• Αναζήτηση
  • Ερευνα: Πώς συνδέονται αξίες, κοινωνικά χαρακτηριστικά και πολιτικές προτιμήσεις

    Με βάση την ανάλυση των στοιχείων της έρευνας και παίρνοντας υπόψη ιδεολογική αυτοτοποθέτηση, πολιτικές προτιμήσεις, ηλικιακές κατηγορίες, επαγγέλματα, μόρφωση κ.λπ. προκύπτει μια διαφορετική ομαδοποίηση που δεν περιορίζεται στον διαχωρισμό Αριστεράς, Δεξιάς, Ευρωπαίων, αντιευρωπαίων, αλλά κατατάσσει τους ερωτώμενους σε γενικότερες κατηγορίες, που οργανώνονται η καθεμία γύρω από διαφορετικό τρόπο σκέπτεσθαι. Με βάση αυτή την κατηγοριοποίηση σχηματίζονται οκτώ ομάδες-ρεύματα σκέψης, διακριτές μεταξύ τους και ομοιογενείς στο εσωτερικό τους. Οι ονομασίες που τους δίνονται προσπαθούν να βοηθήσουν στην κατανόηση του πυρήνα των πεποιθήσεων ή στάσεών τους.

    ΤοΒΗΜΑ Team
    Με βάση την ανάλυση των στοιχείων της έρευνας και παίρνοντας υπόψη ιδεολογική αυτοτοποθέτηση, πολιτικές προτιμήσεις, ηλικιακές κατηγορίες, επαγγέλματα, μόρφωση κ.λπ. προκύπτει μια διαφορετική ομαδοποίηση που δεν περιορίζεται στον διαχωρισμό Αριστεράς, Δεξιάς, Ευρωπαίων, αντιευρωπαίων, αλλά κατατάσσει τους ερωτώμενους σε γενικότερες κατηγορίες, που οργανώνονται η καθεμία γύρω από διαφορετικό τρόπο σκέπτεσθαι. Με βάση αυτή την κατηγοριοποίηση σχηματίζονται οκτώ ομάδες-ρεύματα σκέψης, διακριτές μεταξύ τους και ομοιογενείς στο εσωτερικό τους. Οι ονομασίες που τους δίνονται προσπαθούν να βοηθήσουν στην κατανόηση του πυρήνα των πεποιθήσεων ή στάσεών τους.



    Πατρίς, θρησκεία και οργή [Ακροδεξιά ΧΑ, ΑΝΕΛ] (21,6%):

    Αντιτίθενται έντονα στην ΕΕ και στο ευρώ και θεωρούν ότι η χώρα έχει βγει καθολικά ζημιωμένη από την ένταξη. Πιστεύουν ότι το μέλλον της ΕΕ και της Ελλάδας είναι δυσοίωνο και πως η χώρα πρέπει να στραφεί προς άλλες συμμαχίες (κυρίως προς τη Ρωσία). Είναι ιδιαίτερα αρνητικοί απέναντι στους πρόσφυγες και τους μετανάστες και πολύ περισσότερο σε εθνότητες που εκπροσωπούν το «παγκόσμιο κατεστημένο» (Εβραίοι, Αμερικανοί, Γερμανοί). Βαθύτατα συντηρητικοί απέναντι σε κοινωνικά ζητήματα (π.χ. ομοφυλοφιλία, εργασιακές σχέσεις κ.λπ.), ένας στους τρεις δηλώνει «εθνικιστής» και έχει αμφιβολίες ως προς το δημοκρατικό σύστημα διακυβέρνησης. Εμφανίζουν χαμηλά ποσοστά ενασχόλησης σε πολιτιστικές δραστηριότητες και είναι κυρίως απόφοιτοι Λυκείου και Τεχνικής Εκπαίδευσης. Σε σχέση με τον πληθυσμό, εμφανίζονται έντονα μεταξύ των ελεύθερων επαγγελματιών (τεχνίτες), των αγροτών και των ανέργων, ενώ η παρουσία τους είναι πολύ έντονη στις ηλικίες 40-54 ετών.

