PHEV (Plug-in Hybrid)
O ενδιάμεσος σταθμός ανάμεσα στην αμιγή ηλεκτροκίνηση και στους κινητήρες εσωτερικής καύσης καθώς και τα plug-in υβριδικά οχήματα συνδυάζουν λίγο και από τους δύο κόσμους. Εν προκειμένω, στην αθέατη πλευρά τους παρεπιδημεί ένας κινητήρας εσωτερικής καύσης, ένα ηλεκτρικό μοτέρ και μία μπαταρία. Αν και υπάρχουν πλείστες διαμορφώσεις, ο γενικός κανόνας είναι ότι τα plug-in υβριδικά οχήματα χάρη ακριβώς στην ηλεκτρική πτυχή του συνόλου τους, προσφέρουν τη δυνατότητα ηλεκτρικής αυτονομίας έως περίπου και 100 χλμ.
Αν και το μέγεθος δεν είναι εντυπωσιακό, ανάλογα και με το μέγεθος της μπαταρίας συντείνει σε εντυπωσιακή μείωση των μεγεθών κατανάλωσης και εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα καθιστώντας τη συγκεκριμένη κατηγορία οχημάτων ιδιαιτέρως ελκυστική για εταιρικούς χρήστες.
Στον αντίποδα ή μάλλον στην πράξη, έρευνες έχουν καταδείξει ότι οι ιδιοκτήτες αντίστοιχης τεχνολογίας οχημάτων αμελούν την επαναφόρτιση της μπαταρίας, στοιχείο που συνδυαστικά και με το γεγονός ότι συνήθως πρόκειται για ευμεγέθη αυτοκίνητα, λειτουργεί ανασταλτικά για τα οφέλη που μπορούν να προσφέρουν σε περιβαλλοντικούς όρους.
Επιπλέον, εξαιτίας ακριβώς της μεικτής τεχνολογίας τους, έχουν υψηλότερο βάρος σε σχέση με ένα τυπικό αυτοκίνητο με κινητήρα εσωτερικής καύσης, κάτι που καθιστά ακόμα πιο επιβαρυντική τόσο για το περιβάλλον όσο και για την κατανάλωση καυσίμου τη χρήση τους, αποκλειστικά με τον κινητήρα εσωτερικής καύσης.
Hybrid
H υβριδική τεχνολογία με πρωτοπόρο και σταθερό υποστηρικτή την Toyota, προηγείται τυπικά των plug-in hybrid και χαρακτηρίζει τα αυτοφόρτιζόμενα υβριδικά σύνολα. Αυτό σημαίνει ότι την υβριδική εξίσωση συναποτελούν ένας κινητήρας εσωτερικής καύσης, ένας ηλεκτροκινητήρας και μια μπαταρία που λειτουργούν συνδυαστικά ανάλογα την περίσταση και τη συνθήκη. Η ειδοποιός διαφορά σε σχέση με τα plug-in hybrid είναι ότι σε αυτήν την περίπτωση δεν χρειάζεται κανένα είδος εξωτερικής φόρτισης. Ο συνδυασμός κινητήρα εσωτερικής καύσης/ηλεκτροκινητήρα είναι αυτά που αναλαμβάνουν τη φόρτιση της μπαταρίας χωρίς να απαιτείται η σύνδεση σε πρίζα.
Η συγκεκριμένη διάταξη έχει το προφανές πλεονέκτημα ότι οι ιδιοκτήτες ενός αντίστοιχης τεχνολογίας αυτοκινήτου δεν θα χρειαστεί ποτέ να αναζητήσουν φορτιστή ή να περιμένουν να φορτίσει η μπαταρία. Αυτό γίνεται εν κινήσει και αναλόγως τη διάταξη και τον κατασκευαστή πραγματοποιείται από τον κινητήρα εσωτερικής καύσης ή/και την παρουσία συστήματος ανάκτησης κινητικής ενέργειας κατά την επιβράδυνση.
Συγκρατήστε ότι υπάρχουν διαφορετικές «σχολές» ως προς την υβριδική διαμόρφωση ενός υβριδικού συστήματος καθώς συναντάμε υβριδικά όπου την κίνηση αναλαμβάνει ο κινητήρας εσωτερικής καύσης και ο ηλεκτροκινητήρας λειτουργεί επικουρικά ή αντιστροφώς όπου το ηλεκτρικό μοτέρ έχει τον πρώτο λόγο και ο συμβατικός κινητήρας αναλαμβάνει τον ρόλο γεννήτριας ή booster. Σε κάθε περίπτωση τα οφέλη είναι πολλαπλά και ευεργετικά ως προς τη μείωση κατανάλωση ενέργειας.
