Η Ελλάδα «πλυντήριο» της ρωσικής μαφίας

«Το Βήμα» παρουσιάζει σήμερα μια έκθεση των υπηρεσιών του υπουργείου Οικονομικών για το ξέπλυμα του βρώμικου χρήματος, που, εκτός των άλλων, καταδεικνύει ότι και η Ελλάδα βαδίζει πλέον «μεταξύ της Σκύλλας και της Χάρυβδης». Η έκθεση, υπό τον τίτλο «Τα προϊόντα του εγκλήματος», καταγράφει τις μεγαλύτερες περιπτώσεις ξεπλύματος βρώμικου χρήματος που έχουν αποκαλυφθεί διεθνώς, παρουσιάζει τη μεθοδολογία που χρησιμοποιούν οι έμποροι του λευκού θανάτου και αποκαλύπτει τα κανάλια μέσα από τα οποία καθαρίζεται το «μαύρο χρήμα».

Διαπίστωση της έκθεσης, που επιβεβαιώνεται και από τα στοιχεία που έχουν συγκεντρώσει ως τώρα οι υπηρεσίες του υπουργείου Οικονομικών, είναι ότι «τα έσοδα που προέρχονται από την εγκληματική δραστηριότητα επενδύονται όχι μόνο σε εκείνες τις νόμιμες εργασίες που έχουν υψηλό όγκο χρηματοοικονομικών δικαιοπραξιών, όπως είναι οι υπηρεσίες εξαργύρωσης επιταγών, αλλά επίσης σε εργασίες όπως είναι οι κατασκευαστικές εταιρείες, τα εστιατόρια, τα ξενοδοχεία και άλλες επιχειρήσεις».

Η διαδικασία του ξεπλύματος των χρημάτων, που αποτελεί σήμερα μια ιδιόμορφη «επιστήμη», διακρίνεται, κατά την έκθεση, σε τρία στάδια. Πρώτον, το στάδιο της τοποθέτησης κατά το οποίο ο εγκληματίας προσπαθεί να τοποθετήσει τα παράνομα κεφάλαια μέσα στο χρηματοοικονομικό σύστημα περνώντας απαρατήρητος ή να μεταφέρει τα κεφάλαια έξω από τη χώρα. Δεύτερον, το στάδιο της διαστρωμάτωσης, όπως αποκαλείται, που αρχίζει από τη στιγμή που τα κεφάλαια θα εισέλθουν στο χρηματοοικονομικό σύστημα μέσω μιας σειράς πράξεων που εμφανίζονται νόμιμες. Τρίτον, το στάδιο της ενσωμάτωσης κατά το οποίο ο δράστης του ξεπλύματος των χρημάτων ενσωματώνει τα παράνομα κεφάλαια μέσα στην οικονομία με έναν τρόπο ώστε να τα κάνει να φαίνονται προερχόμενα από νόμιμη πηγή.

Βεβαίως, η κύρια πηγή προέλευσης του βρώμικου χρήματος είναι το εμπόριο ναρκωτικών. Εκτιμάται ότι τα ποσά από τα ναρκωτικά που ξεπλένονται παγκοσμίως αγγίζουν τα 300 δισ. δολάρια. «Εκτός από το λαθρεμπόριο ναρκωτικών», αναφέρεται στην έκθεση, «άλλα εγκλήματατα οποία παράγουν έσοδα που έχουν ανάγκη ξεπλύματος περιλαμβάνουν όλη την οργανωμένη εγκληματική δραστηριότητα όπως είναι τα τυχερά παιχνίδια, η πορνεία και οι απάτες».

Τα ποσά που διακινούνται παράνομα είναι πράγματι αστρονομικά. Αρκεί να αναφερθεί ότι «τα κέρδη από τον κλάδο των ναρκωτικών που κρύβονται μυστικά στους παραδείσους του ξεπλύματος των χρημάτων γεννούν 3 εκατ. δολάρια την ώρα σε πιστωτικούς τόκους». «Οι κάτοικοι της Γης», επισημαίνει η έκθεση, «δαπανούν περισσότερα χρήματα για παράνομα ναρκωτικά από όσα ξοδεύουν για τροφή, περισσότερα από όσα ξοδεύουν για στέγαση, ρουχισμό, εκπαίδευση, ιατρική περίθαλψη ή οποιοδήποτε άλλο προϊόν ή υπηρεσία. Η διεθνής βιομηχανία των ναρκωτικών αποτελεί την περισσότερο αναπτυσσόμενη βιομηχανία στον κόσμο».

(Μόνο στην Ελλάδα, σύμφωνα με τους υπολογισμούς των αρχών ασφαλείας, ο τζίρος των ναρκωτικών υπερβαίνει τα 300 δισ. δρχ. Βεβαίως, στο ξέπλυμα του παράνομου χρήματος θα πρέπει να συνυπολογισθούν τα ποσά που εισάγονται στη χώρα μας από τις επιχειρήσεις της διεθνούς μαφίας, καθώς επίσης και τα ποσά που αποκτώνται από άλλες παράνομες δραστηριότητες, όπως είναι τα τυχερά παιχνίδια, η πορνεία, οι ληστείες, οι απάτες κλπ.).

Το καρτέλ της κοκαΐνης

Παρασκευή στη Λατινική Αμερική: το καρτέλ CALI εισάγει τη βάση της κοκαΐνης από το Περού και τη Βολιβία, τη μετατρέπει σε σκόνη κοκαΐνης σε εργαστήρια στην Κολομβία και την εξάγει λαθραία στο εξωτερικό. Εργαστήρια κοκαΐνης έχουν ανακαλυφθεί σε ολόκληρη την Κολομβία, μερικά εκ των οποίων έχουν το μέγεθος εργοστασίων και απασχολούν 20 και πλέον εργαζομένους.

