Σε εκπόνηση εκτενέστατης και λεπτομερούς αναλογιστικής μελέτης βιωσιμότητας για το Ταμείο Νομικών (ΤΑΝ) προχώρησε ο Δικηγορικός Σύλλογος Αθηνών (ΔΣΑ). Επιχειρήθηκε να προσεγγιστεί το σχετικό ασφαλιστικό πρόβλημα με αυστηρώς επιστημονικά και τεχνικά κριτήρια με βάση τα διαθέσιμα δημογραφικά και οικονομικά στοιχεία.
Βασικός σκοπός της συγκεκριμένης αναλογιστικής προσέγγισης ήταν η πλήρης διερεύνηση της υφιστάμενης κατάστασης αλλά και της νέας δομής που προτάθηκε από το υπουργείο. Τα αποτελέσματα, ιδιαιτέρως ενδιαφέροντα, τεκμηριώθηκαν με πλήθος χρηματοοικονομικών προβολών αλλά και αναλογιστικών ισοζυγίων.
Πρόθεση του ΔΣΑ, όπως αναφέρεται στην ανακοίωσή του, είναι να δημοσιοποιήσει τα συμπεράσματα της μελέτης, να ενημερώσει με υπευθυνότητα για τις χρηματοοικονομικές επιπτώσεις του προτεινόμενου σχεδίου, αλλά και να παρουσιάσει τις δικές του συγκεκριμένες προτάσεις, που πραγματικά μπορούν να βοηθήσουν στην εξασφάλιση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας του Ταμείου.
Τα βασικά συμπεράσματα της μελέτης είναι τα εξής:
1. Σε κάθε σύγκριση, ανάμεσα στο υφιστάμενο και το νέο προτεινόμενο σύστημα, είναι απολύτως σαφές ότι δεν υπάρχουν ουσιαστικές διαφοροποιήσεις σε σχέση με τη βιωσιμότητα του Ταμείου. Το προτεινόμενο σύστημα δεν αποτελεί μόνιμη βιώσιμη λύση, αλλά μια πρόσκαιρη λύση που βελτιώνει τις χρηματοροές του ΤΑΝ μόνο κατά δύο έως τρία έτη! Το προτεινόμενο σύστημα δημιουργεί μια άνευ προηγουμένου «αναστάτωση» στη δομή των εισφορών του Ταμείου, καθαρά εισπρακτικού χαρακτήρα, και προκειμένου να εξυπηρετηθεί το όποιο ταμειακό έλλειμμα, για τα επόμενα δύο-πέντε έτη, χωρίς να κατοχυρώνει μακροπρόθεσμη ουσιαστική λύση. Επιπροσθέτως, το νέο σύστημα δημιουργεί αναλογιστικές ανισορροπίες σε βάθος χρόνου που μπορούν να αποδομήσουν τη συνεκτικότητα και την ομαλή σχέση εισφορών-παροχών που πρέπει να υφίσταται σε κάθε Ταμείο και περαιτέρω να απομειώσει το ποσοστό εισπραξιμότητας που βρίσκεται ήδη σε χαμηλά επίπεδα λόγω της οικονομικής κρίσης τα τελευταία έτη..
2. Το όποιο θετικό αποτέλεσμα επιτυγχάνει η προτεινόμενη αλλαγή κλίμακας εισφορών/παροχών του νέου σχεδίου που προτείνεται από το υπουργείο, επιτυγχάνεται με ακόμη καλύτερο τρόπο, με την εξίσωση εισφορών-παροχών μεταξύ «παλαιών» και «νέων» ασφαλισμένων (προνοώντας για κάποια μεταβατική περίοδο προσαρμογής), το οποίο και προτείνει ο ΔΣΑ. Μια τέτοια αλλαγή σε συνδυασμό με την ανάληψη της ευθύνης εκ μέρους του κράτους για καταβολή της εθνικής σύνταξης (όπως θα γίνει για το σύνολο των Ταμείων στο χώρο της Κοινωνικής Ασφάλισης) θα εξασφάλιζε βιωσιμότητα για τα επόμενα 20 και πλέον έτη.
Ο ΔΣΑ καλεί τους υπεύθυνους σχεδιασμού να σταθούν στο ύψος των περιστάσεων και να μελετήσουν την πρότασή μας. Δεν εγκαταλείπουμε τον αγώνα που στηρίζεται στις βασικές αρχές ενός συστήματος κοινωνικής ασφάλισης που είναι η αλληλεγγύη των γενεών, η ισότητα των μελών και η ανταποδοτικότητα εισφορών – παροχών.
Πίνακας αποτελεσμάτων βασικών σεναρίων που εκπονήθηκαν
ΣενάριαΕκτιμώμενη
βιωσιμότητα (έτη)
Σημερινό καθεστώς Ταμείου Νομικών (ΤΑΝ)3-5
Προτεινόμενο σχέδιο νόμου5-7
Σημερινό καθεστώς ΤΑΝ –Εισφορές παλαιών ίδιες με νέων
ασφαλισμένων6-8
ασφαλισμένων6-8
Σημερινό καθεστώς ΤΑΝ χωρίς εθνική σύνταξη12-14
Προτεινόμενο σχέδιο νόμου χωρίς εθνική σύνταξη13-15
Σημερινό καθεστώς ΤΑΝ – Εισφορές παλαιών ίδιες με νέων
ασφαλισμένων χωρίς εθνική σύνταξη21-23
ασφαλισμένων χωρίς εθνική σύνταξη21-23