MHEV (Mild Hybrid)
Αν η ηλεκτροκίνηση είχε κλίμακα, τα οχήματα ήπιας υβριδικής τεχνολογίας θα βρίσκονταν στην πρώτη βαθμίδα. Ο όρος σηματοδοτεί την τεχνολογία η οποία συνδυάζει έναν τυπικό κινητήρα εσωτερικής καύσης με παράλληλο ηλεκτρικό κύκλωμα που ανάλογα με τη διαμόρφωση και τα Volt, λειτουργεί επικουρικά στο μοτέρ προσφέροντας κατά περίπτωση επιπλέον ισχύ αλλά, κυρίως, εξοικονόμηση καυσίμου.
Κατά μέσο όρο αυτή προσδιορίζεται σε περίπου 10% σε σχέση με ένα τυπικό αυτοκίνητο βενζίνης ή diesel. Ωστόσο πλέον και υπό τις τρέχουσες ρευστές συνθήκες, οι αυτοκινητοβιομηχανίες τείνουν να προσθέτουν στην παραπάνω τεχνολογία μεγαλύτερες μπαταρίες αλλά και μικρούς ηλεκτροκινητήρες συνηθως ενσωματωμένους στο κιβώτιο, αυξάνοντας τα οφέλη σε επίπεδο αποδοτικότητας αλλά και κάνοντας δυσδιάκριτα τα όρια ανάμεσα σε Hybrid οχήματα και Mild Hybrid. Να σημειωθεί ότι ορισμένες αυτοκινητοβιομηχανίες με αυτό δεδομένο προτιμούν να αποκαλούν τα ήπιας υβριδικής τεχνολογίας οχήματά τους ως Hybrid θέλοντας να καταδείξουν την πρόοδο της τεχνολογίας αλλά και τα οφέλη στην εξοικονόμηση ενέργειας.
REX (Range Extender)
H «βασιλική» συντομογραφία αναφέρεται στο είδος των υβριδικών οχημάτων με range extender (εξου και το REX) όπου ένας κινητήρας εσωτερικής καύσης αναλαμβάνει τον ρόλο γεννήτριας, παρέχοντας την απαιτούμενη ενέργεια στην μπαταρία και στον ηλεκτροκινητήρα. Αυτή είναι και η κύρια διαφοροποίηση των συγκεκριμένης τεχνολογίας οχημάτων από τα ηλεκτροκίνητα καθώς ο τρόπος με τον οποίο κινούνται προσιδιάζει σε EV παρά σε συμβατικά αυτοκίνητα.
Οι κατασκευαστές αρέσκονται να αποκαλούν τα οχήματα που εφοδιάζονται με τη συγκεκριμένη τεχνολογία ηλεκτροκίνητα, αν και δεν πρέπει να συγχέονται με τα αμιγώς ηλεκτροκίνητα οχήματα. Επίσης αναλόγως της επιλογής του κατασκευαστή, διαθέτουν μπαταρία την οποία είτε αναλαμβάνει να φορτίζει κατ’ αποκλειστικότητα ο κινητήρας εσωτερικής καύσης είτε συνδυάζονται – και – με κύκλωμα φόρτισης.
Παρά τις προτιμήσεις των κατασκευαστών σε ό,τι αφορά τον τρόπο που αποκαλούν τα συγκεκριμένης τεχνολογία οχήματα, τα συστατικά που αποτελούν το κινητήριο σύνολο παραπέμπουν περισσότερο σε plug-in υβριδική τεχνολογία παρά σε αμιγή ηλεκτροκίνηση, αν και τον πρώτο λόγο στην κίνηση, και σε αυτή την περίπτωση, έχει ένα ή και περισσότερα ηλεκτρικά μοτέρ. Φυσικά και η συγκεκριμένη τεχνολογία επιφυλάσσει ιδιαίτερα υψηλές επιδόσεις σε όρους εξοικονόμησης καυσίμου κατ’ αναλογία εξοικονόμησης καυσίμου κατ’ αναλογία με τα plug-in υβριδικά οχήματα.
FCEV (Fuel Cell Electric Vehicle)
Τα ηλεκτροκίνητα οχήματα με τεχνολογία κυψελών καυσίμου (FCEV), τα οποία αποτελούν κατά κάποιον τρόπο την απάντηση ή, αν προτιμάτε, την εναλλακτική στην έλλειψη πρώτων υλών για την κατασκευή μπαταριών καθώς και στα ζητήματα που προκύπτουν μετά την ολοκλήρωση του κύκλου ζωής τους ενώ, εκτός από τη δεδομένη φιλικότητα τους προς το περιβάλλον, η διαδικασία ανεφοδιασμού δεν είναι χρονοβόρα όπως συμβαίνει με τα BEV.