Η μεταφορά της κοκαΐνης: το καρτέλ CALI συνήθως αναθέτει με σύμβαση τη μεταφορά σε ανεξάρτητους ομίλους μεταφοράς ναρκωτικών οι οποίοι διακινούν την κοκαΐνη αεροπορικώς, από την ξηρά και από τη θάλασσα. Η αεροπλοΐα και τα εμπορικά αεροσκάφη χρησιμοποιούνται για τη λαθραία διακίνηση κοκαΐνης. Τόνοι κοκαΐνης διακινούνται λαθραία σε εμπορευματοκιβώτια πλοίων μέσα σε χύδην φορτίο.

Διανομή: τα σημεία εισόδου συχνά χρησιμοποιούνται και ως κέντρα διανομής. Τα πρόσωπα που αποτελούν τους κινητήριους μοχλούς του CALI ή οι προϊστάμενοι των τμημάτων εκμετάλλευσης επιβλέπουν τους περιφερειακούς διευθυντές, οι οποίοι στη συνέχεια εποπτεύουν τις περιφερειακές «κυψέλες». Οι «κυψέλες» μπορούν να έχουν πολλές δωδεκάδες υπαλλήλων με εξειδικευμένα καθήκοντα όπως είναι η αποθήκευση ή η διανομή της κοκαΐνης ή η είσπραξη των εσόδων. Το καρτέλ δεν πωλεί λιανικά την κοκαΐνη. Αυτό γίνεται από τους κατά τόπους σταθμούς.

Σε χρονικό διάστημα μικρότερο από ένα έτος μια «κυψέλη» διανομής στη Νέα Υόρκη διένειμε πάνω από 3.000 κιλά κοκαΐνης και παρήγαγε κέρδη από ναρκωτικά που ανέρχονται στο ποσόν των 15 εκατ. δολαρίων. Μια «κυψέλη» διανομής στο Τέξας είχε υπό τον έλεγχό της 70 άτομα και αποθήκευε κοκαΐνη σε 52 διαφορετικά ακίνητα.

Ξέπλυμα χρημάτων του καρτέλ: Κατ’ αρχήν τα άτομα που ασχολούνται με τη διανομή των ναρκωτικών δεν ασχολούνται με το ξέπλυμα των χρημάτων. Παρομοίως τα άτομα που ασχολούνται με την είσπραξη των κερδών και την τοποθέτησή τους στους λογαριασμούς των επικεφαλής του καρτέλ συνήθως δεν έχουν απευθείας σύνδεση με τη διανομή των ναρκωτικών. Ακόμη, τα άτομα τα οποία ξεπλένουν τα χρήματα δεν είναι υπάλληλοι του καρτέλ αλλά συνήθως εργολάβοι. Με άλλα λόγια, το σχήμα που ακολουθείται μοιάζει πολύ με τη μορφή μιας νόμιμης ανώνυμης εταιρείας. Οι πωλήσεις διαχωρίζονται από τα λογιστικά θέματα και το χρηματοοικονομικό τμήμα λειτουργεί ως διαφορετική επιχείρηση.

Τα οικονομικά θέματα του καρτέλ τα διαχειρίζεται ένας αριθμός οικονομικών εμπειρογνωμόνων: οι λογιστές του καρτέλ, o comisionista, o camdista και το πρόσωπο που ξεπλένει τα χρήματα. Οι λογιστές του καρτέλ εργάζονται απευθείας υπό τις διαταγές των αφεντικών του καρτέλ και χειρίζονται οικονομικά θέματα μέσω ενός οικονομικού συμβούλου, του comisionista. Ο comisionista συμβουλεύει το αφεντικό του καρτέλ για τον καλύτερο τρόπο χρησιμοποίησης των παράνομων εσόδων του ενώ διαθέτει μια καλά οργανωμένη νομική κάλυψη και χρησιμοποιεί τον camdista για τη διακίνηση των χρημάτων. Ο camdista ή διαπραγματευτής διατηρεί τον πιο σημαντικό ρόλο στη διαδικασία ξεπλύματος χρημάτων. Και αυτό γιατί φροντίζει για το ξέπλυμα των χρημάτων, διοχετεύει δολάρια σε νόμιμες επιχειρήσεις και προμηθεύει το καρτέλ με καθαρά πέσος που χρησιμοποιούνται για άλλες λειτουργίες.

Επειδή η πηγή της κοκαΐνης βρίσκεται εκτός της χώρας στην οποία διανέμεται, ουσιαστικά κάθε μέθοδος πλυσίματος χρημάτων του καρτέλ έχει διεθνή διάσταση. Οι διαδικασίες πλυσίματος χρημάτων του καρτέλ έχουν την τάση να συγκεντρώνονται γύρω από μεγάλες μητροπολιτικές περιοχές. Εγγραφα που κατασχέθηκαν στην Κολομβία καθώς και άλλες έρευνες που διεξήχθησαν υποδηλώνουν ότι τα καρτέλ έχουν δημιουργήσει οικονομικές επιχειρήσεις σε τουλάχιστον 40 χώρες.

Μετά την παρασκευή του πολτού της κόκας και τη μετατροπή του σε σκόνη κοκαΐνης, το καρτέλ τη μεταφέρει σε μια χώρα όπου τελικά διοχετεύεται στο εμπόριο. Ο λειτουργικός πυρήνας του καρτέλ αναλαμβάνει τη διανομή της κοκαΐνης και την είσπραξη των μετρητών. Μετά την είσπραξη ο διαχειριστής των χρημάτων δίνει τα χρήματα στον αντιπρόσωπο του camdista. Σε αυτό το σημείο τα χρήματα δεν βρίσκονται απευθείας υπό τον έλεγχο του καρτέλ.