    Ευρωπαϊστές φιλελεύθεροι [Κεντροδεξιά, ΝΔ] (10,4%):

    Υπέρ της ΕΕ και του ευρώ, θεωρούν ότι η χώρα έχει βγει κερδισμένη  από την ένταξή της. Αρκετά αισιόδοξοι ως προς την επίτευξη των στόχων και την έξοδο από την κρίση. Είναι μοιρασμένοι ως προς τη στάση τους απέναντι στους πρόσφυγες και τους μετανάστες και η πλειοψηφία τους τάσσεται υπέρ των «φυλών» που εκπροσωπούν το παγκόσμιο κατεστημένο (Εβραίοι, Αμερικανοί, Γερμανοί) αλλά και των Ρώσων. Επιφυλακτικοί αλλά όχι βαθύτατα συντηρητικοί απέναντι σε κοινωνικά ζητήματα (π.χ. ομοφυλοφιλία, εργασιακές σχέσεις κ.λπ.). Εχθρικοί απέναντι σε έννοιες όπως «κομμουνισμός» και «Αριστερά», ανήκουν κυρίως στον δημοκρατικό φιλελεύθερο χώρο και στο Κέντρο, ενώ η μαζική πλειοψηφία υποστηρίζει το δημοκρατικό σύστημα διακυβέρνησης. Εμφανίζουν ποσοστά ενασχόλησης σε πολιτιστικές δραστηριότητες περί του μέσου όρου, με μηνιαίες αποδοχές άνω των 1.000-1.500 ευρώ. Σε σχέση με τον πληθυσμό, εμφανίζονται έντονα μεταξύ των συνταξιούχων και εντοπίζονται κυρίως στις ηλικίες 65+.

    Παραγωγικοί, ανεξάρτητοι, έκκεντροι [ΚΚΕ, ΑΝΤΑΡΣΥΑ, όχι ΣΥΡΙΖΑ, Το Ποτάμι, Εν. Κεντρώων] (7%):

    Συμμετέχουν σε ό,τι και όπως θέλουν. Εχουν τη δική τους ανάλυση και ματιά στα γεγονότα. Ισως και να θεωρούν πολύ επιφανειακά τα διλήμματα, ως κλισέ τα ερωτήματα. Για αυτό απαντούν με ΔΞ/ΔΑ, είτε για την Ευρώπη είτε για τη μελλοντική πορεία της χώρας. Η μεγάλη πλειοψηφία δεν εκφράζει καν αρνητική/θετική άποψη ως προς τις διάφορες εθνότητες (Εβραίοι, πρόσφυγες, Τούρκοι κ.λπ.) θεωρώντας ότι η ερώτηση είναι μη ουσιώδης. Εκφράζονται περισσότερο στα θέματα μεταναστών όπου εμφανίζονται ανεκτικοί, ενώ είναι ιδιαίτερα ελαστικοί και δεκτικοί σε κοινωνικά ζητήματα (εργασιακές σχέσεις, διακρίσεις, υπηκοότητα κ.λπ.). Με τάση προς τον κεντρώο και αριστερό χώρο, είναι οι λιγότερο αρνητικοί στις έννοιες που σχετίζονται με τα κοινωνικοπολιτικά και οικονομικά συστήματα. Εμφανίζουν υψηλά ποσοστά ενασχόλησης σε πολιτιστικές δραστηριότητες, άθληση και έχουν έντονο προφίλ υψηλής μόρφωσης και εισοδήματος. Κυρίως άνδρες, εντοπίζονται στις ηλικίες μεταξύ 40-54 ετών και έχουν αυξημένη παρουσία μεταξύ των ελεύθερων επαγγελματιών (επιστήμονες), ιδιωτικών υπαλλήλων και επιχειρηματιών.

    Αδύναμοι, ανήμποροι, αποθαρρημένοι [ΝΔ, ΑΝΕΛ, τέως ΠΑΣΟΚ] (6,6%):

    Χωρίς να τάσσονται ξεκάθαρα υπέρ ή κατά, θεωρούν μάλλον θετική τη συνολική αποτίμηση από τη συμμετοχή της χώρας στην ΕΕ. Ως προς τα οφέλη/ζημιές που υπέστη η χώρα, οι απόψεις κατανέμονται περισσότερο ομοιόμορφα σε σχέση με τις άλλες ομάδες του πληθυσμού, ενώ ένας στους πέντε δηλώνει ότι δεν έχει άποψη σχετικά με το αν πρέπει να παραμείνει η χώρα στο ευρώ. Είναι επιφυλακτικοί ως προς το μέλλον της ΕΕ, ενώ η στάση τους απέναντι στους μετανάστες και στα κοινωνικά ζητήματα ακολουθεί τον γενικό μ.ό. (επιφυλακτικοί χωρίς εντάσεις). Σχεδόν ένας στους τρεις δεν μπορεί/θέλει να κατατάξει τον εαυτό του σε κάποια ιδεολογία, ενώ η μαζική πλειοψηφία δεν θέλει να εκφράσει θετική/αρνητική άποψη σχετικά με τα κοινωνικοπολιτικά συστήματα. Επιπλέον, ένας στους τρεις δεν τοποθετεί τον εαυτό του στο δίπολο Αριστερά – Δεξιά, ενώ αξιοσημείωτο είναι και το γεγονός ότι ένας στους δύο δεν τάσσεται υπέρ κάποιου πολιτικού κόμματος. Χαμηλή σχέση με πολιτιστικές δραστηριότητες εκτός από θεατρικές παραστάσεις, περιορισμένη εξοικείωση με Διαδίκτυο και ενημέρωση κυρίως από τηλεόραση και εφημερίδες (δύο φορές περισσότεροι από τον μέσο όρο όσοι τις επιλέγουν ως κύριο μέσο ενημέρωσης!), ανήκουν στη χαμηλότερη εισοδηματική (περίπου ένας στους δύο έχει εισόδημα 500 ευρώ) και κοινωνική τάξη. Σχεδόν έξι στους δέκα είναι γυναίκες και οι ηλικίες άνω των 50 πλειοψηφικές.