Επιπλέον η μεταφορά και αποθήκευση υδρογόνου σε απομακρυσμένες περιοχές είναι μάλλον πιο εύκολη υπόθεση από την εγκατάσταση ταχυφορτιστών. Ένα επιπλέον πλεονέκτημα του υδρογόνου είναι ότι εξασφαλίζει ήδη επίπεδα αυτονομίας για τα οποία η ηλεκτροκίνηση χρειάστηκε να… κοπιάσει αρκετά.
Ο λόγος που η συγκεκριμένη τεχνολογία δεν έχει προς το παρόν την αποδοχή που θα της άξιζε με δεδομένα όλα τα παραπάνω, είναι ότι αφενός η παραγωγή υδρογόνου είναι μια περίπλοκη και ακριβή διαδικασία, αφετέρου η διάδοσή των αντίστοιχης τεχνολογίας οχημάτων θα προϋπέθετε τη δημιουργία εκτενούς δικτύου ανεφοδιασμού. Θα πείτε ότι το ίδιο ακριβώς ισχύει και για τα ηλεκτροκίνητα, ωστόσο ο αντίλογος είναι ότι είναι σαφώς ευκολότερο να δημιουργήσεις έναν σταθμό φόρτισης σε μια ηλεκτροδοτούμενη περιοχή παρά έναν σταθμό ανεφοδιασμού υδρογόνου, το οποίο προϋποθέτει ειδικές συνθήκες αποθήκευσης και διαχείρισης.
Παρ’ όλα αυτά, τα οχήματα κυψελών καυσίμου καταλαμβάνουν μια πάγια θέση στα κέντρα έρευνας και εξέλιξης των αυτοκινητοβιομηχανιών με κύρια υπέρμαχο της συγκεκριμένης τεχνολογίας την Toyota, η οποία ήδη διαθέτει στο portfolio της το υδρογονοκίνητο Mirai και δεν χάνει ευκαιρία να δηλώσει σε κάθε περίσταση ότι η ηλεκτροκίνηση δεν μπορεί και δεν πρέπει να είναι η μοναδική λύση στον δρόμο προς μια φιλική προς το περιβάλλον αυτοκίνηση.
και ως bonus track… ICE
Το «ψυχρό» αυτό αρκτικόλεξο έχει ιδιαίτερα θερμό περιεχόμενο μιας και αντιστοιχεί στις λέξεις Internal Combustion Engine και σηματοδοτεί όλα τα αυτοκίνητα με κινητήρες εσωτερικής καύσης, οι οποίοι όπως έχει ανακοινωθεί θα μας αποχαιρετίσουν από το 2035 και μετά αν και αυτό μένει πλέον να αποδειχθεί.
Προς το παρόν βέβαια, αλλά και προς το κοντινό μέλλον, θα εξακολουθούν να αποτελούν την… κινητήρια δύναμη των μεταφορών σε κάθε μορφή τους. Να σημειωθεί πάντως ότι το συγκεκριμένο αρκτικόλεξο ενίοτε αντιστοιχεί και στο in-car entertainment, το σύστημα ψυχαγωγίας και ενημέρωσης των αυτοκινήτων, το οποίο τα τελευταία χρόνια έχει αποκτήσει ολοένα και περισσότερες αρμοδιότητες αλλά και βαρύνουσα σημασία στην επιλογή ενός αυτοκινήτου (ο tempora, o mores).
Επιστρέφοντας στην πρωταρχική σημασία του ICE, για την ιστορία, αξίζει να σημειωθεί ότι ο πρώτος εμπορικά επιτυχής κινητήρας εσωτερικής καύσης δημιουργήθηκε το 1860 από το Etiene Lenoir ενώ, 16 χρόνια αργότερα, ο Nicolaus Otto θα εξελίξει αυτό που γνωρίζουμε σήμερα ως σύγχρονο κινητήρα εσωτερικής καύσης.
Στους εφευρέτες που συνέβαλαν στην ιστορία και στην εξέλιξη των ICE συγκαταλέγονται επίσης οι Carl Benz, Rudolf Diesel και Felix Wankel που ομολογουμένως δεν θέλει πολλή φαντασία για να μάθει κανείς τι δημιούργησαν, με τα ονόματά τους, όπως άλλωστε και του Otto, να έχουν εξασφαλίσει για πάντα μια θέση στο γενεαλογικό δέντρο της τεχνολογίας της αυτοκίνησης.