Ο camdista μετά μεταβιβάζει τα χρήματα σε αυτόν που προβαίνει στο ξέπλυμα των χρημάτων. Το πρόσωπο που προβαίνει στο ξέπλυμα των χρημάτων υποβάλλει σε διαδικασίες τα χρήματα και τα επιστρέφει στον εκπρόσωπο του camdista στην Κολομβία. Ανάλογα με τις επιθυμίες των αφεντικών του καρτέλ, ο camdista είτε θα κατευθύνει τα κεφάλαια σε άλλες χώρες για επένδυση είτε θα τα φέρει πίσω στην Κολομβία όπου θα μετατραπούν σε πέσος και θα χρησιμοποιηθούν για την κάλυψη λειτουργικών δαπανών ή θα επενδυθούν σε άλλες επιχειρήσεις του καρτέλ στην Κολομβία.

Η διεθνής του εγκλήματος

Υπό τον όρο «μαφία» νοούνται διάφορες μορφές οργανωμένου εγκλήματος. Εκτός από τη σικελική μαφία, που είναι η μεγαλύτερη, η νέα μαφία στην Ανατολική και Κεντρική Ευρώπη είναι η ρωσική μαφία. Υπάρχουν περισσότερες από 5.000 υποομάδες οργανωμένου εγκλήματος που λειτουργούν σε αυτή την περιοχή.

Η σικελική μαφία είναι αυτή τη στιγμή ενεργώς αναμεμειγμένη στο ξέπλυμα των χρημάτων ενώ παρέχει τις υπηρεσίες της και σε άλλες εγκληματικές ομάδες. Χρησιμοποιεί το πλήθος των φαινομενικά νόμιμων επιχειρήσεων τις οποίες ελέγχει για να λειτουργούν ως προμετωπίδες εντός των οποίων ξεπλένονται χρήματα. Η σικελική μαφία επενδύει σε επιχειρήσεις σε ολόκληρη τη Δυτική Ευρώπη και ιδιαίτερα σε κατασκευαστικές εταιρείες που υποχρεούνται να αγοράζουν είδη και υπηρεσίες που ελέγχονται από τη μαφία.

Το ασιατικό ξέπλυμα χρημάτων ελέγχεται από πρόσωπα κινεζικής εθνικότητας ενώ οι Αφρικανοί και οι Λατινοαμερικανοί κυριαρχούν στις περιοχές τους. Καμία όμως από αυτές τις ομάδες δεν σέβεται τα εθνικά σύνορα, όπως αποδεικνύεται και από το γεγονός ότι οι κολομβιανές ομάδες έχουν εγκαταστήσει συνδέσμους τόσο στην Πολωνία όσο και στην Ουγγαρία.

Πρόσφατοι υπολογισμοί κατέδειξαν ότι τα έσοδα από τις άλλες εγκληματικές δραστηριότητες είναι τα ίδια ή και μεγαλύτερα από τα έσοδα που προέρχονται από το λαθρεμπόριο των ναρκωτικών. Παρόμοιες δραστηριότητες είναι η λαθραία διακίνηση εμπορευμάτων, η παράνομη διακίνηση τεχνολογίας και όπλων και η παιδική πορνογραφία.

Η υπόθεση Ken: Ο Ken Mizuno, επικεφαλής της Ken International, είχε αναμειχθεί σε έναν αριθμό υποθέσεων απάτης στην Ιαπωνία όταν οι ιαπωνικές εταιρείες Ken International και Sanki ανέλαβαν τον έλεγχο της επιχείρησης ακινήτων και κατασκευαστικών εργασιών της Hitachi Kanko Kaihatsu (ΗΚΚ). Η ΗΚΚ ήταν μια νόμιμη επιχείρηση μόνο διότι είχε επιτύχει την έγκριση για την κατασκευή ενός ομίλου γκολφ στο Ibaragi της Ιαπωνίας. Η Sanki και η Ken International ανήγγειλαν ότι θα επωλούντο 1.830 κάρτες μελών στον όμιλο γκολφ στο Ibaragi και ότι οι αγοραστές θα μπορούσαν να αναμένουν πως η μετοχή τους θα αύξανε την αξία της κατά 100%. Ο αντικειμενικός στόχος της απάτης ήταν να πωληθεί ο μέγιστος αριθμός των καρτών μέλους έναντι 15.000 δολαρίων η καθεμιά προτού δημιουργηθούν υποψίες στους αγοραστές. Μόνον κατά το πρώτο έτος πουλήθηκαν 33.000 κάρτες μελών που αντιστοιχούσαν στο ποσό των 550.000.000 δολαρίων ενώ το μισό από το ποσό αυτό περιήλθε στον Mizuno.

Οι αγοραστές δεν υποπτεύθηκαν τίποτε και, εξαιτίας του γεγονότος ότι οι μετοχές σε ομίλους γκολφ στην Ιαπωνία είναι πολύ δημοφιλείς, πουλήθηκε ένας πρόσθετος αριθμός 20.000 καρτών μελών. Τότε οι δύο εταιρείες προσπάθησαν να επιτύχουν την έγκριση για την κατασκευή ενός άλλου γηπέδου γκολφ. Στο σημείο αυτό το σχέδιο έγινε γνωστό διότι τα 53.000 μέλη που είχαν αυτό το δικαίωμα αντιμετώπιζαν δυσκολίες να φθάσουν στον χώρο του Ibaragi για να παίξουν γκολφ.