    Αριστερά, συλλογικότητες, κινήματα [Αριστερά, ΣΥΡΙΖΑ] (12,6%):

    Θεωρούν ότι η χώρα έχει βγει ζημιωμένη από την ΕΕ κυρίως στον τομέα της οικονομίας, αλλά διαφοροποιούνται στα ζητήματα περιβάλλοντος και πολιτισμού. Επιπλέον ένας στους δύο πιστεύει ότι πρέπει να επιστρέψουμε στη δραχμή και θεωρεί ότι η ΕΕ θα διασπαστεί. Δεν είναι αισιόδοξοι ως προς την έξοδο από την κρίση. Αν και επικριτικοί απέναντι στην ΕΕ, δεν στρέφονται ξεκάθαρα υπέρ εναλλακτικών συμμαχιών. Στα θέματα θρησκείας οι μισοί δηλώνουν χωρίς πίστη και συντριπτικά υπέρ διαχωρισμού Κράτους – Εκκλησίας. Αντιλαμβάνονται το Προσφυγικό, τα θέματα απασχόλησης ΑμεΑ, ομοφυλοφίλων κ.λπ., τις κάθε λογής διακρίσεις ως ζητήματα δικαιωμάτων.

    Είναι αναφανδόν υπέρ της ενσωμάτωσης των μεταναστών, απορρίπτουν τις εθνοτικές αξιολογήσεις. Τοποθετούνται θετικά απέναντι σε έννοιες όπως «σοσιαλισμός» «αριστερά» (οι ψηφοφόροι του 2015 για ΣΥΡΙΖΑ, ΚΚΕ, ΑΝΤΑΡΣΥΑ υπερβαίνουν το 50%) και αρνητικά απέναντι στον καπιταλισμό και τη Δεξιά. Είναι νεαρά άτομα (ένας στους δύο μικρότερος των 40 ετών), υψηλής μόρφωσης, εξαιρετικά ανεκτικοί σε κοινωνικά ζητήματα (ένας στους δύο υπέρ της νομιμοποίησης χρήσης του χασίς), αναπτύσσουν έντονα πολιτιστικές δραστηριότητες, αλλά ταυτόχρονα θεωρούν ότι η Ελλάδα δεν είναι μοντέρνα χώρα και διατηρούν τα χαμηλότερα ποσοστά υπερηφάνειας για την καταγωγή τους. Εντοπίζονται μεταξύ των ιδιωτικών υπαλλήλων και κυρίως των φοιτητών.

    Λαϊκή βάση [Δεξιά, ΝΔ, ΣΥΡΙΖΑ, τέως ΠΑΣΟΚ] (29,9%):

    Χωρίς να είναι ένθερμοι υποστηρικτές της ΕΕ, θεωρούν ότι πρέπει να μείνουμε στο ευρώ, αν και αναγνωρίζουν ότι από τη σχέση αυτή η ΕΕ ωφελείται περισσότερο. Δείχνουν αποστροφή στις άλλες εθνότητες (π.χ. Γερμανοί, μουσουλμάνοι, Εβραίοι κ.λπ.) και η στάση στους απέναντι στους μετανάστες είναι εξαιρετικά αρνητική. Βαθύτατα συντηρητικοί απέναντι σε κοινωνικά ζητήματα (π.χ. ομοφυλοφιλία, εργασιακές σχέσεις κ.λπ.), δηλώνουν υπερηφάνεια για την ελληνική καταγωγή και αποστρέφονται έννοιες όπως «κομμουνισμός» και «Αριστερά», χωρίς ωστόσο να είναι ένθερμοι υποστηρικτές του φιλελευθερισμού. Εμφανίζουν τη χαμηλότερη σχέση με τον πολιτισμό και τη χρήση του Ιnternet, ενημερώνονται από την τηλεόραση, με έντονο προφίλ προς τις μεγαλύτερες – αλλά όχι άνω των 65 – ηλικίες, εκτός αστικών κέντρων, κυρίως στη Βόρεια Ελλάδα, χαμηλής μόρφωσης νοικοκυρές ή  συνταξιούχοι.

