Βαγγέλης Πρατικάκης

Σε μια κίνηση που αψηφά το κατεστημένο των επιστημονικών εκδόσεων, οι χώρες-μέλη της ΕΕ συμφώνησαν ότι μέχρι το 2020 όλες οι επιστημονικές έρευνες που διενεργούνται με δημόσιο χρήμα θα πρέπει να είναι δωρεάν προσβάσιμες.

Έστω και με τη δεύτερη προσπάθεια, η NASA κατάφερε να φουσκώσει πλήρως τον πρώτο χώρο διαμονής που φτάνει στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό σφιχτά πακεταρισμένος για εξοικονόμηση χώρου. Το φουσκωτό δωμάτιο είναι το πρωτότυπο μιας τεχνολογίας που θα μπορούσε να προσφέρει ευρυχωρία και άνεση σε μελλοντικές, μακρινές αποστολές.

Το Καθιερωμένο Μοντέλο της σωματιδιακής φυσικής θα πρέπει να αναθεωρηθεί εκ βάθρων αν τελικά επιβεβαιωθούν οι «ενδείξεις» μιας πέμπτης, άγνωστης ως σήμερα θεμελιώδους δύναμης. Αν και πολλοί δηλώνουν σκεπτικοί, ο ισχυρισμός θα υποβληθεί σε εξονυχιστικό έλεγχο.

Η εκτεταμένη χρήση αντιβιοτικών στα εκτρεφόμενα ζώα, μια πρακτική που ενοχοποιείται για την εμφάνιση ανθεκτικών μικροβίων, φαίνεται πως έχει και μια επιπλέον παρενέργεια: αυξάνει την απελευθέρωση αερίων του θερμοκηπίου από το πεπτικό σύστημα των ζώων.

Γερακίσια μύτη, γαλλική μύτη, προβοσκίδα ή μελιτζάνα: ό,τι μύτη κι αν έχετε, το σχήμα της εξαρτάται από τα γονίδια. Πέντε από αυτά μόλις αναγνωρίστηκαν από μελέτη που εξέτασε τις φατσούλες χιλιάδων ανθρώπων διαφορετικής εθνικής προέλευσης.

Διαβάζοντας προσεκτικά το αφυδατωμένο πρόσωπο του Άρη, αμερικανοί πλανητολόγοι υποστηρίζουν ότι διέκριναν ρυτίδες που σχηματίστηκαν από γιγάντια τσουνάμι στις ακτές ενός αρχαίου, χαμένου πια ωκεανού.

Αν η κυρία δεν μείνει ικανοποιημένη με το δώρο, ο μνηστήρας θα διαμελιστεί: σε ένα μικρό είδος αράχνης που ζει και στην Ελλάδα, τα αρσενικά προσφέρουν γαμήλια δώρα στο υποψήφιο ταίρι τους προκειμένου να κατευνάσουν τις κανιβαλιστικές ορέξεις του.

Χρησιμοποιώντας ένα είδος μικροσκοπίου που φέρει στο άκρο του ένα μεμονωμένο άτομο ευγενούς αερίου, διεθνής ομάδα φυσικών κατάφεραν να μετρήσουν τις εξαιρετικά ασθενείς δυνάμεις Βαν ντερ Βάαλς που παίζουν θεμελιώδη ρόλο στη Χημεία.

Μια έναστρη νύχτα πριν από δυόμισι χιλιάδες και πλέον χρόνια, μια ποιήτρια που έμελλε να μείνει στην ιστορία είδε τις Πλειάδες να δύουν και θυμήθηκε ξανά τη μοναξιά της. Πρέπει να ήταν τέλη χειμώνα ή αρχές άνοιξης όταν η Σαπφώ έγραψε το ποίημα, υπολογίζουν τώρα αμερικανοί ερευνητές, αν και δεν μπορούν ποτέ να είναι σίγουροι.

Σαν μυγάκι που πετά μπροστά από έναν γλόμπο του δρόμου, ο μικρός Ερμής διασχίζει τον πυρακτωμένο γίγαντα που γύρω του περιφέρονται όλα: η NASA δημοσιοποίησε το πρώτο βίντεο από τη διάβαση του Ερμή στις 9 Μαΐου, ένα σπάνιο φαινόμενο που βοηθά τους αστρονόμους εδώ και αιώνες.