Οι διευθυντές της Sanki και της Ken International παραπέμφθηκαν στη Δικαιοσύνη με τις κατηγορίες της απάτης και της φοροδιαφυγής. Επιπροσθέτως, επειδή ο Mizuno είχε εμβάσει τηλεγραφικά ή είχε χρησιμοποιήσει ειδικούς ταχυδρόμους για να μεταφέρει τα παρανόμως κτηθέντα κεφάλαιά του στις ΗΠΑ, του ασκήθηκε δίωξη για ξέπλυμα χρημάτων και για επένδυση κεφαλαίων αποκτηθέντων με απάτη. Δύο γήπεδα γκολφ, ο όμιλος Royal Kenfield και ο όμιλος Indian Wells Country, οικόπεδα, άλλα ακίνητα πολυτελείας στη Χαβάη και στην Καλιφόρνια και ένα αεροσκάφος JET DC-9 κατασχέθηκαν.

Η κομπίνα με τα πετρέλαια

Υπόθεση Columbia Sportswear Company: στην εταιρεία υποβλήθηκε μήνυση για 118 περιπτώσεις λαθραίας διακίνησης εμπορευμάτων και ξεπλύματος χρημάτων. Η Columbia Sportswear, κατασκευάστρια αθλητικού ρουχισμού, προσπάθησε να καταστρατηγήσει τις εμπορικές ποσοστώσεις των ΗΠΑ και της Κορέας παρέχοντας ψευδή περιγραφή και δηλώνοντας χαμηλότερες αξίες εμπορευμάτων ώστε να καταβάλει χαμηλότερους τελωνειακούς δασμούς.

Ετσι, λοιπόν, παρουσίαζε στο τελωνείο των ΗΠΑ ψευδή τιμολόγια με σκοπό να εισαγάγει εμπορεύματα που ήταν απαγορευμένα εξαιτίας των εμπορικών ποσοστώσεων ή να μειώσει την αξία των εμπορευμάτων στα οποία θα βασίζονταν οι τελωνειακοί δασμοί. Η σχετική έρευνα, όμως, εκτός των άλλων, απέδειξε και εκτεταμένο ξέπλυμα χρημάτων.

Η κομπίνα με τα πετρέλαια: είναι γνωστό ότι στη Βορειοδυτική Ευρώπη επιβάλλεται φόρος κατανάλωσης στα πετρελαιοειδή. Ο φόρος αυτός είναι δυνατόν να ανέλθει σε μία στερλίνα ανά λίτρο. Κατά το τέλος της δεκαετίας του 1980 και στις αρχές της δεκαετίας του 1990 πολλά τελωνειακά έγγραφα που κάλυπταν τη μεταφορά πετρελαίου δεν εξοφλήθηκαν ή κατά τον έλεγχο αποδείχθηκε ότι τα συνοδευτικά έγγραφα ήταν πλαστά. Συνολικά η απάτη υπερέβαινε τα 100 εκατ. δολάρια. Από τις έρευνες αποκαλύφθηκαν οι εξής εκροές χρημάτων: πρώτον, χρήματα εμβάστηκαν στο Λουξεμβούργο όπου εισπράχθηκαν και μετά χρησιμοποιήθηκαν για την απόκτηση ακινήτων στη Γαλλία· δεύτερον, κεφάλαια εμβάστηκαν στις νήσους Κεϊμάν, από όπου μετά εμβάστηκαν στις ΗΠΑ· τρίτον, χρήματα εμβάστηκαν στο Λιχτενστάιν και από εκεί στη Γερμανία, όπου χρησιμοποιήθηκαν για την απόκτηση πετρελαίου με σκοπό τη συνέχιση της απάτης· τέταρτον, ένα τμήμα των χρημάτων εμβάστηκε στην Ελβετία. Ταυτόχρονα ένα ελβετικό χρηματοοικονομικό ίδρυμα παραχώρησε δάνειο ίσο με το ποσό που εμβάστηκε στην Ελβετία. Το δάνειο χρησιμοποιήθηκε για τη χρηματοδότηση της αύξησης του κεφαλαίου της εταιρείας.

Υπόθεση Polar Cap: αφορούσε δύο χωριστές μεγάλης κλίμακας επιχειρήσεις ξεπλύματος βρώμικου χρήματος. Η κομπίνα είχε στηθεί ως εξής: οίκοι κοσμημάτων διακινούσαν χρηματαποστολές με θωρακισμένα οχήματα για τις οποίες έλεγαν ότι διακινούν χρυσό και κοσμήματα. Στην πραγματικότητα, όμως, ήταν ναρκοδολάρια. Σε διάστημα μόνον τριών μηνών με αυτόν τον τρόπο κατέθεσαν σε τράπεζες στην περιοχή του Λος Αντζελες περίπου 1 δισ. δολάρια. Τα ποσά αυτά αποστέλλονταν με τηλεγραφικά εμβάσματα σε άλλους τραπεζικούς λογαριασμούς στο Λος Αντζελες και στη Νέα Υόρκη και από εκεί πάλι με τον ίδιο τρόπο σε λογαριασμούς στην Ουρουγουάη, στον Παναμά και στην Κολομβία.

Προκειμένου να διευκολύνει τη δραστηριότητά της η οργάνωση χρησιμοποίησε και ένα διυλιστήριο στο Μαϊάμι το οποίο ξέπλενε χρήματα πραγματοποιώντας εικονικές δικαιοπραξίες που έδειχναν αγορές χρυσού από τις επιχειρήσεις κοσμημάτων στο Λος Αντζελες. Ακόμη χρησιμοποιήθηκε μια αλυσίδα εταιρειών παρασκευής ηδυπότων στην περιοχή του Σαν Φρανσίσκο.

Στην έκθεση που έχουν στη διάθεσή τους οι υπηρεσίες του υπουργείου Οικονομικών για το ξέπλυμα του βρώμικου χρήματος επισημαίνεται ότι εσχάτως πολλοί έμποροι ναρκωτικών, όπως η μαφία της Σικελίας, εκτός από το τραπεζικό σύστημα, χρησιμοποιούν και μια σειρά «ύποπτες εταιρείες» για να ξεπλένουν ναρκοδολάρια. Οι εταιρείες αυτές είναι κυρίως οι εταιρείες μεταφοράς και ταφής τοξικών αποβλήτων που δραστηριοποιούνται κυρίως στη Μεσόγειο.