    Ευρωπαϊστές σοσιαλδημοκράτες [Κέντρο, Κεντροαριστερά, τέως ΠΑΣΟΚ, Το Ποτάμι] (4,3%):

    Υπέρ της ΕΕ και του ευρώ, θεωρούν ότι η χώρα έχει βγει κερδισμένη σε όλους τους τομείς από την ένταξη και αρκετά αισιόδοξοι για έξοδο από την κρίση. Σε σχέση με τους Ευρωπαϊστές Φιλελεύθερους είναι λιγότερο αισιόδοξοι ως προς την πορεία της ΕΕ., καθώς θεωρούν ότι θα υπάρξει μερική διάσπαση της ΕΕ, ενώ θεωρούν ότι μελλοντικά η χώρα θα τα πάει καλύτερα. Εξαιρετικά θετικοί απέναντι σε όλες τις εθνότητες. Τάσσονται υπέρ της σταδιακής αφομοίωσης των μεταναστών και είναι εξαιρετικά ευέλικτοι στα κοινωνικά ζητήματα. Μόλις ένας στους δύο πιστεύει στον Θεό, δεν πιστεύουν στις θεωρίες συνωμοσίας (π.χ. ψεκασμοί), αυτοπροσδιορίζονται είτε ως «φιλελεύθεροι» είτε ως «σοσιαλιστές», ενώ στο δίπολο Αριστερά – Δεξιά συγκεντρώνονται μεταξύ Κεντροαριστεράς και Κεντροδεξιάς. Περίπου ένας στους δύο έχει ζήσει στο εξωτερικό, είναι πνευματικά καλλιεργημένοι με σταθερές πολιτισμικές δραστηριότητες, με το υψηλότερο επίπεδο μόρφωσης (επτά στους δέκα έχουν πανεπιστημιακό ή και μεταπτυχιακό τίτλο) και εισοδήματος. Συναντώνται περισσότερο σε Αθήνα και αστικά κέντρα.

    Αβέβαιοι, ασχημάτιστοι, αμέριμνοι (7,5%):

    Αποφεύγουν να δώσουν υψηλό βαθμό συμφωνίας/διαφωνίας σε όλα τα ζητήματα. Θεωρούν μάλλον θετική την αποτίμηση από τη συμμετοχή  στην ΕΕ, αν και η πλειοψηφία πιστεύει ότι δεν είναι εφικτή η σύγκλιση με τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες(όχι όμως ότι θα μεγαλώσει το χάσμα). Επιπλέον πιστεύουν ότι η ΕΕ θα διασπαστεί μερικώς, με τη χώρα μας «μάλλον» να παραμένει αλλά και «μάλλον» να εξακολουθεί να έχει οικονομικά προβλήματα. Δεν αντιμετωπίζουν αρνητικά τις εθνότητες, όμως στην Τουρκία και Γερμανία μειώνεται η αποδοχή που εμφανίζεται πάνδημη (περισσότεροι από όκτω στους δέκα) για τη Ρωσία, ενώ διαφαίνεται ένας σχετικά υπερβάλλων πατριωτισμός. Γενικά μετριοπαθείς ως προς τη στάση τους στο μεταναστευτικό ζήτημα, προκρίνοντας την προσωρινή παραμονή των μεταναστών σε κέντρα κράτησης. «Ενοχλούνται» από την έννοια του «ριζοσπαστισμού», ενώ ως προς την πολιτική τοποθέτησή τους κατατάσσονται ως επί το πλείστον στο Κέντρο. Οι περισσότεροι δεν έχουν εμπειρία διαβίωσης στο εξωτερικό, έντονη παρουσία γυναικών, προφίλ αποφοίτου ΤΕΙ/ΑΕΙ χωρίς επιπλέον εξειδίκευση, φοιτητές/ δημόσιοι υπάλληλοι με μηνιαίες αποδοχές 500-1.000 ευρώ και υψηλή συγκέντρωση στις ηλικίες 17-39 ετών.

    ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

    Πολιτική
    Σίβυλλα
    Helios Kiosk