Λόγω της διάβρωσης των ακτών από την άνοδο της στάθμης του ωκεανού, πέντε νησιά στο σύμπλεγμα του Σολομώντα εξαφανίστηκαν κάτω από το νερό της τελευταίες δεκαετίες, δείχνει μελέτη που βασίστηκε σε αεροφωτογραφίες και δορυφορικά δεδομένα.

Ένα γενετικά τροποποιημένο μανιτάρι που δημιουργήθηκε με μια επαναστατική νέα τεχνική μπορεί να καλλιεργηθεί χωρίς να λάβει ειδική άδεια, αποφαίνεται το αμερικανικό υπουργείο Γεωργίας, την ώρα που η Ευρωπαϊκή Ένωση προσπαθεί ακόμα να ξεκαθαρίσει το τοπίο για τη νέα γενιά «μεταλλαγμένων».

Ένα φιλόδοξο σχέδιο για την εκτόξευση της πρώτης αποστολής σε άλλο άστρο λανσάρεται από ρώσο μεγιστάνα με τη στήριξη του μεγάλου βρετανού φυσικού Στίβεν Χόκινγκ.

Αν οι τελευταίες παρατηρήσεις επιβεβαιωθούν από ανεξάρτητους ερευνητές, οι κοσμολόγοι θα πρέπει να επιστρέψουν στα θρανία: η ακριβέστερη μέχρι σήμερα μέτρηση του ρυθμού διαστολής του Σύμπαντος δίνει μια τιμή που δείχνει ασύμβατη με τις προβλέψεις.

Λιγότερο από έναν χρόνο μετά το θόρυβο που προκάλεσε η ανακοίνωση κινέζων ερευνητών ότι προχώρησαν για πρώτη φορά στη γενετική τροποποίηση ανθρώπινων εμβρύων, συνάδελφοί τους σε διαφορετικό κινεζικό ίδρυμα αναφέρουν ότι επενέβησαν σε έμβρυα για να τα καταστήσουν απρόσβλητα στον ιό HIV.

Περιέργως το Χόλιγουντ δεν έχει καταπιαστεί ακόμα με αυτό το σενάριο καταστροφής: ένα κοντινό άστρο εκρήγνυται σε σουπερνόβα και βομβαρδίζει τη Γη με θανάσιμη ακτινοβολία. Δεν πρόκειται όμως για σενάριο, αλλά για αλλεπάλληλα χτυπήματα που δέχτηκε ο πλανήτης τα τελευταία εκατομμύρια χρόνια.

Πρόβλημα άγνωστης προέλευσης απειλεί να τερματίσει πρόωρα την αποστολή του διαστημικού τηλεσκοπίου Kepler, το οποίο έφερε επανάσταση στην Αστρονομία ανακαλύπτοντας χιλιάδες πλανήτες εκτός του Ηλιακού Συστήματος.

Η θεωρία που θέλει τους κομήτες και τους αστεροειδείς να έφεραν στη Γη τα δομικά υλικά της ζωής δείχνει να ενισχύεται μετά την ανακοίνωση γάλλων ερευνητών ότι ανίχνευσαν ένα βασικό συστατικό του RNA σε έναν κομήτη εργαστηρίου.

Πακεταρισμένο στην κορυφή ενός πυραύλου έτσι ώστε να καταλαμβάνει τον ελάχιστο δυνατό όγκο, το πρώτο φουσκωτό δωμάτιο που σχεδιάστηκε για τη φιλοξενία ανθρώπων στο Διάστημα εκτοξεύεται από το Ακρωτήριο Κανάβεραλ για να προστεθεί στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS).

Οι επιστήμονες είναι σχεδόν σίγουροι για την ύπαρξη αυτού του μυστηριώδους υλικού, το οποίο εκτιμάται ότι υπάρχει παντού γύρω μας, και μάλιστα σε πενταπλάσια ποσότητα από ό,τι η κανονική ύλη. Είναι όμως αόρατο εξ ορισμού, και μέχρι σήμερα κανείς δεν ξέρει από τι αποτελείται.