Διαπιστώνεται ακόμη ότι «πολλοί πολιτικοί, κυβερνητικοί αξιωματούχοι, τραπεζίτες, δικηγόροι και λογιστές είναι εγγεγραμμένοι στα βιβλία μισθοδοσίας των εμπόρων ναρκωτικών». «Αυτή η επιρροή», τονίζει η έκθεση, «επιτρέπει στους εγκληματίες να αξιοποιούν δικαστές και κυβερνητικούς αξιωματούχους που έχουν διαφθαρεί ή να εξασφαλίζουν ότι δεν θα ψηφισθούν νόμοι που θα τους επηρεάσουν δυσμενώς. Μάλιστα, σε μερικές χώρες υπάρχουν υπόνοιες ότι τα εγκληματικά στοιχεία ελέγχουν άτομα τα οποία μπορούν να επηρεάσουν την οικονομική και πολιτική σταθερότητα αυτών των χωρών».

Εκτός τούτου, επισημαίνεται ότι το ξέπλυμα βρώμικου χρήματος μπορεί ακόμη να διαφθείρει τα χρηματοοικονομικά ιδρύματα. Για παράδειγμα, αναφέρεται η απόφαση της κυβέρνησης της Ιταλίας την περίοδο 1990-92 να αναλάβει τη διεύθυνση 22 τραπεζών από τη στιγμή που διαπιστώθηκε ότι οι εργασίες τους είχαν σχεδόν εξ ολοκλήρου διαβρωθεί από το οργανωμένο έγκλημα. «Το σκάνδαλο της BCCI», τονίζεται, «είναι η μεγαλύτερη χρηματοοικονομική απάτη στην ιστορία» καθώς απεδείχθη ότι η τράπεζα ξέπλενε χρήματα για άτομα όπως ο Μανουέλ Νοριέγκα, ο Φερντονάντ Μάρκος και οι αρχηγοί των καρτέλ της κοκαΐνης.

Δυναμικά, όμως, όπως αναφέρει η έκθεση, έχει εισέλθει εσχάτως στο ξέπλυμα του βρώμικου χρήματος και η ρωσική μαφία. Ηδη ο επικεφαλής της Διεύθυνσης Οικονομικού Εγκλήματος της Ρωσίας υπολογίζει ότι παρανόμως αποκτηθέντα κέρδη ύψους 1 ως 1,5 δισ. δολαρίων ξεπλένονται από τη ρωσική μαφία κάθε χρόνο. Εξι τρόποι για το ξέπλυμα

1. Τα μανεκέν από τη Μόσχα

Το πρωί του πρώτου Σαββάτου του περασμένου Ιανουαρίου, ένα λίαρ τζετ, που πετούσε στον εναέριο χώρο της Ελλάδας, ζήτησε από το Κέντρο Ελέγχου άδεια για να προσγειωθεί στο αεροδρόμιο του Ελληνικού. Οταν εζητήθη από τον πιλότο να ενημερώσει για την πορεία του αεροπλάνου, απάντησε ότι είχε απογειωθεί το ίδιο πρωινό από το αεροδρόμιο «Σερεμέτιεβο» της Μόσχας. Η άδεια τελικά εδόθη και το λίαρ τζετ γύρω στις 10 προσγειώθηκε στο Ελληνικό.

Τίποτε το ασυνήθιστο ­ θα πείτε. Η έκπληξη όμως ήρθε όταν άνοιξαν οι πόρτες του αεροπλάνου. Από αυτό αποβιβάστηκαν 10 καλλονές, όλες μανεκέν από τη Μόσχα, που κατευθύνθηκαν πεζή προς τον Ελεγχο Διαβατηρίων, συνοδευόμενες από έναν καλοντυμένο νεαρό, 25 ως 30 ετών. Δήλωσαν ότι ο λόγος επισκέψεώς τους στην Ελλάδα ήταν η αναψυχή. Ως εκ τούτου δεν θα παρέμεναν στην Αθήνα περισσότερο από 24 ώρες ­ χρόνος που ήταν αναγκαίος προκειμένου να συναντήσουν τους φίλους τους.

Η δεύτερη έκπληξη ήρθε όταν οι κοπέλες εξήλθαν από τον χώρο του Ελληνικού και επιβιβάστηκαν σε τρεις μαύρες λιμουζίνες που ήταν σταθμευμένες στην είσοδο του αεροδρομίου. Προορισμός τους, όπως διαπιστώθηκε αργότερα, ήταν μια βίλα στην Ανάβυσσο, όπου διέμενε ένας έλληνας επιχειρηματίας, ο οποίος ­ ειρήσθω εν παρόδω ­ παντρευόταν την επομένη. Ο εν λόγω επιχειρηματίας εδώ και δύο χρόνια διατηρούσε ισχυρούς επιχειρηματικούς δεσμούς με μια εταιρεία εισαγωγών – εξαγωγών, που είχε την έδρα της στη Μόσχα. Της εταιρείας προΐστατο ο νεαρός που συνόδευε τις κοπέλες, ο οποίος αποφάσισε να κάνει στον έλληνα συνάδελφό του ένα ασυνήθιστο δώρο για τον γάμο του: μια νύχτα με τα μανεκέν.

