό νόμο περί Νομισματικής Επιτροπής, που ισχύει από το 1948, η ελεύθερη αγορά χρυσού από ιδιώτες απαγορεύεται. Ο ίδιος νόμος, παράλληλα, ορίζει ότι όλες οι αγοραπωλησίες χρυσού, συμπεριλαμβανομένων και των χρυσών λιρών, γίνονται μόνο μέσω της Τράπεζας της Ελλάδος.
Αυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι όποιος επιθυμεί να επενδύσει τις οικονομίες του σε χρυσό είναι δυνατόν να μπει σε μια τράπεζα και να ζητήσει να αγοράσει μία ράβδο χρυσού.
Αντίθετα, μπορεί να αγοράσει χρυσές λίρες. Η διαδικασία μάλιστα είναι σχετικά απλή. Ο ενδιαφερόμενος να αγοράσει χρυσές λίρες μπορεί να το κάνει οποιαδήποτε ημέρα της εβδομάδας (εκτός Σαββάτου και Κυριακής). Το μόνο που έχει να κάνει είναι να βρίσκεται στις 7 π.μ. στην είσοδο του Χρηματιστηρίου, με την αστυνομική του ταυτότητα ή το διαβατήριό του και ένα χρηματικό ποσόν, ανάλογο του ισοτίμου των χρυσών λιρών που σκοπεύει να αγοράσει.
Αφού ζητήσει και προμηθευτεί από τον υπάλληλο ασφαλείας αριθμό προτεραιότητας, θα πρέπει να περιμένει ως τις 8 π.μ. για να φωνάξει κάποιος τον αριθμό του. Στο ταμείο ο ενδιαφερόμενος θα πρέπει να δώσει την αστυνομική του ταυτότητα στον αρμόδιο υπάλληλο, προκειμένου να συμπληρωθεί η βεβαίωση πώλησης με τα στοιχεία του αγοραστή. Η βεβαίωση αυτή εκδίδεται σε τρία αντίγραφα. Ενα για τον αγοραστή, ένα για το Χρηματιστήριο και ένα για την Τράπεζα της Ελλάδος.
Η τιμή πώλησης της χρυσής λίρας καθορίζεται από την Τράπεζα της Ελλάδος, όπως ακριβώς και ο αριθμός των κομματιών χρυσών λιρών που διατίθεται ημερησίως και ο οποίος ανέρχεται στις 50 χρυσές λίρες Ελισάβετ, νέας κοπής.
Η τιμή του χρυσού διαμορφώνεται σήμερα όπως αυτή οποιουδήποτε άλλου αγαθού, μιας μετοχής ή ενός νομίσματος, βάσει δηλαδή της προσφοράς και της ζήτησης. Τα κράτη που τον εξορύσσουν έχουν τον πρώτο λόγο. Δεν είναι τυχαίο ότι η παγκόσμια παραγωγή χρυσού αναμένεται να αυξηθεί τα επόμενα τέσσερα χρόνια με ετήσια αύξηση περίπου 1%, ενώ πέρυσι οι εκτιμήσεις από τα μεταλλεία χρυσού έδιναν μέση ετήσια αύξηση της τάξεως του 3,6%. Το γεγονός αυτό συνέβη διότι εφέτος οι τιμές του χρυσού έχουν πέσει σε πολύ χαμηλά επίπεδα σε σχέση με αυτά των τελευταίων 18 χρόνων και με αυτόν τον τρόπο κύκλοι της αγοράς πιστεύουν ότι η τιμή θα μπορέσει να ανακάμψει. Σήμερα το 47% της ετήσιας παραγωγής χρυσού προέρχεται από ορυχεία των Ηνωμένων Πολιτειών, της Αυστραλίας και της Νότιας Αφρικής.
Πάντως οι ειδικοί θεωρούν ότι ο χρυσός προσφέρεται σήμερα για τους επενδυτές, αφού η τιμή του βρίσκεται στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων 18 χρόνων. Επίσης πιστεύουν ότι όταν η τιμή του αρχίσει να ανεβαίνει οι κεντρικές τράπεζες δεν θα είναι διατεθειμένες να πουλήσουν φθηνά, ενώ τα τελευταία οκτώ χρόνια η κατανάλωση χρυσού έχει ξεπεράσει την παραγωγή και με το δεδομένο ότι η τιμή του έχει πέσει κάτω από το μέσο κόστος παραγωγής των 317 δολαρίων η ουγκιά, πολλά μεταλλεία έχουν περιορίσει αισθητά την παραγωγή τους.
Αν κάποιος επιθυμεί να επενδύσει σε χρυσό, μπορεί να αγοράσει πλάκες χρυσού από ένα γραμμάριο ως 400 ουγκιές (περίπου 12 κιλά). Επίσης μπορεί να αγοράσει χρυσά νομίσματα, όπως είναι αυτά με τον αμερικανικό αετό ή την καναδική σφενδάμνη, το νοτιοαφρικανικό κρούκεραντ, το αυστριακό της Φιλαρμονικής της Βιέννης, η αγγλική λίρα κλπ. Τα νομίσματα αυτά μπορεί κανείς να τα μεταφέρει εύκολα και η αξία τους συνήθως ξεπερνάει την αξία τους σε χρυσό. Μία άλλη επιλογή είναι η αγορά χρυσών κοσμημάτων που δίνουν στον κάτοχό τους τη δυνατότητα να κερδίσει και από την υπεραξία λόγω παλαιότητας και κατασκευής.
Επίσης, μπορεί κανείς να αγοράσει ένα πιστοποιητικό από διεθνείς οργανισμούς το οποίο θα αντιπροσωπεύει συγκεκριμένο αριθμό ράβδων χρυσού, πληρώνοντας επιπλέον ένα ποσό για έξοδα φύλαξης και ασφάλισης. Επιπλέον, μπορεί να αγοράσει παράγωγα προϊόντα με βάση τον χρυσό ή να αγοράσει μετοχές εταιρειών οι οποίες ασχολούνται με την εξόρυξή του. Τέλος, κάποιος που ενδιαφέρεται να επενδύσει σε προϊόντα χρυσού μπορεί να αγοράσει μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων που επενδύουν σε μετοχές χρυσού. Τα επενδυτικά προϊόντα χρυσού δεν είναι καθόλου διαδεδομένα στην ελληνική αγορά, εκτός από τις λίρες Αγγλίας.