Το περιστατικό δεν πέρασε απαρατήρητο από την υπηρεσία δίωξης οικονομικού εγκλήματος του υπουργείου Οικονομικών. Πώς θα μπορούσε άλλωστε; Η έρευνα που διενεργήθη ­ με διακριτικό ομολογουμένως τρόπο ­ κατέδειξε ότι τα (επίσημα) εισοδήματα του έλληνα επιχειρηματία δεν δικαιολογούσαν το επίπεδο της (γλυκιάς) ζωής που έκανε: ακριβά ξενοδοχεία, ξενυχτάδικα, συχνά ταξίδια στο εξωτερικό, υψηλές καταθέσεις σε διάφορους τραπεζικούς λογαριασμούς. Τι συνέβαινε; Η εταιρεία που είχε συστήσει στην Ελλάδα ξέπλενε χρήματα της ρωσικής μαφίας. Ο τρόπος ήταν απλός: επένδυε σε κρατικά ομόλογα και τίτλους του Δημοσίου.

2. Γούνες και ροζ μπαλέτα

Πριν από τρεις περίπου μήνες μια ηλικιωμένη μαυροφορεμένη γυναίκα μπήκε στο προξενείο της Ελλάδας στη Μόσχα. Ζήτησε να συναντηθεί επειγόντως με τον έλληνα πρόξενο. «Για προσωπικό μου θέμα» όπως είπε. Καθισμένη σε μια καρέκλα στην αίθουσα αναμονής, όση ώρα περίμενε τον πρόξενο, έσφιγγε τα χέρια της που έτρεμαν ανάμεσα στα πόδια της, σε μια προσπάθεια να κρύψει την ταραχή της. Το πρόσωπό της ήταν ωχρό και σκαμμένο από τις ρυτίδες. Βεβαίως ο πρόξενος αρνήθηκε να την συναντήσει.

Δέχθηκε όμως να την δει ένας υπάλληλος του προξενείου. «Θέλω να μου βρείτε την κόρη μου» του είπε, όταν ο τελευταίος κάθησε δίπλα της και έσκυψε το κεφάλι του προς το μέρος της. «Εμαθα ότι την απήγαγαν και την πήγαν στην Αθήνα. Εκεί την κλείδωσαν σε ένα σπίτι από όπου δεν την αφήνουν να ξεμυτίσει παρά μόνο τα βράδια, που οδηγείται συνοδεία σε σπίτια διαφόρων πλουσίων. Καταλαβαίνετε…».

Δεν χρειάζεται να είναι κανείς μάντης για να διαπιστώσει ότι η κόρη της ηλικιωμένης γυναίκας είχε απαχθεί από τα κυκλώματα της πορνείας. Και μόνον το γεγονός ότι το 50% με 55% των ιερόδουλων πολυτελείας στην Αθήνα προέρχεται από τις πρώην Ανατολικές χώρες είναι αρκετό. Η έρευνα όμως που διενεργήθηκε ­ μετά και το σήμα που απέστειλαν οι προξενικές αρχές προς τις αρχές Ασφαλείας της Ελλάδας ­ έριξε φως σε ένα ιδιόμορφο κύκλωμα της ρωσικής μαφίας.

Κατ’ αρχήν μέλη αυτού του κυκλώματος είναι κατά κύριο λόγο Πόντιοι, ομογενείς από τη Ρωσία, ενώ επικεφαλείς του είναι Ρώσοι, στελέχη της μαφίας, που έχουν εισέλθει στην Ελλάδα με πλαστά ταξιδιωτικά έγγραφα. Χώρος δράσης τους είναι η Δυτική Αττική, ενώ ειδικότητά τους η προστασία σε νυκτερινά κέντρα, το εμπόριο γούνας, το εμπόριο ναρκωτικών και το ξέπλυμα βρώμικου χρήματος. Ταυτοχρόνως τα κυκλώματα αυτά είναι και «κυψέλες» της ρωσικής μαφίας, που τα χρησιμοποιεί ως «ορμητήρια» για να επεκτείνει τη δράση της ή για παροχή διευκολύνσεων.

Το παράξενο όμως είναι ότι οι παράνομες δραστηριότητες αυτών των κυκλωμάτων δεν είναι απλά πολλές αλλά μοιάζουν και με «συγκοινωνούντα δοχεία». Θέλετε ένα παράδειγμα; Τα «ροζ μπαλέτα». Ο τρόπος που φθάνουν οι κοπέλες στην Ελλάδα είναι διττός: από τη μια πλευρά εισέρχονται με κανονικές βίζες που έχουν ισχύ έξι μηνών και τις προμηθεύονται ως… καλλιτέχνιδες αξιοποιώντας τον σχετικό νόμο. Μετά την παρέλευση των έξι μηνών όμως δεν επιστρέφουν στη χώρα τους αλλά φροντίζουν να εξαφανίσουν τα ίχνη τους. Από την άλλη πλευρά, μπαίνουν στη χώρα μας ως μέλη τουριστικών γκρουπ, τα οποία εγκαταλείπουν όταν έρθει η ώρα της επιστροφής στη Ρωσία. Τόσο όμως τα τουριστικά γραφεία, που μετέχουν στην παράνομη ουσιαστικά διακίνηση Ρωσίδων, όσο και τα νυκτερινά κέντρα στα οποία «εργάζονται», εκτός των άλλων, χρησιμοποιούνται και ως «πλυντήρια χρημάτων» που προέρχονται από παράνομες δραστηριότητες.

Το ίδιο συμβαίνει, όπως έχει καταδείξει η έρευνα των αρχών Ασφαλείας, και με το εμπόριο γουναρικών. Οι συμμορίες που δραστηριοποιούνται σε αυτόν τον χώρο αποτελούνται κυρίως από Πόντιους, όπως επίσης και από άτομα άλλων εθνικοτήτων, κυρίως από τον Καύκασο και την Κεντρική Ασία, που ήλθαν στην Ελλάδα με πλαστά χαρτιά και πολιτογραφήθηκαν Ελληνες. Αρχικά τα μέλη αυτών των συμμοριών ήταν κράχτες των καταστημάτων γουναρικών που βρίσκονται στο κέντρο της Αθήνας. Κάτι ανάλογο δηλαδή με τους «νονούς της νύχτας». Διαπίστωσαν όμως ότι ο χώρος αυτός είναι χρυσωρυχείο, ιδιαιτέρως αν ληφθεί υπόψη ότι οι εταιρείες που εισάγουν ή εξάγουν γούνες μπορούν να χρησιμοποιηθούν και για άλλες παράνομες δραστηριότητες, όπως είναι το ξέπλυμα χρημάτων από το εμπόριο των ναρκωτικών.

Αποτελεί κοινό μυστικό σήμερα για τις υπηρεσίες Ασφαλείας ότι το όπιο που διακινείται από τη ρωσική μαφία αυξάνει συνεχώς το ειδικό βάρος του στο εμπόριο των ναρκωτικών. «Ρώσοι κακοποιοί», αναφέρεται σε έκθεση των υπηρεσιών Ασφαλείας, «μεταφέρουν όπιο από τις περιοχές του Καζακστάν, τις Δημοκρατίες του Καυκάσου και το Αφγανιστάν στα Σκόπια μέσω Βουλγαρίας, με σκοπό την προώθησή του στην Ελλάδα, στην Ιταλία και σε άλλες χώρες της Δυτικής Ευρώπης. Σαν τελικοί προορισμοί των διακινούμενων ναρκωτικών αναφέρονται: Ζυρίχη, Βιέννη, Μαδρίτη, Γερμανία, Βέρνη, Ιταλία. Από τις έρευνες που έχουν γίνει βγαίνει το συμπέρασμα πως οι περισσότεροι από τους συλληφθέντες αποτελούν μέλη οργανωμένων κυκλωμάτων που ασχολούνται με το παράνομο εμπόριο όπλων αλλά και το ξέπλυμα χρήματος».

3. Ληστείες και οικοδομές

Προσφάτως το γραφείο της Interpol στην Ελλάδα πήρε ένα περίεργο «σήμα». Το «σήμα», με δυο λόγια, ανέφερε ότι υπάρχουν πληροφορίες πως στη Βόρειο Ελλάδα διαμένουν δύο αδέλφια, ελληνικής καταγωγής, τα οποία κατηγορούνται από τις αρχές της Σουηδίας ότι είχαν συστήσει μια συμμορία που λήστευε τράπεζες στο εξωτερικό.

Πράγματι μετά από έρευνα τα δύο αδέλφια εντοπίστηκαν στη Θεσσαλονίκη και ετέθησαν υπό παρακολούθηση. Μετά από λίγο καιρό διαπιστώθηκε ότι η συμπεριφορά τους στη χώρα μας ήταν άμεμπτη. Μάλιστα ασχολούνταν και με επιχειρηματικές δραστηριότητες. Είχαν συστήσει δηλαδή μια εταιρεία που πραγματοποιούσε επενδύσεις σε οικοδομές.

Μια προσεκτικότερη έρευνα όμως απέδειξε ότι η εταιρεία αυτή ήταν στην ουσία εταιρεία – «μαϊμού». Δεν διέθετε δηλαδή ίδιους πόρους, αλλά διαχειριζόταν τα κεφάλαια μιας ομάδας Σουηδών που προέρχονταν από παράνομες πράξεις. Ξέπλεναν, δηλαδή, χρήματα που προέρχονταν από ληστείες. Παλιά μας τέχνη;

4. Η εταιρεία επενδύσεων

Η εταιρεία που έχει την έδρα της στο Μαρούσι θεωρείται μία από τις σοβαρότερες εταιρείες επενδύσεων, ο «χώρος ευθύνης» της οποίας δεν περιορίζεται μόνο στην Ελλάδα αλλά επεκτείνεται και σε διάφορες χώρες του εξωτερικού. Εσχάτως έχει δραστηριοποιηθεί σε τοποθετήσεις κεφαλαίων τόσο στην Ελλάδα όσο και σε ξένες χώρες. Τι κάνει δηλαδή; Απλώς αναζητεί τους πιο πρόσφορους τρόπους επένδυσης των χρημάτων ­ μια λειτουργία καθ’ όλα νόμιμη και αποδοτική.

Πόσο μάλλον που η εταιρεία ­ Θεού θέλοντος και τσέπης επιτρεπούσης ­ μοιάζει να επιτελεί κοινωνικό έργο. Βεβαίως το έργο αυτό επιτελείται με το αζημίωτο, αφού τα ποσοστά τα οποία παίρνει από κάποια επιτυχή και αποδοτική τοποθέτηση των κεφαλαίων είναι ιδιαίτερα αυξημένα. Αρκεί να αναλογισθεί κανείς ότι μεταξύ των πελατών της εταιρείας είναι σήμερα 50 επιφανείς έλληνες επιχειρηματίες. Το μυστικό της επιτυχίας της εταιρείας, εκτός βεβαίως από τη διάθεση έμπειρων και ικανών στελεχών, είναι και η εχεμύθεια. Ετσι, ουδέποτε ρώτησε τους πελάτες της ­ δεν θα μπορούσε άλλωστε ­ για την προέλευση των χρημάτων τους ­ κάτι τέτοιο εξάλλου ξεφεύγει και από τους κανόνες ευγενείας που διέπουν τον κόσμο του χρήματος.

Παρά ταύτα όμως, η εταιρεία αυτή εσχάτως ετέθη στο στόχαστρο των «κομάντος» του υπουργείου Οικονομικών. Ο λόγος ήταν ότι ορισμένοι από τους πελάτες της εταιρείας, όπως ταξιδιωτικοί πράκτορες και ιδιοκτήτες τουριστικών γραφείων, είχαν κινήσει τις υπόνοιες στο παρελθόν ότι ενέχονται σε ξέπλυμα βρώμικου χρήματος. Ετσι λοιπόν η λίστα με τα 50 ονόματα ελλήνων επιχειρηματιών – πελατών της εταιρείας «ξεσκονίζεται» με στόχο να αποκαλυφθεί η προέλευση των χρημάτων. Τι θα αποκαλύψει η έρευνα; Αγνωστον…

5. Από τα Λιόσια στα σαλόνια

Η «κυρία από τον Πόντο», όπως την αποκαλούσαν στη γειτονιά όπου διέμενε στα Ανω Λιόσια, ήταν απλόχερη. Πάντοτε ήταν απλόχερη ­ ακόμη και όταν ζούσε στην ανέχεια και ήταν αναγκασμένη να ξυπνά από τα άγρια χαράματα και να καθαρίζει σκάλες σε δημόσια κτίρια για να τα φέρει βόλτα. Πόσο μάλλον σήμερα ­ που απόκτησε «οικονομική επιφάνεια», έστησε δική της εταιρεία και διαθέτει προσωπικό καρνέ επιταγών.

Πώς έγινε αυτό; Το μυστικό της επιτυχίας τής «κυρίας από τον Πόντο» ήταν ένα αθλητικό γυναικείο σωματείο της Μόσχας. Την παρακάλεσαν ­ βεβαίως έναντι αδράς αμοιβής ­ και αυτή δέχθηκε να αναλάβει αντιπρόσωπος στην Ελλάδα. Εστησε και μια εταιρεία στη Γλυφάδα, προμηθεύθηκε ορισμένα κομπιούτερ, εγκατέστησε ένα φαξ και μία τηλεφωνική γραμμή και όλα ήταν έτοιμα για το «μεγάλο άλμα». Η επιτυχία ήρθε πολύ πιο γρήγορα από ό,τι μπορούσε να φαντασθεί και η ίδια. Σε ένα μόλις χρόνο εγκατέλειψε για πάντα τα Ανω Λιόσια, μετακόμισε στη Βούλα, νοίκιασε μια μεζονέτα προς 400.000 περίπου δρχ. τον μήνα, μίσθωσε τρεις υπηρέτες και άρχισε να συχνάζει και σε νυκτερινά κέντρα. Μόνο για γαρδένιες κάθε βράδυ ξόδευε τόσα όσα έβγαζε στο παρελθόν σε διάστημα ενός μηνός πλένοντας σκάλες σε δημόσια κτίρια.

Στην Ελλάδα όμως λένε «ουδέν κρυπτόν υπό τον ήλιον». Ετσι και η ζωή τής «κυρίας από τον Πόντο» κίνησε τις υποψίες των υπαλλήλων της τράπεζας στην οποία κάθε εβδομάδα πήγαινε και κατέθετε δεκάδες εκατομμύρια δραχμές. Μόνο ένας από τους λογαριασμούς της, όταν ανοίχθηκε μετά από παρέμβαση του εισαγγελέα, διαπιστώθηκε ότι είχε περίπου 90 δισ. δραχμές. Αυτή ήταν και η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι. Εκτοτε η «κυρία από τον Πόντο» τέθηκε στο στόχαστρο των «κομάντος» του υπουργείου Οικονομικών. Ο λόγος είναι ότι υπήρχαν βάσιμα στοιχεία που αποδείκνυαν ότι ξεπλένει «μαύρο χρήμα». Οχι τίποτε άλλο, δηλαδή, αλλά δεν είχε καταβάλει και τους νόμιμους φόρους.

6. Η κυρία με τους φουσκωτούς

Την αποκαλούσαν η «κυρία με τους φουσκωτούς» και όταν έμπαινε στο υποκατάστημα μεγάλης τράπεζας στο κέντρο της Αθήνας πάντα προκαλούσε πανικό μεταξύ των πελατών. Ο πανικός δεν προκαλούνταν από τους γορίλες που την ακολουθούσαν ακόμη και όταν στεκόταν μπροστά στο ταμείο ­ αν και ανασήκωναν επιδεικτικά τα σακάκια τους ώστε να φαίνονται τα πιστόλια που είχαν περάσει στη μέση τους ­ αλλά κυρίως από την ανατροπή της ισορροπίας μεταξύ των μικροκαταθετών που στριμώχνονταν στις ουρές.

Η εν λόγω κυρία λοιπόν σε τακτά χρονικά διαστήματα πήγαινε στο υποκατάστημα και άδειαζε μπροστά στα μάτια του έκπληκτου ταμία πακέτα με πεντοχίλιαρα. Το χρήμα ήταν ζεστό, έκαιγε. Απέφευγε να χρησιμοποιεί επιταγές και τραπεζογραμμάτια. Μόνο ρευστό. Είναι ενδεικτικό ότι σε διάστημα μιας μόνον εβδομάδας ο λογαριασμός της κυρίας απέκτησε εννεαψήφιο νούμερο ­ γεγονός που, όπως ήταν επόμενο, προκάλεσε την υποψία του ταμία της τράπεζας.

Τι απεδείχθη για την προέλευση των χρημάτων; Τίποτε προς το παρόν. Εκτός ίσως από τη βεβαιότητα ότι προέρχονται από ύποπτες συναλλαγές. Διαπιστώθηκε ακόμη ότι τα χρήματα αυτά, που διαχειριζόταν η εν λόγω κυρία, δεν παρέμεναν για πολύ καιρό στην τράπεζα. Αντιθέτως, έφευγαν προς το εξωτερικό, κυρίως προς την Ελβετία, όπου, σύμφωνα με την έρευνα που έγινε, επενδύονταν σε διάφορες επιχειρήσεις.